Mateus 5
Mvù Ŋgɔ̀ŋ Feê (MCU) vs ARA
1 Sâ Yeésò ŋene njií né cìlì nùàr mé né doó merré den, à ŋaá nde ké te tòre, à den den ké sâ. Bɔ̀ mbɔ̀ŋ ŋgoró nde ké kwarè seèn ndɔ.
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 À duɔɔ́m bɔ́ njèh feèh, ye bɔ́ a:
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 «Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né saám yoòr bɔɔ̀n ŋené kɔɔ́;
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 Samésé né bɔ̀ kújere bɔ̀; Càŋ nde né bɔ́ bɔŋ!
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né dɔlésé; tàbè mé Càŋ lé ye nyí nde né bɔ́ haá doô, bɔ́ nde né kwa!
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 Samésé né bɔ̀ɔ́ né mé nyúá dene jéjêg beè Càŋ;
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né bɔ̀ mbeí jere kɔɔ́;
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 Samésé né bɔ̀ temé ŋeŋagâ bɔ̀;
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né dɔlê lètenè bɔ̀ mbaábɔn goó su; Càŋ nde né bɔ́ bɔ̀ ŋuna seèn yilá!
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 Samésé né bɔ̀ɔ́ mé né sòn Càŋ ŋgweé, bɔ́ né mene bɔ́ teèn bunó yií; Lò Càŋ né dé bɔɔ̀n!
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 Samésé né bí ndɔ, mɔ bɔ̀ nùàr baá bí selé, bɔ́ né bí bunó, bɔ́ né bí nyeén vevenê yoòr cɔré su, ye bí né bɔ̀ mbɔ̀ŋ mò fí.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Mè tueé bí, bí sàmè sér dé biì cu sâ lòù; bí né tàbè dobo, ye sàgà biì né ké te vulúu ŋgún ma. Bí té njeré déì mùnò; bɔ́ lé naâ bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀ dé léí toò ménâ bunó ndɔ.»
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 «Dé biì, bí né toò bɔ̀ nùàr faá túɔ́m nɔ. Mɔ túɔ́m cuaré baá, bɔ́ bɔɔ́ ŋgulí cu nde né bú naàn wa? Sâ gi aá kèn; à njeré déì gàm ndé cú; bɔ́ bú su njií nde aá doó, bɔ̀ nùàr dobo fulú kela teèn.
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 «Bí né ŋagâ toò bɔ̀ nùàr ndɔ. Lɔɔ́ mé den né ké felè tòr, dé seèn lòù dèn lèr ŋgwéh.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Bɔ́ lâm mɔ̀gɔ̀ bèh, ye te bɔ́ kibí kwaá ka sɔɔ̀. Bɔ́ lâm mɔgɔ seér né te bɔ́ tuú njií yí te súgo, te bɔ̀ gwò bɔ̀ ŋene njolo mé njéh.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Bí bá ŋágá toò bɔ̀ nùàr ménâ ndɔ, te bɔ́ ŋene kɔ seé bagaà biì teèn, bɔ́ seén Tele biì ké te vulúu.»
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 «Bí té mùnò ye mè ndeè naâ *sóú Músì mé ŋgòr bɔ̀ *sòn-Càŋ bɔ̀ ŋellé sɔm. Cí sam, mè ndeè naâ bɔ́ lòù mboón seér.
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 Mè né tueé ye bí a, mɔ vulú bɔ̂ tàbè née ka te be sâ, ndɔ́g njolo sóù déì kèh nyì ndé ŋgwéh. Le den nde né kɔ́bè sâ, kɔ loù mé njèh dɔɔ́ŋ mboón aá, sâ ye.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Sâ mɔ né mân, nuaá mé keh luar sɔm njolo sóù déì, à feh bɔ̀ mbeí ménâ ndɔ, nùà sâ luar le nde né te *Lò Càŋe lòù ménâ ndɔ. Nuaá mé jolo feh seér né dé seèn bɔ̀ mbeí sóú lòù, te bɔ́ jolo ménâ ndɔ, nde né nùà dueè te Lò Càŋe ŋaá.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Mè tueé bí, mɔ bí kɔɔ́ dìlì kélá ŋgwéh mé bɔ̀ *njí-sóù bɔ́ bɔ̀ *Farisiên, ndɔ́g bí Lò Càŋe yílá ndé ŋgwéh.»
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ lé ye bɔ̀ jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ a: Té feh wúlá, wa nuaá mé wula feh dɔɔ́ŋ nde né ju yilá ma.
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: nuaá mé kwaá njií mene léláŋ njèh mé mbeí, nde né ju yilá. Nuaá mé yilá mbeí: cɔɔ́ŋ, nde né ké sònò bɔgɔ te *mbàgà juù ndeé. Nuaá mé yilá mbeí: duaàn, ju dé seèn wulu né mé we dé ndeèr.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 «Sâ mɔ wò nde aá Càŋ mbe ké te kɔ haá, jɔ̀gɔ̀ mùnò nyége munò ye, mɔ temé né nuaré déì mé wò yulá,
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 sâ lɔ̀gɔ̀ kwá njí mbe sâ doó nɔɔ́ŋ, wò jɔ̀gɔ̀ nde yoòr seèn, bí bú tueé kulú gi, te wò cu cuù, wò haá ye Càŋ mbe.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 «Mɔ bî nuaré déì baá mé ju, à né wò sií, à ju sâ njií né ké sònò bɔ̀gɔ̀, mɔ bí bú gɔ bilí né bècénè, lègè lòm ceér dueè tég, te bí bú den mé sòn cên, wanɔɔ́ŋ wò nde né ju beè seèn ké toò bɔ̀ kokoô bɔ̀ die, bɔ́ sie haá njií wò mé bɔ̀ sɔ́jì, te bɔ́ si yií wò gwà cibì.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 Mè né tueé ye wò a, bɔ́ sie kwaá den nde né wò beè méménâ, tɔ́g kɔ bɔ̀ tòmò njèh nùà hèllè yuo kela giì baá kèn, sâ ye.»
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Té yàgà ndé.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: Nuaá mé ke mene ma vêh déì, tuaá sie bú mé bú, kuú gi aá yàgà kèn.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 Sâ mɔ njolo yeè dé gaâ wò te veêne dɔr yií né kɔɔ́, lùàgà sɔ̀m bú, wò si njií ké dàb. Huɔm kela né mé gà cén leér lom yoòr yeè kɔɔ́, mé bɔ́ si njií gùm yeè dɔɔ́ŋ te we dé ndeèr.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Mɔ be yeè dé gaâ wò te veêne dɔr yií né kɔɔ́, sâ cɔ̀ téná sɔ̀m bú, wò si njií bú ké dàb. Huɔm kela né mé gà cén leér lom yoòr yeè kɔɔ́, mé gùm yeè dɔɔ́ŋ die yila te we dé ndeèr ndɔ.»
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 «Bɔ́ lé naá cuù tueé ye: Nuaá mé sɔm véh dɔɔ́ŋ, bú a, nyàgà há bú mvù beè.
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: mɔ ma déì yàgà ndé ŋgwéh, si bú sɔm né mbaá, sâ si bú bèh yàgà kuû luú si né kɔɔ́. Véh mé bɔ́ naâ lòù mele sɔm, nuaá mé jɔgɔ bú dɔɔ́ŋ kuú taré né yàgà ndɔ.»
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 «Bí lé naá giì ŋgweé, bɔ́ lé ye bɔ̀ jɔ̀gɔ̀ bɔ̀ a: Nùàr a, té jègè kèh; bú a, jòlò lòm faá à lé naá giì toò Càŋ Dueè jege nɔ.
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: ndɔ́g nùàr a, té jègè jègè nyì. Bí té vulú jègè kèmà, kɔgɔ Càŋ né ké sâ;
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 bí té tàbè jègè kèmà ndɔ, gule seèn né toò; né mene Jerusalem, té bú jègè kèmà, né lɔɔ́ Nùà Dueè.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 Té feh yeè jègè kèmà ndɔ; yúlí feèh né mene dé wulê, né mene dé yilî, wò déì teèn kwéh sér kòmò ndé ŋgwéh.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Mɔ né nyea, júée nyea; mɔ né sam, júée sam ndɔ; wanɔɔ́ŋ bɔ̀ dé felèbɔ̀ kabé gɔɔ̀ dɔɔ́ŋ, yuo yeé beè Sátàn.»
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Njolo mé njolo, nyie mé nyie ndɔ.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: Mɔ nuaré déì bɔɔ́ bí veên, bí té njùŋ kú. Mɔ nuaré déì bɔ wò te geí gaâ, kéh cú bú geí dé ŋgoù, à bɔ ndɔ.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Mɔ nuaré déì tulu njií wò bèh juù, à gwaán né cɔ̀gɔ̀ suù yeè yiín weèh, há bílí bú mé cɔ̀gɔ̀ wagâ yeè mene.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Mɔ nùà koô déì ba haá wò seé dé kílòmétà cên, gɔ̀ cú mé njéh kílòmétà fà.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Mɔ nuaré déì né wò njeré déì dua, há bú teèn. Mɔ nuaré déì bie wò hùà njeré déì, té bú nómó.»
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 «Bí lé naâ ŋgweé, bɔ́ ye: Gwàn mbeí yeè, wò né nùà bùnò yeè bunó.
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 Mè tueé seér né dé mò ye bí a: bí gwàn bɔ̀ bùnò bɔ̀ biì gwaàn. Bɔ̀ɔ́ mé né bí gèr feh keéh, bí dùà sér Càŋ felè bɔɔ̀n lòù,
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 te bí ŋa bɔ̀ ŋunà Tele biì mé né ké te vulúu. Bí kɔ́ɔ ye Càŋ lou ba fue njií né felè bɔ̀ jéré-temé bɔ̀, mé bɔ̀ húɔ́m-temé bɔ̀ mene. Nu seèn né felè bɔ̀ vevenê bɔ̀, mé bɔ̀ bebagaà bɔ̀ ménâ neé tɔɔ́m ndeé ndɔ.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Mɔ bí gwaán lom né bɔ̀ɔ́ mé né bí gwaán, sâ bí sàgà teèn kela kuú né dé keì? Ŋgweéh né mene bɔ̀ wèh-kàgàlɔ̀ŋ làmpɔ̂ŋ bɔ̀, bɔ́ né gi ménâ bɔɔ́ komo mà.
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Mɔ bí kɔ lom né léláŋ bɔ̀ nùàr biì, sâ beè biì né njèh kàm déì wa? Ŋgweéh né mene bɔ̀ Càŋ-kɔ́, bɔ́ né gi dé sâ bɔɔ́ kɔɔ́ wa?
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 Mè tueé bí, bí dèn lòm dé biì dilísé faá Tele biì ké te vulúu né dilísé nɔ.»
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.