Mateus 21
Tuhun Ndyoo sihin tyehen ñi (MIHNT) vs NAA
1 Ta cuhva sa cua saa ra ñuu Jerusalén, i saa ra sa xihna ñi ndya ñuu Betfagé yatyi ñi minoo yucu sa nañi yucu Olivos, ta zɨquɨ i tasi ra Jesús sii uu tahan ra sica noo sihin ra minoo tyiño.
1 Quando se aproximaram de Jerusalém e chegaram a Betfagé, ao monte das Oliveiras, Jesus enviou dois discípulos,
2 I catyi ra sihin ra: Cuahan ndo minoo ñuu sa ndyaa yatyi ñi yucuan, ta cuhva sa quɨhvɨ ndo ñuu cuan, cua nañihi ndo sii minoo burro. Nuhñi tɨ, ta nandyaa zehe tɨ sihin tɨ. Ndasi ndo sii tɨ, ta quisi ndo sihin tɨ.
2 dizendo-lhes:
3 Ta tatu iyo ñiyɨvɨ ndaca tuhun sii ndo ñaa cuenda ndasi ndo sii tɨ, catyi ndo: “Siñi ñuhu tɨ sii ra ndyaca ñaha sii yo.” Ta tacuan ta cua cuhva ra sii tɨ.
3 E, se alguém disser alguma coisa, respondam: “O Senhor precisa deles.” E logo ele deixará que vocês tragam os animais.
4 Ta i cuu tandɨhɨ cuhva cuan vatyi cua natahan si cuhva i catyi minoo ra profeta nu i tyaa ra tyehen:
4 Ora, isto aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta:
5 Ndyehe ndo, vasi rey ndo.
5 “Digam à filha de Sião: Eis que o seu Rei vem até você, humilde, montado em jumenta, e num jumentinho, cria de animal de carga.”
6 Ta cuahan ra sica noo sihin ra Jesús, ta i zavaha ra cuhva i tava ra Jesús tyiño sii ra.
6 Indo os discípulos e tendo feito como Jesus lhes havia ordenado,
7 I quisi ndyaca ra sii burro cuan sihin zehe tɨ, ta i tyizo ra zahma sata tɨ, ta i sicozo ra Jesús sii tɨ.
7 trouxeram a jumenta e o jumentinho. Então puseram em cima deles as suas capas, e sobre elas Jesus montou.
8 Ta cuaha xaan ñiyɨvɨ i saqui zahma ñu ityi. Inga ñu i sahndya ndaha numa ta saqui ñu ityi nu cuahan ra.
8 E a maior parte da multidão estendeu as suas capas no caminho, e outros cortavam ramos de árvores, espalhando-os pelo caminho.
9 Ta ñu cuahan ityi nuu ra Jesús, ta ñu vasi ityi sata ra, i cana saa ñu, ta catyi ñu: ¡Cahnu xaan cuu zehe ra David! ¡Vaha xaan cuu ra vasi sa cuenda ra Ndyoo! ¡Nazacahnu yo sii ra Ndyoo!
9 E as multidões, tanto as que iam adiante dele como as que o seguiam, clamavam: “Hosana ao Filho de Davi! Bendito o que vem em nome do Senhor! Hosana nas maiores alturas!”
10 Ta cuhva sa quɨhvɨ ra ñuu Jerusalén, i ndutɨhvɨ tandɨhɨ ñiyɨvɨ ñuu cuan, ta catyi tandɨhɨ ñu: ¿Yoo ra cuu ra ya?
10 E, quando Jesus entrou em Jerusalém, toda a cidade se alvoroçou. E perguntavam: — Quem é este?
11 Ta i catyi ñu: Ihya ra cuu ra Jesús, minoo ra cu profeta. Ra ñuu Nazaret cuu ra nu cu si Galilea.
11 E as multidões respondiam: — Este é o profeta Jesus, de Nazaré da Galileia!
12 Tacuan ta i quɨhvɨ ra Jesús nu cuu nuquehe vehe ñuhu cahnu, ta i tava ndyizo ra sii ñu xico ta ñu zata yucuan. Ta i zanduva ihno ra mesa ñiyɨvɨ nazama xuhun ñiyɨvɨ, ta tacuan tucu tyayu ñiyɨvɨ xico paloma.
12 Jesus entrou no templo e expulsou todos os que ali vendiam e compravam. Derrubou as mesas dos cambistas e as cadeiras dos que vendiam pombas.
13 Ta i catyi ra sihin ñu: Catyi Tuhun Ndyoo: “Vehe mi cuu vehe nu cahan ñiyɨvɨ sihin ra Ndyoo”; zoco maa ndo zacuu ndo vehe ra zuhu sii si. Catyi ra.
13 E disse-lhes:
14 Ta i quisi ra cuaa ta ra coxo nu ndyaa ra Jesús sisi vehe ñuhu, ta i zanduvaha ra sii ra.
14 Cegos e coxos se aproximaram de Jesus, no templo, e ele os curou.
15 Zoco i ndyehe ra zutu nahnu ta ra maestro cuenda ley sa ndyityi i zavaha ra Jesús. Ta i siñi ra vatyi cana saa sa ndyihi sisi vehe ñuhu, ta catyi si: “Cahnu xaan cuu Zehe ra David.” Ta i cuxaan xaan ra.
15 Mas, quando os principais sacerdotes e os escribas viram as maravilhas que Jesus fazia e as crianças que gritavam no templo: “Hosana ao Filho de Davi!”, ficaram indignados e perguntaram a Jesus:
16 Ta i catyi ra sihin ra Jesús: ¿Atu siñun sa cahan sa ndyihi cuan? Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Siñi sa cahan si. ¿Atu ta cahvi ca ndo Tuhun Ndyoo nu cahan si sa cuenda cuhva ya? Catyi si:
16 — Você está ouvindo o que estão dizendo? Jesus respondeu:
17 Tacuan ta zɨquɨ i zandoo ra Jesús sii ñiyɨvɨ sisi vehe ñuhu. I quita ra ñuu Jerusalén, ta cuahan ra ndya ñuu Betania cua cuzu ra.
17 E, deixando-os, saiu da cidade e foi para Betânia, onde passou a noite.
18 Inga quɨvɨ ñaha ñi cua nanuhu tucu ra Jesús ndya ñuu Jerusalén, ta i sizoco ra.
18 Cedo de manhã, ao voltar para a cidade, Jesus teve fome.
19 Ityi cuahan ra i ndyehe ra minoo yutu higuera, ta i sahan ra i sindyehe ra tatu iñi sɨtɨ tu, zoco ñá ñihi maa ra ndaha ñi. Maa maa ndaha ñi tu iñi. Ta i catyi ra Jesús sihin yutu cuan: Ma cuhva ca moo yucu vixi casi ñiyɨvɨ. Ta zuun ñi caa cuhva cuan, ndaha i na‑ityi ñi tu.
19 E, vendo uma figueira à beira do caminho, aproximou-se dela, mas não encontrou nada, a não ser folhas. Então Jesus disse à figueira: E a figueira secou imediatamente.
20 Ta cuhva sa ndyehe ra i casi ra Jesús sii tu, iyo xaan i cuñi ra ta i catyi ra sihin ra Jesús: ¡Yatyi xaan i na‑ityi yutu higuera ya!
20 Quando os discípulos viram isso, ficaram admirados e disseram: — Como a figueira secou depressa!
21 Ta i nacahan ra Jesús, ta catyi ra sihin ra: Sa ndisa catyi sihin ndo vatyi tatu nɨɨ xaan cuu iñi ndo, ta ma caca xaan iñi ndo tatu cuu a ma cuu zavaha ndo, cua zavaha ndo cuhva i zavehi sihin yutu higuera ya. Ta ña maa ñi tacuan. Cua cuu tucu cahan ndo sihin yucu ya: “Cuɨñɨ siyon ihya, ta cua ndɨhvun sisi tyañuhun”, cua catyi ndo.
21 Ao que Jesus lhes disse:
22 Ta tandɨhɨ cuii ñaa sa cua caca ndo sii ra Ndyoo, tatu cua sino iñi ndo vatyi cua ñihi ndo sii si, cua ñihi ndisa cuii ndo sii si.
22 E tudo o que pedirem em oração, crendo, vocês receberão.
23 I quɨhvɨ ra Jesús sisi vehe ñuhu, ta i tuhva ra zutu nahnu ta ra mandoñi sii ra cuhva zacuaha ra, ta i ndaca tuhun ra sii ra: ¿Yoo sa saha tyiño suun vatyi zavohon tandɨhɨ cuhva ya? ¿Ta yoo ra catyi suhun vatyi zavohon sii si?
23 Jesus entrou no templo e, quando já estava ensinando, os principais sacerdotes e os anciãos do povo se aproximaram dele e perguntaram: — Com que autoridade você faz estas coisas? E quem lhe deu esta autoridade?
24 Ta i nacahan ra Jesús, ta catyi ra sihin ra: Cuñi tuqui nducu tuhin minoo cuhva sii maa ndo. Tatu nacatyi ndo, tacuan ta zɨquɨ cua nacatyi sihin ndo yoo ra saha cuhva sii, ta zavehi cuhva ya.
24 Jesus respondeu:
25 ¿Yoo ra i tasi sii ra Juan sa zacoo ndutya ra? ¿Atu i tasi ra Ndyoo sii ra a ñiyɨvɨ? Catyi ndo. Tacuan ta i natuhun tahan ra cuan sihin tahan ra, ta catyi ra: Tatu catyi yo vatyi i tasi ra Ndyoo sii ra Juan, cua catyi ra ya: “¿Ñaa cuenda ñá sino iñi ndo sa cahan ra?”
25 De onde era o batismo de João: do céu ou dos homens? E eles discutiam entre si: — Se dissermos: “Do céu”, ele nos dirá: “Então por que não acreditaram nele?”
26 Zoco ma cuu catyi yo vatyi ñiyɨvɨ i tasi sii ra Juan vatyi yuhu yo sii ñiyɨvɨ vatyi sica iñi tandɨhɨ maa ñu vatyi ra Juan cuu minoo ra profeta.
26 Mas, se dissermos: “Dos homens”, é de temer o povo. Porque todos consideram João um profeta.
27 Yucuan cuenda i catyi ra sihin ra Jesús: Ña sito ndi yoo ra i tasi sii ra Juan. Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Ta yuhvi tucu ma nacatyi tucu vii yoo ra i saha cuhva ya sii.
27 Então responderam a Jesus: — Não sabemos. E ele, por sua vez, lhes disse:
28 I catyi tucu ra Jesús sihin ra zutu nahnu ta sihin ra mandoñi: ¿Yozo caa sica iñi ndo sa cuenda tuhun ya? Sicoo minoo ra, ta sicoo uu tahan zehe yɨɨ ra. Ta i cahan ra sihin minoo ra, ta catyi ra: “Zehe luhli, cuahan vatyi cua tohon uva.”
28 — O que vocês acham? Um homem tinha dois filhos. Chegando-se ao primeiro, disse: “Filho, vá hoje trabalhar na vinha.”
29 Ta i catyi zehe ra: “Ma cuhin.” Zoco cuee ca i ndu‑uu iñi ra cuhva ña vaha i cahan ra sihin zutu ra, ta cuahan ra.
29 Ele respondeu: “Não quero ir.” Mas depois, arrependido, foi.
30 Ta i sahan zutu ra i sicahan ra zuun ñi cuhva cuan sihin inga zehe ra. Ta i catyi inga zehe ra: “Cuhin, tata.” Catyi ra. Zoco ñá sahan ra.
30 Dirigindo-se ao outro filho, o pai disse a mesma coisa. Ele respondeu: “Sim, senhor.” Mas não foi.
31 Ta vityi catyi ndo ¿ndya ra i zavaha cuhva cuñi zutu ra? Ta i catyi ra cuan sihin ra Jesús: Ra sa xihna ñi. Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Sa ndisa catyi sihin ndo vatyi sa cuu quɨhvɨ ra tava xuhun cuenda ra ndyaca ñaha ta ñiyɨvɨ zɨɨ iñi nu ndyaca ñaha ra Ndyoo, zoco maa ndo ma cuu quɨhvɨ ndo.
31 Qual dos dois fez a vontade do pai? Eles responderam: — O primeiro. Então Jesus disse:
32 Vatyi i quisi ra Juan, ta i zacuaha ra minoo cuhva ndoo xaan sii ndo, ta ñá sino iñi ndo sii ra, zoco ra tava xuhun cuenda ra ndyaca ñaha ta ñu zɨɨ iñi i sino iñi ñu sa cahan ra. Ta vazu ndyehe maa ndo cuhva cuan, zoco ñá zama ndo cuhva iyo ndo, ta ña sino iñi ndo.
32 Porque João veio até vocês no caminho da justiça, e vocês não acreditaram nele; no entanto, os publicanos e as prostitutas acreditaram. Vocês, porém, mesmo vendo isso, não se arrependeram depois para acreditar nele.
33 Cuɨñɨ ndo inga cuhva ya. Sicoo minoo ra iyo ñuhu, ta i zavaha ra minoo sacu, ta i tasi ra yoho uva sisi si. Ta zɨquɨ i zavaha ra nu cua tava ra ndutya uva ta minoo vehe tyiyahva vatyi cua zacuenda ra sacu ra. Ta i saha noo ra sacu ra sii minoo ityi ra cua zatyiño yucuan. Ta cuahan ra nusica.
33 — Escutem outra parábola. Havia um homem, dono de terras, que plantou uma vinha. Pôs uma cerca em volta dela, construiu nela um lagar, edificou uma torre e arrendou a vinha a uns lavradores. Depois, ausentou-se do país.
34 Ta saa quɨvɨ sa iyo yucu vixi cuan ta i tasi ra sii muzu ra nu ndyaa ra zatyiño yucuan vatyi cua quihin ra zuhva yucu vixi cuhva tahan si sii patrón ra.
34 Quando chegou o tempo da colheita, o dono da vinha mandou os seus servos aos lavradores, para receber os frutos que cabiam a ele.
35 Zoco ra zatyiño yucuan, i tɨɨn ra sii muzu cuan. I cañi ra sii minoo ra. Minoo ra i sahñi ra. Ta i cañi ra sihin yuu sii inga ra.
35 Mas os lavradores, agarrando os servos, espancaram um, mataram outro e apedrejaram ainda outro.
36 Inga saha i tasi tucu patrón cuan sii inga muzu ra. Cuaha ca ra i tasi ra ta zɨquɨ sa xihna ñi. Ta zuun ñi cuhva ña vaha cuan i zavaha ra sihin ra.
36 O dono enviou ainda outros servos em maior número; e os lavradores fizeram a mesma coisa com eles.
37 Ta nu ndɨhɨ tuhun, i tasi ra sii zehe ra nu ndyaa ra zatyiño cuan vatyi catyi ra: “Cua tyaa ra cuan yahvi sii zehi.”
37 Por último, o dono da vinha enviou-lhes o seu próprio filho, pensando: “O meu filho eles respeitarão.”
38 Zoco cuhva sa ndyehe ra zatyiño sii zehe ra, i natuhun tahan ra sihin tahan ra, ta i catyi ra: “Ihya ra cuu ra cua nañihi ndaha tyiño quɨvɨ cua cuu zutu ra. Nacahñi yo sii ra vatyi ndoo maa yo sihin sacu ya.” Catyi ra.
38 Mas os lavradores, vendo o filho, disseram uns aos outros: “Este é o herdeiro; venham, vamos matá-lo e ficar com a herança dele para nós.”
39 Ta i tɨɨn ra cuan sii zehe ra, ta i tava ndyizo ra sii ra sata sacu, ta i sahñi ra sii ra.
39 E, agarrando-o, lançaram-no fora da vinha e o mataram.
40 Tacuan i catyi ra Jesús, ta zɨquɨ i ndaca tuhun ra sii ra tyizoho: ¿Yozo caa cua zavaha sitoho sacu cuan sihin ra sahñi sii zehe ra?
40 Quando, pois, vier o dono da vinha, que fará àqueles lavradores?
41 Ta i nacahan ra yucu yucuan, ta catyi ra: Cua zanaa ra sii ra ña vaha cuan, ta cua cuhva noo ra sacu ra sii inga ra zatyiño vaha, ra cua cuhva yucu vixi cuhva tahan si sii ra.
41 Eles responderam: — Fará perecer horrivelmente aqueles malvados e arrendará a vinha a outros lavradores que lhe entregarão os frutos no tempo certo.
42 Ta i catyi ra Jesús sihin ra: ¿Atu ta cahvi ca ndo Tuhun Ndyoo? nu catyi si tyehen: “I zavita ihno ñiyɨvɨ zandaa vehe sii yuu sa cuñi si sa cuenda sɨquɨ vehe. Ta vityi yuu cuan cuu sa ñiñi ca ta zɨquɨ tandɨhɨ sa cuenda vehe cuan vatyi tacuan catyi maa ra Ndyoo. Ta vaha xaan cuñi yo sihin cuhva ya.”
42 Então Jesus perguntou:
43 Yucuan cuenda catyi sihin ndo vatyi ma cuu cuhun ndo nu ndyaca ñaha ra Ndyoo, zoco inga ñiyɨvɨ sa yɨvɨ ñiyɨvɨ hebreo cuu cua cuhun ñu vatyi vaha cuhva zavaha ñu.
43 — Portanto, eu lhes digo que o Reino de Deus será tirado de vocês e entregue a um povo que lhe produza os respectivos frutos.
44 Ta yoo ra cua nduva zɨquɨ yuu sa quehin tuhun cuan, cua tahnu cuatyi ra, zoco yoo ra cua canacava yuu cuan zɨquɨ, cua cahnu cuatyi si sii ra sehe sehe.
44 Todo o que cair sobre esta pedra ficará em pedaços; e aquele sobre quem ela cair ficará reduzido a pó.
45 Ta sa siñi ra zutu nahnu ta ra fariseo cuhva cahan ra Jesús, i cutuñi iñi ra vatyi cahan ra Jesús sa cuenda maa ra.
45 Os principais sacerdotes e os fariseus, ouvindo estas parábolas, entenderam que Jesus falava a respeito deles;
46 I cuñi ra tɨɨn ra sii ra Jesús, zoco i yuhu ra sii ñiyɨvɨ vatyi sica iñi ñu vatyi minoo profeta cuu ra Jesús.
46 e, embora quisessem prendê-lo, tinham medo das multidões, porque estas o consideravam como profeta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 21, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.