Lucas 12
Nasoruan siGot len nasoruan ta Uluveu (KLV) vs ARIB
1 Nǝboŋ naluṽoh lotogǝm b̃onb̃on, lusob̃ur masuṽ, loririhit palpal rielito, ale aYesu etub̃at hǝn b̃isor mai ahai susur san gail bai, ike, “Mǝtelǝlǝgau! NaFarisi gail lohum nayis, nap̃usanan salito iperŋan nǝvanuan p̃isi be galit gabag lǝsagol nǝsa lotokele.
1 Ajuntando-se entretanto muitos milhares de pessoas, de sorte que se atropelavam uns aos outros, começou Jesus a dizer primeiro aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Natit p̃isi nǝvanuan gail lotokabut gole, dereh aGot tevuhe. Natit p̃isi lotosusuani, dereh tevǝhoti.
2 Mas nada há encoberto, que não haja de ser descoberto; nem oculto, que não haja de ser conhecido.
3 Imaienan, nǝsa mǝttokele len nǝmargobut, dereh tegǝm len nam̃ial, ale nǝsa mǝttosor lahlah hǝni lohoim, dereh tevivile, nǝvanuan p̃isi lesǝsǝloŋ hǝni.
3 Porquanto tudo o que em trevas dissestes, à luz será ouvido; e o que falaste ao ouvido no gabinete, dos eirados será apregoado.
4 “Nabubur sagw gail, nukel mai gamit ke, samtemǝtahw len alat lotogol nibemit b̃imat. Nǝboŋ lotogole tonoŋ lodǝdas lǝb̃igol natideh am.
4 Digo-vos, amigos meus: Não temais os que matam o corpo, e depois disso nada mais podem fazer.
5 Avil dereh neṽusan gamito hǝn ase m̃au mǝtb̃emǝtahw lan: Mǝtemǝtahw len atenan togol nibemit b̃imat mai tokad nǝdaŋan hǝn b̃ibar hǝn gamito vi lan nǝhab nǝmatan. Nokitin, mǝtemǝtahw lan!
5 Mas eu vos mostrarei a quem é que deveis temer; temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno; sim, digo, a esse temei.
6 Mǝtolǝboi mǝtb̃eṽur nǝsparo erim hǝn nǝvat tokǝkereh toru a? Be nǝlon aGot saboŋboŋ hǝn ideh.
6 Não se vendem cinco passarinhos por dois asses? E nenhum deles está esquecido diante de Deus.
7 AGot ep̃uruŋ gat nasivur ṽisusua len nǝkadumito. Samtemǝtahw, len nǝnauan siGot mǝtosǝhor masuṽ hǝn nǝsparo tosob̃ur.
7 Mas até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois mais valeis vós do que muitos passarinhos.
8 “Nukel mai gamito, avan ideh tokel uri ke tovi esagw len nǝhon nǝvanuan gail, aNatun Nǝvanuan dereh tikel uri ke tovi hai susur sagw kitin len nǝhon aŋel siGot gail.
8 E digo-vos que todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Be avan ideh tokel uri ke savi esagw mai nǝvanuan gail, dereh nikel uri ke savi esagw len nǝhon aŋel siGot gail.
9 mas quem me negar diante dos homens, será negado diante dos anjos de Deus.
10 Avan ideh tosor tas aNatun Nǝvanuan, nǝsaan san dereh timarub̃at dani. Avil nǝvanuan tosor mǝdas aNunun aGot, aGot asike erub̃at nǝsaan enan dani.
10 E a todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas ao que blasfemar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado.
11 “Nǝboŋ lǝb̃esǝhar gamito a m̃o hǝn nab̃onb̃onan o alat lotoil a m̃o o nǝvanuan totibau gail, samtinau masuṽ ke mitisor kitin mabe husur gamito o mitikel nǝsa,
11 Quando, pois, vos levarem às sinagogas, aos magistrados e às autoridades, não estejais solícitos de como ou do que haveis de responder, nem do que haveis de dizer.
12 bathut len nǝboŋ enan ŋai aNunun aGot dereh teṽusan gamito hǝn nǝsa m̃au mǝtb̃ikele.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará na mesma hora o que deveis dizer.
13 Beti sua len naluṽoh ikel mai aYesu ke, “Hai p̃usan, kel mai aṽagw ke tepǝpehun nasugurun atǝmanamǝr tomat mai ginau.”
13 Disse-lhe alguém dentre a multidão: Mestre, dize a meu irmão que reparte comigo a herança.
14 Be aYesu ikel maii ke, “Tegai, ase itabtabuh len ginau hǝn nǝb̃isab̃ sǝhot nǝsa b̃inor hǝn gamǝru? Sǝpat len ginau.”
14 Mas ele lhe respondeu: Homem, quem me constituiu a mim juiz ou repartidor entre vós?
15 Beti ikel mai naluṽoh ke, “Mǝtelǝlǝgau! Kǝtkǝta kǝkol hǝn gamito ke na-lǝŋon-tǝmǝhav-hǝni-an tiltile gail salibar gamito: husur nǝkadun nǝmauran sinǝvanuan sǝpat len natit tosob̃ur tokade.”
15 E disse ao povo: Acautelai-vos e guardai-vos de toda espécie de cobiça; porque a vida do homem não consiste na abundância das coisas que possui.
16 Ep̃usan, ib̃ol mai galit ke, “Ikad avan sua topul hǝn nǝvat, nǝtan san topul masuṽ hǝn nǝhanian,
16 Propôs-lhes então uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produzira com abundância;
17 ale gai sǝb̃on inau ke, ‘Nigol nǝsa? Nǝsǝkad naut ideh hǝn nǝb̃etuan nǝhanian hagw b̃esuh lan.’
17 e ele arrazoava consigo, dizendo: Que farei? Pois não tenho onde recolher os meus frutos.
18 Beti ike, ‘Nigol maieg hǝni. Dereh nitohtoh naim nǝhanian sagw gail ale neum hǝn ideh lǝb̃etibau am. Ale dereh netuan namisurhut gail, nǝhanian mai natit p̃isi sagw gail lan.
18 Disse então: Farei isto: derribarei os meus celeiros e edificarei outros maiores, e ali recolherei todos os meus cereais e os meus bens;
19 Ale dereh nisor gabag len ginau ke, “Gukad natit tovoi isob̃ur lǝb̃esuh tebǝlav, nasihau tisob̃ur. Giŋavŋav ŋai! Han, mun vahǝhaṽur.”’
19 e direi à minha alma: Alma, tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe, regala-te.
20 Avil aGot ikel maii ke, ‘Gumelmel! Len mariug damǝŋai gimaslav tǝlmam hǝn nǝmauran sam̃! Ale ase tikad natgalenan gotoutaut hǝni m̃os gaiug?’
20 Mas Deus lhe disse: Insensato, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 “Dereh timaienan hǝn avan ideh tosah tuan natite m̃os gai gabag, be sǝkad nǝsa aGot tolǝŋoni.”
21 Assim é aquele que para si ajunta tesouros, e não é rico para com Deus.
22 Beti aYesu isor mai ahai susur san gail ke, “Nukel mai gamit ke, samtinau tuhatuh hǝn nǝmauran samito, nǝsa mǝtb̃ihani; samtinau masuṽ hǝn nibemito mai nǝsa mǝtb̃esuni.
22 E disse aos seus discípulos: Por isso vos digo: Não estejais ansiosos quanto à vossa vida, pelo que haveis de comer, nem quanto ao corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Nǝmauran esǝhor nǝhanian, ale nibemito esǝhor nahurabat gail.
23 Pois a vida é mais do que o alimento, e o corpo mais do que o vestuário.
24 Mitinau nǝman sua, nareven: lǝsǝmabul natideh, lǝsǝlav kukuv nǝhanian, lǝsatuan nǝhanian sasuh lohoim, avil aGot evǝŋan galito. Mǝtosǝhor masuṽ hǝn nǝman gail!
24 Considerai os corvos, que não semeiam nem ceifam; não têm despensa nem celeiro; contudo, Deus os alimenta. Quanto mais não valeis vós do que as aves!
25 Mǝtolǝboi mǝtb̃igol nǝmauran samit tebǝlav am len nǝ-nau-masuṽ-hǝni-an samito a? Aoa, sǝmagenan!
25 Ora, qual de vós, por mais ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado à sua estatura?
26 Mǝtb̃edǝdas mǝtb̃igol natit tokǝkereh maienan, imab mǝtunau tuhatuh hǝn natit p̃isi am?
26 Porquanto, se não podeis fazer nem as coisas mínimas, por que estais ansiosos pelas outras?
27 Mitinau napusihai mai naṽide hǝn natovan han. Saum, sasod nahurabat. Be nukel mai gamit ke napǝhasan hǝn napusihai enan esǝhor napǝhasan siSolomon len nahurabat bilbil san.
27 Considerai os lírios, como crescem; não trabalham, nem fiam; contudo vos digo que nem mesmo Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como um deles.
28 AGot b̃igol napusihai naliol b̃epǝhas maienan, naut kǝmas topus damǝŋai ale pelan topaŋ len naoven; a mǝhat hǝn natenan, tikol nahurabat gail len gamit tabtab. Wereh! Nadǝlomian samit ekǝkereh!
28 Se, pois, Deus assim veste a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais vós, homens de pouca fé?
29 Gamito, samtinau tabtab hǝn nǝsa mǝtb̃ihani mai nǝsa mǝtb̃emuni, samtinau tuhatuh hǝni!
29 Não procureis, pois, o que haveis de comer, ou o que haveis de beber, e não andeis preocupados.
30 Samtehum naluṽoh hǝn nametb̃os len navile a pan lotoumum m̃os natgalenan. ATǝmamit len nǝmav elǝboii tia ke mǝtumaur len natgalenan.
30 Porque a todas estas coisas os povos do mundo procuram; mas vosso Pai sabe que precisais delas.
31 Avil mǝtelǝŋon nǝsa aGot tolǝŋoni len natohan pipihabǝlan, ale dereh natgalenan am legǝm hǝn gamito.
31 Buscai antes o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Samtemǝtahw, ahai susur sagw mǝttohum natuhvǝshǝsipsip. ATǝmamito ehǝhaṽur hǝn b̃eviol hǝn natohan pipihabǝlan mai gamito.
32 Não temas, ó pequeno rebanho! porque a vosso Pai agradou dar-vos o reino.
33 — ausente —
33 Vendei o que possuís, e dai esmolas. Fazei para vós bolsas que não envelheçam; tesouro nos céus que jamais acabe, aonde não chega ladrão e a traça não rói.
34 — ausente —
34 Porque, onde estiver o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 AYesu isor am ke, “Mǝtesun nahurabat, utaut vir nauman, gol nam̃ial samit tipaŋ tabtab.
35 Estejam cingidos os vossos lombos e acesas as vossas candeias;
36 Mǝtesum̃an nǝvanuan nauman gail lototoh vir amasta salito b̃etǝlmam dan nǝhanan hǝn nǝlahan. Beti nǝboŋ b̃etǝlmam, b̃ideldel, vǝha-sua ŋai lesǝŋav hǝn nabopita m̃os gai.
36 e sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, quando houver de voltar das bodas, para que, quando vier e bater, logo possam abrir-lhe.
37 Navoian tipat len slev gail nǝboŋ amasta b̃etǝlmam, b̃eris lǝboii ke lotolele, lotoutaut viri. Nokitin, gai tesun nahurabat nauman, ale tikel mai galit ke lebǝtah garu len natev, ale dereh tepǝpehun nǝhanian van hǝn galito.
37 Bem-aventurados aqueles servos, aos quais o senhor, quando vier, achar vigiando! Em verdade vos digo que se cingirá, e os fará reclinar-se à mesa e, chegando-se, os servirá.
38 Navoian tivan hǝn naslev gail lǝb̃eutaut hǝn nagǝmaian simasta salito naut kǝmas b̃egǝm tub̃loh len mariug o nǝboŋ nǝman b̃ekǝkǝraiko.”
38 Quer venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Ale aYesu ike, “Be mitinau nategai ke: amahean naim talǝboi namityal nǝvanuan vǝnvǝnah tagǝmai, tautaut hǝn atenan asike tab̃ur naim vi lohoim.
39 Sabei, porém, isto: se o dono da casa soubesse a que hora havia de vir o ladrão, vigiaria e não deixaria minar a sua casa.
40 Gamit am, mitimasutaut, husur aNatun Nǝvanuan dereh tegǝm len namityal mǝtsǝvatvat viri.”
40 Estai vós também apercebidos; porque, numa hora em que não penseis, virá o Filho do homem.
41 Beti aPita eusi ke, “Nasub̃, nǝb̃ol p̃usan enan, gukele mai ginamit ŋai o mai nǝvanuan p̃isi am?”
41 Então Pedro perguntou: Senhor, dizes essa parábola a nós, ou também a todos?
42 Nasub̃ isor vari maiegai ke, “Ase evi nǝvanuan nauman tokad nǝkadun mai namitisau hǝn na-il-a-m̃o-an amasta san toriŋi ke teil a m̃o hǝn nǝvanuan nauman p̃isi, toke tepǝpehun nǝhanian halito len namityal nǝhanan?
42 Respondeu o Senhor: Qual é, pois, o mordomo fiel e prudente, que o Senhor porá sobre os seus servos, para lhes dar a tempo a ração?
43 Amasta b̃ivahim, b̃isab̃ naslev enan togol nauman san, aslev enan dereh tehǝhaṽur habat.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem o seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nokitin ke, amasta dereh titabtabuh len naslev enan hǝn b̃ekǝtkǝta tǝban natit p̃isi san.
44 Em verdade vos digo que o porá sobre todos os seus bens.
45 Avil naslev en b̃ikel mai gai gabag ke, ‘Amasta sagw evǝlo hǝn b̃egǝmai,’ ale b̃etub̃at ṽas alalum̃an mai alatpǝhaṽut nauman, b̃ihan, b̃emun vatǝrog, gai timabe?
45 Mas, se aquele servo disser em teu coração: O meu senhor tarda em vir; e começar a espancar os criados e as criadas, e a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Amasta san dereh tetǝlmam len nǝmariboŋ naslev enan sǝvatvat viri, mai namityal naslev salǝboii. Amasta tita kotovi ale riŋi mai alat lǝsǝkad nadǝlomian.
46 virá o senhor desse servo num dia em que não o espera, e numa hora de que não sabe, e cortá-lo-á pelo meio, e lhe dará a sua parte com os infiéis.
47 Naslev tolǝboi nalǝŋonian simasta san be sautaut, mai sagol husur nǝsa tokele, dereh amasta tiṽas masuṽ hǝni.
47 O servo que soube a vontade do seu senhor, e não se aprontou, nem fez conforme a sua vontade, será castigado com muitos açoites;
48 Be naslev salǝboi nalǝŋonian simasta san ale sagol nǝsa tolǝŋoni, dereh amasta tiṽasi be savi vǝha-sob̃sob̃ur. Avan ideh aGot tolav tosob̃ur maii, aGot ike tilav tǝlmam hǝn tisob̃ur. Mai avan ideh aGot toriŋ tosob̃ur len navǝlan, aGot ike tilav tǝlmam hǝn tisob̃ur am tǝban.
48 mas o que não a soube, e fez coisas que mereciam castigo, com poucos açoites será castigado. Daquele a quem muito é dado, muito se lhe requererá; e a quem muito é confiado, mais ainda se lhe pedirá.
49 “Ginau nogǝm hǝn nǝb̃epǝŋas navile a pan; nolǝŋon buni ke tatub̃at paŋ ma tia.
49 Vim lançar fogo à terra; e que mais quero, se já está aceso?
50 Ikad nǝbaptaisan hǝn nǝb̃ibaptais lan; ale nolǝŋon isa masuṽ vir nanoŋan han.
50 Há um batismo em que hei de ser batizado; e como me angustio até que venha a cumprir-se!
51 Mǝtunau ke notogǝm hǝn nǝb̃ilav natǝm̃at gǝm vi lan navile a pan? Ao! Nukel mai gamito, nulav napǝpehwan.
51 Cuidais vós que vim trazer paz à terra? Não, eu vos digo, mas antes dissensão:
52 Damǝŋ van tikad erim len nǝbathudud lǝb̃epǝpehw dan galit gabag, eru arib̃al mai itor, itor lib̃al mai eru.
52 pois daqui em diante estarão cinco pessoas numa casa divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 Bathut len ginau, alatmitǝman lepǝpehw, atǝman tib̃al mai anatun ulum̃an, anatun ulum̃an tib̃al mai atǝman; anan tib̃al mai anatvavin, anatvavin tib̃al mai anan; avilah tib̃al mai avuŋon pǝhaṽut, avuŋon pǝhaṽut tib̃al mai avilah san.”
53 estarão divididos: pai contra filho, e filho contra pai; mãe contra filha, e filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Isor tǝtas mai naluṽoh ke, “Nǝboŋ mǝttoris nǝmarigw topit vi mǝhat len nawes, vǝha-sua ŋai mǝtuke, ‘Dereh teus,’ ale imaienan.
54 Dizia também às multidões: Quando vedes subir uma nuvem do ocidente, logo dizeis: Lá vem chuva; e assim sucede;
55 Mai nǝboŋ nǝlan toṽuv len nasaut mǝtuke, ‘Dereh naut tepud,’ ale imaienan.
55 e quando vedes soprar o vento sul dizeis; Haverá calor; e assim sucede.
56 Vanuan nagǝgǝrasan gail! Mǝtokǝta lǝboi nǝtan mai nǝmav ke dereh naut timabe, imabe mǝtodǝdas mǝtb̃ekǝta lǝboi nǝsa tovisi gagai?
56 Hipócritas, sabeis discernir a face da terra e do céu; como não sabeis então discernir este tempo?
57 “Imabe mǝtodǝdas mǝtb̃elǝboi nǝsa tonor?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Nǝboŋ gotovi lan nakotan mai atenan tosor tas gaiug, len nap̃isal len nǝyaran samǝru gehisi ke mirikad natǝm̃at tǝtas. Asike gǝb̃igole, dereh teliv gargar gaiug vi lan nǝmatsistret, ale nǝmatsistret teriŋ gaiug len navǝlan nalipah, ale nalipah tibar hǝn gaiug len naim bǝbaŋis.
58 Quando, pois, vais com o teu adversário ao magistrado, procura fazer as pazes com ele no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao meirinho, e o meirinho te lance na prisão
59 Nukel mai gaiug ke, asike govivile dani vǝbar gǝb̃eṽur p̃is nǝvat hǝn nǝpain nǝmatsistret toriŋi. Len naṽide tomaienan, gimasgol natǝm̃at mai aGot tutut, hǝn asike gǝb̃ipanis.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o derradeiro lepto.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.