Lucas 11
Tupana Ehay Satere Mawe Pusupuo (MAVNT) vs ARIB
1 Wẽtup e'at pe Iesui toto tehay teran Tupana wywuat hamo. Mi'i hawyi ihay kahato To'ywot wywo hawyi wẽtup ok ipotmu'e hẽtup Iesui pe — Uruporekuat urumu'e ro En Tupana kapiat Tupana wywuat uruehay hamuat hap ete e. Aikotã ahet'ok hat Iuwãu ti'atumu'e topotmu'eria hap ewy e katupono uruiky'esat En ewywuat uruehay Tupana wywuat hap e.
1 Estava Jesus em certo lugar orando e, quando acabou, disse-lhe um dos seus discípulos: Senhor, ensina-nos a orar, como também João ensinou aos seus discípulos.
2 Mio tã tohẽtup hawyi Iesui henoi ra'yn — Pyno Uimohey haria yt atiky'esat i ehehay Tupana kape ewehu'at'i hu'at'i eiwẽpap'i wẽpap'i ahut ewy hap yt atiky'esat i e. Atiky'esat ti ehehay eipy'a pyi Tupana wywo hap e. Mi'i e hap eipy'a piat waku ewei'e ma'ato emiky'esat ewy hap ehehay ewy hap atiky'esat e. Sa'awy'i waku wato'e
2 Ao que ele lhes disse: Quando orardes, dizei: Pai, santificado seja o teu nome; venha o teu reino;
3 Tupana mesuwat e'at uruihẽtup epe urue'u'i mesuwarotiat urumi'u hap uruhẽtup epe waku wato'e e.
3 dá-nos cada dia o nosso pão cotidiano;
4 Urui'aparap kahato ewawi Tupana mi'i pote uruhẽtup kahato ewawi waure wo ereĩne'en uruminug sa'ag ko'i ete hap waku ewei'e e. Tukupte'en kahato uruma'at haria uruetiat i'aparap haria. Mi'i hap sa'ag ko'i ete waure wo teran urutukupte'en haype aikotã En ereĩne'en waure wo eetiat uru'aparap hap ko'i kai hap ewy katupono waure wo En ereĩne'en uruweteweru epiat hap kai pote En ewywuat urutupte'en neran waku ewei'e Tupana pe e.
4 e perdoa-nos os nossos pecados, pois também nós perdoamos a todo aquele que nos deve; e não nos deixes entrar em tentação, {mas livra-nos do mal.}
5 Mi'i hawyi Iesui to'e ahepe — Ai'ywot Tupana tum aru aimiẽtup ok tã ahepe e. Yt naku i aipohep Tupana piat aimiẽtup hap ko'i ete are e. Waku wahẽtup hẽtup i Tupana pe tutum ahepe hap kape e Iesui ahepe.
5 Disse-lhes também: Se um de vós tiver um amigo, e se for procurá-lo à meia-noite e lhe disser: Amigo, empresta-me três pães,
6 Ta'i mi'i hap ewy waku wahẽtup aikotã karãmuo put'ok'e ai'yat pe aiwy wãtym turan hesy'at kahato hap wywo hap ewy waku watipoi ma'ato aimi'u yt kat i pote waku watuwat ahekatuwy yat kape hawyi waku wahẽtup ahekatuwy yat piaria õ'ẽ haria poi hamo e. — Uhyt mana wato'e uruwyria'in tõ'ẽ iuẽpe uru'yat pe hawyi yt kat i urue'u'i turan i. Uruiky'esat etipuru porap'i eikaipyi u'i uiwyria'in poi hamo hesy'at kahato pote waku mio tã wato'e.
6 pois que um amigo meu, estando em viagem, chegou a minha casa, e não tenho o que lhe oferecer;
7 — Ma'ato wãtym hake turan pote aiwesat to'yat pyi. — Watoket uhyt mana yt ehẽtup i ra'yn o u'i meikoran katupono wãtym na'yn katupono are'okenhyp ta'yn wyti urutoket ra'yn wyti e. Ta'i te'eroket yne ra'yn wyti uimẽtpyt'in ui'yat piaria. Pyno meiũpe urue'yni ko'i poity'i pote yt areto kuap i ra'yn ewawi emiẽtup ium epiat hamo e.
7 e se ele, de dentro, responder: Não me incomodes; já está a porta fechada, e os meus filhos estão comigo na cama; não posso levantar-me para te atender;
8 Ma'ato mi'i hawyi — Eherut ro uhyt mana katupono uruwy mu'ap upiat put'ok'e rokirẽ hesy'at kahato wato'e i wato'e i kahato hawyi i'ãpe'ok'am hawyi u'i tutum ahepe yt toket kuap i hawyi wahẽtup mot'i hawyi mi'i tu sake ti aru tut ahowawi u'i ium hamo e.
8 digo-vos que, ainda que se levante para lhos dar por ser seu amigo, todavia, por causa da sua importunação, se levantará e lhe dará quantos pães ele precisar.
9 Pyno Tupana kape waku ahehay mi'i uhã'ãkap ok tã ahehay turan ahẽtup hẽtup kahato mekewat u'i ky'esat hap ewy ui'e hap ewy e. Mi'i pote ti aru tutum ahepe watikat kahato Tupana kape pote watipuẽti aru e. Teg teg wato'e Tupana e'oken'ypy ete hawyi aru to'okenhyp to'oken'ypy hawyi aru tutum kahato aimiẽtup ewy wyti aru ahowawi e.
9 Pelo que eu vos digo: Pedi, e dar-se-vos-á; buscai e achareis; batei, e abrir-se-vos-á;
10 Ta'i wahẽtup hẽtup mot'i hawyi Tupana tum aru ahepe are e. Watikat turan Tupana miium turan yt naku i aipohep aimiẽtup ete pyi mi'i pote watipuẽti irane aimiẽtup ipo pyi e. Waku Uhyt Uhyt Uhyt Mimi Mimi Mimi wato'e pot'i hawyi to'okenhyp'ok hap ewy wyti aru are e.
10 pois todo o que pede, recebe; e quem busca acha; e ao que bate, abrir-se-lhe-á.
11 Uipotmu'eria Tupana hegyi'at kahato pote tutum teran kahato aimihẽtup ahepe pãi are e. Ta'i karãpe aimẽpyt'in hẽtup u'i pira ahepe ta'atuhesy'at hawyi mi'i pote watum i'atumiẽtup ko'i ahepiat i'atuky'e aimẽpyt'in mote e. Yt karãpe i yi ne'i watum yi aimẽpyt'in me u'i ẽtup ahepiat hawyi e. I'ewyte pira kã'ã ta'atuhẽtup ahepe pote watum pira e. Yt karãpe i watum i'atuepe moi ne'i katupono wati'atuky'e kahato aimẽpyt'in ko'i pote e.
11 E qual o pai dentre vós que, se o filho lhe pedir pão, lhe dará uma pedra? Ou, se lhe pedir peixe, lhe dará por peixe uma serpente?
12 Pyno aimẽpyt'in waipaka upi'a ta'atuhẽtup pote hupi'a watum e. Yt karãpe i ti watum aimẽpyt pe sapot hupi'a tohẽtup hawyi are ma'ato toĩ pote i'atumiẽtup ewywuat watum aha'yru'in me ahaki'yt'in me e.
12 Ou, se pedir um ovo, lhe dará um escorpião?
13 Ei'ywot'in eity'in ni eipoi kahato eimiẽtup ko'i ewywuat. Yt naku i nug haria eity'in ei'ywot'in pytkai waku yn ta'atunug neran ehepe eiky'e haype e. Pyno Ai'ywot atipy piat Tupana ti yt karãpe i sa'ag nug hat e. Waku Kahato rakat toĩne'en Ai'ywot Tupana e. Mi'i tupono ti aimiẽtup kat ko'i tomiky'esat ewy yn aimiẽtup tutum. Wahẽtup Ipã'ãu Wakuat miky'esat ewywuat pote tutum e. Mesuwarotiaria yt nakuaria i pytkai hum kuap wakuap yn. Ta'atumõ'ẽ kahato mi'u wakuat ko'i ta'atumẽpyt'in me. Mi'i hap ewy ti po'og Ai'ywot atipy piat timõ'ẽ kahato po'og po'og ahepuo wahẽtup kahato hawyi aito imẽpyt'in mote e Iesui ahepe.
13 Se vós, pois, sendo maus, sabeis dar boas dádivas aos vossos filhos, quanto mais dará o Pai celestial o Espírito Santo àqueles que lho pedirem?
14 Pyno wẽtup e'at pe Iesui ipotpap kahato miit'in moehãite hap ete. Mi'i hawyi itote toĩne'en yt ihay kuap i rakat ahiag topiit piat pote rakat. Mi'i ti Iesui tisopo ra'yn hawyi ihay kuap i ra'yn. Mi'i pote irania'in itotiaria te'eruwehum kahato Tupana ete.
14 Estava Jesus expulsando um demônio, que era mudo; e aconteceu que, saindo o demônio, o mudo falou; e as multidões se admiraram.
15 Ma'ato irania'in te'ero'e sa'ag Iesui ete itote — Ta'i ahiagnia akag esaika hamo mekewat ahiag potypot Peusepu aipusu puat hesaika hamo wyti Iesui ti'atusopo meiũwat miit piit piat ahiag i'atu'e sa'ag Iesui mohit hamo.
15 Mas alguns deles disseram: É por Belzebu, o príncipe dos demônios, que ele expulsa os demônios.
16 Irania'in itote — Uhyt Mimi i'atu'e etunug no emisepap yt miit'in minug kuap i hap ewywuat iwato rakat atipy kaipywiat Tupana kaipyi hap uruiky'esat i'atu'e. Yt miit'in minug kuap i iwato rakat merep hap ewy etunug paini ewywuat mi'i hawyi meremo — En Uruetupana uruto'e i'atu'e sa'ag hã'ãg hap ne'i.
16 E outros, experimentando-o, lhe pediam um sinal do céu.
17 Ma'ato Iesui tikuap i'atuwanẽtup hap sa'ag hawyi to'e — Wẽtup tama piaria tu'uka tu'uka kahato to'ope to'ope hawyi meiũran ti aru meiẽwat tama wo'oky'e hap esaika hap yt kat i ra'yn topyhu'at itote e. I'ewyte getap wiaria tu'uka tu'uka to'ope to'ope hawyi meiũran yt kat i wo'owese hap topyhu'at itote hawyi yt i'atupotpap kuap i kat nug kat nug hap ete yt to'owesat i hawyi e.
17 Ele, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse-lhes: Todo reino dividido contra si mesmo será assolado, e casa sobre casa cairá.
18 Pyno — Ahiag koro Peusepu esaika hamo eti'atusopo ahiagnia ewei'e ti uhepe ma'ato ahiag akag emiit'in ko'i tu'uka tu'uka to'ope to'ope pote yt kat i to'owesat hap toĩne'en itote hawyi to'omoma hap yn topyhu'at itote irane e. Yt karãpe i ti tu'uka ahiag akag temiit'in ahiagnia wywo e. Ahiag akag yt to'osopo teran hin i ahiagnia wyti miit'in piit pyi ma'ato to'opowyro to'okawiano hap yn ta'atuky'esat e. Pyno yt eiwe'eg hin i are e. Kat pote som — En ahiag akag koro esaika hamo wyti eti'atusopo ahiagnia ewei'e katupono pywo ti rat ahiag koro yt ti'atusopo teran i temiit ahiagnia miit'in piit ko'i pyi uiminug ewy are e.
18 Ora, pois, se Satanás está dividido contra si mesmo, como subsistirá o seu reino? Pois dizeis que eu expulso dos demônios por Belzebu.
19 Pyno koitywy apo'ewei'e eiwo'ope — Kat esaika hamo som toi'atusopo ahiagnia e hap ete ewei'e uhepiat. Pyno ahenoi ehepe uwe esaika hamo ati'atusopo sopo ahiag ko'i sem hap miit'in piit pywiat hap e.
19 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os expulsam os vossos filhos? Por isso eles mesmos serão os vossos juizes.
20 Pyno pywo ti rat Tupana esaika hamo ti rat ati'atusopo ahiagnia e. Ta'i Tupana po wo ati'atusopo ahiagnia are e. Tupana puĩ'ã wo ati'atupugha ahiagnia miit'in piit pyi are e Iesui. Mi'i pote ti Tupana topyhu'at mesuwe Morekuat no i ra'yn e.
20 Mas, se é pelo dedo de Deus que eu expulso os demônios, logo é chegado a vós o reino de Deus.
21 Pyno ahiag ni yt toĩne'en kuap i po'og morekuat no miit'in piit pe katupono karãpeĩ uhesaika hap topyhu'at surara akag koro hesaika kahato rakat ewywuat ahiagnia esaika hap moma kahato hano ti areĩne'en Tupana esaika hap ti toĩne'en uhehay wo.
21 Quando o valente guarda, armado, a sua casa, em segurança estão os seus bens;
22 Mi'i pote karãpe wẽtup ok surara koro toĩne'en to'yat pe tesurara sem wywo to'yat apykok haype mi'i hawyi yt uwe i hekare'en sero'ok kuap surara akag wo toĩne'en itote pote i'ewyte tesurara'in sem tukupte'en itote pote hesaika hap pupi sero'ok ko'i te'eroken'ẽ kahato are e.
22 mas, sobrevindo outro mais valente do que ele, e vencendo-o, tira-lhe toda a armadura em que confiava, e reparte os seus despojos.
23 Pywo pe ti uwe uwe yt uhupiat i hat uhewanĩkaptia wo te'eropyhu'at e. Yt uipowyro i miit'in atuekyi uhowawiat hamo pote miit'in sytpok uhowapyiat haria wo tukupte'en are e. Ta'atusytpok ne'i uimohey hap kaipyi i'atuehay mikyry'i uhetiat hap wywo pote yt uikawiano hin i tukupte'en are e. Mi'i hat ewywuat ereĩne'en pote uimohey haria sytpok haria wo eweikupte'en uhewanĩkaptia sese wo eweikupte'en are e.
23 Quem não é comigo, é contra mim; e quem comigo não ajunta, espalha.
24 Mi'i hawyi Iesui to'e ihay mikyry'i tetiat haria pe — Eiperia aikotã ahiag ipiit piat rakat ewy eweikupte'en e. Mi'i hawyi meiũran tuwẽtem na'yn mekewat ahiag mekewat miit piit pyi tuwepyi haype hawyi waku ra'yn toĩne'en hap ewy hawyi hewyry kahato yahig note teiam miit'in piit pakup kat hamo e. Ma'ato yt toipuẽti i tomiky'esat ewywuat hawyi to'e tuwepe — Pyno ara'aipok irane sa'awy'iwuat uheiam kape uimi'atoiat miit piit kape e tuwepe hawyi mekewat miit piit sa'awy'iwuat kape toto hawyi teke i ra'yn tomiky'esat ewy e. Mi'i hap ewywuat eiperia e tehay pun haria pe. Mesup waku pe eweikupte'en wen ma'ato meiũran ti ahiag hewyry kahato hawyi to'e tuwepe — Pyno ara'aipok i mesup sa'awy'iwuat uheiam kape mi'i hawyi areke i mekewat sa'awy'iwuat miit piit pe aikope areĩne'en sa'awy'iwuat hap kape e tuwepe ahiag e.
24 Ora, havendo o espírito imundo saindo do homem, anda por lugares áridos, buscando repouso; e não o encontrando, diz: Voltarei para minha casa, donde saí.
25 Mi'i hawyi tut i ra'yn miit sa'awy'itewuat toĩne'en hap kape. Mi'i turan toipuẽti i ipiit waku pe tuwepainug turan ikahu toipuẽti yt kat i heso'ok hap toĩne'en itote. Pyno waku kahato toipuẽti mekewat miit aikotã ai'yat wahywytip rokire hap ewy toĩne'en mi'i miit piit aikotã ai'yat topen pakup i turan ikytsig kahato hap ewy e.
25 E chegando, acha-a varrida e adornada.
26 Mi'i hawyi ahiag sa'ag to'e towyria'in ahiagnia pe — To'iro watuwehyt'ok meiũwat miit piit pe e 7 ok takaria pe towyria'in ahiagnia sa'ag ko'i pe. Mi'i hawyi tuwehyt'ok ahiagnia 8 ok takaria e. Sa'awy'i wẽtup yn toĩne'en itote mekewat miit piit pe mi'i hawyi po'og po'og na'yn tukupte'en kahato itote e. Mi'i hawyi mi'iria tukupte'en at ka'ap mekewat miit piit pe. Mi'i pote po'og yt naku i sa'awy'iwuat kai po'og heso'ok sa'awy'iwuat kai toĩne'en hap ewy kahato mekewat miit e. Mi'i uhehay ewy kahato eiperia uhehay pun hanuaria e katupono yt uimohey teran i eipe yt kat i ahiag eipiit piat hawyi ati'atusytpok yne ahiagnia eipiit pyi hawyi e. Ma'ato yt uimohey i pote te'era'aipok i po'og na'yn ehowawi e Iesui tehay pun haria pe.
26 Então vai, e leva consigo outros sete espíritos piores do que ele e, entrando, habitam ali; e o último estado desse homem vem a ser pior do que o primeiro.
27 Mio tã to'e hawyi wẽtup ok haryporia miit'in tok pyi to'e Iesui pe tehay pirik hap — Mimi e uiwanẽtup hawe waku kahato ety Maria toĩne'en e katupono ety wo toĩne'en epoi temi wuat hat pote emotãg hat pote e. Emoherep topiit pywiat hat pote waku kahato ety e Iesui pe.
27 Ora, enquanto ele dizia estas coisas, certa mulher dentre a multidão levantou a voz e lhe disse: Bem-aventurado o ventre que te trouxe e os peitos em que te amamentaste.
28 Mio tã e hawyi Iesui tiwesat tope — Mana waku uity wen ma'ato po'og waku Tupana wanẽtup hawe uimienoi kapiat wanẽtup kahato haria po'og Tupana mipoityro ko'i mi'iria tukupte'en uipiit moherep hat uity kai e Iesui ahepiat pe tomohey haria piat pe.
28 Mas ele respondeu: Antes bem-aventurados os que ouvem a palavra de Deus, e a observam.
29 Mi'i hawyi miit'in sem te'eruwa'atunug po'og typy'i kahato Iesui ewawi wanẽtup hanuaria. Mi'i hawyi to'e i'atuepe — Are pãi e eipe eweikupte'en mesuwarotiat miit'in ehay yt uimohey reran i haria eipe Iuteu ywania uimotag haria pytkai e. Uikat kahato haria wo eipe ma'ato eipoi hamuat eimoehãite hamuat hap yn eweikat uikai wen ma'ato yt uikat hin i uhehay kuap hamuat are e. Eweiky'esat kahato ti ewei'akasa uiminug Tupana misepap ko'i kape miit'in moehãite hap ko'i kape kat ko'i kat ko'i hap yt uwe minug kuap i ewywuat uiminug ko'i kape e. Eiperia seha'at sese hanuat õ'ẽ haria ne'i eipe e. Mi'i pote ti rat pãi yt atomoherep teran i eimiky'esat ko'i eweha'at hamo katupono yt uimohey teran i haype eweha'at teran yn pote e. Mi'i pote wẽtup yn aru uimisepap iwato aru atimoherep ehepe yt uwe i te inug nakat katupono uiku'uro sese hawyi areĩne'en pakup i hap yn ti aru atomoherep ehepe aikotã aikotã sa'awy'iwuat Tupana ehay moherep hat Iona e hap het rakat ewy aru areĩne'en e.
29 Como afluíssem as multidões, começou ele a dizer: Geração perversa é esta; ela pede um sinal; e nenhum sinal se lhe dará, senão o de Jonas;
30 Sa'awy'iwuat Tupana ehay moherep hat Iona Tupana tipo'oro tawa Niniwe kape yt naku i rakaria kape wẽtup ywania kape. Pyno apo'are — Kat pote Iona Pira wato hunmỹ'ã pe mye'ym e'at pe toĩne'en hap ete e. Pira wato hunmỹ'ã pe toĩne'en mye'ym e'at. Mi'i hawyi pira te'en ne'i yi Niniwe pe hawyi Iona tuwẽtem na'yn. Mi'i hap tawa Niniwe piaria tikuap ta'yn hawyi ta'atukuap pywo Iona ti Tupana mipo'oro hap. Mye'ym e'at pe iku'uro pira hunmỹ'ã hawyi tuwẽtem e. Mi'i hap ewy aru atunug e. Uito ti Miit'in Yke'et Sese e Iesui mi'i hawyi arẽtem gu'uro pyi i ra'yn hawyi aremoherep i aru ehowawi Iona ewy e. Mye'ym e'at hap ete uiku'uro hawe yi hunmỹ'ã pe uisyp hawe arepyhu'at mye'ym e'at hawyi arẽtem gu'uro pyi hawyi eweikuap aru pywo Uito Tupana Mipo'oro Miit'in Ehakyera'at Hanuat hap are e Iesui.
30 porquanto, assim como Jonas foi sinal para os ninivitas, também o Filho do homem o será para esta geração.
31 Sa'awy'i sese wẽtup ywania porekuat haryporia kawiat tut pya pyi at wẽtem hap moran kai tut morekuat pot Sarumãu we'eg hap kapiat tuwanẽtup hamo ihay se kuap hamo tut e. Meiũran ti aru karãpeĩ Tupana henoi uwe waku uwe yt naku i e hap e'at piat turan toĩne'en itote sa'awy'iwuat morekuat haryporia kawiat eiminug yt naku i hap enoi hanuat e katupono sa'awy'i pya pyi tut morekuat Sarumãu kapiat iwe'eg hap kapiat tuwanẽtup hamo ma'ato koitywy Uito areĩne'en eipy'asetpe po'og uiwe'eg ase'i morekuat Sarumãu kai ma'ato uhehay kape yt eweiwanẽtup teran hin i ra'yn eipe e. Mi'i pote mekewat wẽtup ywania po'og waku Tupana wanẽtup hawe eikai e. Mi'i pote mekewat e'at pe aru — Kat pote yt eweimohey i Tupana Mipo'oro Sarumãu Saipepiat e aru ehepe mekewat morekuat haryporia kawiat yi Sapa piat eiwemõti hamo e Iesui tehay pun haria pe.
31 A rainha do sul se levantará no juízo com os homens desta geração, e os condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão; e eis, aqui quem é maior do que Salomão.
32 I'ewyte meiũran ti aru mekewat Tupana uwe waku uwe yt naku i e hap enoi hamuat hap e'at pe ti aru tawa Niniwe piaria henoi — Eipe yt nakuaria i i'atu'e ehepiat katupono sa'awy'i mi'iria te'eruwanẽtup Tupana ehay enoi hat Iona mienoi kapiat hawyi te'era'aipok kahato Tupana kape. Ma'ato eiperia yt ewei'aipok hin i Tupana kape Uito ti rat po'og Iona kai pytkai e. Ta'i eipy'asetpe areĩne'en wen ma'ato uimienoi kape yt eweiwanẽtup hin i e.
32 Os homens de Nínive se levantarão no juízo com esta geração, e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas; e eis aqui quem é maior do que Jonas.
33 Mi'i hawyi po'og Iesui henoi — Yt uwe i mig'i wo hytmoi ariãty hot hap e. Yt ta'atupag hin i kamũti ka'a pe ma'ato ipytyp sese pe yn ta'atupag ariãty hot hamo e. Mi'i hawyi wehyt'ok haria te'era'akasa ra'yn hawyi teha'at kuap heremo hawyi e.
33 Ninguém, depois de acender uma candeia, a põe em lugar oculto, nem debaixo do alqueire, mas no velador, para que os que entram vejam a luz.
34 Yne heremo aheha pytig pote. Ihot'ok hawyi aheha ko'i wo wata'akasa kuap yne ra'yn e. Mi'i pote eheha ko'i ariãty ewywuat eipiit piat moẽtyhot hamo e. Waku aheha ko'i pote waku kahato heremo kahato yne yne ma'ato yt aheha pytig i yt kat i heremo ahepe. Watiky'esat mu'ap kuap hamo ma'ato aho'owasat hap ewy watoĩne'en at toĩne'en pytkai are e. Eipy'a piat uimohey hap hawyi eheha wakuat ewywuat toĩne'en hawyi heremo kahato mu'ap Tupana kapiat hap ma'ato yt naku i ky'esat haria eipe pote ariãty yt nakuat i ewywuat eipy'a pe toĩne'en. Mi'i pote sa'ag hap yn eweikat are e. Mi'i hawyi eipiit puo i'ypyryp we sese topyhu'at e.
34 A candeia do corpo são os olhos. Quando, pois, os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso; mas, quando forem maus, o teu corpo será tenebroso.
35 Yt naku i hap nug neran haria eipe pote yt eheha pytig i rakaria ewywuat eweikupte'en e. Mi'i pote i'ypyryp wiat gupte'en haria ewy eweikupte'en kahato eipe hawyi eipiit puo eheĩne'en hap yt naku i pe topyhu'at e. Mi'i pote Tupana kuap hap yt kat i eipy'a pe yt uimohey i eipe pote e.
35 Vê, então, que a luz que há em ti não sejam trevas.
36 Waku hap yn eweiky'esat pote eheha ko'i ariãty wakuat ewywuat topyhu'at e. Mi'i hawyi yt kat i i'ypyryp hap eipiit pe. Eheĩne'en hap ete hẽtyhot hap yn ehete e.
36 Se, pois, todo o teu corpo estiver iluminado, sem ter parte alguma em trevas, será inteiramente luminoso, como quando a candeia te alumia com o seu resplendor.
37 Iesui piat ta'atunãpin kahu turan put'ok'e Musei miwan enoi hat hawyi to'e — To'iro ui'yat kape watenuk hamo e. Mi'i hawyi Iesui toto ra'yn hupi i'yat kape. Put'ok'i'atu'e hawyi ta'apyk yparakai ypyke ma'ato yt tuweposei i tenuk hamo.
37 Acabando Jesus de falar, um fariseu o convidou para almoçar com ele; e havendo Jesus entrado, reclinou-se à mesa.
38 Mi'i pote Musei miwan enoi hat tuwanẽtup — Kat pote som yt tuweposei i Iesui aheko ewy e.
38 O fariseu admirou-se, vendo que ele não se lavara antes de almoçar.
39 Mi'i hawyi Iesui to'e — Tupana miky'esat ko'i toĩ yne miwan me wen mi'i hap ko'i eweiwaure hawyi wẽtup sehay ehenoi e. Eipe ti eheko wẽtup enoi kahato haria e. Eheko upi eiwepiitsei sei kahato eiweposei kahato eikoho koho kahato hawyi — Waku kahato aito mesup Tupana wanẽtup hawe ewei'e eipy'a pe e. Ma'ato yt mi'i tã hin i are e. Eiperia ahekui'a ko'i ipitpit kahato hap ewywuat are e. Aikotã eiwekui'akoho kahato i'okpe ete ma'ato ehekui'a py'a yt eiwepyi hin i mi'i pote mi'u nem ipy'a pe toĩne'en hap ewy e. Eipo pe ete waku kahato yt ipitpit hin i ma'ato eiwanẽtup hawe ipitpit hap ewy toĩne'en e.
39 Ao que o Senhor lhe disse: Ora vós, os fariseus, limpais o exterior do corpo e do prato; mas o vosso interior do copo e do prato; mas o vosso interior está cheio de rapina e maldade.
40 — Yt we'eg i kahato rakaria ti rat eipe e. — Pyno Tupana aipiit nug hat pote waku aipiit sei hap watunug at ka'ap imowepit hamo ewei'e eiwo'ope e. Ma'ato pywo pe are'e ehepe aiwanẽtup hap aipy'a piat nug hat Tupana toĩne'en wy are e. Mi'i pote waku aipy'a piat aiwanẽtup hap sei hap watunug at ka'ap wy imowepit hamo are e. Ma'ato eipy'a ipitpit hap ywytip hap eweiwaure kahato ra'yn e. Eiwanẽtup hap eipy'a ko'i ipitpit kahato eiminug sa'ag ko'i wo e. Yt eiwe'eg hin i ti rat katupono eipiit painug hap yn ewetunug ma'ato eiwanẽtup hap eipy'a piat painug hap yt kat i Tupana wanẽtup hawe are e. Eipiit ko'i ikahu kahato yt ipitpit hin i wen ma'ato eipy'a ko'i yt ikahu hin i eiminug sa'ag ko'i wo e. Eipitpit kahato eiwanẽtup sa'ag ko'i wo e.
40 Loucos! quem fez o exterior, não fez também o inferior?
41 Ta'i eiwepyi kahato ehekui'a ko'i ok pe ete ma'ato yt eiwepyi hin i kat som nem toĩne'en ehekui'a ko'i pe hap e. Waku po'og aiwanẽtup hawe — Pyno waku ati'atumõ'ẽ uimi'u uhekare'en yt hekat i rakaria pe hatek takaria pe mi'i hawyi Tupana mowepit hat areĩne'en e hap kape po'og waku watuwanẽtup at ka'ap — Uiposei sio yt e hap kape yn watuwanẽtup hap kai are e.
41 Dai, porém, de esmola o que está dentro do copo e do prato, e eis que todas as coisas vos serão limpas.
42 Mi'i hawyi po'og Iesui to'e — Urutunug uruposei hap pote po'og waku urutoria eikai e haria eipe e Iesui tewanĩkaptia pe mi'i pote eipe ti rat yt naku i po'og Tupana wanẽtup hawe e. — Ta'i wẽtup hyt u'i 10 hyt u'i kaipyi atum Tupana pe pote po'og waku uito irania'in kai ewei'e ne'i ma'ato Tupana — Yt naku i kahato eipe e. Eipe eimi'u apopyt hit kaipyi eweiho'oium Tupana pe hawyi — Waku po'og torania'in kai urutukupte'en ewei'e eiwo'ope ne'i wen ma'ato Tupana ky'e hap ete i'ewyte miit'in ky'e hap ete waure wo kahato eweikupte'en e. Waku watum Tupana aimiium wẽtup hyt 10 hyt ahe'u'i hap kaipyi ma'ato po'og waku watum aipiit yne Tope waku po'og wati'atuky'e miit'in e Iesui.
42 Mas ai de vós, fariseus! porque dais o dízimo da hortelã, e da arruda, e de toda hortaliça, e desprezais a justiça e o amor de Deus. Ora, estas coisas importava fazer, sem deixar aquelas.
43 — Ta'i eipe ti irania'in miat eimõtypot hap yn eweiky'esat haria eipe ma'ato Tupana piat eimõtypot hap yt eweiky'esat hin i haria eipe e. Tupana eimõtypot hap yt eweikat hin i hawyi e. Tupana mõtypot yat pe ei'apyk hap po'og wakuat irania'in kawiat hap eweiky'esat e. I'ewyte yne tawa pe mu'ap upi ehekat kyi'at hap tote miit'in wẽpowat kahato hap eimõtypot hamuat hap yn eweikat at ka'ap ma'ato Tupana piat eimõtypot hap yt eiwekat hin i e. Yt naku i are mesuwarotiaria kaipywiat yn eimõtypot hap toĩne'en hawyi yt kat i Tupana kaipywiat eimõtypot hap toĩne'en e Iesui wo'omu'e haria pe.
43 Ai de vós, fariseus! porque gostais dos primeiros assentos nas sinagogas, e das saudações nas praças.
44 Aikohyewyry tuereto wo'osyp hap tote turan yt watikuap hin i aikope aikope iku'uro rakaria toĩne'en yi pe aimisyp ko'i sa'awy'i katupono yt heremo i te itote e. Mi'i hap ewy kahato eiperia e. Ta'i eipe ti wo'osyp hawiat hap gupte'en haria yt heremo i rakat ewywuat are e. Ta'i miit'in te'eruwanẽtup eimienoi kape ma'ato ehehay kaipyi yt ta'atukuap hin i Tupana hawyi i'atumohun hap yn topyhu'at eimienoi kaipyi e. Eimienoi iku'uro rakat nem nakat ewy e wẽtup sehay moherep haria pe yt Tupana e hap ewywuat moherep haria pe.
44 Ai de vós! porque sois como as sepulturas que não aparecem, sobre as quais andam os homens sem o saberem.
45 Pyno itote toĩne'en wẽtup ok miit uwe waku uwe yt naku i e morekuat piat hat. Mi'i hawyi to'e Iesui pe — Are pãi etimohit kahato urumu'e haria akag ko'i i'atuminug sa'ag hap ete Uhyt e. Pyno kat som ere'e teran uruepe sio uruto waku sio yt sio uruto irania'in aimu'e haria akag ko'i ewy ewanẽtup hawe sio yt katupono uruto po'og morekuat ehay kuap haria torania'in kai sio miit ti'aparap morekuat ete sio yt e haria uruto pote e Iesui pe.
45 Disse-lhe, então, um dos doutores da lei: Mestre, quando dizes isso, também nos afrontas a nós.
46 Mi'i pote Iesui tiwesat — Yt uheso i uhyt e. Eweikuap kahato miwan eiperia e. Kat som waku miit'in tunug kat som yt naku i hap e. Mi'i hawyi uruikuap po'og irania'in kai ewei'e. Mi'i hawyi miit'in airo haria eweikupte'en miwan moherep hap kaipywiat haria wo eweikupte'en e. — Wãi wãi'ewei'e hap yn miit'in kape — Yt etunug nei'o ewei'e hap yn mi'i pote waku nug haria yt tunug kuap i wakuap katupono waku nug haria pyhyp haria eweikupte'en morekuat e hap kaipyi e. Yt uheso hin i mehĩ eiperia ti eweikupte'en aikotã ipotyi rakat ewy eiwo'o'apyk miit'in okpe tote haria ewy hawyi yt ta'atuhupit kuap i ti ehehay ipotyi rakat are e. Eweiporokpun yt hekat i rakaria okpe tote morekuat ehay ipotyi rakat hawyi — Ewetunug o morekuat e hap ewy ewei'e ma'ato yt pote surara po pe uruipag eipe ehaty'i haty'i hamo ewei'e e. Morekuat ehay nug hap ete yt eweipowyro hin i hatek takaria e. I'ewyte yt ewetunug hin i ti morekuat piat einãpin hap ko'i eimimoherep hap ko'i e hap ewywuat e. Mi'i pote typy ihay rakaria ewy eweikupte'en are e. Pyno ti eimienoi aikotã aikotã ipotyi kahato rakat ewy — Ewetunug no ewetunug no ewei'e hap yn uruepiat ei'atunãpin hap ewy ewetunug o ewei'e ma'ato ti i'ewyte eipe yt ewetunug hin i ei'e hap ewy irania'in miat ei'e hap ewywuat e mi'i pote ti Tupana wanẽtup hawe yt nakuaria i sese eipe e. Mi'i pytkai yt eiwemõti hin i eha'ase'i minug sa'ag ko'i ete katupono eha'ase'in ko'i tukupte'en ei'ewywuaria ko'i e. Sa'awy'iwuaria ei'ywot'in ti'atu'uka kahato Tupana mipo'oro ko'i e. Ta'atumoma teran kahato Tupana ehay moherep haria ko'i e. Mi'i hap ewy te ti eiperia eweikupte'en aha'ase'i'in sa'awy'iwuaria ewy te eweikupte'en Tupana ehay moherep haria auka haria eperia are e Iesui morekuaria wãi'e hap moherep haria pe.
46 Ele, porém, respondeu: Ai de vós também, doutores da lei! porque carregais os homens com fardos difíceis de suportar, e vós mesmos nem ainda com um dos vossos dedos tocais nesses fardos.
47 Yt nakuaria i kahato eipe. Yt eiwemõti hin i eha'ase'i'in minug ko'i ete. Sa'awy'i ta'atu'atu'uka kahato Tupana ehay enoi haria Tupana mipo'ororia ko'i e.
47 Ai de vós! porque edificais os túmulos dos profetas, e vossos pais os mataram.
48 Mi'i hawyi eipe ewei'atumokahu eha'ase'i'in mi'atu'uka syp hap ko'i e Tupana mipo'oro tehay moherep hamuat syp hap ko'i. Mesup ti ewei'atumõtypot kahato eha'ase'i'in mi'atu'uka ko'i wo'osyp hawiat i'atu'kag ko'i katupono eiwemõti kahato eipy'a pe eha'ase'i'in minug sa'ag ko'i ma'ato ei'ywot'in ewy te eweikupte'en katupono mesup te ti ewei'atu'uka teran Uito i'ewyte yne Tupana mipo'oro ko'i are e. Yt nakuaria i sese ti eipe — Uruto po'og torania kai ei'e pytkai e.
48 Assim sois testemunhas e aprovais as obras de vossos pais; porquanto eles os mataram, e vós lhes edificais os túmulos.
49 Ta'i aikotã aikotã tohenoi sa'awy'i miwan me ehetiat hap ewy mesup ewetunug e. Mio tã e ti sa'awy'i Tupana — Uhemiit'in irania'in ta'atu'auka e. Irania'in ti ta'atusaty'i saty'i yne irania'in ta'atumohit mohit e Tupana ti miwan me ehepiat pe e Iesui to'auka teran haria pe.
49 Por isso diz também a sabedoria de Deus: Profetas e apóstolos lhes mandarei; e eles matarão uns, e perseguirão outros;
50 Pyno ti koitywy ehepiat Tupana ihay mekewat miwan me sa'awy'i — Ta'i koitywy ei'ywot'in mi'auka uimipo'oro ko'i suu ko'i yne yne eipo ete te topyhu'at e. Ehepe yt heremo i ma'ato uheha pe ti tuwekuap uhemiit suu yn ni eipo ete e. I'ewyte ti mesup te ti eweikupte'en uimipo'oro atu'uka rakaria e. Ta'i ei'ywot'in ewywuaria eipe eweikupte'en e. Ha'awynug hap totepyiwiaria te wẽtup ywania yn mesup te eweikupte'en. Yt uheso hin i uhyt'i'in. Tupana mi'apiheg kahato ko'i aru eweikupte'en wuat'i e'at pe e. Katupono eha'ase'i'in minug upi ewetunug ne e. I'atusaipepiaria sese te ti eweikupte'en e Iesui to'auka teran haria pe.
50 para que a esta geração se peçam contas do sangue de todos os profetas que, desde a fundação do mundo, foi derramado;
51 Sa'awy'i sese ti aha'ase'i pot Atãu sa'yru Apeu eha'ase'i Kãi ti'auka toywyt Tupana mohey sese hat Apeu. Toipun kahato toywyt suu yi tote. Mi'i hap ewy te Tupana mipo'oro ko'i ewei'atu'uka e Iesui to'auka teran haria pe. Sa'awy'i Tupana mipo'oro ase'i Sakaria ei'ywot'in mi'auka wo toĩne'en. Ipotpap kahato Tupana mõtypot hap etiat. Tupana mõtypot hap yat etiat turan toiwuk yne miit'in miium Tupana kapiat hawyi tuwẽtem Tupana ehamo turan ei'ywot'in ti'auka ra'yn Tupana mõtypot yat pe e. Ta'i sa'awy'iwuat Tupana mohey hat Apeu ta'atu'auka i'ewyte Tupana mipo'oro Sakaria ta'atu'auka wy i'ewyte irania'in Tupana mipo'oro ko'i ta'atu'atu'uka kahato ei'ywot'in mi'auka ko'i tukupte'en e. Pyno mesup te ti eiperia ei'ywot'in ewywuat eweikupte'en ne e Iesui to'auka haria pe.
51 desde o sangue de Abel, até o sangue de Zacarias, que foi morto entre o altar e o santuário; sim, eu vos digo, a esta geração se pedirão contas.
52 Yt naku i wo kahato eipe miwan moherep haria ete are e. Eipe ti rat oken'ypy pyhyp haria ewywuaria Tupana mienoi ko'i ete are e. Eweikuap kahato Tupana ehay Musei mimoherep po'og torania kai. Irania'in tikuap teran Tupana etiat ma'ato yt ewehenoi hin i irania'in me e. Tupana kuap teran haria mesuwe tukupte'en ma'ato yt eweho'okenhyp'ok hin i iky'esat haria pe. Ta'i mu'ap Tupana kapiat eweikuap wen ma'ato yt eweiwat i mi'i upi i'ewyte yt ewehenoi hin i irania'in me e. yt ewehenoi hin i mu'ap Tupana kuap hamo i'ewyte yt eiwehyt'ok hin i wy mekewat oken'ypy puo hawyi seke teran haria pysokpun haria eweikupte'en e Iesui — Uwe waku mi'apiheg wo uwe'in yt e haria morekuat piat haria pe.
52 Ai de vós, doutores da lei! porque tirastes a chave da ciência; vós mesmos não entrastes, e impedistes aos que entravam.
53 Mio tã Iesui to'e hawyi i'atupy'ahak sese Iesui ete nagnia ehay enoi haria i'ewyte miwan enoi haria i'atupy'ahak kahato mio tã e pote. Mi'i hawyi apo apo'i'atu'e kahato at Iesui pe kat ehay kat ehay pirik kahato itote Iesui ete tu'uka teran haype. Ta'atuky'esat sehay Iesui kaipyi iwema'at hap i'auka hamuat hap ta'atumõpy'ahak teran Iesui hap ma'ato yt toi'aparap hin i towesat hap ete.
53 Ao sair ele dali, começaram os escribas e os fariseus a apertá-lo fortemente, e a interrogá-lo acerca de muitas coisas,
54 Mi'i hawyi yt ta'atuwaure hin i ta'atupy'ahak Iesui ete. I'aparap hap ta'atuky'esat haype ta'atukat kahato. Ta'atuma'at hap yn ta'atuky'esat. Mi'i pote mig'i wo teran Iesui ta'atusat i'ypyryp wyi aikotã wamiri ewy tukupte'en Iesui pytyp teran hap ete i'aparap hap ta'atukat kahato ihay kaipyi ma'ato ti yt ta'atupuẽti i hawyi ta'atuhenoi teran surara'in miat i'auka Iesui i'aparap hap ta'atukat hawyi ma'ato yt ta'atunug kuap i katupono Iesui waku yn ihay waku yn tutunug mote.
54 armando-lhe ciladas, a fim de o apanharem em alguma coisa que dissesse.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.