Mateus 5
Mvù Ŋgɔ̀ŋ Feê (MCU) vs NAA
1 Sâ Yeésò ŋene njií né cìlì nùàr mé né doó merré den, à ŋaá nde ké te tòre, à den den ké sâ. Bɔ̀ mbɔ̀ŋ ŋgoró nde ké kwarè seèn ndɔ.
1 Ao ver as multidões, Jesus subiu ao monte. Ele se assentou e os seus discípulos se aproximaram dele.
2 À duɔɔ́m bɔ́ njèh feèh, ye bɔ́ a:
2 Então ele passou a ensiná-los. Jesus disse:
3 «Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né saám yoòr bɔɔ̀n ŋené kɔɔ́;
3 — Bem-aventurados
4 Samésé né bɔ̀ kújere bɔ̀; Càŋ nde né bɔ́ bɔŋ!
4 — Bem-aventurados
5 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né dɔlésé; tàbè mé Càŋ lé ye nyí nde né bɔ́ haá doô, bɔ́ nde né kwa!
5 — Bem-aventurados os mansos,
6 Samésé né bɔ̀ɔ́ né mé nyúá dene jéjêg beè Càŋ;
6 — Bem-aventurados
7 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né bɔ̀ mbeí jere kɔɔ́;
7 — Bem-aventurados
8 Samésé né bɔ̀ temé ŋeŋagâ bɔ̀;
8 — Bem-aventurados
9 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né dɔlê lètenè bɔ̀ mbaábɔn goó su; Càŋ nde né bɔ́ bɔ̀ ŋuna seèn yilá!
9 — Bem-aventurados
10 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né sòn Càŋ ŋgweé, bɔ́ né mene bɔ́ teèn bunó yií; Lò Càŋ né dé bɔɔ̀n!
10 — Bem-aventurados
11 Samésé né bí ndɔ, mɔ bɔ̀ nùàr baá bí selé, bɔ́ né bí bunó, bɔ́ né bí nyeén vevenê yoòr cɔré su, ye bí né bɔ̀ mbɔ̀ŋ mò fí.
11 — Bem-aventurados são vocês quando, por minha causa, os insultarem e os perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vocês.
12 Mè tueé bí, bí sàmè sér dé biì cu sâ lòù; bí né tàbè dobo, ye sàgà biì né ké te vulúu ŋgún ma. Bí té njeré déì mùnò; bɔ́ lé naâ bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀ dé léí toò ménâ bunó ndɔ.»
12 Alegrem-se e exultem, porque é grande a sua recompensa nos céus; pois assim perseguiram os profetas que viveram antes de vocês.
13 «Dé biì, bí né toò bɔ̀ nùàr faá túɔ́m nɔ. Mɔ túɔ́m cuaré baá, bɔ́ bɔɔ́ ŋgulí cu nde né bú naàn wa? Sâ gi aá kèn; à njeré déì gàm ndé cú; bɔ́ bú su njií nde aá doó, bɔ̀ nùàr dobo fulú kela teèn.
13 — Vocês são o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 «Bí né ŋagâ toò bɔ̀ nùàr ndɔ. Lɔɔ́ mé den né ké felè tòr, dé seèn lòù dèn lèr ŋgwéh.
14 — Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada no alto de um monte.
15 Bɔ́ lâm mɔ̀gɔ̀ bèh, ye te bɔ́ kibí kwaá ka sɔɔ̀. Bɔ́ lâm mɔgɔ seér né te bɔ́ tuú njií yí te súgo, te bɔ̀ gwò bɔ̀ ŋene njolo mé njéh.
15 Nem se acende uma lamparina para colocá-la debaixo de um cesto, mas num lugar adequado onde ilumina bem todos os que estão na casa.
16 Bí bá ŋágá toò bɔ̀ nùàr ménâ ndɔ, te bɔ́ ŋene kɔ seé bagaà biì teèn, bɔ́ seén Tele biì ké te vulúu.»
16 Assim brilhe também a luz de vocês diante dos outros, para que vejam as boas obras que vocês fazem e glorifiquem o Pai de vocês, que está nos céus.
17 «Bí té mùnò ye mè ndeè naâ *sóú Músì mé ŋgòr bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀ ŋellé sɔm. Cí sam, mè ndeè naâ bɔ́ lòù mboón seér.
17 — Não pensem que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, mas para cumprir.
18 Mè né tueé ye bí a, mɔ vulú bɔ̂ tàbè née ka te be sâ, ndɔ́g njolo sóù déì kèh nyì ndé ŋgwéh. Le den nde né kɔ́bè sâ, kɔ loù mé njèh dɔɔ́ŋ mboón aá, sâ ye.
18 Porque em verdade lhes digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Sâ mɔ né mân, nuaá mé keh luar sɔm njolo sóù déì, à feh bɔ̀ mbeí ménâ ndɔ, nùà sâ luar le nde né te *Lò Càŋe lòù ménâ ndɔ. Nuaá mé jolo feh seér né dé seèn bɔ̀ mbeí sóú lòù, te bɔ́ jolo ménâ ndɔ, nde né nùà dueè te Lò Càŋe ŋaá.
19 Aquele, pois, que desrespeitar um destes mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazer o mesmo, será considerado mínimo no Reino dos Céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no Reino dos Céus.
20 Mè tueé bí, mɔ bí kɔɔ́ dìlì kélá ŋgwéh mé bɔ̀ *njí-sóù bɔ́ bɔ̀ *Farisiên, ndɔ́g bí Lò Càŋe yílá ndé ŋgwéh.»
20 Porque eu afirmo que, se a justiça de vocês não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrarão no Reino dos Céus.
21 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ lé ye bɔ̀ jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ a: Té feh wúlá, wa nuaá mé wula feh dɔɔ́ŋ nde né ju yilá ma.
21 — Vocês ouviram o que foi dito aos antigos: “Não mate.” E ainda: “Quem matar estará sujeito a julgamento.”
22 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: nuaá mé kwaá njií mene léláŋ njèh mé mbeí, nde né ju yilá. Nuaá mé yilá mbeí: cɔɔ́ŋ, nde né ké sònò bɔgɔ te *mbàgà juù ndeé. Nuaá mé yilá mbeí: duaàn, ju dé seèn wulu né mé we dé ndeèr.
22 Eu, porém, lhes digo que todo aquele que se irar contra o seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem insultar o seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem o chamar de tolo estará sujeito ao inferno de fogo.
23 «Sâ mɔ wò nde aá Càŋ mbe ké te kɔ haá, jɔ̀gɔ̀ mùnò nyége munò ye, mɔ temé né nuaré déì mé wò yulá,
23 Portanto, se você estiver trazendo a sua oferta ao altar e lá se lembrar que o seu irmão tem alguma coisa contra você,
24 sâ lɔ̀gɔ̀ kwá njí mbe sâ doó nɔɔ́ŋ, wò jɔ̀gɔ̀ nde yoòr seèn, bí bú tueé kulú gi, te wò cu cuù, wò haá ye Càŋ mbe.
24 deixe diante do altar a sua oferta e vá primeiro reconciliar-se com o seu irmão; e então volte e faça a sua oferta.
25 «Mɔ bî nuaré déì baá mé ju, à né wò sií, à ju sâ njií né ké sònò bɔ̀gɔ̀, mɔ bí bú gɔ bilí né bècénè, lègè lòm ceér dueè tég, te bí bú den mé sòn cên, wanɔɔ́ŋ wò nde né ju beè seèn ké toò bɔ̀ kokoô bɔ̀ die, bɔ́ sie haá njií wò mé bɔ̀ sɔ́jì, te bɔ́ si yií wò gwà cibì.
25 — Entre em acordo sem demora com o seu adversário, enquanto você está com ele a caminho, para que o adversário não entregue você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça, e você seja jogado na prisão.
26 Mè né tueé ye wò a, bɔ́ sie kwaá den nde né wò beè méménâ, tɔ́g kɔ bɔ̀ tòmò njèh nùà hèllè yuo kela giì baá kèn, sâ ye.»
26 Em verdade lhe digo que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
27 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Té yàgà ndé.
27 — Vocês ouviram o que foi dito: “Não cometa adultério.”
28 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: Nuaá mé ke mene ma vêh déì, tuaá sie bú mé bú, kuú gi aá yàgà kèn.
28 Eu, porém, lhes digo: todo o que olhar para uma mulher com intenção impura, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Sâ mɔ njolo yeè dé gaâ wò te veêne dɔr yií né kɔɔ́, lùàgà sɔ̀m bú, wò si njií ké dàb. Huɔm kela né mé gà cén leér lom yoòr yeè kɔɔ́, mé bɔ́ si njií gùm yeè dɔɔ́ŋ te we dé ndeèr.
29 — Se o seu olho direito leva você a tropeçar, arranque-o e jogue-o fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que ter o corpo inteiro lançado no inferno.
30 Mɔ be yeè dé gaâ wò te veêne dɔr yií né kɔɔ́, sâ cɔ̀ téná sɔ̀m bú, wò si njií bú ké dàb. Huɔm kela né mé gà cén leér lom yoòr yeè kɔɔ́, mé gùm yeè dɔɔ́ŋ die yila te we dé ndeèr ndɔ.»
30 E, se a sua mão direita leva você a tropeçar, corte-a e jogue-a fora. Pois é preferível você perder uma parte do seu corpo do que o corpo inteiro ir para o inferno.
31 «Bɔ́ lé naá cuù tueé ye: Nuaá mé sɔm véh dɔɔ́ŋ, bú a, nyàgà há bú mvù beè.
31 — Também foi dito: “Aquele que repudiar a sua mulher deve dar-lhe uma carta de divórcio.”
32 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: mɔ ma déì yàgà ndé ŋgwéh, si bú sɔm né mbaá, sâ si bú bèh yàgà kuû luú si né kɔɔ́. Véh mé bɔ́ naâ lòù mele sɔm, nuaá mé jɔgɔ bú dɔɔ́ŋ kuú taré né yàgà ndɔ.»
32 Eu, porém, lhes digo: quem repudiar a sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a se tornar adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério.
33 «Bí lé naá giì ŋgweé, bɔ́ lé ye bɔ̀ jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ a: Nùàr a, té jègè kèh; bú a, jòlò lòm faá à lé naá giì toò Càŋ Dueè jege nɔ.
33 — Vocês também ouviram o que foi dito aos antigos: “Não faça juramento falso, mas cumpra rigorosamente para com o Senhor o que você jurou.”
34 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: ndɔ́g nùàr a, té jègè jègè nyì. Bí té vulú jègè kèmà, kɔgɔ Càŋ né ké sâ;
34 Eu, porém, lhes digo: não jurem de modo nenhum; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 bí té tàbè jègè kèmà ndɔ, gule seèn né toò; né mene Jerusalem, té bú jègè kèmà, né lɔɔ́ Nùà Dueè.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser a cidade do grande Rei.
36 Té feh yeè jègè kèmà ndɔ; yúlí feèh né mene dé wulê, né mene dé yilî, wò déì teèn kwéh sér kòmò ndé ŋgwéh.
36 Não jure pela sua cabeça, porque você não pode fazer com que um só cabelo fique branco ou preto.
37 Mɔ né nyea, júée nyea; mɔ né sam, júée sam ndɔ; wanɔɔ́ŋ bɔ̀ dé felèbɔ̀ kabé gɔɔ̀ dɔɔ́ŋ, yuo yeé beè Sátàn.»
37 Que a palavra de vocês seja: Sim, sim; não, não. O que passar disto vem do Maligno.
38 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Njolo mé njolo, nyie mé nyie ndɔ.
38 — Vocês ouviram o que foi dito: “Olho por olho, dente por dente.”
39 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: Mɔ nuaré déì bɔɔ́ bí veên, bí té njùŋ kú. Mɔ nuaré déì bɔ wò te geí gaâ, kéh cú bú geí dé ŋgoù, à bɔ ndɔ.
39 Eu, porém, lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém lhe der um tapa na face direita, ofereça-lhe também a face esquerda.
40 Mɔ nuaré déì tulu njií wò bèh juù, à gwaán né cɔ̀gɔ̀ suù yeè yiín weèh, há bílí bú mé cɔ̀gɔ̀ wagâ yeè mene.
40 Se alguém quer processar você e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Mɔ nùà koô déì ba haá wò seé dé kílòmétà cên, gɔ̀ cú mé njéh kílòmétà fà.
41 Se alguém obrigar você a andar uma milha, vá com ele duas.
42 Mɔ nuaré déì né wò njeré déì dua, há bú teèn. Mɔ nuaré déì bie wò hùà njeré déì, té bú nómó.»
42 Dê a quem lhe pede e não volte as costas ao que quer lhe pedir emprestado.
43 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Gwàn mbeí yeè, wò né nùà bùnò yeè bunó.
43 — Vocês ouviram o que foi dito: “Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo.”
44 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: bí gwàn bɔ̀ bùnò bɔ̀ biì gwaàn. Bɔ̀ɔ́ mé né bí gèr feh keéh, bí dùà sér Càŋ felè bɔɔ̀n lòù,
44 Eu, porém, lhes digo: amem os seus inimigos e orem pelos que perseguem vocês,
45 te bí ŋa bɔ̀ ŋunà Tele biì mé né ké te vulúu. Bí kɔ́ɔ ye Càŋ lou ba fue njií né felè bɔ̀ jéré-temé bɔ̀, mé bɔ̀ húɔ́m-temé bɔ̀ mene. Nu seèn né felè bɔ̀ vevenê bɔ̀, mé bɔ̀ bebagaà bɔ̀ ménâ neé tɔɔ́m ndeé ndɔ.
45 para demonstrarem que são filhos do Pai de vocês, que está nos céus. Porque ele faz o seu sol nascer sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Mɔ bí gwaán lom né bɔ̀ɔ́ mé né bí gwaán, sâ bí sàgà teèn kela kuú né dé keì? Ŋgweéh né mene bɔ̀ wèh-kàgàlɔ̀ŋ làmpɔ̂ŋ bɔ̀, bɔ́ né gi ménâ bɔɔ́ komo mà.
46 Porque, se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Os publicanos também não fazem o mesmo?
47 Mɔ bí kɔ lom né léláŋ bɔ̀ nùàr biì, sâ beè biì né njèh kàm déì wa? Ŋgweéh né mene bɔ̀ Càŋ-kɔ́, bɔ́ né gi dé sâ bɔɔ́ kɔɔ́ wa?
47 E, se saudarem somente os seus irmãos, o que é que estão fazendo de mais? Os gentios também não fazem o mesmo?
48 Mè tueé bí, bí dèn lòm dé biì dilísé faá Tele biì ké te vulúu né dilísé nɔ.»
48 Portanto, sejam perfeitos como é perfeito o Pai de vocês, que está no céu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.