Lucas 12
Magtubu tôô toɲ biɲare to kôrbi (KQP) vs VC
1 Kiriɲ bay ka hen na, ɓiɲé dayriɲ naɲ kwônêrji aɲ li wo bay ɗôriɲ sa têrji. Menba, Jésu kôliɲ bay tôri iyôŋ ba: «Ɗéŋge tu melênê sa yerŋge a ɗiba ken yi bay kelê kwôlê kibriji wôô wôô môɲ kwo *Parisiɲêɲê iyôŋ né. Wôsa lamê tu kiriɲ kaji bay ka hen na, yi môɲ wubere iyôŋ.
1 Enquanto isso, os homens se tinham reunido aos milhares em torno de Jesus, de modo que se atropelavam uns aos outros. Jesus começou a dizer a seus discípulos: Guardai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ani ka uwôbe ka baa geliɲ ba, naɲ men, ka bô kwôni a ka a baa hôniɲ ba, naɲ a men.
2 Porque não há nada oculto que não venha a descobrir-se, e nada há escondido que não venha a ser conhecido.
3 Wôsa kwôlo kêm wo ken kôl bô dilemne a hen na, a toyiɲ tu tare ɗéɲ ɗéɲ men, kwo ken gwôsiɲ marŋge a bô ira hen kôba bay a ɗayê ta sa ira dema ré kelê kaŋ a ta a men.»
3 Pois o que dissestes às escuras será dito à luz; e o que falastes ao ouvido, nos quartos, será publicado de cima dos telhados.
4 «En kelêŋge milɲên, hariɲge ka a deré kurôŋgi yerŋge aɲ cêgeri wori ba, a lê ani ré niɲ hen né.
4 Digo-vos a vós, meus amigos: não tenhais medo daqueles que matam o corpo e depois disto nada mais podem fazer.
5 Na geléŋge kwôni wo ken hareri. Hariɲge kwo a deré kurôŋgi yi aɲ nêm ulêŋge bô tare toɲ *géhên a hen a men. Na tiri, ôbi a kené hareri ɗi.»
5 Mostrar-vos-ei a quem deveis temer: temei àquele que, depois de matar, tem poder de lançar no inferno; sim, eu vo-lo digo: temei a este.
6 «Bay daɲ diya bay dema ré na tu selé wôô tô hen ba, ken gel ré ba? Niɲba, Emen ba, hônji pôn pôn kêm.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? E, entretanto, nem um só deles passa despercebido diante de Deus.
7 Gusuri sarŋge kôba Emen dêŋse. Niɲba, ken hare ré, wôsa ken dami tu Emen gôliɲ diya bi wo kwône hen né ba?»
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois. Mais valor tendes vós do que numerosos pardais.
8 «En kelêŋge kwôni wo kôl tu ɓiɲé kêm ɗiré na kuɲê na, nôbi *Kema Gawra na kelê tumô manê ka Emen a ôbi ré na kuɲê men.
8 Digo-vos: todo o que me reconhecer diante dos homens, também o Filho do Homem o reconhecerá diante dos anjos de Deus;
9 Niɲba, kwôni wo uwôser ɗiré hônen né tu ɓiɲé na, nôbi Kema Gawra na kelê ené hôni ré tumô manê ka Emen a men.»
9 mas quem me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 «Men, kwôni wo kôl kwôlo habiɲ gengiɲ san nôbi Kema Gawra na, Emen a ɗé bôri jalê sari a, niɲba, kwo tiiré Tunu toɲ hendi bô bôrê na, Emen a ɗé bôri jalê sari a ré kwôy yôd.»
10 Todo aquele que tiver falado contra o Filho do Homem obterá perdão, mas aquele que tiver blasfemado contra o Espírito Santo não alcançará perdão.
11 «Kiriɲa bay ôriɲ naɲ ken bô *iyéy daɲare a ley, tumô bay sa kiriɲ a ley, tumô kilmé ley na, ken sun wô kwôlo kené erê kelê wô jôriɲ sarŋge ré.
11 Quando, porém, vos levarem às sinagogas, perante os magistrados e as autoridades, não vos preocupeis com o que haveis de falar em vossa defesa,
12 Wôsa Tunu toɲ hendi bô bôrê a geléŋge kiriɲ bay ka hen, kwôlo kené kôl.»
12 porque o Espírito Santo vos inspirará naquela hora o que deveis dizer.
13 Menba, kwôni pôn perê ɓiɲé kôliɲ Jésu iyôŋ ba: «Kelma, kôliɲ yênen bi niné céɲ ari cibré kani.»
13 Disse-lhe então alguém do meio do povo: Mestre, dize a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Menba, Jésu kôli iyôŋ ba: «I a ɗén bi ené yi ôbi jerê sarŋge a men, ôbi cé are kaŋge men ba?»
14 Jesus respondeu-lhe: Meu amigo, quem me constituiu juiz ou árbitro entre vós?
15 Menba, Jésu hô kôli iyôŋ ba: «Ɗéŋge tu melênê sa yerŋge a, ɗiba ken yi limé ka aŋgaɲ uɲé ré. Na wô wo kwôni uwôɲ are gaɲ aɲa ré môriɲ tu geɲ né.»
15 E disse então ao povo: Guardai-vos escrupulosamente de toda a avareza, porque a vida de um homem, ainda que ele esteja na abundância, não depende de suas riquezas.
16 Menba, Jésu hô kôlji gwosoy kwôlo ɗaŋgi kôl iyôŋ ba: «Gawra wo pôni na ôbi uɲé wo uwoɲ are gaɲ bô yagê wori a.
16 E propôs-lhe esta parábola: Havia um homem rico cujos campos produziam muito.
17 Menba, gawra bi wo hen kôl iyôŋ ba: ‹Na lê iyeŋ a, kiriɲ ka ené biɲ kaw kaɲê ré naɲ niɲ na ba?›
17 E ele refletia consigo: Que farei? Porque não tenho onde recolher a minha colheita.
18 Menba, ôbi hô kôl iyôŋ ba: ‹Aŋga na lê a na: Na téé béér wo cay hen aɲ, aɲ na hô ɗé kwo damné damné aɲ na dayê kaw naɲ ari uɲé kaɲê kêm bô.
18 Disse então ele: Farei o seguinte: derrubarei os meus celeiros e construirei maiores; neles recolherei toda a minha colheita e os meus bens.
19 Aɲ na kelê iyôŋ ba: «Bô ari uɲé kaam kêm ka yi hen, na ka a lê elê kwônê, dô bul aɲ ju ôm men, yi men, liɲ yi derê.» ›
19 E direi à minha alma: ó minha alma, tens muitos bens em depósito para muitíssimos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Niɲba, Emen kôli iyôŋ ba: ‹Ôbi galê, bô yoyre hende to hen, na derê bul wom aɲ aɲ aŋga ju dayrê kêm hen ba i a baɲ niɲ ba?› »
20 Deus, porém, lhe disse: Insensato! Nesta noite ainda exigirão de ti a tua alma. E as coisas, que ajuntaste, de quem serão?
21 Menba, Jésu kôl iyôŋ ba: «Na aŋga sa sa ɓiɲé ka dayrê ari uɲé kaji ɗiba biɲ kwôni men ré hen aɲ kaɲji wogé ari uɲé ka ligi Emen a.»
21 Assim acontece ao homem que entesoura para si mesmo e não é rico para Deus.
22 Jésu kôliɲ bay tôri iyôŋ ba: «Geléŋge, na ôbi a, ené kelêŋge kené sun wô aŋga kené emê gôliɲ ré men, wô aŋga kené tôbê yerŋge a ré men hen.
22 Jesus voltou-se então para seus discípulos: Portanto vos digo: não andeis preocupados com a vossa vida, pelo que haveis de comer; nem com o vosso corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Wôsa merê tu geɲ na, gôliɲ aŋgaɲ emê men, yi gôliɲ bargay a men ré ba?
23 A vida vale mais do que o sustento e o corpo mais do que as vestes.
24 Berêŋge haŋga ken gel, bay ci ani ré men, wal ani ré men, kini bê aŋgaji naɲ men, béér woji naɲ a men, niɲba, Emen abeji hen ba, kenbay ba, ken gôliɲ ciré ré ba?
24 Considerai os corvos: eles não semeiam, nem ceifam, nem têm despensa, nem celeiro; entretanto, Deus os sustenta. Quanto mais valeis vós do que eles?
25 Perêrŋge a hen i a nêmê ulê wulê pôn a sa megari a wô wo ɗiré sun gaɲ ba?
25 Mas qual de vós, por mais que se preocupe, pode acrescentar um só côvado à duração de sua vida?
26 Hena nérŋge ré naɲ wô liɲ aŋga dê, dê bay ka hen iyôŋ ba, wô mi a kené sun wô sa tô ka baa hen ba?
26 Se vós, pois, não podeis fazer nem as mínimas coisas, por que estais preocupados com as outras?
27 Berêŋge béé gesela ken gel, bay li jé ré men, bay li bargay kani ré a men, niɲba en kelêŋge kelma Salomôn naɲ hini emê wori hen kôba, tôbe bargay ɗê kwo pôni wôni perêrji a hen né.
27 Considerai os lírios, como crescem; não fiam, nem tecem. Contudo, digo-vos: nem Salomão em toda a sua glória jamais se vestiu como um deles.
28 Hena kalmê ka nono ka kemnêŋ yi hen aɲ kiya bay a uwoyé aɲ hen, Emen tôbiji bargay aɲ kenbay dema ôbi ré lê are béŋge ré ba? Ayi! gawrê ka ayê bôô woji naɲ hen.
28 Se Deus, portanto, veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã se lança ao fogo, quanto mais a vós, homens de fé pequenina!
29 Sunéŋge wô ari emêrŋge ré men, wô aŋgaɲ yêreŋge a ré a men.
29 Não vos inquieteis com o que haveis de comer ou beber; e não andeis com vãs preocupações.
30 Are bay ka kêm hen na, bay henê Emen né a wogéji yôd yôd merênê liji tô ré hen, ɗiba kenbay ba, Ibareŋge hôn aŋga ken ôriɲ doyriji hen.
30 Porque os homens do mundo é que se preocupam com todas estas coisas. Mas vosso Pai bem sabe que precisais de tudo isso.
31 Wogéŋge emê iyére tori tumô ɗi aɲ are bay ka kêm hen ôbi a béŋge a sara a.»
31 Buscai antes o Reino de Deus e a sua justiça e todas estas coisas vos serão dadas por acréscimo.
32 «Kenbay ka ken yi môɲ gamgê kaɲê iyôŋ ka lôg tumôn a hen, harêŋge ré wôsa Ibareŋge genge wo ɗiré béŋge emê iyére tori.
32 Não temais, pequeno rebanho, porque foi do agrado de vosso Pai dar-vos o Reino.
33 Keléŋge aɲ ari uɲé kaŋge kêm aɲ ken ɓiriɲ baliyare naɲ larirji. Ɲanêŋge magela gemé lari woŋge wo a mêniɲ né hen men, aŋgaɲ uɲé ka derômaraŋ a ka a naɲê ré hen men, wôsa kiriɲ bay ka hen na, ôbi gemsare a erê biɲ ya ré men, a ɓeré kar ré a men.
33 Vendei o que possuís e dai esmolas; fazei para vós bolsas que não se gastam, um tesouro inesgotável nos céus, aonde não chega o ladrão e a traça não o destrói.
34 Wôsa kiriɲ ka cirarem yiɲ ya na, ermé wom kôba, na kiriɲ bay ka hen men.»
34 Pois onde estiver o vosso tesouro, ali estará também o vosso coração.
35 «Tôbêŋge bargay kaɲ jé men, ken ɗi lampa toŋge eŋge yôôd a men.
35 Estejam cingidos os vossos rins e acesas as vossas lâmpadas.
36 Yéŋge mega manê ka mô gem hera wo ôbi iyére toji kiriɲa ôbi a uwo tô kurô aɲa ré di kibi geré menba, bay bôl lew biri iyôŋ.
36 Sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, ao voltar de uma festa, para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Yi derê yi wô sa manê bay ka ôbi iyére toji sa aɲ uwoɲji geɲ. Na tu kwôlê a ené ena kelêŋge hen ôbi a tôbê bargay kaɲ jé aɲ biji bay merê tôŋ aɲ ôbi biji aŋgaɲ emê pôn pôn kêm.
37 Bem-aventurados os servos a quem o senhor achar vigiando, quando vier! Em verdade vos digo: cingir-se-á, fá-los-á sentar à mesa e servi-los-á.
38 Hena ôbi ré sa na sa kiriɲ ka jali, kibi kiriɲ ka wôli a aɲa ré uwoɲji tu geɲ sa têrji a na, yi derê yi wô sarji.
38 Se vier na segunda ou se vier na terceira vigília e os achar vigilantes, felizes daqueles servos!
39 Ken hôn wo hena ôbi iyéy iyére henaŋ né hôn wulê wo gemsa ré era wô gemsêri na, ôbi henaŋ ré ɗéri sé bô ira ré.
39 Sabei, porém, isto: se o senhor soubesse a que hora viria o ladrão, vigiaria sem dúvida e não deixaria forçar a sua casa.
40 Kenbay kôba, ken mô sa têrŋge a wôsa ken hôn, nôbi Kema Gawra na sa naɲ wulê wo ken bi bôrŋge sara hen né».
40 Estai, pois, preparados, porque, à hora em que não pensais, virá o Filho do Homem.
41 Menba, Piyêr kôl iyôŋ ba: «Kelma, ju kôl gwosoy kwôlê bi wo hen iyôŋ na wô sarni laba, na wô sa ɓiɲé kêm ɗi ba?»
41 Disse-lhe Pedro: Senhor, propões esta parábola só a nós ou também a todos?
42 Menba, Kelma kôli iyôŋ ba: «I a na ôbi gemé are woɲ ôbi bê kwôlê men, ôbi tu melênê a men wo ôbi iyéyri a ɗiri ré bô sa ari uɲéri men, sa bay jé kari men, ré biji emê wo sa pôn pôn kêm naɲ wulêri men, tayriri men ba?
42 O Senhor replicou: Qual é o administrador sábio e fiel que o senhor estabelecerá sobre os seus operários para lhes dar a seu tempo a sua medida de trigo?
43 Yi derê yi wô sa mana bi wo hen wo ôbi iyéyri sa aɲ uwoɲni li jé wori bi wo hen iyôŋ.
43 Feliz daquele servo que o senhor achar procedendo assim, quando vier!
44 Na tu kwôlê a ené ena kelêŋge hen, ôbi a ɗiri berê sa ari uɲéri kêm.
44 Em verdade vos digo: confiar-lhe-á todos os seus bens.
45 Niɲba, hena mana bi wo hen ré kôl iyôŋ ba: ‹Gel, ôbi iyéyren baa aɲê tô› aɲ sê manê naɲ kalmê kaɲ bay jé men, ôm men, yi men aɲ kwoyiɲ a men na,
45 Mas, se o tal administrador imaginar consigo: Meu senhor tardará a vir, e começar a espancar os servos e as servas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 ôbi iyéyri a sa naɲ wulê wo ôbi ɓu sa têri ré hen aɲ ôbi a liri ɓisiɲne men, ôbi a gili gusiɲ a men, mega bay giliɲ bay lê are naɲ bôô pôn né gusiɲ hen iyôŋ.»
46 o senhor daquele servo virá no dia em que não o esperar e na hora em que ele não pensar, e o despedirá e o mandará ao destino dos infiéis.
47 «Mana wo hôn bô geyé wo ôbi iyéyri aɲa ré ɓu sa têri ré men, li are biɲ naɲ bô geyé wo ôbi iyéyri bi wo hen né men na, a uɲé sêê damaŋ.
47 O servo que, apesar de conhecer a vontade de seu senhor, nada preparou e lhe desobedeceu será açoitado com numerosos golpes.
48 Niɲba, kwo hôn né aɲa ré li aŋga nêm sêê na, bay a sêri lôg. Kwôni wo bay biri are gaɲ ba bay a hô eŋgereri damaŋ a men, kwo bay biri are gemé damaŋ ba, bay a hô eŋgeré damaŋ a men.»
48 Mas aquele que, ignorando a vontade de seu senhor, fizer coisas repreensíveis será açoitado com poucos golpes. Porque, a quem muito se deu, muito se exigirá. Quanto mais se confiar a alguém, dele mais se há de exigir.
49 Menba, Jésu kôl iyôŋ ba: «En era sa terare a na, na naɲ tare. Aɲ en deŋga damaŋ bi hende ré eŋge niɲ.
49 Eu vim lançar fogo à terra, e que tenho eu a desejar se ele já está aceso?
50 Na batêm to bay a lên, batêm hende to hen na gusiɲ to lên. Aɲ en aŋge kwôy wo bay a lên batêm hende to hen.
50 Mas devo ser batizado num batismo; e quanto anseio até que ele se cumpra!
51 Ken erem yaŋ ba, ré na bô jalê a ené eraɲ sa terare a nà? Eŋ eŋ, na bô jalê a ené eraɲ sa terare a nà ré, niɲba na kariɲare.
51 Julgais que vim trazer paz à terra? Não, digo-vos, mas separação.
52 Wôsa ayiɲ tôri haw hen, hena ɓiɲé ré bay bô ira ba, bay a kariɲ ka subu hen a biɲ tôrji men, ka wôô hen kôba a biɲ tôrji.
52 Pois de ora em diante haverá numa mesma casa cinco pessoas divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Iba kema a kariɲ naɲ kemari men, kema a kariɲ naɲ ibari men, yo mône a kariɲ naɲ môɲne men, môni iyore a kariɲ naɲ yore men, kariɲare a yé perê iyore a naɲ maare a a men, perê maare a naɲ tu a men.»
53 estarão divididos: o pai contra o filho, e o filho contra o pai; a mãe contra a filha, e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora, e a nora contra a sogra.
54 Jésu hô kôliɲ kwônê ɓiɲé iyôŋ ba: «Kiriɲa ken gel emen yé si kini kuriɲare tare ba, ken kôl iyôŋ ba: ‹Emen a uwôŋgê› menba, yi hen tiri a men.
54 Dizia ainda ao povo: Quando vedes levantar-se uma nuvem no poente, logo dizeis: Aí vem chuva. E assim sucede.
55 Men, kiriɲa ken gel kal guro si tô emen menba, ken kôl iyôŋ ba: ‹Kiriɲ né uwoyé› menba, kiriɲ bay ka hen uwoy tiri a men.
55 Quando vedes soprar o vento do sul, dizeis: Haverá calor. E assim acontece.
56 Kenbay bay kelê kwôlê kibriji wôô wôô hen, ken hôn gengé aŋga sa terare a nà naɲ ka derômaraŋ a hen iyôŋ menba, wô mi a kené hôn wulê wo ken mô ya hen né ba?»
56 Hipócritas! Sabeis distinguir os aspectos do céu e da terra; como, pois, não sabeis reconhecer o tempo presente?
57 «Men, wô mi a kené hôn derê tu aŋgaɲ derôre ré ba?
57 Por que também não julgais por vós mesmos o que é justo?
58 Hena jeré ôriɲ naɲ ôbi barem kibi bay jerê kwôlê a na, li bi kwôlê woŋge biɲ pa dema kené biɲ ligi bay jerê kwôlê a tô. Réba ôbi a ôriɲ naɲ ju kibi ôbi jerê kwôlê wo dami a men, ôbi jerê kwôlê wo dami bi wo hen a ôriɲ naɲ ju biɲ asgarɲê aɲ bay a uwôlem daŋgay a.
58 Ora, quando fores com o teu adversário ao magistrado, faze o possível para entrar em acordo com ele pelo caminho, a fim de que ele te não arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao executor, e o executor te ponha na prisão.
59 En kôlem, hena ré na selé a baa kôba, já têbê kerê iyôŋ iyôŋ dema bay réé uwôlam ta tô.»
59 Digo-te: não sairás dali, até pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.