Mateus 23
Lisǎsè̌ Athè̌ - Kayǎ Ngó̤ (KYU) vs AAI
1 Byacè hé kayǎ bè́mṳ tahe ná a khǒpacè̤̌ tahe,
1 Imaibo Jesu sabuw rou’ay gagamin naatu i ana bai’ufununayah isah eo,
2 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá tahe ná Pharisěophú tahe ma a ní̤bè taryěshyosò̌ dố a bè ithyóithya héhte taple luô̌ pé̤ ǔ ná Mosè a tè̤thyótè̤thya tahe.
2 “Ofafar bai’obaiyenayah naatu Pharisee i Moses ana ofafar etei hisora’ub.
3 Me̤phúnuôrò thǐ bè ní̤dǎ èthǐngó̤, thǐ bè krwǒme̤ lò̌ phú a hésoluô̌ pé̤ thǐ nuô. Manárò krwǒme̤ kuô̌ tǎ phú èthǐ me̤nuô tǎmé̤, me̤těhérò èthǐ yětahe nuôma a krwǒme̤ kuô̌ phú a hé pé̤ ǔ nuôtahe to.
3 Imih abistan tibi’obaiyi i kwanabosiyasiyar, baise men kwani’u’urih. Anayabin abisa teo i men na’atube tisisinafumih.
4 Èthǐ nò̌lṳ̂krwǒme̤ ǔ tè̤cò́bucò́bè̌ a tè̤thyótè̤thya è́cô thyáná a nò̌zá ǔ tǎ̤muô̌tǎ̤tè̤ dố ahtuôanyé tahenuô tadû́rò thyáphú ǔ ki zábè́ tǎ̤muô̌tǎ̤tè̤ dố ahtuôanyé tahe agněnuô, taki꤮ ma èthǐ me̤cwó̤ cò́ ǔ to.
4 Ofafar fokarih maiyow sabuw tuwabuh hiyara’ah hi’abar tibi’akir, naatu i men kafa’imo boro umah hina’ofere hinibaisih bit nakereremih.
5 “Lò̌꤮ èthǐ me̤ hò́ nuôtahe nuô a thè́zṳ̂́ nò̌myáhtye ǔ ná ané̤ prè́. Èthǐ isè́ tapye̤ lyá̤du lisǎsè̌ htò̌ rò a cò̌ lahyǎ dố a mǎ̤htè́lo̤ ná a takyǎ̤lo̤, htuô̌to èthǐ thè́zṳ̂́ thyá lahyǎ ca̤cwo̤karo̤ dố akhǎmí̤ htǔklò̌ ná ǔ nuôtahe.
5 “Sawar etei bebeyanamaim tisisinaf sabuw itihimih. God ana Tur ai kanabihimaim hikirum, ukwarih, umah, hai faifuwamaim hikubabaren sabuw itihimih.
6 Bípwè̌bíla akhè̌nuô, èthǐ thè́zṳ̂́ onyǎo lahyǎ dố khǎlé̤ htyalô̌ tahe. Kidố tè̤cò́bè̌ hǒkǔ hérò èthǐ thè́zṳ̂́ onyǎo lahyǎ khǎlé̤ dố ǔ lé̤bezṳ̂́benyá̤ lǔ nuôtahe prè́.
6 Hiyuw hai mar tekokok efan gewasih hinabow hinamare hinama, naatu Kou’ay Bar wanawanan tekokok efan gewasih imaim hinama.
7 Dố klè́kǔ kayǎ oplu-ophè aklè̌ hénuô, a thè́zṳ̂́ nò̌hébè bezṳ̂́ ǔ ná ané̤, rò a thè́zṳ̂́ nò̌è́ ‘Thárá’ ǔ ná ané̤né̤.
7 Hai kok gagamin i ahar efanamaim sabuw hinakakafiyih, hai merar hinay hinabora’ara’ahih bai’obaiyenayah gewasih hinarouw.
8 “Manárò thǐ rò nò̌ è́ ‘Thárá’ tǎ ǔ ná thǐné̤ tǎmé̤ ní꤮, me̤těhérò thǐthárá ma a o prè́ tôprè̤prè̤꤮ tuô̌ prè́. Htuô̌to thǐ ma thǐpuố̤thǐvyá̤ thyálò̌ lǔ prè́.
8 “Baise kwa men bai’obaiyenayah hinarauw hina’omih. Anayabin kwa etei i ain uf, naatu a Bai’obaiyenayan i ta’imon.
9 Dố hekhu yěnuô è́ ‘phè̌’ tǎ ǔ tôprè̤꤮ tǎmé̤ ní꤮, me̤těhérò nè̤phè̌ oprè́ tôprè̤prè̤꤮ tuô̌ prè́. È ma a o dố mò́khu.
9 Men yait ta iti tafaramamaim Tamat kwana’omih, anayabin kwa Tamat i ta’imonamo maramaim ema’am.
10 ‘Thárádu,’ nò̌ è́ tǎ thǐné̤ ná ǔ tôprè̤꤮ tǎmé̤mé̤, me̤těhérò nè̤ thárádu o prè́ tôprè̤prè̤꤮ tuô̌ prè́, è ma Byacè Krístu.
10 Naatu men yait ta kwa isa bai’obaiyenayah narouw nao, anayabin kwa A Bai’obaiyenayan i ta’imon Keriso akisin.
11 Kayǎ dố a htwǒ thǐ prè̤me̤tè̤phú nuôma kayǎ dố adulốǔ dố thǐklè̌ hò́.
11 Orot gagamin kwa wanawananamaim i orot yait taintuwan isah ebi’akir.
12 Kayǎ dố a phyéhtyalô̌ ané̤ nuô, Cò́marya ki shyatǎ̤ lǔ pǎ. Kayǎ dố a shyalya̤ ané̤ nuô Cò́marya ki dyahtyalô̌ lǔ pǎ.
12 Orot yait taiyuwin ebobora’ah God boro nayare, naatu orot yait taiyuwin eyayare God boro nabora’ah orot gagamin namatar.
13 “Judaphú a prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá thǐtahe ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thǐ me̤bí phekyǎlò̌ lò̌꤮ kayǎ dố a myápṳ̌nuô̌ dố mò́khu htyělé̤ké̤kǔ nuôtahe kadǎ. Thǐ né̤byacè ní̤dû cò́ rò thǐ nuô̌ní̤ to tadû́rò thǐ pṳ̌ me̤tǎ̤tṳ̂̌bí kyǎlò̌ kayǎ dố a myápṳ̌nuô̌ nuôtahe akadǎ.
13 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee, wanawanah rerekabih! Sabuw mar ana aiwobomaim run isan hai etawan kwahir, naatu kwa run isan kwakwahir, sabuw afa runamih tisisinaftobon baise kwa men kwabibasit boro hinarun.
14 Judaphú a prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá thǐtahe ná Pharisěophú thǐ꤮ Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Me̤těhérò thǐ cuố hébè taklyé phyéphekyǎlò̌ prè̤mòokryá ahi ná a tǎ̤muô̌tǎ̤tè̤ tahe rò thyáphú ǔ ki myáhtye thǐ phú kayǎcò́kayǎte̤ tahe nuôrò thǐ kwǐ cò́bè̌htǔ pé̤ ǔ. Me̤phúnuôrò Cò́marya ki cirya cyě̤klò̌ thǐ ná ǔ pǎ.
14 Yababan boro kanab, Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee, wanawan rerekabih! Kwafur baibin kwai’a’afiyih hai sawar kwabowabow, naatu iti baifa’i isan kwai’o’orot yoyoban manimanih kwayoyoyoban
15 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thyáphú thǐ ki ilo kanuô̌ ní̤kuô̌ kayǎ tôprè̤nuô, thǐ cuốlě tava̤ ye̤nyacò́ dố khǒlǒ khukhu, dố htyěkǔkǔ cò́, rò bí kayǎ tôprè̤prè̤ thè́plòo zṳ̂́e krwǒme̤ kuô̌ hò́ thǐ dố a kò ná ngarakǔ tahenuô, thǐ ithyóithya lǔ dố a ki htwǒhtya thǐ khǒpacè̤̌ dố acyě̤acṳ̂klò̌ ná thǐ nyě̤phuố.
15 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee, wanawanan rerekabih! Tafaram, tafaram un boy kwabai sabuw dogoroh baikitabirin a kou’ayomaim run isan kwa’u’uwih, naatu orot ta’imon kwabai a kou’ayomaim erur i ana kakafin tafan kwaya’abar kwai’afiy kakafin natun matar kwa bairi kwanan kwani’akiramih.
16 “Kayǎ mèthèkhí dố a thǔ pé̤ ǔ klyá thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ hé, ‘Kayǎ tôprè̤prè̤ ki byǎangó̤ ná tè̤lǔhǒdu hénuô, a lé̤héo ná tôcô꤮ to, manárò ki a cuốbyǎ angó̤ ná htè̌ dố a o dố tè̤lǔtyǎ hǒkǔ nuôtahe hénuôma a bè htwǒhtya phú a hé nuô.’
16 “Yababan boro kwanab! Mata fimih! A bai’obaiyenamaim sabuw kwai’obaiyih kwao, ‘Orot yait Tafaror Bar isan na’obaifaro, nati ana’obaifaro yabin en, baise orot yait Tafaror Bar wanawanan gold isan na’obaifaro, nati anao matanen i nakakafiy.’
17 Kayǎ olốoklò̌ thǐ꤮, thǐ thè́plò a mèthè yěnuô a lè̌ vǎ꤮. Tane̤ myámò̌, bítě tôcô a loduklò̌. Htè̌ loduklò̌ è̌? Ma tè̤lǔhǒdu dố a me̤sǎsè̌ htè̌yěnuô a loduklò̌ è̌?
17 Mata hifim kwabobosa! Sawar menatan i gagamin, gold o Tafaror Bar? Baise Tafaror Bar i gagamin anayabin i wanawananamaim gold i kakafiyih himatar ti’inu’in.
18 Thǐ hé, ‘Kayǎ tôprè̤prè̤ ki byǎ angó̤ ná tè̤lǔtyǎ arè̤́ yěnuôma, a lé̤héo ná tôcô꤮ to. Manárò ki a cuố byǎ angó̤ ná tè̤lǔ dố a o dố tè̤lǔrè̤́khu yěnuôma a bè htwǒhtya phú a hé nuô.’
18 Iban maiye sabuw kwai’obaiyih kwao, ‘Orot yait sibor ana gem kakafiyin isan nao’obaifaro, nati anao baifaro i yabin en, baise gem kakafiyin afe’enamaim siwar isan na’obaifaro nati ana’obaifaro i nakakafiy.’
19 Kayǎ mèthèlè̌ thǐ꤮, tane̤ myámyá, bítě tôcô duklò̌, ma tè̤lǔ è̌? Tomaná tè̤lǔrè̤́ dố a dyé sǎsè̌ tè̤lǔ nuô è̌?
19 Mata hifim kwabobosa! Sawar menatan i gagamin, siwar o sibor ana gem kakafiyin tafanamaim siwar tena kakafiyin kakafiyin temamatar i gagamin?
20 Phúnuôrò kayǎ dố a byǎ angó̤ ná tè̤lǔrè̤́ akhè̌nuô, a byǎpa tố̤kuô̌ lò̌ hò́ ná lò̌꤮ tè̤ dố a o dố tè̤lǔrè̤́ alo̤ nuôtahe hò́.
20 Isan imih orot yait sibor ana gem kakafiyin isan eobaifaro, sawar etei nati gem tafaramamaim ti’inu’in auman isah eobaifaro.
21 Htuô̌rò kayǎ dố a byǎ angó̤ ná tè̤lǔhǒdu nuô, a byǎ nuô̌tố̤kuô̌ lò̌ hò́ ná Cò́marya dố a o dố tè̤lǔhǒdu akǔ yěnuô tôprè̤ hò́.
21 Na’atube orot yait Tafaror Bar isan eobaifaro, i God nati wanawananamaim ema’am auman isan eobaifaro.
22 Kayǎ dố a byǎ angó̤ ná mò́khu nuô, a byǎ nuô̌tố̤kuô̌ lò̌ hò́ ná Cò́marya lé̤onyǎ ná prè̤ dố a onyǎ bí alo̤nuô tôprè̤hò́.
22 Naatu orot yait mar isan eobaifaro i God ana urama’ama efan isan eobaifaro, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
23 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá thǐ ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thǐ me̤ phú Mosè a tè̤thyótè̤thya hénuô to. Thǐ myá talwókyǎ tè̤ dố a loduklò̌ tahe vǎ꤮. Thǐ me̤cò́tè̤to, thǐ thè́zò̤ní̤ ǔ to. Thǐ cò́ ná thǐngó̤ to. Thǐ ahóacǐ̤ tahe dố ǔ è́ ná mí, dilá ná kumí thǐ tahenuô, thǐ dyé ná pwíshyétôpwí tadû́rò bè ciryatè̤ cò́cò́te̤te̤, bè thè́zò̤ní̤ ǔ, bè ohtwǒprè̤ cò́ ná ngó̤ yětahe nuôma tè̤ dố a lodu rò thǐ tǒbè me̤pró̤ tố̤kuô̌ ná thǐ pwíshyétôpwí yěnuô.
23 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee, wanawanan rerekabih! Kwa i fiyow yamurih gewasih, bay hai momon, bay matah haibaib gewasih i roumukur kwayai God kwabitin, baise ofafar gagamih ma gewas isan, kabeber, bosunusunub isan eo i kwakwahiren. Ofafar iti i gagamih, gewasin i kwatabosiyasiyar ofafar afa auman.
24 Kayǎ mèthèkhí dố a thǔ pé̤ ǔ klyá thǐ꤮, thè́isě ná thǐ ǒnuô̌ ní̤tyá̤ lakǒ phò̌tháphú tôbè rò thǐ pryě̤kyǎ lǔ manárò thǐ píklǔ nuô̌ní̤ cò́ tathíbuô̌du tôduô̌ cò́.
24 Bonawiyenayah mata fim! Ofafar rimiyafof totomar i kwarurububuna, baise camel koun butun i kwatotonan.
25 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thǐ yětahe nuôma a thyácò́dû ná kayǎ dố a sǐplǐ bělò̤́dǐbě dố aklò̌ nuôtahe cò́ni, dố thǐ thè́plòkǔ nuô a o bǎtapí cò́ ná tè̤pṳ̂́phe zè́plè́phe ǔ ná lṳ̂me̤mo̤ ní̤dyédû thè́plò yěnuô tahe cò́.
25 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah, naatu Pharisee wanawanan rerekabih! A kerowas naatu a tew ufuhine i kwasasouwen, baise wanawanah i kato rabirabih, bain, bai’o’orot, kabat, gamin baiyow awan karatan inu’in.
26 Pharisěophú dố a mèthèkhí thǐ꤮, sǐplǐkyǎ ré̤lố bělò̤́běkyá ná dǐbě dố akǔ nuôtahe. Thǐ ki me̤phúnuô tû́ma dố aklò̌nuô a plǐhyǎ kuô̌dû pǎ.
26 Mata hifim kwabobosa Pharisee! Gewasin a tew naatu a kerowas wanawanahine wan kwanasouwen, saise ufuhine auman boro hinigewasih.
27 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya thǐ pǎ, thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thǐ ma athyáná ǔ byá luô̤̌kǔ ná lò̤́ rò ǔ plò̤́bǔ è dố aklò̌ nuôtahe hò́. Aklò̌ rò abǔsútú twó̤lǎ tadû́rò dố akǔ rò a o shuô̌shuô̌ prè́ ná luô̤̌krwíluô̤̌krwó ná athò̌alò tahe prè́.
27 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee. wanawan rerekabih! Kwa a’itinin i rah ufunane tewowab gewas ebatabat na’atube, baise wanawanan i orot babin hai rarik awan karatan masin kakafin.
28 Phúnuôhò́ dố aklò̌ rò ǔ myáhtye thǐ ná kayǎcò́kayǎte̤ ryálǎ tahe tadû́rò dố akǔ rò a o bǎtapí cò́ ná tè̤cyé̤zò́cò́te̤ né̤ ná tè̤thû́tè̤plá tahe cò́.
28 Imih kwa ayumat i nati na’atube, ufunane sabuw matahimaim a’itinin i gewasin, baise wanawananamaim a kakafin naatu a tafasar i ra’at.
29 “Prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá ná Pharisěophú thǐ꤮, Cò́marya ki cirya má̤lakǒ cò́ thǐ pǎ. Thǐ ma kayǎ dố a cyé̤zò́cò́te̤ ané̤ tahe. Thǐ byá pé̤ prè̤pro̤ mú꤮ nukhè̌ nuôtahe aluô̤̌kǔ ná lò̤́. Thǐ taritaryǎ twó̤ pé̤ kayǎcò́kayǎte̤ tahe aluô̤̌kǔ.
29 “Yababan boro kwanab, Ofafar Bai’obaiyenayah, naatu Pharisee, wanawan rerekabih! dinab oro’orot hai yawas gewasih naatu sabuw hai yawas mutufurih himomorob hai rah i kwabobuna’en kwama kwabi’aburen.
30 Htuô̌rò thǐ hé, ‘Pè̤ ki ohtwǒprè̤ tǒ bye dố phyěphuô̌ yětahe ahtû̌khè̌ hénuôma, pè̤ klyá onuô̌ tố̤kuô̌ nyǎ dố kayǎ dố a me̤thyě prè̤pro̤ nuôtahe aklè̌ to,’ thǐ hé lahyǎ phúnuô.
30 Naatu kwao, aki ai a’agir hima’am hai veya’amaim bairi ata ma’am aki boro men dinab oro’orot ata rauw hitamorobomih.
31 Phúnuôrò thǐ dyéluô̌ lǐphó cò́hò́ thǐné̤ ná thǐ ma kayǎ dố aklwǐalyǎ hò́ ná a me̤thyě prè̤pro̤ nuôtahe cò́hò́.
31 Imih nati turamaim kwa taiyuw kwao’orereb kwa uwatanah i dinab oro’orot hi’asbunubunuw himorob.
32 Phúnuôrò tarú me̤ plehyǎ tadû pó̤ lahyǎ dû ní꤮. Me̤lốme̤bǎhtya lò̌ pé̤pó̤dû thǐphyěthǐphuô̌ a tè̤thû́tè̤plá nuôtahe ní꤮.
32 Imih abisa uwatanah hibubusuruf hisisinaf i kwaisawar nuhi efot.
33 “Rṳ́mǔmyá̤ thǐ꤮, rṳ́thí aphúalye̤ thǐ꤮, Cò́marya kíré̤ ciryatǎ̤ thǐ dố ngarakǔ pǎnuô, thǐ cuố siplè́bè́ cyá̤ phútě?
33 “Kok hai yumat! naatu kok natunatun! God ana baimakiy boro kwanahaiw?
34 Phúnuôrò vǎ ki nò̌hyǎ pé̤ thǐ prè̤pro̤ tahe, prè̤thè́khuthè́gně tahe ná Thárá thǐtahe pǎ, tahehenuô thǐ ki mṳ̂̌thyěhtya èthǐ dố krusulo̤ pǎ, tahehenuô thǐ ki mṳ̂̌ lǔ ná iplírwí̤ dố tè̤cò́bè̌hǒkǔ pǎ rò thǐ ki cuốlě pṳ̂́ èthǐ tôvǐ̤ htuô̌ tôvǐ̤ pǎ.
34 Isan imih a tur ao’owen, dinab oro’orot, bai’obaiyenayah naatu orot not wairafih boro aniyafarih hinan. Baise boro kwanabow kwanarauw hinamorob, afa boro kwana’onafih, naatu boro kwanarouw hinamorob, afa boro Kou’ay bar wanawanan kwanawabirih, naatu bar merar ta ta’amaim kwaninunih kwanaremor.
35 Lò̌꤮ kayǎcò́kayǎte̤ dố ǔ me̤thyě èthǐ bí hekhu yětahe athwi, cáhtya bí Abělè athwi nuôrò, tuố̤hyǎ dố Barakia aphúprè̤khǔ Zekaria athwi dố ǔ me̤thyě lǔ bí tè̤lǔhǒdu ná tè̤lǔrè̤́ aplèkǔ yěnuô, Cò́marya dyahtyalò̌hò́ tè̤thû́ yětahenuô dố thǐkhu hò́.
35 Sinaf ana an nati isan, sabuw gewasih himorob hai rara susuwa anabit etei boro kwa tafa nayen baimakiy kwanab. Abel orot gewasin momorob ana veya’ika re na Berakiah natun Zechariah, iti Tafaror Bar naatu sibor kakafiyin hai founamaim kwarab momorob i ana veya’amaim tit.
36 Vǎ hécò́cò́ thǐ꤮, tè̤ yětahenuô a ki lya̤bè lò̌ thǐ dố a ohtwǒprè̤ khǒnyá̤ yětôhtû̌ tahe akhu pǎ.
36 Imih tur anababatun a tur ao’owen, Sabuw himorob hai rara re’er hai bit etei kwa iti boun yawasih kwama’am boro kwanab.
37 “Kố꤮ vǐ̤ Jerusalem, vǐ̤ Jerusalem꤮ prè̤pro̤ dố ǔ nò̌hyǎ èthǐ dố nè̤o tahenuô, taheherò nè̤ me̤thyěkyǎ èthǐ, taheherò nè̤ tá̤ èthǐ ná lò̤́. Phú shyěmuố̤ takò́takè̤bí ní̤dyé aphú dố adálè̤̌ nuô, vǎ yácû́ takò́takè̤bíní̤ tamǒmǒ cò́ nè̤ tadû́rò nè̤ thè́zṳ̂́ nò̌takè̤bí ní̤ vǎ ná nè̤né̤ to.
37 “O Jerusalem, Jerusalem! dinab oro’orot etei i’asbunuw himorob, naatu kob abarayah hiyunih hinan etei kabayamaim irauw himorob. Mar etei a kok kwanekwan umau’umaim natunat atabuwih hitan ta’imon hitamatar. Kokorere natunatun ita’imonih ebaba’afuwih na’atube, baise o men kafa’imo baibasit itu.
38 Myámò̌ lahyǎ꤮ Cò́marya ki dya-okryákyǎ tû́dû thǐ tè̤lǔhǒdu yěnuô pǎ.
38 Isan imih a bar a merar boro hinakwahir naowarar.
39 Rò vǎ hé thǐ, thǐ ki myáhtye pǎ vǎ tohò́, rò shyé꤮ thǐ héhò́, ‘Kayǎ dố a hyǎ dố Cò́marya amwi̤kǔ yětôprè̤nuô, a ki ní̤bè dûhò́ tè̤sò̌ri ní꤮.’ Thǐ héhtuô̌hò́ phúnuô pǎ rò thǐ ki myáhtye khyěthyá no vǎ pǎ.”
39 A tur ao’owen ayu boro men kwana’itu maiye’emih. Ana maramaim kwanao, ‘Yait Regah wabinamaim enan boro baigegewasin nab.’”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.