Romanos 11
AGɄMƐ WAMBƗYA (LIK) vs NVI
1 Nakauusa nɛkɨ ɓɛ: Kunzi umbimboni ɓatʉ kakɨ? Haaa! Gʉtʉgʉ iki yi aka! A ɓɛyɔ, ɨmɨ mombukwana-dakɨ na Muizaleli, ka lɨvananza ka Abalahamʉ na ko pigo ka Benyamini.
1 Pergunto, pois: Acaso Deus rejeitou o seu povo? De maneira nenhuma! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão, da tribo de Benjamim.
2 Kunzi kumbimbagʉ ndɨ ɓatʉ kakɨ nɨɓɔ ɨpʉnɨlyaga ndɨ kambwa aka. Mibatʉ nɨlɔ Moɓiso ko Kunzi aɓɨkya ko bulya ka Ɨlɨya wa a ndɨ mino kaɨgama kambwa ko Kunzi ko bulya ka Ɓezaleli ɓɛ:
2 Deus não rejeitou o seu povo, o qual de antemão conheceu. Ou vocês não sabem como Elias clamou a Deus contra Israel, conforme diz a Escritura?
3 «Heɓeee, Mombukwono-dosu! Ɓulumwisogini ɓogyalandʉ kakʉ, ɓʉpanza gɔnɨ ɓagbɔgbɔ ɓa ɓapɛpɛ kakʉ. Notigolini kʉwa ɨmɨ mʉkaka aka, na ɓa gɔnɨ kapa kɛmwɔ.»
3 "Senhor, mataram os teus profetas e derrubaram os teus altares; sou o único que sobrou, e agora estão procurando matar-me".
4 Luki limoti, Kunzi asikisya ndɨ ɓʉnɨ? Asikisya ndɨ ɓɛ: «Niɓuulyogi ɓi ɓambanzʉ ɛlɔfʉ maɗɨya na ɨka nɨɓɔ ɓakoɓunigʉ ɓi moli kambwa ko kunzi nɨnɔ lina ɓɛ Bali.»
4 E qual foi a resposta divina? "Reservei para mim sete mil homens que não dobraram os joelhos diante de Baal".
5 Mbɨya wanʉ, a gɔnɨ ɓɛgɛyɔ, a tʉ na ɓatʉ ɓakɛɗɛ nɨɓɔ Kunzi upunogoni ndɨ ko bulya ɨzɨyɔ kakɨ.
5 Assim, hoje também há um remanescente escolhido pela graça.
6 Ʉpʉnaga ndɨ pisi ka ɨzɨyɔ, kɛgʉ pisi ka yɨgya kaɓʉ. Kiki ndɨ ɓɛyɔ, ɨzɨyɔ ko Kunzi kikigʉ ndɨ ɨzɨyɔ ya lɨngʉnʉ.
6 E, se é pela graça, já não é mais pelas obras; se fosse, a graça já não seria graça.
7 Nɨlɔ a sɛ kʉwa kaɨɓɨkya ɓʉnɨ? Ɓezaleli ɓakɨnagʉ ndɨ nɨlɔ ɓa ndɨ kakɨsa, luki limoti ɓatʉ ɓi nɨɓɔ Kunzi ʉpʉnaga ndɨ, ɓɨnatʉ ndɨ ɨɓʉ. Nɨɓɔ ɓagɔgɔ ɓasɨkana ndɨ, ɓɨɨta ndɨ na mʉ mapʉ.
7 Que dizer então? Israel não conseguiu aquilo que tanto buscava, mas os eleitos o obtiveram. Os demais foram endurecidos,
8 A mʉɗɔngɔnɨ ɓɛyɔ Moɓiso ko Kunzi aɓɨkya mino ɓɛ: «Kunzi ʉpá ndɨ lɨmbɛngɨ liti. Kadwɛ na lɨsyɛ li nɨlɨ, udulogoni miso kyɛ ɓakinonitɔgʉ, ʉdʉlaga motili kyɛ ɓakukononitɔgʉ.»
8 como está escrito: "Deus lhes deu um espírito de atordoamento, olhos para não ver e ouvidos para não ouvir, até o dia de hoje".
9 Ngama Daudi aɓɨkyatʉ gɔnɨ ɓɛ:
9 E Davi diz: "Que a mesa deles se transforme em laço e armadilha, pedra de tropeço e retribuição para eles.
10 Misa kaɓʉ opiyi ɓipi kyɛ ɓakinonitɔgʉ ɓata,
10 Escurençam-se os seus olhos, para que não consigam ver, e suas costas fiquem encurvadas para sempre".
11 Na kʉwa kauusa ambɛ: «Wa Ɓayuda ɓasakaga ndɨ mino, ɓogwa kʉwa ndɨ lɨngʉnʉ aka?» Haaa, kɛgʉ ɓɛyɔ! Luki limoti, pisi ka sakaga kaɓʉ, ɓatʉ ɓagɔgɔ nɨɓɔ ɓakɛgʉ Ɓayuda ɓinisana ndɨ na muhukuso. Kʉwa wa, Ɓayuda ɓapʉnga ndɨ kaʉmɨna no misa mopi.
11 Novamente pergunto: Acaso tropeçaram para que ficassem caídos? De maneira nenhuma! Ao contrário, por causa da transgressão deles, veio salvação para os gentios, para provocar ciúme em Israel.
12 Ɓʉnyɛ ka Ɓayuda apá ndɨ ɨzangɨa yidingi ya lɨmbɛngɨ ka ɔɓɨlɨ, kugwakʉ kaɓʉ apá ndɨ gɔnɨ ɨzangɨa yidingi ya lɨmbɛngɨ ka ɓɛvananza. A ɓɛyɔ, ɓayuda ɓasɨ ɓakamɨgɨlya Kunzi ika kʉwa ɓata ɨzangɨya yidingi kʉgbɛ!
12 Mas se a transgressão deles significa riqueza para o mundo, e o seu fracasso, riqueza para os gentios, quanto mais significará a sua plenitude!
13 Mbɨya wanʉ, nakamʉɓɨkya iɓunu nɨɓɔ makɛgʉ Ɓayuda. Ɨmɨ, na atʉtʉmbwa ka ɓɛvananza nɨɓɔ ɓakɛgʉ Ɓayuda, nogwaga magyagya kʉgbɛ ka ligubo li nɨlɔ kamɨ lɔ.
13 Estou falando a vocês, gentios. Visto que sou apóstolo para os gentios, exalto o meu ministério,
14 Kinili, na na mʉtamanagɨ kagya ɓɛ ɓava-kʉkamɨ ɓamʉmɨnɨlyɨ imi iba nuhukusogi ɓemoti-ɓemoti luga kaɓʉ.
14 na esperança de que de alguma forma possa provocar ciúme em meu próprio povo e salvar alguns deles.
15 A ɓɛyɔ, ngbingo yi nɨnɔ Kunzi ʉtɛ ndɨ mino Ɓayuda ka kpɔlɔ, Kunzi ʉkanana ndɨ na ɔɓɨlɨ. Ika sɛ kʉwa ɓʉnɨ wa ɓamigilyoku ɓata mino Kunzi? Ika kʉwa abɛ ɓatʉ nɨɓɔ ɓokwaga ndɨ, ɓapʉngini ɓata ɔɓɨlɨ!
15 Pois se a rejeição deles é a reconciliação do mundo, o que será a sua aceitação, senão vida dentre os mortos?
16 Ɓakapá Kunzi igbutu ya mukati nɨyɔ ya mambwa, mukati masɨ nɨmɔ otigolo ika kʉwa makakɨ gɔnɨ. Ɓakapá lyo ya ɨbʉkʉsɔ, tabɨ yi ika kʉwa ya kakɨ gɔnɨ.
16 Se é santa a parte da massa que é oferecida como primeiros frutos, toda a massa também o é; se a raiz é santa, os ramos também o serão.
17 Ɓezaleli ɓa abɛ ɨbʉkʉsɔ sa mizeituni nɨsɔ Kunzi akɔgɔ ndɨ mino tabɨ yi. Ɨwɛ nɨnɔ wa kɛgʉ Muyuda, wa abɛ mʉtabɨ ma ɨbʉkʉsɔ so tutu nɨsɔ ɓokpokpisa ndɨ ka pa ya tabɨ nɨyɔ ɓakɔgɔ ndɨ yɔ. Wa kʉwa gɔnɨ ɨwɛ kanvɨnvɨlya liɓo kotukyoku ko lyo ya ɨbʉkʉsɔ sa mizeituni si nɨsɔ.
17 Se alguns ramos foram cortados, e você, sendo oliveira brava, foi enxertado entre os outros e agora participa da seiva que vem da raiz da oliveira,
18 Kinili, wakinonitɔgʉ tabɨ nɨyɔ ɓakɔgɔ ndɨ yɔ payaya. Wakaɨbɨba ko bulya ɨkɨ? Kɛgʉ ɨwɛ nɔ wolyolyisogo lyo, luki limoti lyo yɔ ulyolyisogo.
18 não se glorie contra esses ramos. Se o fizer, saiba que não é você quem sustenta a raiz, mas a raiz a você.
19 Wakwananatʉ yagɔgɔ kɛɓɨkya ɓɛ: «Ɓakɔgɔ ndɨ tabɨ yi nɨyɔ kyɛ ɓɛkpokpisi kʉwa ɨmɨ wa.»
19 Então você dirá: "Os ramos foram cortados, para que eu fosse enxertado".
20 A lɨngʉnʉ. Ɓakɔgɔ ndɨ kyɛ kɛgʉ ndɨ na baya. Ɨwɛ, wamʉkpakpa wa ko bulya baya. Wakibibonitɔgʉ, luki limoti wika na kʉɓangakʉ.
20 Está certo. Eles, porém, foram cortados devido à incredulidade, e você permanece pela fé. Não se orgulhe, mas tema.
21 A ɓɛyɔ, kika kanɨ Kunzi kʉɓɨɓɨlagagʉ ndɨ Ɓayuda nɨɓɔ ɓa abɛ tabɨ ya ɨbʉkʉsɔ nɨsɔ sɨkʉna, angɛnɛngɛnɛ kʉwa ɨwɛ aka?
21 Pois se Deus não poupou os ramos naturais, também não poupará você.
22 Winini ɓɛyɔ Kunzi owonisilo mino ko ngbinga ɓemoti ɓʉnza na ɗɨya kakɨ. A mʉɗɨya na ɓatʉ nɨɓɔ ɓogwo, a na ɓʉnza na ɨwɛ. Luki limoti, okwononi kaɨtɨkɨtɨlaga ka ɓʉnza ko Kunzi. Kiki ɓɛyɔ, ɓʉkɔtʉ gɔnɨ ɨwɛ.
22 Portanto, considere a bondade e a severidade de Deus: severidade para com aqueles que caíram, mas bondade para com você, desde que permaneça na bondade dele. De outra forma, você também será cortado.
23 Kika kanɨ Ɓayuda ɓosini ɓʉsɨlɨ-sɨlɨ kaɓʉ, ɓukpokpisatʉ wa gɔ wa ɓa ndɨ mino kambwa. A ɓɛyɔ, Kunzi a na ngu kaukpokpiso ɓata wa gɔ wa ɓa ndɨ mino.
23 E quanto a eles, se não continuarem na incredulidade, serão enxertados, pois Deus é capaz de enxertá-los outra vez.
24 Ɨwɛ yi nɨnɔ wa kɛgʉ Muyuda, wa abɛ mʉtabɨ ma ɨbʉkʉsɔ so tutu nɨmɔ ɓakɔ ndɨ, ɓokpokpiso ka ɨbʉkʉsɔ sɨkʉna, lɨkpʉmʉka li nɨlɔ kigyonosogigʉ. Ɓayuda ɓa abɛ tabɨ ya ɨbʉkʉsɔ sɨkʉna. Kunzi akwanana nɛkɨ ɓata kaukpokpiso ka ɨbʉkʉsɔ nɨsɔ ɓotukyoku ndɨ mino.
24 Afinal de contas, se você foi cortado de uma oliveira brava por natureza e, de maneira antinatural, foi enxertado numa oliveira cultivada, quanto mais serão enxertados os ramos naturais em sua própria oliveira?
25 Ɓamamakɨ, nakapa kamumibiso dikiɗi yi nɨyɨ, iba makivonitɔgʉ abɛ ɓatʉ ɓa kimibo kʉgbɛ: Ɓatʉ ɓagɔgɔ luga ka Ɓezaleli ɓika ndɛkɛ ka ɓʉsɨlɨ-sɨlɨ kadwɛ kʉ kwa kʉ ɓatʉ ɓi nɨɓɔ Kunzi ʉpʉnaga ndɨ ka ɓɛvananza ɓayagɔgɔ ɓinisana ndɛkɛ mino na muhukuso.
25 Irmãos, não quero que ignorem este mistério, para que não se tornem presunçosos: Israel experimentou um endurecimento em parte, até que chegasse a plenitude dos gentios.
26 Nɨyɔ a pisi yi nɨyɔ lɨvananza lasɨ la Izaleli inisono ndɛkɛ mino na muhukuso ɓɛyɔ moɓiso ko Kunzi aɓɨkya mino ɓɛ: «Muhukuso otukyoku ndɛkɛ ka Siona, olimaga ndɛkɛ yɨgya yanyɛ ka ɓomika Yakɔbɔ.
26 E assim todo o Israel será salvo, como está escrito: "Virá de Sião o redentor que desviará de Jacó a impiedade.
27 Nagya ndɛkɛ na ɨɓʉ agʉmɛ yi nɨmʉ, ngbingo yi nɨnɔ nasʉkʉsaga ndɛkɛ mino ɓʉnyɛ kaɓʉ.»
27 E esta é a minha aliança com eles quando eu remover os seus pecados".
28 Ɓayuda ɓiitoni ɓomuyoniso ko Kunzi kyɛ ɓakya ndɨ Mongoni Manza. Likpʉmʉka li nɨlɔ iitoni ɨzangɨya ku kunu ɓatʉ ɓa ɓɛvananza ɓayagɔgɔ. Luki limoti, kaɓyɛnɛnɛ ɓɛyɔ Kunzi ʉpʉnaga ndɨ mino pisi ka ɓatɨtaɓʉ, asyɛgɛ lɨmbɛngɨ kʉgʉ kaɓʉ aka.
28 Quanto ao evangelho, eles são inimigos por causa de vocês; mas quanto à eleição, são amados por causa dos patriarcas,
29 A ɓɛyɔ, Kunzi kapágɨgʉ luki mambɛngɨ maɓa, koyikosogigʉ tamanaga kakɨ kʉgʉ ka mʉtʉ nɨnɔ ikaga kanɨ apunogini.
29 pois os dons e o chamado de Deus são irrevogáveis.
30 Ka ɓʉndɛlɨ ndɨ, makamʉkanagʉ ndɨ Kunzi. Mbɨya wanʉ, Kunzi amukwilyoni kumbu kyɛ Ɓayuda ɓakya ndɨ kamʉkana.
30 Assim como vocês, que antes eram desobedientes a Deus mas agora receberam misericórdia, graças à desobediência deles,
31 Na gɔnɨ, mbɨya wanʉ Ɓayuda ɓakya ndɨ kamʉkana Kunzi kyɛ amukwilyi kumbu. Kʉwa wa gɔ wa, Kunzi akwanana gɔnɨ kahukwilyo ɨɓʉ kumbu.
31 assim também agora eles se tornaram desobedientes, a fim de que também recebam agora misericórdia, graças à misericórdia de Deus para com vocês.
32 A ɓɛyɔ, Kunzi uitisoni ɓatʉ ɓasɨ abɛ ɓatʉ ɓa bɔlɔkɔ ko bulya yɨkya kamʉkana, kyɛ uwonisili ɨɓʉ ɓasɨ kumbu kakɨ.
32 Pois Deus colocou todos sob a desobediência, para exercer misericórdia para com todos.
33 Lɨngama ko Kunzi kɛgʉ no ngbimi! Yimibo na ɓʉgɛgɛlɛ kakɨ kɛgʉ no kingyoso. Kɛgʉ na mʉtʉ yi nɨnɔ akwanana kotombisyo tamanaga kakɨ ikanɨ kaiba ɓopisi ɓaya makpʉmʉka kakɨ.
33 Ó profundidade da riqueza da sabedoria e do conhecimento de Deus! Quão insondáveis são os seus juízos, e inescrutáveis os seus caminhos!
34 Mʉɗɔngɔnɨ ɓɛyɔ Moɓiso aɓɨkya mino ɓɨngbanganya ɓɛ:
34 "Quem conheceu a mente do Senhor? Ou quem foi seu conselheiro? "
35 «Wanɨ nɔ aɗɨkya ndɨ kapá luki,
35 "Quem primeiro lhe deu, para que ele o recompense? "
36 A ɓɛyɔ, masɨ otukyoku kʉ kakɨ, masɨ a makakɨ na ko bulya kakɨ. Kunzi avɨ ɨbɨba ka ɓɛnzɛ na ɓɛnzɛ! A ɓɛyɔ.
36 Pois dele, por ele e para ele são todas as coisas. A ele seja a glória para sempre! Amém.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.