Lucas 12

Magtubu tôô toɲ biɲare to kôrbi (KQP) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Kiriɲ bay ka hen na, ɓiɲé dayriɲ naɲ kwônêrji aɲ li wo bay ɗôriɲ sa têrji. Menba, Jésu kôliɲ bay tôri iyôŋ ba: «Ɗéŋge tu melênê sa yerŋge a ɗiba ken yi bay kelê kwôlê kibriji wôô wôô môɲ kwo *Parisiɲêɲê iyôŋ né. Wôsa lamê tu kiriɲ kaji bay ka hen na, yi môɲ wubere iyôŋ.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ani ka uwôbe ka baa geliɲ ba, naɲ men, ka bô kwôni a ka a baa hôniɲ ba, naɲ a men.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Wôsa kwôlo kêm wo ken kôl bô dilemne a hen na, a toyiɲ tu tare ɗéɲ ɗéɲ men, kwo ken gwôsiɲ marŋge a bô ira hen kôba bay a ɗayê ta sa ira dema ré kelê kaŋ a ta a men.»
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 «En kelêŋge milɲên, hariɲge ka a deré kurôŋgi yerŋge aɲ cêgeri wori ba, a lê ani ré niɲ hen né.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Na geléŋge kwôni wo ken hareri. Hariɲge kwo a deré kurôŋgi yi aɲ nêm ulêŋge bô tare toɲ *géhên a hen a men. Na tiri, ôbi a kené hareri ɗi.»
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 «Bay daɲ diya bay dema ré na tu selé wôô tô hen ba, ken gel ré ba? Niɲba, Emen ba, hônji pôn pôn kêm.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Gusuri sarŋge kôba Emen dêŋse. Niɲba, ken hare ré, wôsa ken dami tu Emen gôliɲ diya bi wo kwône hen né ba?»
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 «En kelêŋge kwôni wo kôl tu ɓiɲé kêm ɗiré na kuɲê na, nôbi *Kema Gawra na kelê tumô manê ka Emen a ôbi ré na kuɲê men.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Niɲba, kwôni wo uwôser ɗiré hônen né tu ɓiɲé na, nôbi Kema Gawra na kelê ené hôni ré tumô manê ka Emen a men.»
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 «Men, kwôni wo kôl kwôlo habiɲ gengiɲ san nôbi Kema Gawra na, Emen a ɗé bôri jalê sari a, niɲba, kwo tiiré Tunu toɲ hendi bô bôrê na, Emen a ɗé bôri jalê sari a ré kwôy yôd.»
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 «Kiriɲa bay ôriɲ naɲ ken bô *iyéy daɲare a ley, tumô bay sa kiriɲ a ley, tumô kilmé ley na, ken sun wô kwôlo kené erê kelê wô jôriɲ sarŋge ré.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Wôsa Tunu toɲ hendi bô bôrê a geléŋge kiriɲ bay ka hen, kwôlo kené kôl.»
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Menba, kwôni pôn perê ɓiɲé kôliɲ Jésu iyôŋ ba: «Kelma, kôliɲ yênen bi niné céɲ ari cibré kani.»
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Menba, Jésu kôli iyôŋ ba: «I a ɗén bi ené yi ôbi jerê sarŋge a men, ôbi cé are kaŋge men ba?»
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Menba, Jésu hô kôli iyôŋ ba: «Ɗéŋge tu melênê sa yerŋge a, ɗiba ken yi limé ka aŋgaɲ uɲé ré. Na wô wo kwôni uwôɲ are gaɲ aɲa ré môriɲ tu geɲ né.»
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Menba, Jésu hô kôlji gwosoy kwôlo ɗaŋgi kôl iyôŋ ba: «Gawra wo pôni na ôbi uɲé wo uwoɲ are gaɲ bô yagê wori a.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Menba, gawra bi wo hen kôl iyôŋ ba: ‹Na lê iyeŋ a, kiriɲ ka ené biɲ kaw kaɲê ré naɲ niɲ na ba?›
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Menba, ôbi hô kôl iyôŋ ba: ‹Aŋga na lê a na: Na téé béér wo cay hen aɲ, aɲ na hô ɗé kwo damné damné aɲ na dayê kaw naɲ ari uɲé kaɲê kêm bô.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Aɲ na kelê iyôŋ ba: «Bô ari uɲé kaam kêm ka yi hen, na ka a lê elê kwônê, dô bul aɲ ju ôm men, yi men, liɲ yi derê.» ›
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Niɲba, Emen kôli iyôŋ ba: ‹Ôbi galê, bô yoyre hende to hen, na derê bul wom aɲ aɲ aŋga ju dayrê kêm hen ba i a baɲ niɲ ba?› »
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Menba, Jésu kôl iyôŋ ba: «Na aŋga sa sa ɓiɲé ka dayrê ari uɲé kaji ɗiba biɲ kwôni men ré hen aɲ kaɲji wogé ari uɲé ka ligi Emen a.»
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Jésu kôliɲ bay tôri iyôŋ ba: «Geléŋge, na ôbi a, ené kelêŋge kené sun wô aŋga kené emê gôliɲ ré men, wô aŋga kené tôbê yerŋge a ré men hen.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Wôsa merê tu geɲ na, gôliɲ aŋgaɲ emê men, yi gôliɲ bargay a men ré ba?
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Berêŋge haŋga ken gel, bay ci ani ré men, wal ani ré men, kini bê aŋgaji naɲ men, béér woji naɲ a men, niɲba, Emen abeji hen ba, kenbay ba, ken gôliɲ ciré ré ba?
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Perêrŋge a hen i a nêmê ulê wulê pôn a sa megari a wô wo ɗiré sun gaɲ ba?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Hena nérŋge ré naɲ wô liɲ aŋga dê, dê bay ka hen iyôŋ ba, wô mi a kené sun wô sa tô ka baa hen ba?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 Berêŋge béé gesela ken gel, bay li jé ré men, bay li bargay kani ré a men, niɲba en kelêŋge kelma Salomôn naɲ hini emê wori hen kôba, tôbe bargay ɗê kwo pôni wôni perêrji a hen né.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Hena kalmê ka nono ka kemnêŋ yi hen aɲ kiya bay a uwoyé aɲ hen, Emen tôbiji bargay aɲ kenbay dema ôbi ré lê are béŋge ré ba? Ayi! gawrê ka ayê bôô woji naɲ hen.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Sunéŋge wô ari emêrŋge ré men, wô aŋgaɲ yêreŋge a ré a men.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Are bay ka kêm hen na, bay henê Emen né a wogéji yôd yôd merênê liji tô ré hen, ɗiba kenbay ba, Ibareŋge hôn aŋga ken ôriɲ doyriji hen.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Wogéŋge emê iyére tori tumô ɗi aɲ are bay ka kêm hen ôbi a béŋge a sara a.»
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 «Kenbay ka ken yi môɲ gamgê kaɲê iyôŋ ka lôg tumôn a hen, harêŋge ré wôsa Ibareŋge genge wo ɗiré béŋge emê iyére tori.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Keléŋge aɲ ari uɲé kaŋge kêm aɲ ken ɓiriɲ baliyare naɲ larirji. Ɲanêŋge magela gemé lari woŋge wo a mêniɲ né hen men, aŋgaɲ uɲé ka derômaraŋ a ka a naɲê ré hen men, wôsa kiriɲ bay ka hen na, ôbi gemsare a erê biɲ ya ré men, a ɓeré kar ré a men.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Wôsa kiriɲ ka cirarem yiɲ ya na, ermé wom kôba, na kiriɲ bay ka hen men.»
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 «Tôbêŋge bargay kaɲ jé men, ken ɗi lampa toŋge eŋge yôôd a men.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Yéŋge mega manê ka mô gem hera wo ôbi iyére toji kiriɲa ôbi a uwo tô kurô aɲa ré di kibi geré menba, bay bôl lew biri iyôŋ.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Yi derê yi wô sa manê bay ka ôbi iyére toji sa aɲ uwoɲji geɲ. Na tu kwôlê a ené ena kelêŋge hen ôbi a tôbê bargay kaɲ jé aɲ biji bay merê tôŋ aɲ ôbi biji aŋgaɲ emê pôn pôn kêm.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Hena ôbi ré sa na sa kiriɲ ka jali, kibi kiriɲ ka wôli a aɲa ré uwoɲji tu geɲ sa têrji a na, yi derê yi wô sarji.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Ken hôn wo hena ôbi iyéy iyére henaŋ né hôn wulê wo gemsa ré era wô gemsêri na, ôbi henaŋ ré ɗéri sé bô ira ré.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Kenbay kôba, ken mô sa têrŋge a wôsa ken hôn, nôbi Kema Gawra na sa naɲ wulê wo ken bi bôrŋge sara hen né».
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Menba, Piyêr kôl iyôŋ ba: «Kelma, ju kôl gwosoy kwôlê bi wo hen iyôŋ na wô sarni laba, na wô sa ɓiɲé kêm ɗi ba?»
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Menba, Kelma kôli iyôŋ ba: «I a na ôbi gemé are woɲ ôbi bê kwôlê men, ôbi tu melênê a men wo ôbi iyéyri a ɗiri ré bô sa ari uɲéri men, sa bay jé kari men, ré biji emê wo sa pôn pôn kêm naɲ wulêri men, tayriri men ba?
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Yi derê yi wô sa mana bi wo hen wo ôbi iyéyri sa aɲ uwoɲni li jé wori bi wo hen iyôŋ.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Na tu kwôlê a ené ena kelêŋge hen, ôbi a ɗiri berê sa ari uɲéri kêm.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Niɲba, hena mana bi wo hen ré kôl iyôŋ ba: ‹Gel, ôbi iyéyren baa aɲê tô› aɲ sê manê naɲ kalmê kaɲ bay jé men, ôm men, yi men aɲ kwoyiɲ a men na,
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 ôbi iyéyri a sa naɲ wulê wo ôbi ɓu sa têri ré hen aɲ ôbi a liri ɓisiɲne men, ôbi a gili gusiɲ a men, mega bay giliɲ bay lê are naɲ bôô pôn né gusiɲ hen iyôŋ.»
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 «Mana wo hôn bô geyé wo ôbi iyéyri aɲa ré ɓu sa têri ré men, li are biɲ naɲ bô geyé wo ôbi iyéyri bi wo hen né men na, a uɲé sêê damaŋ.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Niɲba, kwo hôn né aɲa ré li aŋga nêm sêê na, bay a sêri lôg. Kwôni wo bay biri are gaɲ ba bay a hô eŋgereri damaŋ a men, kwo bay biri are gemé damaŋ ba, bay a hô eŋgeré damaŋ a men.»
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Menba, Jésu kôl iyôŋ ba: «En era sa terare a na, na naɲ tare. Aɲ en deŋga damaŋ bi hende ré eŋge niɲ.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Na batêm to bay a lên, batêm hende to hen na gusiɲ to lên. Aɲ en aŋge kwôy wo bay a lên batêm hende to hen.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Ken erem yaŋ ba, ré na bô jalê a ené eraɲ sa terare a nà? Eŋ eŋ, na bô jalê a ené eraɲ sa terare a nà ré, niɲba na kariɲare.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Wôsa ayiɲ tôri haw hen, hena ɓiɲé ré bay bô ira ba, bay a kariɲ ka subu hen a biɲ tôrji men, ka wôô hen kôba a biɲ tôrji.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Iba kema a kariɲ naɲ kemari men, kema a kariɲ naɲ ibari men, yo mône a kariɲ naɲ môɲne men, môni iyore a kariɲ naɲ yore men, kariɲare a yé perê iyore a naɲ maare a a men, perê maare a naɲ tu a men.»
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Jésu hô kôliɲ kwônê ɓiɲé iyôŋ ba: «Kiriɲa ken gel emen yé si kini kuriɲare tare ba, ken kôl iyôŋ ba: ‹Emen a uwôŋgê› menba, yi hen tiri a men.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Men, kiriɲa ken gel kal guro si tô emen menba, ken kôl iyôŋ ba: ‹Kiriɲ né uwoyé› menba, kiriɲ bay ka hen uwoy tiri a men.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Kenbay bay kelê kwôlê kibriji wôô wôô hen, ken hôn gengé aŋga sa terare a nà naɲ ka derômaraŋ a hen iyôŋ menba, wô mi a kené hôn wulê wo ken mô ya hen né ba?»
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 «Men, wô mi a kené hôn derê tu aŋgaɲ derôre ré ba?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Hena jeré ôriɲ naɲ ôbi barem kibi bay jerê kwôlê a na, li bi kwôlê woŋge biɲ pa dema kené biɲ ligi bay jerê kwôlê a tô. Réba ôbi a ôriɲ naɲ ju kibi ôbi jerê kwôlê wo dami a men, ôbi jerê kwôlê wo dami bi wo hen a ôriɲ naɲ ju biɲ asgarɲê aɲ bay a uwôlem daŋgay a.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 En kôlem, hena ré na selé a baa kôba, já têbê kerê iyôŋ iyôŋ dema bay réé uwôlam ta tô.»
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.