Lucas 1
Ta lə Lubə Kunmindɨ kɨ́ Sigɨ (MGE) vs NAA
1 Dow-je n̰a̰ ya dꞌadɨ rɔ-dé ꞌndàngɨ né-je kɨ́ ra né dan-ji-tɨ nè lé,
1 Visto que muitos já empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 ə ꞌndàngɨ kɨ̀ gangɨ-é kɨ́ jꞌoo-né ta njéka̰ lo-é-tɨ lo kulə gin-é-tɨ nṵ ɓá ꞌtəl ngannjékullə-je kɨ́ njékilə mbḛ ta lə Lubə.
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Beɓa lokɨ mꞌdəjɨ ta dɔ né-je-tɨ kin lay kɨ̀ gangɨ-é berere-berere lo kulə gin-é-tɨ nṵ ya lé, ma̰ kàrè nəl-m kadɨ mꞌndàngɨ kɨ̀ go-é go-é ya mꞌadɨ-i i Teopil kɨ́ ꞌto dow kɨ́ boy n̰a̰.
3 igualmente a mim pareceu bem, depois de cuidadosa investigação de tudo desde a sua origem, dar-lhe por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 Mꞌndàngɨ mꞌadɨ-i bè, kdɔ kadɨ ꞌgə majɨ kɨ́ néndó-je kɨ́ ꞌingə kinlé, to néndó-je kɨ́ tɔgrɔ-tɨ ya.
4 para que você tenha plena certeza das verdades em que foi instruído.
5 Ɓal-je-tɨ kɨ́ Erodɨ to-né ngar dɔnangɨ Jude-tɨ lé, njègugné lə Lubə káre isɨ nɔ̰ɔ̰, ri-é lə Jakari. Ḛ to dow kɨ́ dan kutɨ dow-je-tɨ lə Abiya kɨ́ ndɔkɨ to njègugɨ né ə ne-é to kɨ́ gin ka-tɨ lə Arɔ̰ tɔ. Ne-é lé ri-é lə Elijabɛtɨ.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. A mulher dele era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Dḛ joo lay ya ꞌto dow-je kɨ́ njéra né kɨ́ njururu nɔ̰̀ Lubə-tɨ, ꞌtəl rɔ-dé go ndukun-je-tɨ lə Lubə lay, ɓá ꞌtəl rɔ-dé go tó mindɨ ꞌƁaɓe-tɨ lay rəm, adɨ ta goto dɔ-dé-tɨ.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo de forma irrepreensível em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Ngà dḛ dꞌojɨ ngon al, kdɔtalə Elijabɛtɨ lé to kujɨ rəm, ɓá dḛ joo lay ya ꞌɓugə n̰a̰ ngá rəm tɔ.
7 Eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e os dois já tinham idade avançada.
8 Ndɔ káre bè, Jakari a̰ ra kullə liə kɨ́ tò kadɨ-é ra nɔ̰̀ Lubə-tɨ, kdɔtalə dḛ kɨ̀ kutɨ dow-je liə ɓá to ta ra kullə lə-dé,
8 E aconteceu que, enquanto Zacarias exercia o sacerdócio diante de Deus na ordem do seu turno, coube-lhe por sorteio,
9 beɓa kagɨ usɨ dɔ Jakari-tɨ titɨ kɨ́ njégugné-je ꞌra-né low-low, kadɨ ḛ ɓá ɔw mḛḛ kəy-tɨ lə ꞌƁaɓe, kdɔ kadɨ ɔw ró pər nɔ̰kagɨ kɨ́ ətɨ majɨ logugɨ né-tɨ adɨ Lubə.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso.
10 Dɔ kàdɨ̀ ró nɔ̰kagɨ-je-tɨ kɨ́ ətɨ majɨ logugɨ né-tɨ lé, kosɨ dow-je lay dꞌa̰ ꞌpa ta kɨ̀ Lubə takəy-tɨ lə Lubə.Njègugné ró nɔ̰kagɨ kɨ́ ətɨ majɨ logugɨ né-tɨ|alt="Prêtre qui brûle lʼencens sur lʼautel" src="hk00260c.tif" size="col" copy="Horace Knowles" ref="1:10"
10 Durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia na parte de fora, orando.
11 Rəmə tajinatɨ nè ya malayka lə ꞌƁaɓe tḛḛ kɨ̀ Jakari kɔy, a̰ taá dɔ kɔ̀l, kəl logugɨ né-tɨ kɨ́ to lo ró nɔ̰kagɨ-je kɨ́ ətɨ majɨ-majɨ lé.
11 E eis que apareceu a Zacarias um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Lokɨ Jakari un kəm-é oo-é lé, dɔ-é təl, ɓəl ində bandɨ-é batɨ gangɨ.
12 Ao vê-lo, Zacarias ficou assustado, e o temor se apoderou dele.
13 Ngà malayka lé idə-é panè:
13 O anjo, porém, lhe disse: — Não tenha medo, Zacarias, porque a sua oração foi ouvida. Isabel, sua esposa, dará à luz um filho, a quem você dará o nome de João.
14 Ngon lé, à to né rɔnəl n̰a̰ kadɨ-i rəm,
14 Você ficará alegre e feliz, e muitos ficarão contentes com o nascimento dele.
15 Ḛ à to dow kɨ́ boy n̰a̰ takəm ꞌƁaɓe-tɨ.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte, e será cheio do Espírito Santo, já desde o ventre materno.
16 Ḛ à kadɨ Israyel-je n̰a̰ ꞌtəl kɨ rɔ ꞌƁaɓe Lubə-tɨ lə-dé.
16 Ele converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Ḛ à njiyə nɔ̰̀ ꞌƁaɓe-tɨ kɨ̀ tagɨr-je kɨ̀ tɔ́gɨ kɨ́ ndɔkɨ Eli ɔw-né,
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Jakari dəjɨ malayka lé panè: «Ri ɓá à tɔjɨ-m kadɨ mꞌgə kɨ́ né kinlé à ra né wa? Kdɔtalə ma̰ mꞌɓugə rəm, ɓá ne-m kàrè ɓal-é n̰a̰ ngá rəm tɔ.»
18 Então Zacarias perguntou ao anjo: — Como terei certeza disso? Pois eu sou velho, e a minha mulher também já tem idade avançada.
19 Malayka lé ilə-é-tɨ panè: «Ma̰ lé, ri-m lə Gabriyel, njèka̰ takəm Lubə-tɨ. Lubə ulə-m kadɨ mꞌree mꞌpa sə-i ta rəm, kadɨ mꞌilə Poyta kɨ́ Majɨ kin mbi-i-tɨ rəm tɔ.
19 O anjo respondeu: — Eu sou Gabriel, que estou a serviço de Deus, e fui enviado para falar com você e lhe trazer esta boa notícia.
20 Yən, ꞌa kisɨ bè ya, ꞌa kasɨ pa ta al ya sar kadɨ né kɨ́ mꞌpa ta-é kinlé, né-é ra-né né. Kdɔtalə ta-je lə-m kɨ́ mꞌpa kɨ́ to ta-je kɨ́ ndɔ-é asɨ ə né-é à ra né lé, i ꞌoo kɨ ta kɨ́ tɔgrɔ-tɨ al.»
20 Todavia, você ficará mudo e não poderá falar até o dia em que estas coisas vierem a acontecer, porque você não acreditou nas minhas palavras, as quais, no devido tempo, se cumprirão.
21 Gangɨ lo-é-tɨ kinlé, dow-je dꞌa̰ ꞌngəbɨ Jakari ə lo ta igɨ-dé sə́l, kdɔtalə ka̰ kɨ́ ḛ a̰ mḛḛ kəy-tɨ lə Lubə ɓəy ə ɓəy-ɓəy kinlé.
21 O povo estava esperando Zacarias e admirava-se com a demora dele no santuário.
22 Lokɨ Jakari tḛḛ ndaa-tɨ ngá lé, ḛ asɨ pa sə-dé ta al, ya rəmə dḛ ꞌgə kɨ́ né ra-é tokɨ nḭ bè mḛḛ kəy-tɨ lə Lubə. Ḛ ɔy ji-é ra ta-dé-tɨ pa-né sə-dé ta ə pa ta al bin ya ngá.
22 Quando Zacarias saiu, não lhes podia falar. Então entenderam que ele havia tido uma visão no santuário. E expressava-se por sinais e permanecia mudo.
23 Beɓa lokɨ ndɔ kullə liə tingə ngá lé, Jakari təl ɔw ɓe liə gogɨ.
23 Aconteceu que, terminados os dias do seu ministério, Zacarias voltou para casa.
24 Go-tɨ, ne-é Elijabɛtɨ ndan ngon ə ɓɔyɔ rɔ-é kəy ya na̰y mḭ ə ḛ panè:
24 Passados esses dias, Isabel, a mulher de Zacarias, ficou grávida. E ela não saiu de casa durante cinco meses, dizendo:
25 «Yən, ḛ kin ɓá to né kɨ́ majɨ kɨ́ ꞌƁaɓe ra adɨ-m dɔkaglo-tɨ kɨ́ nè kin, kdɔ kɔr-né rɔsɔl dɔ-m-tɨ takəm dow-je-tɨ!»
25 — Foi isto o que o Senhor me fez, ao contemplar-me, para acabar com a minha vergonha diante das pessoas.
26 Na̰y mɛkḛ go-tɨ lé, Lubə ulə malayka kɨ́ ri-é lə Gabriyel dɔnangɨ Galile-tɨ mḛḛ ɓebo-tɨ káre kɨ́ ꞌɓa-é Najarɛtɨ,
26 No sexto mês, o anjo Gabriel foi enviado por Deus a uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 kadɨ ɔw rɔ ngon mandɨ-tɨ kɨ́ gə dingəm al ɓəy kɨ́ dingəm kɨ́ ri-é lə Jojepɨ kɨ́ to ngon kà Dabidɨ uwə dɔ-é. Ngon mandɨ lé ri-é lə Mari.
27 a uma virgem que estava comprometida a casar com um homem da casa de Davi, cujo nome era José. A virgem se chamava Maria.
28 Malayka lé ree ɔw kəy go-é-tɨ ə pa siə ta panè: Mꞌra-i lapiya, i kɨ́ Lubə ra sə-i majɨ! ꞌƁaɓe nà̰y sə-i!
28 E, aproximando-se dela, o anjo disse: — Salve, agraciada! O Senhor está com você.
29 Ta kinlé təl dɔ Mari adɨ ḛ dəjɨ rɔ-é ta panè sé kin to lapiya kɨ́ ban ɓá tana̰ bè wa?
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que poderia significar esta saudação.
30 Malayka lé idə-é panè: Mari, ꞌɓəl al! Kdɔtalə Lubə ra sə-i majɨ!
30 Mas o anjo lhe disse: — Não tenha medo, Maria; porque você foi abençoada por Deus.
31 ꞌOo bè, ꞌa ndan ngon, ꞌa kojɨ ngon kɨ́ dingəm, ə ꞌa kində ri-é lə Jeju.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, a quem chamará pelo nome de Jesus.
32 Ḛ à to dow kɨ́ boy ə dꞌa ɓa-é Ngon lə Lubə kɨ́ njèkisɨ taá dɔra̰-tɨ nṵ ə ꞌƁaɓe Lubə à kadɨ-é isɨ dɔ kalikɔɓe-tɨ lə ka-é Dabidɨ.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo. Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai.
33 Ḛ à kɔ̰ɓe dɔ gin kojɨ-tɨ lə Jakobɨ ya sartagangɨ; tɔgrɔ-tɨ, kɔ̰ɓe liə lé sɔ̰y-é à goto.
33 Ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Beɓa Mari idə malayka lé panè: Ma̰ mꞌgə dingəm al ɓəy, ngà né kin à ra né ban ɓan wa?
34 Então Maria disse ao anjo: — Como será isto, se eu nunca tive relações com homem algum?
35 Malayka lé təl ilə-é-tɨ panè: Ndil kɨ́ aa njay à ree dɔ-i-tɨ rəm, tɔ́gɨ Lubə kɨ́ njèkisɨ taá dɔra̰-tɨ nṵ à gəə dɔ-i sipɨ rəm tɔ. Gin-é kin ɓá ngon kɨ́ ꞌa kojɨ-é lé à to dow kɨ́ aa njay ə dꞌa ɓa-é Ngon lə Lubə.
35 O anjo respondeu: — O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Yən, nojɨ-i Elijabɛtɨ kàrè ndan ngon tɔ. Ḛ ndan ngon dɔ ɓugə-é-tɨ ə à kojɨ ngon kɨ́ dingəm. Ḛ kɨ́ ndɔkɨ ꞌɓa-é kujɨ dené lé, ndan ngon ra na̰y mɛkḛ ngá.
36 E Isabel, sua parenta, igualmente está grávida, apesar de sua idade avançada, sendo este já o sexto mês de gestação para aquela que diziam ser estéril.
37 Kdɔtalə né kɨ́ dum Lubə ya goto.
37 Porque para Deus não há nada impossível.
38 Beɓa Mari panè: Ma̰ mꞌto ngonnjèkullə lə ꞌƁaɓe! Kadɨ-é ra sə-m kɨ́ go ta-tɨ kɨ́ i ꞌpa lé ya. Rəmə malayka lé in̰ə Mari ə ɔw.
38 Então Maria disse: — Aqui está a serva do Senhor; que aconteça comigo o que você falou. Então o anjo foi embora.
39 Mḛḛ ndɔ-é-je-tɨ kinlé ya Mari ḭ usɨ rəbəə ɔw lɔw ɓebo-tɨ káre kɨ́ dan mbal-je-tɨ dɔnangɨ Jude-tɨ.
39 Naqueles dias, Maria se aprontou e foi depressa à região montanhosa, a uma cidade de Judá.
40 Lokɨ ɔw tḛḛ lé, ḛ ɔw mḛḛ kəy-tɨ lə Jakari ə ra lapiya Elijabɛtɨ.
40 Entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Beɓa lokɨ Elijabɛtɨ oo lapiya kɨ́ Mari ra-é lé taá ya, ngon kɨ́ mḛḛ-é-tɨ lé rɔ-é nəl-é adɨ tɔsɨ mḛḛ-é gul-gul ə Ndil kɨ́ aa njay rusɨ mḛḛ Elijabɛtɨ.
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre. Então Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 Elijabɛtɨ pa ta kɨ̀ ndi-é kɨ́ boy panè: Lubə tɔr ndi-é dɔ-i-tɨ dan dené-je-tɨ lay, ngon kɨ́ mḛḛ-i-tɨ kàrè Lubə tɔr ndi-é dɔ-é-tɨ tɔ.
42 E exclamou em alta voz: — Bendita é você entre as mulheres, e bendito o fruto do seu ventre!
43 Ə́ ma̰ kin ya mꞌasɨ kadɨ kɔ̰ ꞌƁaɓe lə-m ree ɓe lə-m wa!
43 E que grande honra é para mim receber a visita da mãe do meu Senhor!
44 Mꞌpa bè kdɔtalə lokɨ lapiya kɨ́ i ꞌra-m lé gangɨ mbi-m-tɨ taá ya rəmə, rɔ ngon kɨ́ mḛḛ-m-tɨ nəl-é adɨ tɔsɨ mḛḛ-m gul-gul.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da saudação que você fez, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 I ꞌto dené kɨ́ njènékumə̰, kdɔtalə i adɨ mḛḛ-i tokɨ né-je lay kɨ́ ꞌƁaɓe idə-i ta-é lé, à ra né ya.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Mari panè:
46 Então Maria disse: “A minha alma engrandece ao Senhor,
47 ra rɔnəl dɔ Lubə-tɨ kɨ́ to Njèkajɨ-m,
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 kdɔtalə ḛ ilə rətɨ oo-m ma̰ ngonnjèkullə liə
48 porque ele atentou para a humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 Kdɔtalə njètɔ́gɨ-je lay
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 rəm, koo kəmtondoo liə nà̰y kɨ̀
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Ḛ ɔjɨ tɔ́gɨ-é;
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 ꞌboy-je lé, ḛ ɔr-dé kɔgɨ dɔ kalikɔ̰ɓe-je-tɨ lə-dé,
52 Derrubou dos seus tronos os poderosos e exaltou os humildes.
53 dow-je kɨ́ ɓo ra-dé lé, ḛ adɨ-dé nékingə-je mburukɨ-mburukɨ,
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 — ausente —
54 Amparou Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 — ausente —
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como havia prometido aos nossos pais.”
56 Mari isɨ rɔ Elijabɛtɨ-tɨ nɔ̰ɔ̰ ya à kasɨ na̰y mutə je bè ɓá təl ɔw ɓe liə gogɨ.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Lokɨ ndɔ kojɨ ngon lə Elijabɛtɨ asɨ lé, ḛ ojɨ ngon kɨ́ dingəm.
57 Quando chegou o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Njétakəy-je lə Elijabɛtɨ kɨ̀ nojɨ-é-je dꞌoo poy koo kɨ́ ꞌƁaɓe oo kəmtondoo liə lé, dḛ ꞌra rɔnəl siə.
58 Os vizinhos e parentes ouviram que o Senhor tinha usado de grande misericórdia para com Isabel e se alegraram com ela.
59 Ndɔ jinà̰y joo go-tɨ lé, dḛ ꞌree kadɨ dꞌijə ngon lé ganjangɨ ə ndigɨ ꞌɓa-é Jakari kɨ́ to ri bɔbɨ-é.
59 Aconteceu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Ngà kɔ̰-é un ta panè: Á̰-à̰! Dꞌa ɓa-é Ja̰.
60 Mas a mãe do menino disse: — De modo nenhum! Ele será chamado João.
61 Rəmə dḛ ꞌtəl ꞌpa siə ꞌpanè: Dow kɨ́ dan nojɨ-i-je-tɨ kɨ́ ri-é tana̰ bè ya goto.
61 Disseram-lhe: — Mas você não tem nenhum parente com esse nome!
62 Go-tɨ, ꞌra ji-dé ꞌdəjɨ-né Jakari sé ḛ ndigɨ kadɨ ꞌɓa ngon lé ná̰ wa?
62 Fizeram sinais, perguntando ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Beɓa Jakari dəjɨ-dé bəgrə ə ndàngɨ né-tɨ panè: Ri-é lə Ja̰. Rəmə dḛ lay ya ndil-dé tḛḛ sa̰y.
63 Então, pedindo uma tabuinha, ele escreveu: — O nome dele é João. E todos se admiraram.
64 Tajinatɨ nè ya ta Jakari tḛḛ ə ndɔ̰-é ɗɨrə́ bə̀rə̀rə̀, adɨ pa ta ɔsɨ-né gajɨ Lubə.
64 Imediatamente a boca de Zacarias se abriu e a língua se soltou. Então começou a falar, louvando a Deus.
65 Dow-je lay kɨ́ go lo-tɨ kɨ́ tin kinlé, ɓəl ində bandɨ-dé gangɨ rəm, ɓá dḛ kɨ́ dꞌisɨ dan mbal-je-tɨ lay kɨ́ dɔnangɨ Jude-tɨ kàrè, dꞌɔr-na̰ poy né-je lay kɨ́ ra né kinlé rəm tɔ.
65 Todos os vizinhos deles ficaram possuídos de temor, e essas coisas foram divulgadas por toda a região montanhosa da Judeia.
66 Dḛ lay kɨ́ ta-je kin usɨ mbi-dé-tɨ lé, ꞌgɨr dɔ-tɨ ə ꞌpanè: Ngon kinlé à to dow kɨ́ ban-ban ə́n ə! Kdɔtalə tɔ́gɨ ꞌƁaɓe nà̰y siə.
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: — O que virá a ser este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Ndil kɨ́ aa njay rusɨ mḛḛ bɔbɨ-é Jakari, adɨ pa ta kɨ́ ta Lubə-tɨ panè:
67 Zacarias, o pai de João, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 Kɔsgajɨ kɨ́ dɔ ꞌƁaɓe Lubə-tɨ lə Israyel-je,
68 “Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 Dan nganka Dabidɨ-tɨ kɨ́ to ngonnjèkullə liə lé,
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 Ḛ adɨ njètaa-ji kilə-ji taá tḛḛ titɨ
70 como havia prometido, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 ꞌpanè: Nꞌa taa-ji kilə-ji taá ji njéba-je-tɨ lə-ji,
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 Beɓa ḛ oo kəmtondoo lə ka-ji-je
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 titɨ kɨ́ ndɔkɨ ubɨ-né rɔ-é adɨ ka-ji Abrakam panè:
73 e do juramento que fez a nosso pai Abraão,
74 — ausente —
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 — ausente —
75 em santidade e justiça diante dele, todos os nossos dias.
76 Ə i ngon kɨ́ bər kinlé, dꞌa ɓa-i njèpata kɨ́
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, porque precederá o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 kdɔ kadɨ adɨ kəm dow-je liə
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, por meio da remissão dos seus pecados,
78 Kdɔtalə Lubə lə-ji lé to njèkoo kəmtondoo kɨ́ n̰a̰.
78 graças à profunda misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 kdɔ kadɨ ndógɨ dɔ dow-je-tɨ
79 para iluminar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.”
80 Ngà ngon lé, tɔgɨ, ɓá Ndil kɨ́ aa njay adɨ gosɨ liə usɨ dɔ madɨ-é-tɨ rəm tɔ. Ḛ isɨ diləlo-tɨ ya sar ndɔ-tɨ kɨ́ ḛ tḛḛ tɔjɨ-né rɔ-é adɨ Israyel-je ꞌgə-é-né.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até o dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.