Lucas 12
Nasoruan siGot len nasoruan ta Uluveu (KLV) vs NAA
1 Nǝboŋ naluṽoh lotogǝm b̃onb̃on, lusob̃ur masuṽ, loririhit palpal rielito, ale aYesu etub̃at hǝn b̃isor mai ahai susur san gail bai, ike, “Mǝtelǝlǝgau! NaFarisi gail lohum nayis, nap̃usanan salito iperŋan nǝvanuan p̃isi be galit gabag lǝsagol nǝsa lotokele.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Natit p̃isi nǝvanuan gail lotokabut gole, dereh aGot tevuhe. Natit p̃isi lotosusuani, dereh tevǝhoti.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Imaienan, nǝsa mǝttokele len nǝmargobut, dereh tegǝm len nam̃ial, ale nǝsa mǝttosor lahlah hǝni lohoim, dereh tevivile, nǝvanuan p̃isi lesǝsǝloŋ hǝni.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 “Nabubur sagw gail, nukel mai gamit ke, samtemǝtahw len alat lotogol nibemit b̃imat. Nǝboŋ lotogole tonoŋ lodǝdas lǝb̃igol natideh am.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Avil dereh neṽusan gamito hǝn ase m̃au mǝtb̃emǝtahw lan: Mǝtemǝtahw len atenan togol nibemit b̃imat mai tokad nǝdaŋan hǝn b̃ibar hǝn gamito vi lan nǝhab nǝmatan. Nokitin, mǝtemǝtahw lan!
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 Mǝtolǝboi mǝtb̃eṽur nǝsparo erim hǝn nǝvat tokǝkereh toru a? Be nǝlon aGot saboŋboŋ hǝn ideh.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 AGot ep̃uruŋ gat nasivur ṽisusua len nǝkadumito. Samtemǝtahw, len nǝnauan siGot mǝtosǝhor masuṽ hǝn nǝsparo tosob̃ur.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 “Nukel mai gamito, avan ideh tokel uri ke tovi esagw len nǝhon nǝvanuan gail, aNatun Nǝvanuan dereh tikel uri ke tovi hai susur sagw kitin len nǝhon aŋel siGot gail.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Be avan ideh tokel uri ke savi esagw mai nǝvanuan gail, dereh nikel uri ke savi esagw len nǝhon aŋel siGot gail.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 Avan ideh tosor tas aNatun Nǝvanuan, nǝsaan san dereh timarub̃at dani. Avil nǝvanuan tosor mǝdas aNunun aGot, aGot asike erub̃at nǝsaan enan dani.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Nǝboŋ lǝb̃esǝhar gamito a m̃o hǝn nab̃onb̃onan o alat lotoil a m̃o o nǝvanuan totibau gail, samtinau masuṽ ke mitisor kitin mabe husur gamito o mitikel nǝsa,
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 bathut len nǝboŋ enan ŋai aNunun aGot dereh teṽusan gamito hǝn nǝsa m̃au mǝtb̃ikele.”
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Beti sua len naluṽoh ikel mai aYesu ke, “Hai p̃usan, kel mai aṽagw ke tepǝpehun nasugurun atǝmanamǝr tomat mai ginau.”
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Be aYesu ikel maii ke, “Tegai, ase itabtabuh len ginau hǝn nǝb̃isab̃ sǝhot nǝsa b̃inor hǝn gamǝru? Sǝpat len ginau.”
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Beti ikel mai naluṽoh ke, “Mǝtelǝlǝgau! Kǝtkǝta kǝkol hǝn gamito ke na-lǝŋon-tǝmǝhav-hǝni-an tiltile gail salibar gamito: husur nǝkadun nǝmauran sinǝvanuan sǝpat len natit tosob̃ur tokade.”
15 Então lhes recomendou:
16 Ep̃usan, ib̃ol mai galit ke, “Ikad avan sua topul hǝn nǝvat, nǝtan san topul masuṽ hǝn nǝhanian,
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 ale gai sǝb̃on inau ke, ‘Nigol nǝsa? Nǝsǝkad naut ideh hǝn nǝb̃etuan nǝhanian hagw b̃esuh lan.’
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Beti ike, ‘Nigol maieg hǝni. Dereh nitohtoh naim nǝhanian sagw gail ale neum hǝn ideh lǝb̃etibau am. Ale dereh netuan namisurhut gail, nǝhanian mai natit p̃isi sagw gail lan.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ale dereh nisor gabag len ginau ke, “Gukad natit tovoi isob̃ur lǝb̃esuh tebǝlav, nasihau tisob̃ur. Giŋavŋav ŋai! Han, mun vahǝhaṽur.”’
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Avil aGot ikel maii ke, ‘Gumelmel! Len mariug damǝŋai gimaslav tǝlmam hǝn nǝmauran sam̃! Ale ase tikad natgalenan gotoutaut hǝni m̃os gaiug?’
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 “Dereh timaienan hǝn avan ideh tosah tuan natite m̃os gai gabag, be sǝkad nǝsa aGot tolǝŋoni.”
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Beti aYesu isor mai ahai susur san gail ke, “Nukel mai gamit ke, samtinau tuhatuh hǝn nǝmauran samito, nǝsa mǝtb̃ihani; samtinau masuṽ hǝn nibemito mai nǝsa mǝtb̃esuni.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Nǝmauran esǝhor nǝhanian, ale nibemito esǝhor nahurabat gail.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Mitinau nǝman sua, nareven: lǝsǝmabul natideh, lǝsǝlav kukuv nǝhanian, lǝsatuan nǝhanian sasuh lohoim, avil aGot evǝŋan galito. Mǝtosǝhor masuṽ hǝn nǝman gail!
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Mǝtolǝboi mǝtb̃igol nǝmauran samit tebǝlav am len nǝ-nau-masuṽ-hǝni-an samito a? Aoa, sǝmagenan!
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Mǝtb̃edǝdas mǝtb̃igol natit tokǝkereh maienan, imab mǝtunau tuhatuh hǝn natit p̃isi am?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 Mitinau napusihai mai naṽide hǝn natovan han. Saum, sasod nahurabat. Be nukel mai gamit ke napǝhasan hǝn napusihai enan esǝhor napǝhasan siSolomon len nahurabat bilbil san.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 AGot b̃igol napusihai naliol b̃epǝhas maienan, naut kǝmas topus damǝŋai ale pelan topaŋ len naoven; a mǝhat hǝn natenan, tikol nahurabat gail len gamit tabtab. Wereh! Nadǝlomian samit ekǝkereh!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Gamito, samtinau tabtab hǝn nǝsa mǝtb̃ihani mai nǝsa mǝtb̃emuni, samtinau tuhatuh hǝni!
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Samtehum naluṽoh hǝn nametb̃os len navile a pan lotoumum m̃os natgalenan. ATǝmamit len nǝmav elǝboii tia ke mǝtumaur len natgalenan.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Avil mǝtelǝŋon nǝsa aGot tolǝŋoni len natohan pipihabǝlan, ale dereh natgalenan am legǝm hǝn gamito.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 “Samtemǝtahw, ahai susur sagw mǝttohum natuhvǝshǝsipsip. ATǝmamito ehǝhaṽur hǝn b̃eviol hǝn natohan pipihabǝlan mai gamito.
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 — ausente —
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 — ausente —
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 AYesu isor am ke, “Mǝtesun nahurabat, utaut vir nauman, gol nam̃ial samit tipaŋ tabtab.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Mǝtesum̃an nǝvanuan nauman gail lototoh vir amasta salito b̃etǝlmam dan nǝhanan hǝn nǝlahan. Beti nǝboŋ b̃etǝlmam, b̃ideldel, vǝha-sua ŋai lesǝŋav hǝn nabopita m̃os gai.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Navoian tipat len slev gail nǝboŋ amasta b̃etǝlmam, b̃eris lǝboii ke lotolele, lotoutaut viri. Nokitin, gai tesun nahurabat nauman, ale tikel mai galit ke lebǝtah garu len natev, ale dereh tepǝpehun nǝhanian van hǝn galito.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Navoian tivan hǝn naslev gail lǝb̃eutaut hǝn nagǝmaian simasta salito naut kǝmas b̃egǝm tub̃loh len mariug o nǝboŋ nǝman b̃ekǝkǝraiko.”
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Ale aYesu ike, “Be mitinau nategai ke: amahean naim talǝboi namityal nǝvanuan vǝnvǝnah tagǝmai, tautaut hǝn atenan asike tab̃ur naim vi lohoim.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Gamit am, mitimasutaut, husur aNatun Nǝvanuan dereh tegǝm len namityal mǝtsǝvatvat viri.”
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Beti aPita eusi ke, “Nasub̃, nǝb̃ol p̃usan enan, gukele mai ginamit ŋai o mai nǝvanuan p̃isi am?”
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Nasub̃ isor vari maiegai ke, “Ase evi nǝvanuan nauman tokad nǝkadun mai namitisau hǝn na-il-a-m̃o-an amasta san toriŋi ke teil a m̃o hǝn nǝvanuan nauman p̃isi, toke tepǝpehun nǝhanian halito len namityal nǝhanan?
42 O Senhor respondeu:
43 Amasta b̃ivahim, b̃isab̃ naslev enan togol nauman san, aslev enan dereh tehǝhaṽur habat.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nokitin ke, amasta dereh titabtabuh len naslev enan hǝn b̃ekǝtkǝta tǝban natit p̃isi san.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Avil naslev en b̃ikel mai gai gabag ke, ‘Amasta sagw evǝlo hǝn b̃egǝmai,’ ale b̃etub̃at ṽas alalum̃an mai alatpǝhaṽut nauman, b̃ihan, b̃emun vatǝrog, gai timabe?
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Amasta san dereh tetǝlmam len nǝmariboŋ naslev enan sǝvatvat viri, mai namityal naslev salǝboii. Amasta tita kotovi ale riŋi mai alat lǝsǝkad nadǝlomian.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 Naslev tolǝboi nalǝŋonian simasta san be sautaut, mai sagol husur nǝsa tokele, dereh amasta tiṽas masuṽ hǝni.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Be naslev salǝboi nalǝŋonian simasta san ale sagol nǝsa tolǝŋoni, dereh amasta tiṽasi be savi vǝha-sob̃sob̃ur. Avan ideh aGot tolav tosob̃ur maii, aGot ike tilav tǝlmam hǝn tisob̃ur. Mai avan ideh aGot toriŋ tosob̃ur len navǝlan, aGot ike tilav tǝlmam hǝn tisob̃ur am tǝban.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Ginau nogǝm hǝn nǝb̃epǝŋas navile a pan; nolǝŋon buni ke tatub̃at paŋ ma tia.
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Ikad nǝbaptaisan hǝn nǝb̃ibaptais lan; ale nolǝŋon isa masuṽ vir nanoŋan han.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Mǝtunau ke notogǝm hǝn nǝb̃ilav natǝm̃at gǝm vi lan navile a pan? Ao! Nukel mai gamito, nulav napǝpehwan.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Damǝŋ van tikad erim len nǝbathudud lǝb̃epǝpehw dan galit gabag, eru arib̃al mai itor, itor lib̃al mai eru.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Bathut len ginau, alatmitǝman lepǝpehw, atǝman tib̃al mai anatun ulum̃an, anatun ulum̃an tib̃al mai atǝman; anan tib̃al mai anatvavin, anatvavin tib̃al mai anan; avilah tib̃al mai avuŋon pǝhaṽut, avuŋon pǝhaṽut tib̃al mai avilah san.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Isor tǝtas mai naluṽoh ke, “Nǝboŋ mǝttoris nǝmarigw topit vi mǝhat len nawes, vǝha-sua ŋai mǝtuke, ‘Dereh teus,’ ale imaienan.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Mai nǝboŋ nǝlan toṽuv len nasaut mǝtuke, ‘Dereh naut tepud,’ ale imaienan.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Vanuan nagǝgǝrasan gail! Mǝtokǝta lǝboi nǝtan mai nǝmav ke dereh naut timabe, imabe mǝtodǝdas mǝtb̃ekǝta lǝboi nǝsa tovisi gagai?
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 “Imabe mǝtodǝdas mǝtb̃elǝboi nǝsa tonor?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Nǝboŋ gotovi lan nakotan mai atenan tosor tas gaiug, len nap̃isal len nǝyaran samǝru gehisi ke mirikad natǝm̃at tǝtas. Asike gǝb̃igole, dereh teliv gargar gaiug vi lan nǝmatsistret, ale nǝmatsistret teriŋ gaiug len navǝlan nalipah, ale nalipah tibar hǝn gaiug len naim bǝbaŋis.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Nukel mai gaiug ke, asike govivile dani vǝbar gǝb̃eṽur p̃is nǝvat hǝn nǝpain nǝmatsistret toriŋi. Len naṽide tomaienan, gimasgol natǝm̃at mai aGot tutut, hǝn asike gǝb̃ipanis.”
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.