Lucas 12
Sangola Eenyakune (LOQ) vs ARA
1 Imbɛlɛ mɛ, ɓato ɓaikye ɓayakaka yaangana wali Yesu, ɓabuto ikyɛmikyitana o makolo phɔ ya ɓoikye. Yesu amba tata iwɔ phanza na ɓaekosi ɓɛ̀ɛ yokye: «Kyeɓa na munɔ ŋwa mampa ŋwa ɓafalisayi, kyelukye iwɔ oɓokye: Kyeɓa na ɓɔlɛ pha ɓɛ.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Masɔ maaɓombama, mamowɛnɛ. Masɔ maazite ɓɛ, mamoeɓana.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Yango mɛna, masɔ maawɔ ɓɛ́ɛ onte ya enzɔmbi, mamookana na moo, ikyikɔlɔ ɓɛ́ɛ o itoo onte ya ingambi, ɓamoiyanwenela o munsɔngɔ.»
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 «Ɓɛbi na nga, na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye: Saiila ɓato ɓaakokyi iɓoma nde nzoto, kasi teɓakokyi ikulakyela ekpele esuu.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Naeteya moto ookokyi ɓɛ̀ɛ iila; iila nde yo ookokyi sima ya iwa sa nzoto, ali na ná ɓokonzi pha ievaka o lifelo. Ɛɛ, na wɔ na ɓɛ̀ɛ, eli yo nde moto okokyi ɓɛ̀ɛ iila.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 Teɓaa ungya nswɛnswɛ itano inkyikyi na mpata iɓale? Kasi Ŋwaphongo tabungye na mɔnɔmɔ onte ya yɛɛ.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Na phɔ ya ɓɛ̀ɛ, eli nde ɓomɔ. Kaeɓe na motiya ŋwa suwe ya ɓɛ̀ɛ. Yango mɛna ɓɛ̀ɛ saiila, ɓɛ̀ɛ oli na ntina eelekyi ɓokanda pha nswɛnswɛ!»
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 «Nakule wɔ na ɓɛ̀ɛ ɓoɓo: Moto munsɔ owamoanola o miyo ma ɓato ɓasɔ oɓokye ali moto wa nga, Ŋwana wa Moto aamoanola o miyo ma ɓanze ɓa Ŋwaphongo oɓokye ali moto wɛɛ.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Ka ɓo moto anzangaa o miyo ma ɓato, Ŋwana wa Moto aamoangana mɛ o miyo ma ɓanze ɓa Ŋwaphongo.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Moto munsɔ ookowɔlɛ Ŋwana wa Moto na ɓoɓe, ɓaamolimbisa. Ka yo okowɔlɛ Ɓolɔɓɔ Ɓosantu na ɓoɓe, ete ɓamolimbisa.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 Waamokyɛ ɓɛ́ɛ na ɓɛ̀ɛ o Mangambi ma losambo phɔ yaesambisa o ɓoo pha ɓazuzi naa ɓakonzi, ɓɛ̀ɛ samiima na yaamokyɛ buya ɓɛ̀ɛ na ná yaamokyɛ wɔ ɓɛ̀ɛ.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Phɔ imbɛlɛ mɛ, Ɓolɔɓɔ Ɓosantu amoeteya maphɔɔ masɔ maasengyesi ɓɛ̀ɛ iwɔ.»
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Moto mɔnɔmɔ onte ya ɓato ɓaaɓaka wamɔ amba ya wɔ na Yesu yokye: «Moteye, wɔ na ŋwana mama ampɛ iyalo saaka nga sa ilaka.»
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Yesu amba mobuyisa yokye: «Ekɔ́, owankyela munanga na mokabi ŋwa mbolo ya ilaka sa ɓɛ̀ɛ nza?»
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Sima amba ya wɔ na ɓɛ́ɛ ɓasɔ yokye: «Kyeɓa, motema munɛnɛ ŋwango saeleka! Phɔ ɓomɔɔ pha moto, na ɓo aɓe na ezwele ndengye'ye, teɓoli phɔ ya mbolo iili nɛ.»
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Emba amba ya ɓakpela ete yokye: «Moto mɔnɔmɔ wa ezwele aɓaka na manyɛtɛ maamoɓotelaka na ɓoikye.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Aɓaka kamitune yokye: “Namokyela ɓo? Phɔ sili na elele ya iɓomba mbolo ya nga isɔ iye!”
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Amba miwɔlɛ yokye: “Kyeka ɓowamokyela nga: Namouwola mampɛndɛ ma nga, namba tonga masu manɛnɛ. Namoɓomba mbuma ya nga ya manzabi na mbolo ya nga isɔ omɔ.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Sima, namba miwɔlɛ nga mampenza o motema ngakye: Nwɛbi, oli na mbolo nzikye o iɓombo phɔ ya mambula maikye. Eema, zaa, nywa, kumba!”
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Kasi Ŋwaphongo amba wɔ nɛ yokye: “Ebubusi! Nde o mokɔlɔ ŋwa lɔlɔ, namokpa ɓomɔɔ pha wɛ. Uŋwaŋwa eye isɔ iɓɔngyɛ wɛ, yamoɓa ya nza?”»
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Yesu amba ya bakya yokye: «Owɛni lowɔɔ looyelele moto ookonukyiya ezwele ikye phɔ yɛ mampenza, kasi tali na ezwele oka Ŋwaphongo.»
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Yesu amba ya wɔ na ɓaekosi ɓɛ́ɛ yokye: «Yango mɛna na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye: Samiima phɔ ya ɓomɔɔ pha ɓɛ̀ɛ oɓokye wamoza ye naa phɔ ya nzoto ya ɓɛ̀ɛ oɓokye wamolata ye.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Phɔ ɓomɔɔ ɓolekyi ntoma, na nzoto ilekyi bitobu.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Kyeka biwawanga! Ɓɛ́ɛ teɓaphikye, teɓanɔkɔ, teɓali na mampɛndɛ nana bilele ɓa iɓomba mbolo, kasi Ŋwaphongo kabizeya! Nzuka na ɓɛ̀ɛ ɓaalekye biwawanga na ntina.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Moto nza onte ya ɓɛ̀ɛ, phɔ ya imiima, ookokyi iɓakyisa mokɔlɔ mɔnɔmɔ o ɓomɔɔ phɛ?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Kasi emba ɓotookokye ikyela nɔnɔ ŋwana lowɔɔ oomokyikyi, ka phɔ ya'ye kombe miima phɔ ya maphɔɔ maayɔkɔ?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 Kyeka ɓaphulɛlɛ ɓokotɔkɔlɔ ɓɛ, ɓɛ́ɛ teɓaakyele etoma, teɓaatongye na bitobu. Kasi na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye: Eɓe na Salomo owaɓaka na ezwele ikye, taika lata bitobu bilaa ɓo yɔnɔyɔ na ɓaphulɛlɛ ɓaaɓana.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Ka ɓo Ŋwaphongo kalasa na ɓola nkata ya manzabi iili oɓokye yana ɓamoivaka o ŋwenya; nzuka na ɓɛ̀ɛ, ɓato ɓa ianola sikyikyi.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Yango mɛna, ɓɛ̀ɛ samiimaka oɓokye tomoza ye, naa tomunywa ye.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Phɔ, eli nde ɓato ɓateɓaeɓe Ŋwaphongo ɓakyɛ miluka maphɔɔ maamana. Kasi ɓɛ̀ɛ, ango wa ɓɛ̀ɛ kaeɓe oɓokye ɓɛ̀ɛ osengyesi na mango.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Kasi taaluka phanza Ɓokonzi phɛ, mbolo miina amoekyinzisa yango.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 Saila, ɓɛ̀ɛ ŋwana ɓosoo oo mokyikyi! Phɔ ango wa ɓɛ̀ɛ asepesi iephɛ Ɓokonzi!»
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 «Ungya mbolo ya ɓɛ̀ɛ, ophɛ ɓaphalanga mɛ ɓato ɓaakamba. Omikyelele makuɓa maatemakotwe na ezwele eeteunve o ikolo. Omɔɔ, mwibi takome na munsɛ temokokyi ieza.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Phɔ elele eli ezwele ya wɛ, ndondo ya wɛ yamoɓaa nde omɔɔ.»
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 «Omizekyitinya mbimbi, lɛ ɓatala ɓa ɓɛ̀ɛ ɓalolakye!»
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Ɓaa ndokolo ɓato ɓaaziya nkolo wa ɓɛ́ɛ okoute o esɛlɛkɔ ya ɓolonga; oɓokye ɓo aesi ya komola, ɓamoziɓolele izele.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Nkɔnzɔ na ɓaombo ɓaamoyazwa nkolo wa ɓɛ, waamoya butwa yo, ɓali o ikyɛngyɛ. Nde phɛlɛ na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye: Aamizɛkyitinya mobimbi, aaɓazasa o mesa, emba yo mampenza amobutwa iɓakyelela.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Emba ɓo aesi ya butwa na molengyela, naa sima ya molengyela, ɓo aesi ya ɓazwa ɓali nde o ikyɛngyɛ, ɓamoɓa na nkɔnzɔ.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 «Eɓa oɓokye ɓo mokolo wa ingambi aeɓakyi imbɛlɛ siwaa saa moyaa nwibi, nde taanolakyi oɓokye abukye ingambi sɛ.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Na ɓɛ̀ɛ omiɓɔngyia, phɔ Ŋwana wa moto amoya o imbɛlɛ siite siumunya ɓɛ̀ɛ.»
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Emba Petelo amba ya wɔ yokye: «Nkolo, okpe ete mɛna phɔ ya ɓanga ndee na phɔ ya ɓato ɓasɔ?»
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Nkolo amba mobuyisa yokye: «Moombo owa ɓosembo na malondo nza, o wa mɔɔlɔ nkolo phɔ ya iphɛ ɓato ɓa ingambi sɛ ntoma o imbɛlɛ siikokyi?
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Nkɔnzɔ ili na moombo mɔna ɓo nkolo wɛ, waamoyabutwa yo aesi ya motakana kakyele ena etoma.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nde phɛlɛ na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye, nkolo aamokyela mokonzi ŋwa mbolo yɛ isɔ.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Kasi ɓo moombo mɛ amiwɔsi o motema nwɛ yokye: “Nkolo wa nga kangɔmbɔnɔ na iya”, aambi butwa iwanda ɓanzenga na ɓangɔndɔ ɓaetoma, abuto izaa, inywa na ilanga,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 nkolo wɛ aamba yaa mokɔlɔ moote moomoziya yo, na imbɛlɛ siteseɓe yo: Aamowinya, amba mokyela ɓo wa mokyela ɓɛ́ɛ ɓato ɓaateɓanole Ŋwaphongo.»
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 «Moombo okoeɓe iikyizingye nkolo wɛ, kasi taikyi ɓɔngyia na taikyi kyela ɓokozingye yo, amokaa ɓaphimbo ɓaikye.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Kasi yo otoeɓe ambi kyela maphɔɔ makokyi na nzii, ɓamoɓinda ɓaphimbo ɓontee. Moto musɔɔ oophɛ ɓɛ́ɛ na ɓoikye, ɓaamoonga na ɓoikye; oophise ɓɛ́ɛ na ɓoikye, ɓamokula moonga na ɓoikye koleka.»
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 «Naesi ya vaka ŋwenya o mokyisi, emba nazingakyi oɓokye nde moinalola eeto!
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Nasengyesi ioka ɓolɔsi ɓoikye, phango phamoɓa ndokolo ɓatisimo yanga. Emba nali na nkaa tee nɔnɔ waamokokyisama yango.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Ɓɛ̀ɛ koumunya oɓokye na yaa o mokyisi phɔ ya iya ambya ɓose? Phe! Na wɔ na ɓɛ̀ɛ ngakye, na ya nde iya kaɓola ɓato.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Phɔ tata lɔlɔ eye, ɓato ɓatano ɓali o ingambi sɔnɔsɔ, ɓamokaɓana: Ɓaato mbale, ɓaɓale mbale.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Ɓamokaɓana, ango amoina ŋwana wɛ owa lele, ŋwana owa lele amoina ango; nyango amoina ŋwana wɛ owa ŋwaŋwasi, ŋwana owa ŋwaŋwasi amoina nyango. Ɓokyilo owa ŋwaŋwasi amoina ŋwasi wa ŋwana wɛ, na ŋwasi wa ŋwana amoina nyamolo nyɛ.»
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Yesu awɔkɔ na ná moluku ŋwa ɓato yokye: «Waawɛnɛ ɓɛ̀ɛ ikolo siɓɛlɔ biikyɛ milangya moo, kowɔ izele oɓokye: “Mbula ya munɔ”, emba wakyelame nde ɓomɔ.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Waawɛnɛ ɓɛ̀ɛ ewɛɛlɛ kyeuté bii ngyɛlɛ, kowɔ oɓokye: “Lɔlɔ nzanga ya moleka”, emba wakyelame nde ɓomɔ.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Ɓanyamaɓɔlɛ! Koeɓe nde ilimbola lolengye lowɛnɛ ɓɛ̀ɛ o ikolo na lowɛnɛ ɓɛ̀ɛ o se. Ka phɔ ya'ye tombe eɓa ilimbola imbɛlɛ sisi?»
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 «Phɔ ya'ye ɓɛ̀ɛ mampenza toeɓe maphɔɔ ma ɓosembo?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Waakyɛ ɓɛ̀ɛ na moto ooli na wɛ na lowɔ ikyɛ amba oka munanga, ɓɔngya nɛ wataɓa ɓɛ̀ɛ o nzela. Ɓo phe, moto mɛ amoekomya o ɓoo pha munanga, emba munanga amoeyambya oka bulusi, bulusi amoevaka o bɔlɔkɔ.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Nawɔ na wɛ oɓokye, na ɓo ndengye'ye otoo tɔkɔlɔ o bɔlɔkɔ ɓo naino tokokye ɓaphalanga ɓasɔ ɓaamoeyonga ɓɛ.»
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.