Lucas 22
Tuhun Ndyoo sihin tyehen ñi (MIHNT) vs ARIB
1 Sa cuñi tahan si vico sihi mvee ticatyi. Quɨvɨ sasi ñiyɨvɨ pan ña ndaa. Pascua nañi vico cuan. Ta catyi maa yo vico zuhun.
1 Aproximava-se a festa dos pães ázimos, que se chama a páscoa.
2 Ta ra zutu nahnu sihin ra maestro cuenda ley, sa nducu ra cuhva yozo caa cuu cahñi ra sii ra Jesús, zoco yuhu ra sii ñiyɨvɨ.
2 E os principais sacerdotes e os escribas andavam procurando um modo de o matar; pois temiam o povo.
3 Tacuan ta i quɨhvɨ cuihna sii ra Judas Iscariote. Ta minoo sa usi uu tahan ra i casi ra Jesús cuu ra.
3 Entrou então Satanás em Judas, que tinha por sobrenome Iscariotes, que era um dos doze;
4 Ta cuahan ra cua cahan ra sihin ra zutu nahnu ta ra cu nuu sii ra zacuenda vehe ñuhu cahnu. Natuhun tahan ra yozo caa cua xico ra Judas sii ra Jesús.
4 e foi ele tratar com os principais sacerdotes e com os capitães de como lho entregaria.
5 Ta zɨɨ xaan i cuñi ra cuan ta i zandaa ra tyiño vatyi cua cuhva ra xuhun sii ra Judas.
5 Eles se alegraram com isso, e convieram em lhe dar dinheiro.
6 Ta i ndoo ra Judas vaha, ta i quisaha nducu ra cuhva yozo caa cua cuhva cuenda ra sii ra Jesús sii ra cuan cuhva sa yoñi ñiyɨvɨ yucu sihin ra.
6 E ele concordou, e buscava ocasião para lho entregar sem alvoroço.
7 Ta sa saa quɨvɨ tuhva ñu hebreo sasi pan ña ndaa, quɨvɨ sa tahan si cahñi ñu sii minoo mvee ticatyi.
7 Ora, chegou o dia dos pães ázimos, em que se devia imolar a páscoa;
8 Ta i tasi ra Jesús sii ra Pedro ta ra Juan sihin minoo tyiño, ta catyi ra sihin ra: Cuahan ndo cua zanduvaha ndo minoo mvee ticatyi vatyi cua cuxiñi yo.
8 e Jesus enviou a Pedro e a João, dizendo: Ide, preparai-nos a páscoa, para que a comamos.
9 Ta i ndaca tuhun ra sii ra Jesús ta catyi ra: ¿Ndyamaa cuñun sa zanduvaha ndi sa cuxiñi yo? Catyi ra.
9 Perguntaram-lhe eles: Onde queres que a preparemos?
10 Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Cuahan ndo sisi ñuu. Ta yucuan cua ndyehe ndo sii minoo ra ndyizo ra minoo quɨyɨ ndutya. Cundyico ndo sii ra, ta quɨhvɨ ndo vehe nu cua quɨhvɨ maa ra.
10 Respondeu-lhes: Quando entrardes na cidade, sair-vos-á ao encontro um homem, levando um cântaro de água; segui-o até a casa em que ele entrar.
11 Ta catyi ndo sihin sitoho vehe cuan: “Catyi ra Maestro: ¿ndyamaa ndyaa cuarto nu cua cuxiñi sa cuenda vico ya sihin ra i casi?” Tacuan catyi ndo sihin ra catyi ra Jesús.
11 E direis ao dono da casa: O Mestre manda perguntar-te: Onde está o aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
12 Ta cua zañaha ra minoo cuarto cahnu ndya zɨquɨ. Sa yaha nduvii si. Yucuan zanduvaha ndo sa cuxiñi yo.
12 Então ele vos mostrará um grande cenáculo mobiliado; aí fazei os preparativos.
13 Tacuan catyi ra Jesús sihin ra. Ta cuahan ra, ta i nañihi ra cuarto cuan tañi cuhva i catyi ra Jesús. Ta i zanduvaha ra sa cuxiñi ra sa cuenda vico zuhun cuan.
13 Foram, pois, e acharam tudo como lhes dissera e prepararam a páscoa.
14 Ta sa saa cuhva ta i sicundyaa ra Jesús yumesa sihin sa usi uu tahan ra i casi ra.
14 E, chegada a hora, pôs-se Jesus à mesa, e com ele os apóstolos.
15 Tacuan ta i catyi ra Jesús sihin ra: Cuñi xein cuxiñi sihin ndo sisi vico zuhun ya cuee ca sa ndyehi tundoho.
15 E disse-lhes: Tenho desejado ardentemente comer convosco esta páscoa, antes da minha paixão;
16 Ta catyi sihin ndo vatyi ma casi que inga saha sihin ndo sa cuenda vico ya ndya cua cuu si inga saha nu ndyaca ñaha ra Ndyoo.
16 pois vos digo que não a comerei mais até que ela se cumpra no reino de Deus.
17 Tacuan ta i quihin ra minoo vaso ñoho vino, ta i saha ra tyahvi ndyoo sii ra Ndyoo, ta i catyi ra: Quihin ndo vaso ya, ta coho minoo minoo ndo zuhva zuhva.
17 Então havendo recebido um cálice, e tendo dado graças, disse: Tomai-o, e reparti-o entre vós;
18 Vatyi catyi sihin ndo vatyi ma coho que vino ndya cua cundyaca ñaha ra Ndyoo sii ñiyɨvɨ.
18 porque vos digo que desde agora não mais beberei do fruto da videira, até que venha o reino de Deus.
19 Tacuan ta i quihin ra pan. Ta i saha ra tyahvi ndyoo sii ra Ndyoo, ta i sahnu ra sii si, ta i saha ra sii si sii ra. Ta i catyi ra: Ihya cuu tañi coño ñuhi sa cua cuhve sa cuenda maa ndo. Zavaha ndo cuhva ya vatyi nacohon iñi ndo sii. Catyi ra.
19 E tomando pão, e havendo dado graças, partiu-o e deu-lho, dizendo: Isto é o meu corpo, que é dado por vós; fazei isto em memória de mim.
20 Ta sa yaha cuxiñi ra i quihin ra minoo vaso vino, ta i catyi ra: Ihya cuu tañi nɨñi. Cua cati si sa cuenda maa ndo. Vityi zandaa ra Ndyoo minoo tyiño saa. Cua zandasi ra cuatyi ñiyɨvɨ sihin nɨñi.
20 Semelhantemente, depois da ceia, tomou o cálice, dizendo: Este cálice é o novo pacto em meu sangue, que é derramado por vós.
21 Zoco vityi ra sa xico sii, ɨɨn ñi ndyaa ra mesa ya sihin.
21 Mas eis que a mão do que me trai está comigo à mesa.
22 Ta ndisa vatyi ra i quisi ndya gloria cua cuu tandɨhɨ sii ra tañi sa ndyaa cuu sii ra, zoco ¡ndahvi ñi cuu ra xico sii! Catyi ra Jesús.
22 Porque, na verdade, o Filho do homem vai segundo o que está determinado; mas ai daquele homem por quem é traído!
23 Tacuan ta i quisaha nducu tuhun tahan ra i casi ra sii ra tahan ra, ndya ra cuu ra zacuu cuhva cahan ra Jesús tuhun.
23 Então eles começaram a perguntar entre si qual deles o que ia fazer isso.
24 Yaha cuan ta i quisaha natuhun tahan xaan ra i casi ra Jesús sa cuenda ndya ra cuu ra ñiñi ca nu yucu ra.
24 Levantou-se também entre eles contenda, sobre qual deles parecia ser o maior.
25 Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Ra cu rey sii ñiyɨvɨ ñuu ñiyɨvɨ ya cuñi ra vatyi zacahnu ñiyɨvɨ sii ra. Ta cuñi ra vatyi catyi ñiyɨvɨ vatyi tyindyee ra sii ñu.
25 Ao que Jesus lhes disse: Os reis dos gentios dominam sobre eles, e os que sobre eles exercem autoridade são chamados benfeitores.
26 Zoco ña tacuan cua cuu si sa cuenda maa ndo. Tatu cuñi ndo cuu ndo ra cu nuu, zanduluhlu ndo sii ndo. Ta ra cuñi cundyaca ñaha sii inga ndo, cuñi si sa cuu ra muzu sii tandɨhɨ ndo.
26 Mas vós não sereis assim; antes o maior entre vós seja como o mais novo; e quem governa como quem serve.
27 Ihya ñuu ñiyɨvɨ, ra ñiñi ca cuu ra ña zatyiño. Ndyaa ra yumesa ra, ta tyizo muzu ra coho nu mesa. Zoco ña tacuan zavaha mi vatyi zatyiñe tañi muzu cui sii ndo.
27 Pois qual é maior, quem está à mesa, ou quem serve? porventura não é quem está à mesa? Eu, porém, estou entre vós como quem serve.
28 Ta maa ndo cuu ra i sindyaa sihin sisi quɨvɨ ña vaha ya nu ndyehe xein tundoho.
28 Mas vós sois os que tendes permanecido comigo nas minhas provações;
29 Yucuan cuenda cua cuhve minoo nu cua cundyaca ñaha ndo tañi cua cuhva Zuti minoo nu cua cundyaca ñehi.
29 e assim como meu Pai me conferiu domínio, eu vo-lo confiro a vós;
30 Ta cua cuhve sa cua casi ndo ta cua coho ndo numesa sihin mi nu cua cundyaca ñehi. Ta cua tyicuhva ndo sii sa usi uu tahan ityi ñiyɨvɨ hebreo.
30 para que comais e bebais à minha mesa no meu reino, e vos senteis sobre tronos, julgando as doze tribos de Israel.
31 Tacuan ta i catyi ra Jesús sihin ra Pedro: Ndyehe vohon yoho Simón vatyi cuñi ra cu nuu sii cuihna suun vatyi cuñi ra nducu coto ihñi ra suun.
31 Simão, Simão, eis que Satanás vos pediu para vos cirandar como trigo;
32 Zoco i cahan xein sihin ra Ndyoo sa cuendon vatyi ma naa sa sino iñun sii ra Ndyoo. Ta quɨvɨ cua ndu‑uu iñun cuatyun, zandundyee con iñi ra tohon.
32 mas eu roguei por ti, para que a tua fé não desfaleça; e tu, quando te converteres, fortalece teus irmãos.
33 Ta i catyi ra Simón sihin ra: Tata, sa ndyaa listi sa cuhin suhun vazu ndya vehe caa ta vazu cui suhun. Catyi ra.
33 Respondeu-lhe Pedro: Senhor, estou pronto a ir contigo tanto para a prisão como para a morte.
34 Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Catyi suhun yoho Pedro vatyi cumañi ca sa vacu saa ndɨvɨ tyahnu sa cuaa vityi ta cua catyun uñi tahan saha vatyi ña siton sii.
34 Tornou-lhe Jesus: Digo-te, Pedro, que não cantará hoje o galo antes que três vezes tenhas negado que me conheces.
35 Tacuan ta i ndaca tuhun ra Jesús sii ra i casi ra ta catyi ra: Nacohon iñi ndo quɨvɨ i tasi sii ndo sa nacatyi ndo tuhin sihin ñiyɨvɨ ta ñahñi sindyizo ndo, nu xuhun ta nu sa casi ndo ta nu inga zahma ndo. ¿Atu i cumañi si sii ndo quɨvɨ cuan? Ta i nacahan ra cuan ta catyi ra: Ñahñi i cumañi sii ndi.
35 E perguntou-lhes: Quando vos mandei sem bolsa, alforje, ou alparcas, faltou-vos porventura alguma coisa? Eles responderam: Nada.
36 Ta zɨquɨ i catyi ra Jesús sihin ra: Zoco vityi tatu iyo xuhun ndo a sa casi ndo a zahma ndo, cuizo ndo sii si. Ta tatu ñahñi mityi ndo, xico ndo minoo zahma ndo ta zata ndo minoo si.
36 Disse-lhes pois: Mas agora, quem tiver bolsa, tome-a, como também o alforje; e quem não tiver espada, venda o seu manto e compre-a.
37 Vatyi catyi sihin ndo vatyi cuhva ndyaa si nu tutu ra Ndyoo sa cuenda mi, sa cuñi tahan si cuhva catyi si: “Cua tasi tuñi ñiyɨvɨ sii ra tañi ra iyo cuatyi.” Tacuan catyi si, ta cua cuu tandɨhɨ cuhva ndyaa si.
37 Porquanto vos digo que importa que se cumpra em mim isto que está escrito: E com os malfeitores foi contado. Pois o que me diz respeito tem seu cumprimento.
38 Ta i catyi ra cuan sihin ra Jesús: Tata, cumi yo uu tahan mityi. Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Maa vatu ñi.
38 Disseram eles: Senhor, eis aqui duas espadas. Respondeu-lhes: Basta.
39 I quita ra Jesús vehe cuan ta cuahan ra ndya yucu Olivos tañi tuhva maa ra sahan. Ta cuahan tucu ra i casi ra sihin ra.
39 Então saiu e, segundo o seu costume, foi para o Monte das Oliveiras; e os discípulos o seguiam.
40 Ta cuhva sa saa ra yucuan i catyi ra sihin ra i casi ra: Caca tahvi ndo sii maa ra Ndyoo vatyi ma cuhva ra sa nducu coto ihñi cuihna sii ndo.
40 Quando chegou àquele lugar, disse-lhes: Orai, para que não entreis em tentação.
41 Tacuan ta cuahan ra Jesús zuhva ca maa ñi maa ra. Tañi cuhva zavita yo minoo yuu, tacuan ñi cuu cuhva cuahan ra. Ta yucuan i sicuɨñɨ sɨtɨ ra, ta i cahan ra sihin ra Ndyoo.
41 E apartou-se deles cerca de um tiro de pedra; e pondo-se de joelhos, orava,
42 Ta i catyi ra sihin ra Ndyoo: Ndyoo Zuti, tatu cuhva cuñi moo cuu, cuhvon sa ma ndyehi tundoho ya. Zoco ma cuhvon tañi cuhva cuñi mi. Nacuu si tañi cuhva cuñi moo.
42 dizendo: Pai, se queres afasta de mim este cálice; todavia não se faça a minha vontade, mas a tua.
43 Tacuan ta i quituu minoo ángel nu ndyaa ra, ta saha ca si tundyee iñi sii ra.
43 Então lhe apareceu um anjo do céu, que o confortava.
44 Cuaha xaan tundoho ndyehe ra Jesús vatyi cuihya xaan cuñi ra, ta ñihi ca sica tahvi ra sii ra Ndyoo. Ta cuaha xaan tyeen ra i quita tañi toon nɨñɨ nu ñuhu.
44 E, posto em agonia, orava mais intensamente; e o seu suor tornou-se como grandes gotas de sangue, que caíam sobre o chão.
45 Ta sa nduvita ra sa ndɨhɨ cahan ra sihin ra Ndyoo ta sahan ra nu yucu ra ndɨhɨ sihin ra, ta nañihi ra sii ra quixi ra vatyi cuihya xaan cuñi ra.
45 Depois, levantando-se da oração, veio para os seus discípulos, e achou-os dormindo de tristeza;
46 Ta i catyi ra sihin ra: ¿Ñacu quixi xaan ndo? Nduvita ndo ta cahan ndo sihin ra Ndyoo coto nducu coto ihñi cuihna sii ndo.
46 e disse-lhes: Por que estais dormindo? Lenvantai-vos, e orai, para que não entreis em tentação.
47 Nu cahan ca ra Jesús ta i saa ra Judas, minoo sa usi uu tahan ra i casi ra Jesús cuu ra. Ta i saa cuaha xaan ñiyɨvɨ sihin ra. I tuhva ra Judas sii ra Jesús vatyi cua coho ra xɨtɨ ra.
47 E estando ele ainda a falar, eis que surgiu uma multidão; e aquele que se chamava Judas, um dos doze, ia adiante dela, e chegou-se a Jesus para o beijar.
48 Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Judas, ¿atu sihin sa cohon xɨti cua nacuhva cuendon sii ra i quisi ndya gloria? Catyi ra.
48 Jesus, porém, lhe disse: Judas, com um beijo trais o Filho do homem?
49 Ndyehe ra yucu sihin ra Jesús cuhva sa cuu, ta ndaca tuhun ra sii ra: Tata, ¿atu cañi ndi sii ra sihin mityi? Catyi ra.
49 Quando os que estavam com ele viram o que ia suceder, disseram: Senhor, feri-los-emos a espada?
50 Ta minoo ra cuan i sahndya ra zoho minoo ra cu muzu ra cu zutu ya cahnu, siyo cuaha.
50 Então um deles feriu o servo do sumo sacerdote, e cortou-lhe a orelha direita.
51 Zoco i catyi ra Jesús sihin ra: Zaña ndo. Vaha ñi. Catyi ra. Ta i naquihin ra Jesús zoho ra cuan ta natyaa ra. Ta i zanduvaha ra zoho ra.
51 Mas Jesus disse: Deixei-os; basta. E tocando-lhe a orelha, o curou.
52 Tacuan ta i catyi ra Jesús sihin ra zutu nahnu, ta ra cu policía cuenda vehe ñuhu ta ra mandoñi: ¿Atu vasi tɨɨn ndo sii minoo ra zuhu vatyi ñaa ndo mityi ta ndaha tyiño xaan?
52 Então disse Jesus aos principais sacerdotes, oficiais do templo e anciãos, que tinham ido contra ele: Saístes, como a um salteador, com espadas e varapaus?
53 Tahan tahan quɨvɨ i sehin vehe ñuhu cahnu ta yucu ndo, zoco ñá tɨɨn ndo sii yucuan. Vityi cuu cuhva ndyaca ñaha ra ña vaha, ta yucuan cuenda vityi cua tɨɨn ndo sii.
53 Todos os dias estava eu convosco no templo, e não estendestes as mãos contra mim; mas esta é a vossa hora e o poder das trevas.
54 Tacuan i tɨɨn ra sii ra Jesús, ta i sindyaca ra sii ra ndya vehe ra cu nuu sii ra cu zutu. Ta i sindyico ra Pedro sii ra sica sica ñi.
54 Então, prendendo-o, o levaram e o introduziram na casa do sumo sacerdote; e Pedro seguia-o de longe.
55 Ta cuhva sa saa coyo ra yucuan i zatahan ra ñuhu nuquehe ta sicundyaa ra, ta i sicundyaa ra Pedro mahñu.
55 E tendo eles acendido fogo no meio do pátio e havendo-se sentado à roda, sentou-se Pedro entre eles.
56 Ta cuhva sa ndyaa ra Pedro yunuhu ta i ndyehe minoo ña cu muzu sii ra, ta nacoto ña sii ra, ta catyi ña: Ra ihya, ra tahan ra cuu sii ra.
56 — ausente —
57 Zoco i catyi ra Pedro: Maha, ña site sii ra.
57 Mas Pedro o negou, dizendo: Mulher, não o conheço.
58 Ta i yaha zuhva cuhva, ta i ndyehe tucu inga ra sii ra Pedro, ta catyi ra: Yoho tucu, ra tahan oo cuu sii ra. Ta i catyi ra Pedro sihin ra: Yɨvɨ yuhvi, tata.
58 Daí a pouco, outro o viu, e disse: Tu também és um deles. Mas Pedro disse: Homem, não sou.
59 Ta i yaha tañi minoo ora, ta i catyi tucu inga ra: Ndisa cuii vatyi ra ihya cuu tucu minoo ra tahan ra vatyi zuun ñi ra Galilea cuu tucu ra.
59 E, tendo passado quase uma hora, outro afirmava, dizendo: Certamente este também estava com ele, pois é galileu.
60 Ta i catyi ra Pedro sihin ra: Tata, ña site ñaa tuhun cohon. Catyi ra. Ta zuun ñi caa cuhva sa cahan ra Pedro, ta i sacu saa minoo ndɨvɨ tyahnu.
60 Mas Pedro respondeu: Homem, não sei o que dizes. E imediatamente estando ele ainda a falar, cantou o galo.
61 Tacuan ta i nasico cava ra Jesús, ta i nandyehe ra sii ra Pedro. Ta i nacohon iñi ra Pedro cuhva sa i catyi ra Jesús sihin ra: “Cumañi ca vacu saa ndɨvɨ tyahnu, cua catyun uñi tahan saha vatyi ña siton sii.”
61 Virando-se o Senhor, olhou para Pedro; e Pedro lembrou-se da palavra do Senhor, como lhe havia dito: Hoje, antes que o galo cante, três vezes me negarás.
62 Ta cuhva cuan i quita ra Pedro, ta i sacu xaan ra vatyi i nducuihya xaan iñi ra.
62 E, havendo saído, chorou amargamente.
63 Tacuan ta ra i sicumi sii ra Jesús i quisaha sacu ndyaa ra sii ra, ta i cañi ra sii ra.
63 Os homens que detinham Jesus zombavam dele, e feriam-no;
64 I sihñi ra minoo zahma nuu ra, ta zɨquɨ i cati ra nuu ra ta catyi ra: Nacoton yoo ra i cañi suun. Catyi ra.
64 e, vendando-lhe os olhos, perguntavam, dizendo: Profetiza, quem foi que te bateu?
65 Ta cuaha xaan inga sa quiñi i cahan ra sihin ra.
65 E, blasfemando, diziam muitas outras coisas contra ele.
66 Ta cuhva sa cundisi i titahan ra mandoñi sihin ra zutu nahnu sihin ra maestro cuenda ley. Ta i quihin ra sii ra Jesús, ta sindyaca ra sii ra nu cuu junta cahnu cuenda tandɨhɨ ra ñiñi hebreo. Ta i catyi ra sihin ra:
66 Logo que amanheceu reuniu-se a assembléia dos anciãos do povo, tanto os principais sacerdotes como os escribas, e o conduziam ao sinédrio deles, onde lhe disseram:
67 Nacatyun sihin ndi ¿atu ra Cristo cuun, ra cua zacacu sii ndi? Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Tatu catyi sihin ndo vatyi zuun ra cui, ma sino iñi ndo.
67 Se tu és o Cristo, dize-no-lo. Replicou-lhes ele: Se eu vo-lo disser, não o crereis;
68 A tatu ndaca tuhin ñaa minoo cuhva sii maa ndo, ma nacahan ndo. Ta zuun ñi sa ma zaña ndo sii.
68 e se eu vos interrogar, de modo algum me respondereis.
69 Zoco ndya vityi cua cundyaa ra i quisi ndya gloria siyo cuaha ra Ndyoo. Catyi ra.
69 Mas desde agora estará assentado o Filho do homem à mão direita do poder de Deus.
70 Tacuan ta i ndaca tuhun tandɨhɨ ra sii ra Jesús ta catyi ra: ¿Zɨquɨ zehe ra Ndyoo cuu suun? Ta i catyi ra Jesús sihin ra: Zuun cui tañi catyi maa ndo.
70 Ao que perguntaram todos: Logo, tu és o Filho de Deus? Respondeu-lhes: Vós dizeis que eu sou.
71 Tacuan ta i catyi ra cuan sihin tahan ra: Xihna sa cahan ra. Ñahñi ca sa ndaa cuñi si vityi. Zuun ñi maa yo i siñi sa cahan ra sihin yuhu ra.
71 Então disseram: Por que ainda temos necessidade de testemunho? pois nós mesmos o ouvimos da sua própria boca.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.