Mateus 12
Lisǎsè̌ Athè̌ - Kayǎ Ngó̤ (KYU) vs NVT
1 Dốkhyě nyě̤tyatonuô, Byacè Jesǔ cuốnuô̌cuốbè́ ǔ buốkǔlǎ prè́lé̤khu tahe, rò atǒ ná Judaphú a Mò̤́nyěduô. A khǒpacè̤̌ tahe thè́ethè́ǒ rò a práe ǔ buốkǔlǎthè.
1 Por aquele tempo, Jesus estava caminhando pelos campos de cereal, num sábado. Seus discípulos, sentindo fome, começaram a colher espigas e comê-las.
2 Bí Pharisěophú tahe myáhtye èthǐ akhè̌nuô, a hé Byacè Jesǔ, “Myámò̌, nè̤ khǒpacè̤̌ nuôtahe, tè̤ dố ǔ tǒ me̤ní̤ Mò̤́nyěduô to nuôtahe rò a cuốme̤ dûgně lé꤮.”
2 Alguns fariseus os viram e protestaram: “Veja, seus discípulos desobedecem à lei colhendo cereal no sábado!”.
3 Byacè Jesǔ hésû èthǐ, “Bí Davi ná a khǒbò́thyó tahe ladyáeladyáǒ akhè̌nuô, a me̤kryá꤮ ǐtětě nuôma thǐ hốnò́ kuô̌nyǎ ǔ to è̌?
3 Jesus respondeu: “Vocês não leram nas Escrituras o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Khò́mǔ dố ǔ lǔhtya dố Cò́marya a o tahenuô, ení̤ prè́tû́ bwídu tahe prè́ tadû́rò Davi ná a khǒpacè̤̌ tahe cuốnuô̌phyée vǎhéto?
4 Ele entrou na casa de Deus e, com seus companheiros, comeram os pães sagrados que só os sacerdotes tinham permissão de comer.
5 Htuô̌to bwídu dố Cò́marya ahikǔ tahenuô, bí Mò̤́nyěduô akhè̌ ki èthǐ cuốtalwókhè̌talye̤ Mò̤́nyěduô a tè̤thyótè̤thya tadû́rò atè̤thû́ oto hénuôma thǐ hốnò́ takhyá꤮ to è̌?
5 E vocês não leram na lei de Moisés que os sacerdotes de serviço no templo podem trabalhar no sábado?
6 Vǎ hé thǐ, kayǎ dố aduklò̌ pǎ cò́ ná tè̤lǔhǒdu nuô a o bíyě tôprè̤.
6 Eu lhes digo: há alguém aqui maior que o templo!
7 ‘Vǎ thè́zṳ̂́ tè̤lǔtè̤tyǎ to, vǎ thè́zṳ̂́ prè́ tè̤thè́zò̤klabè ní̤ lǔ tôprè̤ ná tôprè̤ prè́,’ Cò́marya hé ngó̤ yětômû̌nuô, thǐ ki thè́gněbye angó̤lasá hénuôma, kayǎ dố atè̤thû́ oto tahenuô, thǐ dya ná èthǐ tè̤thû́ takhyá꤮ to.
7 Vocês não teriam condenado meus discípulos inocentes se soubessem o significado das Escrituras: ‘Quero que demonstrem misericórdia, e não que ofereçam sacrifícios’.
8 Vǎ hé phúyě me̤těhérò, prè̤lukayǎ aphúkhǔ má̤dû vǎ yěnuôma Mò̤́nyěduô a Byacè tôprè̤hò́.”
8 Pois o Filho do Homem é senhor até mesmo do sábado”.
9 Byacè Jesǔ htecuốkyǎ bí lyá̤khu nuôrò a cuốnuô̌ dố Judaphú tè̤cò́bè̌hǒkǔ.
9 Então Jesus foi à sinagoga local,
10 Rò bí tè̤cò́bè̌ hǒkǔ nuô, kayǎ takhuthyě tôkhó o tôprè̤. Pharisěophú dố a thè́zṳ̂́ myápṳ̌ Jesǔ tè̤thû́ tahenuô a o tahe rò a sudyǎ lǔ, “Bí Mò̤́nyěduô akhè̌, ki zasǐmé̤ kayǎ tôprè̤prè̤ hénuôma, aní̤ prè́ Judaphú a tè̤thyótè̤thya hé phúnuô è̌?”
10 onde viu um homem que tinha uma das mãos deformada. Os fariseus perguntaram a Jesus: “A lei permite curar no sábado?”. Esperavam que ele dissesse “sim”, para que pudessem acusá-lo.
11 A hé èthǐ, “Kayǎ tôprè̤prè̤ athímí ki latǎ̤ otyá̤ dố hekǔ bí Mò̤́nyěduô akhè̌nuô hérò, thǐ cuố cwihtya è pǎ è̌? Ma to è̌?
11 Jesus respondeu: “Se um de vocês tivesse uma ovelha e ela caísse num poço no sábado, não trabalharia para tirá-la de lá?
12 Kayǎ tôprè̤nuô a ngṳdupri̤du klò̌pǎ cò́ ná thímí tôduô̌ bá꤮ tě. Phúnuôrò, bí Judaphú a Mò̤́nyěduô akhè̌nuô, me̤tè̤ryá ma aní̤ prè́.”
12 Quanto mais vale uma pessoa que uma ovelha! Sim, a lei permite que se faça o bem no sábado”.
13 Rò a hé kayǎ takhuthyě tôkhó yětôprè̤, “Zó̤hte nè̤ takhuthyě nuôtôkhó nuô,” a zó̤hte rò atè̤ ryáka̤khyě thyákhyě ná a takhuryá nuôtôkhó.
13 Em seguida, disse ao homem: “Estenda a mão”. Ele a estendeu, e ela foi restaurada e ficou igual à outra.
14 Manárò Pharisěophú tahe htecuố taphǎkyǎ rò èthǐ cuốokú hébè ní̤dyélǔ ná tǒbè me̤thyě Jesǔ phútěnuô ari-akyǎ.
14 Então os fariseus convocaram uma reunião para tramar um modo de matá-lo.
15 Byacè Jesǔ thè́gně èthǐ atè̤tane̤ mǔmyá̤ rò a htecuốkyǎ ná khǎlé̤ bínuô. Kayǎ krwǒplukrwǒphè kuô̌lò̌ lǔkhyě rò a zasǐmé̤ pé̤ lò̌plǐ cò́ ǔ tè̤swítè̤sè̌ pwǒ̤꤮ tôprè̤ cò́.
15 Jesus, sabendo o que planejavam, retirou-se daquela região. Muitos o seguiram, e ele curou todos os enfermos que havia entre eles.
16 A hé èthǐ ná vǎ ma ǔpěnuô hésoluô̌ pé̤ tǎ ǔ tôprè̤꤮ tǎmé̤ ní꤮.
16 Contudo, advertiu-lhes que não revelassem quem ele era.
17 Yěma a me̤ lốbǎhtya phú Prè̤pro̤ Isaiah héone,
17 Cumpriu-se, assim, a profecia de Isaías a seu respeito:
18 “Èyě ma vǎ prè̤me̤tè̤phú dố vǎ nwóhtya lǔ, è ma kayǎ tôprè̤ dố vǎ mo̤ní̤ lǔ rò vǎ thè́plò oní̤ lǔ. Vǎ ki nò̌hyǎo vǎ Thè́ Sǎsè̌ Byacè dố èlo̤ pǎ rò a ki hésoluô̌ pé̤ Judaphú má̤to tahe ná a ki bè phyésû tè̤cò́tè̤te̤ dố vǎ o phútě nuô pǎ.
18 “Vejam meu Servo, aquele que escolhi. Ele é meu Amado; nele tenho grande alegria. Porei sobre ele meu Espírito, e ele proclamará justiça às nações.
19 Manárò ènuô aklyéangǎ kuô̌ǔ to. A è́htǒè́mo̤ kuô̌ǔ to. A cuốè́htǒè́mo̤ dố klyádu nuôtahe akǔnuô, ǔ ní̤huô̌nò́ to.
19 Não lutará nem gritará, nem levantará a voz em público.
20 Kayǎ dố a hè̌cè̤́recè̤́ thyáná pǒ̤mò̤́ langò̤ tôprè̤nuô, è pǎ̤tṳ̂̌kyǎ lǔ to. Kayǎ dố a tè̤zṳ̂́patí thyáná mikò̌ dố a kíré̤ pǐ̤hò́ tôprè̤nuô è uốpǐ̤ lǎ lǔtè̤ to. A ki me̤ryá plehyǎ rò a ki thè́zò̤ plehyǎ lǎpó̤ tè̤ tuố̤dố a ki dyéohtwǒhtya tè̤cò́tè̤te̤ ki me̤pé̤kyǎ tè̤mǔmyá̤ yěnuô pǎ.
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a chama que já está fraca. Por fim, ele fará que a justiça seja vitoriosa.
21 Ké̤pwǒ̤tôké̤ myěcô pwǒ̤tôcô ki thè́lè̤htyaní̤ è pǎ.”
21 E seu nome será a esperança de todo o mundo”.
22 Htuô̌rò èthǐ è́hyǎní̤ kayǎphè̌ dố khǐné me̤bè lǔ rò a mèthèkhí rò a pè́ ní̤dyé yětôprè̤ dố Byacè Jesǔ a o. Thyáphú a ki hébècyá̤, myáhtye cyá̤ ka̤khyě khyěthyá nuô, a zasǐmé̤ pé̤ lǔ.
22 Então levaram até Jesus um homem cego e mudo que estava possuído por um demônio. Jesus o curou, e ele passou a falar e ver.
23 Kayǎ bè́mṳ tahe khyéthukhyéthè́ nyacò́, rò a hé lahyǎ, “Kayǎ yětôprè̤ ma Khwí Davi aphúkhǔ cò́kǒ?”
23 Admirada, a multidão perguntou: “Será que este homem é o Filho de Davi?”.
24 Manárò bí Pharisěophú tahe ní̤huô̌ ǔ hé phúnuô akhè̌, èthǐ hé, “A vè̤́htebè́ khǐnékhǐnò̌ nuôtahe mamá̤ prè́ khǐnékhǐnò̌ a khuklò́du Beelzebul me̤cwó̤ lǔ prè́.”
24 No entanto, quando os fariseus souberam do milagre, disseram: “Ele só expulsa demônios porque seu poder vem de Belzebu, o príncipe dos demônios”.
25 Byacè Jesǔ thè́gně èthǐ tè̤tane̤ tahe rò a hé èthǐ, “Ké̤tôké̤ akǔnuô akayǎ tahe kisákipǎ̤ ní̤dyédû lǔ tôprè̤ ná tôprè̤ kihérò a lṳpruốlṳpryǎkyǎ pǎ. Vǐ̤tôvǐ̤ bèbè, kayǎ tômuố̤tôcô bèbè ki aklyéangǎ lǔ hénuô, a ki lṳpruốlṳpryǎ lò̌ lǔ pǎ.
25 Jesus conhecia os pensamentos deles e respondeu: “Todo reino dividido internamente está condenado à ruína. Uma cidade ou família dividida contra si mesma se desintegrará.
26 Khǐnékhǐnò̌ ki vè̤́htekyǎ ní̤dyé khyěthyádû akayǎ tahe kihérò athyáná a sá ka̤khyě ní̤dyé khyěthyá dû ané̤ prè́. Phúnuôrò ahtyěaké̤ cuốo khyǎ cyá̤ phútě?
26 Se Satanás expulsa Satanás, está dividido e luta contra si mesmo. Seu reino não sobreviverá.
27 Ki vǎ vè̤́hte khǐnékhǐnò̌ ná Beelzebul a taryěshyosò̌ kihérò thǐ khǒpacè̤̌ tahe kuô̌ke rò a nò̌e maǔpě a taryěshyosò̌ rò a vè̤́hte pě? Ma a nò̌e khǐnéricyá̤ khuklò́ a taryěshyosò̌ è̌? A nò̌e má̤ náto. Phúnuô akhu-akhyě, thǐ khǒpacè̤̌ ki dyéluô̌ ní̤dyédû thǐ tè̤thû́ pǎ.
27 Se eu expulso demônios pelo poder de Belzebu, o que dizer de seus discípulos? Eles também expulsam demônios, de modo que condenarão vocês pelo que acabaram de dizer.
28 Manárò vǎ ki vè̤́htekyǎ khǐnékhǐnò̌ yětahe ná Cò́marya a Thè́ Sǎsè̌ kihérò yěnuôma a zṳ̌luô̌hò́ ná Cò́marya ki hyǎ pốhtyěpốké̤ yěnuô a hyǎtuố̤hò́ dố thǐ ohò́.
28 Mas, se expulso demônios pelo Espírito de Deus, então o reino de Deus já chegou até vocês.
29 “Má̤torò, bí kayǎ tôprè̤ cuốnuô̌ dố khǐnéricyá̤ khuklò́ dố athyáná kayǎshyokayǎsò̌ tôprè̤ ahikǔ akhè̌nuô, a ki nuô̌ cò̌klò̤ma ré̤ lǔ to kihérò a cuố phyéphe cyá̤ lǔtǎ̤tè̤ phútě? A cò̌klò̤ma htuô̌ lǔ tû́ma a phyéphe ní̤ cyá̤ lǔ tǎ̤tè̤ prè́.
29 Afinal, quem tem poder para entrar na casa de um homem forte e saquear seus bens? Somente alguém ainda mais forte, alguém capaz de amarrá-lo e saquear sua casa.
30 “Kayǎ dố a okuô̌ dố vǎ tôkyě to nuôma kayǎ dố a thè́hte vǎ hò́, kayǎ dố a me̤tố̤kuô̌ tè̤ ná vǎ to nuôma kayǎ dố a me̤pruốme̤pryǎ tè̤ hò́.
30 “Quem não está comigo opõe-se a mim, e quem não trabalha comigo na verdade trabalha contra mim.
31 Me̤phúnuôrò vǎ hé thǐ, Cò́marya ki plwǒkyǎ kayǎ dố a me̤thû́ lǔ, a héthû́ lǔ nuôtahe a tè̤thû́. Manárò kayǎ dố a héthû́me̤thû́ Thè́ Sǎsè̌ Byacè nuô Cò́marya plwǒkyǎ cyá̤ pǎ èthǐ tè̤thû́ to.
31 “Por isso eu lhes digo: todo pecado e toda blasfêmia serão perdoados, mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Kayǎ tôprè̤prè̤ ki héthû́ prè̤lukayǎ aphúkhǔ má̤hò́ vǎ yěnuô Cò́marya ki plwǒkyǎ lǔtè̤thû́ prè́. Manárò kayǎ dố a héthû́ Thè́ Sǎsè̌ Byacè nuô, yětôhtû̌ bèbè, nopǎ tôhtû̌ bèbè, Cò́marya plwǒkyǎ cyá̤ pǎ lǔtè̤thû́ to.
32 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem falar contra o Espírito Santo não será perdoado, nem neste mundo nem no mundo por vir.
33 “Thòmò̤́ dố ari̤-aruô̤̌ atwó̤aryá nuô, a ki thèhte thòthè dố aryá pǎ. Manárò thòmò̤́ dố a tazwítaphuô̌ nuô, athèhte ryá to. Me̤těhérò nè̤ myá athè nuô, nè̤ thè́gně cyá̤ dû hò́ amò̤́ ari-akyǎ hò́.
33 “Uma árvore é identificada por seus frutos. Se a árvore é boa, os frutos serão bons. Se a árvore é ruim, os frutos serão ruins.
34 Rṳ́thí aklwǐalyǎ thǐ꤮, thǐ ma kayǎ klwǐlyǎ cyě̤ rò thǐ cuố hébè ryá bè́cyá̤ phútě? Kayǎ nuô a thè́plòkǔ obǎ tǎ̤pòtǎ̤pè̤̌ phútěrò akhǎu krwǒ hébèhte kuô̌ phúnuôprè́.
34 Raça de víboras! Como poderiam homens maus como vocês dizer o que é bom e correto? Pois a boca fala do que o coração está cheio.
35 Kayǎ ryá tôprè̤nuô, a yǒ sunuô̌ oplò́ tè̤ryá tahe dố a thè́plòkǔ akhu-akhyě, a ki hébèhte ngó̤ dố aryá tahe prè́. Manárò kayǎcyě̤ricyá̤ tôprè̤nuô, a yǒ sunuô̌ oplò́ tè̤mǔmyá̤ tahe dố a thè́plòkǔ akhu-akhyě, a ki hébèhte ngó̤ dố a mǔmyá̤ricyá̤ tahe prè́.
35 A pessoa boa tira coisas boas do tesouro de um coração bom, e a pessoa má tira coisas más do tesouro de um coração mau.
36 Manárò vǎ hé thǐ, shyé꤮ Cò́marya cirya kayǎ akhè̌pǎnuô, a ki cirya lò̌lò̌꤮ kayǎ dố a hébè tane̤ kuô̌ǔ to rò a hébè ngó̤ dố abwíataryě oto nuôtahe pwǒ̤꤮ tômû̌ pǎ.
36 Eu lhes digo: no dia do juízo, vocês prestarão contas de toda palavra inútil que falarem.
37 Me̤těhérò, nè̤ ki hébè ngó̤ dố aryá tahe hénuôma, Cò́marya ki hé nè̤ ná nè̤ tè̤thû́ oto pǎ. Nè̤ ki hébè ngó̤ dố a mǔmyá̤ tahe kihérò, a ki hé nè̤ ná nè̤ tè̤thû́ o pǎ.”
37 Por suas palavras vocês serão absolvidos, e por elas serão condenados”.
38 Htuô̌rò Pharisěophú tahe ná prè̤ithyó tè̤thyótè̤thya athárá tahe hé Jesǔ, “Thárá, nè̤ dyéluô̌ pé̤ myá pè̤ tè̤pro̤tè̤prya̤ tôcô to, pè̤ thè́zṳ̂́ myáhtye lǎ vǎ.”
38 Alguns dos mestres da lei e fariseus vieram a Jesus e disseram: “Mestre, queremos que nos mostre um sinal de sua autoridade”.
39 Rò a hésû èthǐ, “Kayǎcyě̤ kayǎricyá̤, kayǎ dố acò́ kuô̌ǔ ná Cò́marya to yětôhtû̌ tahe cuốkwǐmyá tuố̤ vǎ tè̤me̤ tè̤pro̤tè̤prya̤ tôcô, manárò vǎ ki dyéluô̌ pé̤tû́prè́ èthǐ tè̤pro̤tè̤prya̤ tôcô dố athyáná Prè̤pro̤ Jona nuô pǎ prè́.
39 Jesus, porém, respondeu: “Vocês pedem um sinal porque são uma geração perversa e adúltera, mas o único sinal que lhes darei será o do profeta Jonas.
40 Me̤těhérò, phú Jona o dố tè̤̌du hò́kǔ thuô̌nyěthuô̌thè̌ nuô, prè̤lukayǎ aphúkhǔ má̤hò́ vǎyě a ki okuô̌dû dố helè̤̌ thuô̌nyěthuô̌thè̌ pǎ.
40 Pois, assim como Jonas passou três dias e três noites no ventre do grande peixe, o Filho do Homem ficará três dias e três noites no coração da terra.
41 Dố Jona a tè̤hésodônyǎ luô̌ pé̤ vǐ̤ Ninevephú tahe rò a za̤ ní̤dû lò̌plǐ hò́ ané̤ akhu-akhyě, shyé꤮ Cò́marya cirya ǔ pǎ tônyěnuô, vǐ̤ Ninevephú tahe ki ihtò tố̤kuô̌ ná kayǎ dố a htwǒprè̤ khǒnyá̤ yětôhtû̌ tahe pǎ rò a ki dya èthǐ tè̤thû́ pǎ. Khǒnyá̤yě kayǎ dố adulố ná Jona nuô a o bíyě tôprè̤.
41 “No dia do juízo, os habitantes de Nínive se levantarão contra esta geração e a condenarão, pois eles se arrependeram de seus pecados quando ouviram a mensagem anunciada por Jonas; e vocês têm à sua frente alguém maior que Jonas!
42 Tè̤cirya amò̤́nyě pǎ tônyěnuô, ké̤ dố cílya̤ tôkyě akhwímuố̤ Sheba ki ihtò tố̤kuô̌ ná kayǎ dố a htwǒprè̤ khǒnyá̤yě tôhtû̌ tahe pǎ rò a ki betè̤thû́ dố èthǐ yětahe alo̤ pǎ, me̤těhérò thyáphú a ní̤huô̌nò́ kuô̌ Khwí Solomo a tè̤ithyóithya dố a lốbǎ ná tè̤thíphè́ yětahe agněnuôrò, a o cò́ dố ké̤ye̤ dố aruô tôké̤ tadû́rò a hyǎ cò́. Rò vǎ hé thǐ, kayǎ dố aduklò̌lố cò́ ná Khwí Solomo nuô a o bíyě tôprè̤.
42 A rainha de Sabá também se levantará contra esta geração no dia do juízo e a condenará, pois veio de uma terra distante para ouvir a sabedoria de Salomão; e vocês têm à sua frente alguém maior que Salomão!
43 “Bí khǐnékhǐnò̌ tôduô̌ htecuốkyǎ htuô̌hò́ dố kayǎ tôprè̤ akǔ akhè̌nuô, a htecuố dố khǎlé̤krǎkrè tôpho rò a cuố myápṳ̌ akhǎlé̤ lé̤okuố tabè́thè́prá tadû́rò a myáhtye to.
43 “Quando um espírito impuro deixa uma pessoa, anda por lugares secos à procura de descanso, mas não o encontra.
44 Rò a hé, ‘Vǎ ki ka̤khyě khyěthyá dố vǎ khǎlé̤ lye̤nuô héni,’ a hé rò bí a ka̤tuố̤ akhè̌nuô, a ka̤myáhtye ná akhǎlé̤ lye̤ yěnuô a o kò̌khǔ, aplǐaphuốryá, a o taná̤tashuô̌ twó̤ryá lò̌plǐ cò́ pwǒ̤꤮ tôcô.
44 Então, diz: ‘Voltarei à casa da qual saí’. Ele volta para sua antiga casa e a encontra vazia, varrida e arrumada.
45 Rò a htecuố è́krwǒka̤ní̤ pó̤ akhǒ dố a cyě̤ricyá̤ lốklò̌ cò́ ná lǔnuô thuô̌thyótôduô̌ cò́ rò èthǐ ka̤kanuô̌ o lahyǎ bínuô. Rò kayǎ nuôtôprè̤ ki cyě̤ lốklò̌ cò́ ná a khǎlé̤lye̤ nuô cò́ pǎ.”
45 Então o espírito busca outros sete espíritos, piores que ele, e todos entram na pessoa e passam a morar nela, e a pessoa fica pior que antes. Assim acontecerá com esta geração perversa”.
46 Bí Byacè Jesǔ hébèhésû̌ ná kayǎ bè́mṳ akhè̌nuô, amuố̤ ná a puố̤prè̤khǔ tahe hyǎ ihtò opò̤́ o lǔ dố aklò̌ rò a thè́zṳ̂́ myáhtye hébè lǔ.
46 Enquanto Jesus falava à multidão, sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, pedindo para falar com ele.
47 Kayǎ tôprè̤ hé lǔ, “Nè̤muố̤ ná nè̤ puố̤prè̤khǔ tahe hyǎihtò opò̤́ nè̤ dố aklò̌nuô. Èthǐ thè́zṳ̂́ myáhtye hébè ná nè̤ hénuô.”
47 Alguém disse a Jesus: “Sua mãe e seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor”.
48 Rò Byacè Jesǔ hésû lǔ, “Vǎmuố̤ ma maǔpě? Vǎ puố̤ ma maǔpě?”
48 Jesus respondeu: “Quem é minha mãe? Quem são meus irmãos?”.
49 Rò a zṳ̌cuố ná a khǒpacè̤̌ tahe rò a hé, “Dốnuôlé, èthǐ ma vǎmuố̤ ná vǎpuố̤vǎvyá̤ tahe hò́.
49 Então apontou para seus discípulos e disse: “Vejam, estes são minha mãe e meus irmãos.
50 Me̤těhérò kayǎ dố a me̤tǒ phú vǎphè̌ dố mò́khu tôprè̤ a tè̤thè́zṳ̂́ nuôtahe ma má̤hò́ vǎpuố̤vǎvyá̤ tahe ná vǎmuố̤ hò́.”
50 Quem faz a vontade de meu Pai no céu é meu irmão, minha irmã e minha mãe”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.