Lucas 15
Tupana Ehay Satere Mawe Pusupuo (MAVNT) vs NVT
1 Wẽtup e'at pe put'ok'i'atu'e kahato Iesui ete yt nakuaria i sese ko'i. Ta'atukuap teran ihay haype. Irania'in tukupte'en itote sero'ok'e haria ewywuat katupono mi'iria mu'ap pyhyp haria. Mi'iria ti wuat'i kaipyi ta'atuky'esat sa'up ikoka'at hap hawyi. Mi'i sa'up ta'atuium morekuaria pe Iuteu ywania ewanĩkaptia pe ma'ato yt ta'atuium i yne sa'up katupono sa'up po'og morekuaria miky'esat hap ok tã ta'atusat miit'in kaipyi hawyi ta'atupat'ok hawyi sa'up iwato ta'atutero'ok ta'atuewanuat. Mi'i pote yt uwe miky'esat i ko'i mi'iria tukupte'en.
1 Cobradores de impostos e outros pecadores vinham ouvir Jesus ensinar.
2 Mi'iria Iesui ti'atumu'e kahato Tupana ete. Mi'i hawyi Tupana mõtypot yat akag ko'i put'ok'i'atu'e itote hawyi te'ero'e — Kat poteĩ Iesui ihay yt nakuaria i wywo i'atu'e. Yt naku i ti mi'i tã watunug i'atu'e. I'ewyte Tupana ehay wan haria put'ok'i'atu'e itote wy. Mi'i hawyi ta'atumohit kahato Iesui — Kat poteĩ Iesui tenuk yt nakuat i sese wywo i'atu'e. Yt Tupana miky'esat ewy i Iesui tunug i'atu'e to'ope.
2 Os fariseus e mestres da lei o criticavam, dizendo: “Ele se reúne com pecadores e até come com eles!”.
3 Mi'i hawyi Iesui tuwemorem Tupana mõtypot yat apykok haria akag ko'i kape hawyi to'e i'atuepe — Uhyt'i'in e woroho'omu'e teran sehay hã'ãkap wuo kat poteĩ Tupana ti'atuky'e kahato yt nakuaria i hap ete.
3 Então Jesus lhes contou esta parábola:
4 Pyno so wẽtup ok toĩne'en tohũ 100 Uweuria rakat apykok hat e. Mi'i hat so wẽtup e'at pe toi'atumorania kahato tohũria hawyi toipuẽti 99 yn tohũria itote hawyi to'e — Are pãi wẽtup uihũ sig ho'owasat pãi e. Mi'i hawyi so aikotã som atipuẽti aru uihũ howasat rakat ehakyera'at hamo e. Mi'i hawyi so tohok'iwat 99 rakat i'atuenuk hap tote. Mi'i rokirẽ toto tohũ ho'owasat rakat kat hamo. Mi'i hawyi so ho'owasat rakat kat hap ete yt ipohep hin i e.
4 “Se um homem tiver cem ovelhas e uma delas se perder, o que acham que ele fará? Não deixará as outras noventa e nove no pasto e buscará a perdida até encontrá-la?
5 Mi'i tusoke ti toipuẽti ra'yn tohũ ho'owasat hap tote. Mi'i hawyi totat hawyi tohupit hawyi toterut i ra'yn to'yat kape e. Mi'i hat so mi'i hawyi iwepit kahato tohũ wẽtup ok takat puẽti hap ete wẽtup yn ho'owasat rakat puẽti hap ete 99 ihũria yt ho'owasat rakaria i pytkai e.
5 E, quando a encontrar, ele a carregará alegremente nos ombros e a levará para casa.
6 Mi'i hawyi put'okto'e to'yat piat hawyi towyria'in toi'atukaykay tuwewawi tuwepit haypiat i'atupoi hamo hawyi to'e i'atuepe — Koitywy uiwepit hap e'at pe katupono uihũ ho'owasat rakat atipuẽti i ra'yn e. Pyno to'iro watenuk to'iro watesapo'u pyno waku aiwepit mi'i hap ete e tekatuwyria pe e Iesui henoi hã'ãkap wuo itote.
6 Quando chegar, reunirá os amigos e vizinhos e dirá: ‘Alegrem-se comigo, pois encontrei minha ovelha perdida!’.
7 Mi'i hawyi tomohey haria pe Iesui to'e — Ta'i karãpe aihũ watipuẽti ho'owasat rakat aimowepit kahato hap toĩne'en e. Mi'i hap ewy kahato ti Tupana toĩne'en wẽtup ok miit ho'owasat rakat toipuẽti hawyi tuwemowepit kahato e. Pyno toiky'esat kahato ti yt nakuaria i aipok tewawiat hap e. Toiky'esat kahato miit'in waure wo toĩne'en neran ta'atuminug sa'ag ko'i hap etiat hap e. Karãpe ho'owasat rakat wẽtup ok toipuẽti hawyi atipy piaria i'atuwepit kahato Tupana wywo e. Ienuk hap iwato kahato ta'atunug hap ewy e. Mekewat sa'awy'iwuat po'og yt nakuat i wemorem na'yn Tupana ewawiat hap imowepit kahato e. I'ewyte tukupte'en 99 rakaria ewywuaria mi'iria ti — Uruto wakuaria e haria ewywuaria tukupte'en — Yt karãpe i uruto ho'owasat rakaria wo e haria. Uruto hãpyk sese rakaria i'atu'e. Mi'i hap ewywuaria tukupte'en 99 rakaria ewy uhehay iã'ãkap hawuo e. Tupana ti'atuky'esat kahato yne tohũria ma'ato wẽtup ok ho'owasat ra'yn hawyi toikat kahato mi'i hat e. Yt waure hin i ho'owasat hap ete e. Mi'i hat puẽti hap hawyi po'og iwepit irania'in kai e Iesui — Kat pote pãi eti'atumu'e yt nakuat i rakaria ehay uhyt e haria pe.
7 Da mesma forma, há mais alegria no céu por causa do pecador perdido que se arrepende do que por noventa e nove justos que não precisam se arrepender.”
8 Mi'i hawyi wẽtup i ahenoi teran hã'ãkap wuo e Iesui. Ahetama pe ti ihainia'in tum haryporia'in me — Woroky'esat en uhehary'i wo pote atum epe mesuwat wahi 10 a imehit rakat Uru kawiat atum na'yn ha'up ekyi'at hamuat e hap moherep hamo hap ewy ta'atunug ahetama pe e. Mi'i hap ewywuat wẽtup a ta'at hewahi pyi hawyi toikat kahato haryporia ahetama piat hawyi wãtym'i turan mote meremo te'aria uhu mi'i hawyi toikat to'yat pe. Yt toipuẽti i hawyi tohywytip to'yat hawyi yi perup we toikat kahato mekewat i'a mehit rakat at hat te'aito wuat miium tesa'up wote howoity kahato rakat wahi i'a mehit rakat e.
8 “Ou suponhamos que uma mulher tenha dez moedas de prata e perca uma. Acaso não acenderá uma lâmpada, varrerá a casa inteira e procurará com cuidado até encontrá-la?
9 Mi'i hawyi toipuẽti ra'yn hawyi haryporia iwepit kahato torania i ra'yn 10 a rakat hawyi e. Mi'i hawyi toi'atukaykay ra'yn towyria'in haryporia'in tuwewawi mi'iria pe — To'iro watenuk watesapo'u e katupono mesup e'at uiwepit hap sese toĩne'en katupono sa'awy'iwuat uhe'aito miium uhehary'i wuat e hap 10 a rakat wẽtup atipun nakat atipuẽti hawyi e.
9 E, quando a encontrar, reunirá as amigas e vizinhas e dirá: ‘Alegrem-se comigo, pois encontrei a minha moeda perdida!’.
10 Mi'i hawyi to'e i itotiaria — Uruto po'og e haria pe. — Ta'i yt uheso hin i ti uhyt'i'in mana'in e. Aikotã haryporia tipuẽti tewahi tomipun hawyi tuwehum iwepit kahato hap ewy ti Tupana ho'owasat rakat aipok towawiat hap ete tuwehum kahato e. Toi'atukaykay atipy piaria hawyi — To'iro aiwepit e katupono wẽtup ok miit ta'aipok uhowawi ho'owasat rakat itote e yt naku i sese nug haria mi'iria pytkai e. Mi'i hap ewy ti areĩne'en yt nakuaria i mu'e hamo yt eimiky'esat ewy i pytkai e. Katupono Tupana tiky'esat mi'iria aipok tuwewawiat hap pote e Iesui.
10 Da mesma forma, há alegria na presença dos anjos de Deus quando um único pecador se arrepende”.
11 Mi'i hawyi Iesui to'e — Pyno wẽtup iã'ãkap i ahenoi Tupana tiky'esat kahato yt naku i nug haria aipok hap tuwewawiat hap ete. Sa'awy'i so wẽtup ok ihainia typy ok ha'yru rakat toĩne'en. Mi'i i'atu'ywot waku kahato rakat.
11 Jesus continuou: “Um homem tinha dois filhos.
12 Mi'i hat so wẽtup ok ha'yru wat'yp'i to'e to'ywot pe — Papai yt atiky'esat i epowat'yp eku'uro turan hawyi e ma'ato mesup ta'yn atiky'esat e. Pyno etipat'ok o kat ko'i kat ko'i uhepe epowat'yp uiat e katupono uhewyry teran wyti Papai e. Mi'i pote toimõ'ẽ ra'yn tekat ko'i toku'uro hap owakai e. Mi'i hawyi so wẽtup e'at hawyi — Pyno areto ra'yn Papai e so.
12 O filho mais jovem disse ao pai: ‘Quero a minha parte da herança’, e o pai dividiu seus bens entre os filhos.
13 Mi'i hawyi to'ywot miium tohytmoi yne to'yara wato pe hawyi toto e. Iwato kahato totioto to'ywot ekat hawyi toto pya wẽtup tawa kape wẽtup y'y kape e. Mi'i hap tote toiweneru kat ko'i kat ko'i hawyi toikyi'at mahy ko'i hawyi temahy'u haryporia'in toi'atukaykay kahato tuwewawi. Hairu hap yn tutunug at ka'ap itote to'ywot ekare'en sa'up mo tenuk kahato itote e. Towyria'in kyi'at hamo toipugha kahato to'ywot ekat yt tuwe'eg hin i haype toipugha topiit miky'esat yt naku i nug hap upi e Iesui.
13 “Alguns dias depois, o filho mais jovem arrumou suas coisas e se mudou para uma terra distante, onde desperdiçou tudo que tinha por viver de forma desregrada.
14 Mi'i hap tote tehairu at ka'ap pote to'ywot miium iwato rakat tekat toimoweityk yne e. Mi'i hap e'at pe ti sy'at kahato hap ta'yn put'ok'e tuete hawyi yt kat i ra'yn mi'u kyi'at hamuat ha'up ipo pe e. Mi'i turan yt i'aman hin i yne mekewat tawa ko ete yi wato hap ok tã e. Mi'i hawyi i'atumikoi yt tuwenug kuap i hawyi yne yne i'atuesy'at e.
14 Quando seu dinheiro acabou, uma grande fome se espalhou pela terra, e ele começou a passar necessidade.
15 Mi'i hawyi tesy'at sese ra'yn hawyi toho'okat topoi hanuat. Toiky'esat topotpap hap mi'u hit sa'up mo. Mi'i hawyi wẽtup ok yat kape toto mi'i hat pe to'e — Arepotpap teran eupi uhyt e. Mi'i hawyi — Pyno waku uhehamaut asuwai ko'i eti'atupoi at at e tope. Mi'i hawyi toto hamaut asuwai ko'i apykok hamo e.
15 Convenceu um fazendeiro da região a empregá-lo, e esse homem o mandou a seus campos para cuidar dos porcos.
16 Mi'i tote hamaut asuwai py'asetpiat toĩne'en turan hesy'at sese hap put'ok'e tuete hawyi ti to'e tuwepe — Pyno waku ahu'u hamaut asuwai mi'u ape kumana ape e. Mio tã tuwanẽtup hawe put'ok'e hamaut asuwai ka'iwat hawyi to'e — Yt etu'u tei'o ma'ato uihũria mi'u e.
16 Embora quisesse saciar a fome com as vagens dadas aos porcos, ninguém lhe dava coisa alguma.
17 Mi'i hawyi hesy'at sese hap tuete hawyi ti tuwewanẽtup kahato topy'a pe — Yt uiwe'eg hin i pãi e katupono areĩne'en hesy'at sese ma'ato yne ui'ywot eropat haria te'erenuk at ka'ap kahato ui'ywot yat pe yne e'at pe mi'u pu'i sakpo'e tukupte'en itote e. Mi'i hawyi ikap takaria wo ui'ywot eropat haria tukupte'en ma'ato uito uikag mot'i rakat areĩne'en. U'i he rakat hẽ'ẽ rakat ete te'erenuk at ka'ap ma'ato atu'u teran hamaut mi'u kumana ape ma'ato — Yt etu'u tei'o uhehamaut mi'i i'atu'e uhepe. Yt naku pe i areĩne'en mesuwe e tuwepe.
17 “Quando finalmente caiu em si, disse: ‘Até os empregados de meu pai têm comida de sobra, e eu estou aqui, morrendo de fome.
18 Pyno yt uiwe'eg hin i areĩne'en meiũpe pãi e. Pyno waku ara'aipok i ui'ywot yat kape hawyi — Papai are'e aru tope woroma'at kahato en uiminug sa'ag wo i'ewyte ti Tupana ma'at hano areĩne'en are aru tope e. Katupono ti ihamo ti atunug yt naku i hap are aru ui'ywot pe ui'aipok hawyi e.
18 Vou retornar à casa de meu pai e dizer: Pai, pequei contra o céu e contra o senhor,
19 Pyno Papai uhewaku hap yt put'ok'e i te ra'yn esa'yru wat uheĩne'en hamo are aru Papai pe e. Mi'i tupono waku eropat hano ra'yn uinug Papai are aru e. Pyno mi'i hawyi — Uha'yru yt ere'e tei'o po'og uhepe ma'ato uheropat hat en ere'e ro aru uhepe papai are'e aru e topy'a pe tuwanẽtup hamaut asuwai py'asetpiat toĩne'en hap e'at pe.
19 e não sou mais digno de ser chamado seu filho. Por favor, trate-me como seu empregado’.
20 Mi'i hawyi ti paa'e sese ra'yn itote tuwak popuo hawyi topoĩ'ãm hawyi meremo toto ra'yn to'ywot kape. Mi'i turan i'ywot ta'akasa pya howawi mu'ap upiat hut turan. Mi'i pote i'ywot haty'u kahato topy'a pe tosa'yru toiky'esat kahato topy'a pe hawyi so i'ywot pun'e howa kape hawyi iporok'at tosa'yru ete hawyi toi'ãpysig tosa'yru e.
20 “Então voltou para a casa de seu pai. Quando ele ainda estava longe, seu pai o viu. Cheio de compaixão, correu para o filho, o abraçou e o beijou.
21 Mi'i pote ha'yru to'e to'ywot pe — Papai yt uiwe'eg hin i e. Ekat atipun yne ra'yn uiminug sa'ag hap ete e. Yt naku i sese atunug Tupana ehamo wẽtup hy tote e. mi'i pote i'ewyte epe yt naku i atunug e. Mi'i pote yt put'ok'are i ra'yn emẽpyt wuat uheĩne'en hamo ui'ywot e. Pyno koitywy waku areĩne'en eropat hano yn na'yn e.
21 O filho disse: ‘Pai, pequei contra o céu e contra o senhor, e não sou mais digno de ser chamado seu filho’.
22 Ma'ato ti i'ywot to'e — Yt nyti yt nyti uha'yru wo kahato ereĩne'en ne e. Mi'i hawyi kaykay'e teropat haria tehay pirik wo — Merep to eweterut ro uha'yru esokpe wuat ikahu rakat hawyi ewetopag ipiit pe. Mi'i hawyi i'ewyte ipy sokpe eweterut ro e. I'ewyte eterut ro muĩ'ãpiat hekat rakat hawyi ewetopag ipuĩ'ã pe e.
22 “O pai, no entanto, disse aos servos: ‘Depressa! Tragam a melhor roupa da casa e vistam nele. Coloquem-lhe um anel no dedo e sandálias nos pés.
23 Mi'i hawyi to'e i tomi'u nug haria pe — Eweterut ro wẽtup wewato ahup mẽpyt aimi'u wo ikap takat e. Mi'i hawyi ewei'auka hawyi ewetey hawyi waku watenuk kahato e. Mi'i hawyi waku aiwepit hap sese watunug meiũpe e teropat haria pe.
23 Matem o novilho gordo. Faremos um banquete e celebraremos,
24 Uha'yru sa'awy'i ho'owasat rakat toĩne'en iku'uro rakat ewy ma'ato mesup uimipuẽti toĩne'en i. Sa'awy'i pya pyi aikai toĩne'en ma'ato ti mesup mi'i kaipyi tuwẽtem na'yn gu'uro pyi hap ewy toĩne'en e. Sa'awy'i ti ho'owasat kahato rakat ewy uha'yru toĩne'en ma'ato ti mesup uipuẽti i ra'yn e. Mi'i hap uimowepit kahato. Mi'i pote waku mesup aiwepit kahato hap watunug ahenuk hap iwato e. Mi'i hawyi ti te'erenuk kahato ra'yn itote ha'yru mõtypot hamo.
24 pois este meu filho estava morto e voltou à vida. Estava perdido e foi achado!’. E começaram a festejar.
25 Mi'i turan ti iyke'et put'ok'e toko pyi temiit'in nywo ta'aipok topotpap hap toko kaipyi hawyi yt pya hin i turan i'yat kai turan toikuap pypy'e hap toywyt ho'owasat sa'awy'iwuat rakat mõtypot hap ienuk hap toikuap.
25 “Enquanto isso, o filho mais velho trabalhava no campo. Na volta para casa, ouviu música e dança,
26 Toikuap toywyt mõtypot hap to'ywot piat hawyi ti ipy'ahak kahato hawyi yt teke teran hin i ienuk hawe. Mi'i hawyi toi'atukaykay to'ywot emiit'in tuwewawi apoto'e hamo — Kat poteĩ i'atuwepit meikope e.
26 e perguntou a um dos servos o que estava acontecendo.
27 Mi'i hawyi ta'atuwesat — Mehĩ mimi i'atu'e eywyt mesup tut i'atu'e. Yt iku'uro hin i ti yt ai'ywot wanẽtup hap ewy hin i. Mi'i pote ai'ywot iwepit kahato hawyi mesup ai'ywot tiky'esat mesup aiwo'omowepit hap i'atu'e. Waku kahato ra'yn hap upi ti ei'ywot ti'auka tohũ mẽpyt ikap takat aimi'u aiwepit haypiat wuat i'atu'e. Ikã'ã ra'yn mimi uhyt i'atu'e pyno ereke ro mehĩ i'atu'e.
27 O servo respondeu: ‘Seu irmão voltou, e seu pai matou o novilho gordo, pois ele voltou são e salvo!’.
28 Toywyt yt naku i nug hat aipok hap toikuap hawyi po'og ipy'ahak iyke'et hawyi yt teke teran hin i ra'yn to'ywot yat pe. Mi'i hap toikuap hawyi i'ywot toto ra'yn howawi to'yat pyi ikaykay hamo — Ereke ro uha'yru e. Waku aimowepit yne aito mesup uha'yru e. Katupono eywyt ho'owasat rakat wyti watipuẽti i ra'yn mesup e tosa'yru yianme.
28 “O irmão mais velho se irou e não quis entrar. O pai saiu e insistiu com o filho,
29 Ma'ato — Yt rat Papai e. Yt karãpe i ti uimowepit hamo eti'auka ehũ ikap takat e. Arepotpap at at ka'ap ka'ap eimiky'esat nug hap etiat pytkai ma'ato ti yt karãpe i uiat uimõtypot hap etunug Papai e. Emiky'esat ewy kahato atunug pytkai ma'ato ti yt waipaka i te wyti uiwyria'in wywuat uimowepit haypiat mi'u wo eti'auka e.
29 mas ele respondeu: ‘Todos esses anos, tenho trabalhado como um escravo para o senhor e nunca me recusei a obedecer às suas ordens. E o senhor nunca me deu nem mesmo um cabrito para eu festejar com meus amigos.
30 Ma'ato ti mekewat uheywyt ekare'en sem pun hat esa'yru aipok hap pote ienuk wato hap etunug imõtypot hamuat etunug yt karãpe i emiky'esat tutunug epiat pytkai e. Yt naku i mi'i hap Papai e. Ekat sa'up kaipyi ti haryporia'in yt iwe'eg i rakaria toi'atukyi'at kahato e. Mi'i rokirẽ ta'aipok hawyi aihũ po'og he rakat eti'auka ma'ato imowepit hamo po'og he waipaka kawiat rakat eti'auka imowepit hamo wewato ahup ikap takat eti'auka imowepit hamo. Yt naku i Papai e.
30 Mas, quando esse seu filho volta, depois de desperdiçar o seu dinheiro com prostitutas, o senhor comemora matando o novilho!’.
31 Mi'i hawyi to'e i'ywot tosa'yru yianmiat pe — Uha'yru e yt mio tã ere'e tei'o e. Atikuap ewat ewaku hap mi'i pote ti uipowat'yp epo pe yne ui'yat uihũria uiko ko'i ui'yat ko'i torania meimuẽwat epo puo toĩne'en uipowat'yp e. Atikuap ereĩne'en uiwywo wuat'i e'at pe hap e. Uhekat ko'i yne emiky'esat ok tã toĩne'en ewano uipowat'yp e.
31 “O pai lhe respondeu: ‘Meu filho, você está sempre comigo, e tudo que eu tenho é seu.
32 Mi'i pytkai ti mesup yt naku i ereĩne'en ipy'ahak eywyt ete are. Ereke ro uha'yru waku watumowepit mesuwat wãtym ka'ap katupono eywyt sa'awy'i iku'uro rakat ewy toĩne'en aiwanẽtup hawe ma'ato meiũ tut i ra'yn sa'awy'i ho'owasat kahato ma'ato mesup ti aipuẽti ra'yn e iyke'et pe tosa'yru po'og nag nakat pe. Pyno ti ui'e hap ewy kahato ti e Iesui itotiaria pe. Katupono Tupana tuwemowepit kahato karãpe yt naku i nug haria ti'atoiat ra'yn ta'atuminug yt naku i hap ko'i hawyi te'era'aipok Ta'atu'ywot Tupana kape mekewat ha'yru ho'owasat rakat ewy e Iesui — Uruto po'og irania'in kai e haria pe.
32 Mas tínhamos de comemorar este dia feliz, pois seu irmão estava morto e voltou à vida. Estava perdido e foi achado!’”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 15, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.