Lucas 11
YISU KILISI ANE BINGE VIE GIENGK IWAL AVOS (KBM) vs AAI
1 As mate ti Yisu ges miengk givang taku sawa ti. Ei ges miengk givang love ma gikwai kob ane singamolomb ti gitangi ei gile be ginei; “Amol Bamol, Mie umbul am singamolomb-gen amei veik anes miengk dangete Jon gibul ane singamolomb-gen ok ma?”
1 Veya ta Jesu efan ta’amaim ma yoyoban inan, ana yoyoban sasawar ufunamaim ana bai’ufununayah orot ta natit eo, “Regah, kwi’obaiyi ana yoyoban, John ana bai’ufununayah bi’obaiyih na’atube.”
2 Beti Yisu ginei gitangi ane singamolomb gen be ginei,
2 Jesu iuwih eo, “Yoyobanamih iti na’atube kwanayoyoban.
3 Nomb ameimei ben as mate walang ok ane nitangi-ngge.
3 Mar etei ana fofonin ai bay initi.
4 Mie tam nivalngan ameimei gen tiate ebe algum ok, dangete amei tangg amei givalngan amolmol as gen tiate ebe ilgum gitangi amei ok. Be nunggas amei antangi gen ebe ve nilgum amei be anambieg ansov gen tiate aplo ok ande bwaya.”
4 Ai bowabow kakafih kunotawiyen,
5 Be Yisu ginei gitangi ane singamolomb-gen be ginei, “Ginei yem aim amol ti nitangi ane nune ti ane nam nile tis tambok luvwe be ninei nitangi ane nune etok be ninei, ‘Omb ben siti ve ayeu bekob,
5 Imaibo Jesu ana bai’ufununayah iuwih eo, “O yait a of auman boro fainaiwan itan itafefeyan itao, “Au of akokok rafiy fafar tounu inibaisu,
6 ve awangg nune ti ginme nangge taku undib ti be vasov nik ge gibielk ve ayeu tis tambok luvwe, be ayeu ben ti giengk ebe atob namb nitangi ei be nen ok ite.
6 anayabin ayu au of ta bai’esegamih inan na au bar tit naatu ayu auru bay en, imih o isa abifefeyan inibaisu.’
7 Be ginei miam nune etok niwel mie avom be ninei, ‘Ande amei ayengk be as amei nam avo gile gikwai be ayeu gitangi ebe atob namdil be namb gen ti nitangi mie ok ite.
7 Naatu a of bar wanawanan boro na’afatit nao, ‘Men akokok au in ini’afiy, etawan i atufatan, naatu ayu natunatu bairi i a’inu’in, imih men karam boro ana misir bay anit.’
8 Ginei miam nune etok ninei yaun dangetok nitangi mie okob atob nam nambed?”
8 Naatu kwanotanot nati orot boro namisir ana of bay nitin? Ai, boro namisir ana of bay nitin, baise a tur ao’owen orot namisir ana of bay nabitin i men i ana of imih bay ebitin, baise anayabin, nati orot i ana fefeyanamaim ana of ihahar imih misir bay itin.
9 Be Yisu ginei; “Dangetok be ayeu nanei nitangi yem, Ginei yem unautani Pomate ve gen ti ane, atob ei nemb nitangi yem. Be ginei yem unrek gen, atob undi, be ginei utal Pomate, atob Pomate niute be nemb yem avongg aim ru.
9 Imih a tur ao’owen. Inafefeyan boro inab, inanuwet boro inatitau’ur, inarukikitar etawan boro nabotawiy.
10 Ve amolmol walang ok ginei inautani gen, atob invwat, be amol ti ginei girek gen atob ei nili. Be ginei amol ti nital Pomate, atob Pomate niute ei avo be nemb ei avo ru.”
10 Anayabin Orot yait efefeyan boro nab, orot yait enunuwet boro natita’ur; naatu orot yait erurukikitar etawan boro nabotawiy.
11 — ausente —
11 Kwa kek tamahinah natunat siyamih hitarererey na’at boro siy efanin kok kwatitih hita’an?
12 — ausente —
12 O mamu foufunamih hitarererey na’at boro kafukafus kwatitih hita’an?
13 “Yem amolmol tiate ane! Yem utpweng luev etok are gikwai be omb gen vevies ge gitangi natungg aimgen. Dangetok be Tamangg aim ebe gibweg gulumb ok gitangi ebe atob nemb gen vevies ge weik etok be tis Ngalau Yamar nitangi amolmol ebe iutani ei ve gen ane ok ite me?”
13 Kwa kek tamahinah, kwa i sawar kakafih moumurih maiyow kwasisinaf, baise natunat isah boro men nuhi naburumih, abisa isan hikokok tibiyababan boro kwanab kwanan kwanitih. Imih kwanaso’ob, Tamat maramaim baitinin isan i igewasin kwanekwan, imih sabuw iyab Anun Kakafiyin isan tefefefeyan boro nitih!”
14 Ngalau tiate givang givin amol ti be gilgum amol nok love gitangi ebe ve ninei yaun vusa ok ite beti Yisu gitin ngalau tiate nok gile gihlang gikwai amol etok be seukie-ngge amol nok ginei yaun vusa vukuri. Be amolmol tepwengge ili love avos poke-ngge.
14 Jesu demon awan bey nun tit; naatu demon bihir tit orot bihamiy ana veya’amaim orot busuruf tur eo, sabuw hai tur sawar hifofofor men kafaita.
15 Bemem amolmol subu inei; “Etok ngalau tiate as amol bamo ebe geb is dabin ok (are Belsebul) geb ane gwangne gitangi Yisu beti gitin ngalau tiate gikwai amolmol.”
15 Baise sabuw afa hio, “Nati i demon hai ukwarin wabin Beelzebul ana fair itin imih enununih.”
16 Beti eisir ilgum ve inemb Yisu ta be iutani ei ve nilgum gen bwalbwale ti be eisir indi veik inatpweng are inei Pomate ane gwangne givang givin ei bingano.
16 Naatu sabuw afa hikok i marane ina’inan ta tiwa’an hita’itin, imih hikubibiruw.
17 Bemem Yisu ande gitpweng yaun ete eisir tas gitung ok are gikwai beti ginei gitangi eisir be ginei; “Nam dabe ti ginei inemb is ate vusa nile dubi ailu be ines is ate, okob amolmol nam dabe etok ane atob inambweg vie me ma? Be eisir vu ti ginei inemb is ate vusa be ines is ate atob eisir vu etok invang vie me ma?
17 Baise abisa hinotanot Jesu so’ob naatu iuwih, “Tafaram ta’imon hinakusib rou’ab namatar hinabiyow, hai fair boro hina gurus, na’atube orot aawan natunatun aawat bairi hinakusib hinabiyow boro hinama kakaf.
18 Dangetok be ginei Sadam tis ane amolmol gen inemb is ate vusa nile ailu, okob atob eisir indi is ate weik eisir vu dongke ite ma yapin! Be yem unei ngalau tiate as amol bamo ebe geb is dabin ok geb ane gwangne gitangi ayeu beti gaitin ngalau tiate gikwai amolmol, bemem Sadam gitangi ebe ve nes valir nitangi ei ate ane amolmol gen ok ite. Be ande yem unei ayeu galgum kulkul etok ve Sadam ane gwangne,
18 Imih Satan an aiwob wanawananamaim hina kusisib hinabiyow, ana aiwob boro mi’itube fair nab nabat? Ayu iti tur ao anayabin i kwa a turamaim, ayu Beelzebul hai ukwarin fair baitu demon nunih kwarouw kwa’o.
19 be ginei dangetok, okob amol ret geb ane gwangne gitangi yem aim amolmol gen beti eisir itin ngalau tiate gikwai amolmol? Kob yem ate-ngge aim amolmolgen inei yaun etenik lavo itangi yem. Ve yaun ete galkik yem unei gipil ayeu ok, yaun etok gitlek molge.”
19 Baise ayu Beelzebul ana fairamaim demon ana nununih na’at, bo kwa a bai’ufununayah fair yait itih demon tinununih? Imih kwa taiyuw a bai’ufununayah iti kwa’o isan hinabi’obaiyi kwa a tur i men turobe!
20 Be Yisu ginei, “Ayeu nanei nitangi yem; Pomate geb ane gwangne gitangi Ayeu ve naitin ngalau tiate nikwai amolmol veik yem unatpweng are, unei Pomate geb Ayeu ve yem aim Amol Bamo be ei geb ane gwangne gitangi ayeu ve namb yem dabin weik etok ge.”
20 Baise ayu God ana fairamaim demon ana nunih hinatitit na’at, nati ebi’obaiyi God ana aiwob i natitaka.
21 “Amol ti ginei bage nisov ane gen (wambal) valir ane be nivo ane nam nimbweg, okob amol ebeok ti gitangi ebe atob nisov ei ane nam aplo nile be nivwat ei ane wambal tis ane gen walang ok nikwai ok ite molge.
21 Orot fairin aurin ahay waf karam ma ana bar ekakaif, ana sawar etei boro natafafar hina’in.
22 Bemem ginei amol ti ebe tulkwe gavgavul tiate gitlek ei ok nile be nes valir nivin ei love nemb ei ane ralau tis i etok beleinge nikwai ei, okob amol tulkwe gavgavul nok atob nisov amol etok ane nam aplo nile be nivwat ei ane gen walang ok tepwengge nikwai be nimbwas nitangi amolmol ebeok sinsin-ge.”
22 Baise orot fairin anababatun nati orot boro nawasfufur narun ana ahay ana waf tafahimaim ema’am boro niteten nan ana ofonah nafaramih bairi hinabow.
23 Be Yisu ginei, “Amolmol ebe bwais ve Ayeu be ivkir dumas gitangi ayeu ok, eisir etok ebe es valir gitangi ayeu tis angg amolmol gen ok. Be amolmol ebe bwais ve inemb ayeu ru be inro awangg amolmol sut ok, eisir dang dangetok ebe ivin-vin awangg amolmol gen giriv be gira ok.”
23 Orot yait ayu ananamaim men enan, i ayu isou ebiwosai, naatu orot yait men ibaisu airi sabuw abita’ay, i was geyayan.
24 Be Yisu ginei, “Ngalau tiate ti ginei gile gihlang gikwai amol ti, okob ngalau tiate nok atob nile ve niriv be nira nivang taku sawa ve nirek taku ebe ve nimbweg ok. Be ginei ei nili sawa ebe ve nile nimbweg ok ti giengk ite, okob atob ei ninei nitangi ate dang eteik; “Ayeu nanumul nale angg nam ebe warik meng gahlang nangge ok vukuri.
24 Demon kakafin orot biyanamaim titit ana veya i efan gewasin ta imaim ma baiyarir isan nuwet in, baise nuwet inan efan men ta tita’ur, naatu eo, “Ayu i boro ana matabir maiye au bar abihamiy ana’itin.”
25 Be ginei ei ninumul nile love nili ane nam ebe warik meng gihlang nangge ok ande ipasang aplo be inggolong love vie-ngge giengk,
25 Basit matabir maiye na ana bar titit, hirereb hina yabuna inu’in itin.
26 okob atob ninumul nile be ninggas ngalau tiate 7 vukuri ebe as gwangne gitlek ei ane ok be tepwe inde inambweg nam dongke etok. Okob amol nok atob nimbweg vie ite molge nitlek ebe warik mate ane ok.
26 Naatu tit in demon kakafih anababatun etei seven nawiyih bairi hina nati’imaim hisusuw hima. Yomaninamaim orot ana itinin botabir kakafin anababatun matar men marasika ma’am na’atube.”
27 Givin sawa etok amolmol dubi bamo ti imbweg ve iute Yisu ane yaun ebe ginei ginei ok. Be avie ti gimdil nangge eisir dubi bamo nok aplo be ginei gitangi Yisu, “Avie ebe gikuv mie be geb rur ve mie ok, avie etok asonge wat ta vevie anongge nitlek.”
27 Jesu iti na’atube bat binan sabuw hai tur eo’owen auman, babin ta sabuw wanawanahimaim ma’am, Jesu isan eo, “Babin yait taub o ya’i bitoman i ebiyasisir.”
28 Bemem Yisu giwel avie nok avo be ginei; “Bingano, bemem amolmol ebe iute Pomate ane yaun (mateu) be ilgum ano gile ok, eisir etok atob tas vevias anongge nitlek avie ebe gikuv be geb rur ve ayeu ok!”
28 Baise Jesu eo, “Sabuw iyab God ana tur hinowar tibi’ufunun i turobe anababatun tibiyasisir.”
29 Amolmol anongge iro is ate sut itangi Yisu ile painge-ngge, be Yisu geb avo ponge be ginei, “Amolmol as mate etenik ane eisir amolmol tiate ane roro-ngge. Eisir iutani Ayeu painge-ngge ve nalgum gen bwalbwale ti be eisir indi veik inatpweng are inei Ayeu amol ebe ve namb amolmol dabin ok (Mesia) me ma? Be Pomate ane gwangne givang givin Ayeu bingano-ngge me ma?”
29 Sabuw moumurih maiyow hiru’ay Jesu hi’ar bebera’uh, naatu Jesu iuwih eo, “Boun ana veya’amaim sabuw hai yawas etei i eaf, ina’inan matar itah isan tefefefeyan, baise ina’inan ta boro men anitih, ina’inan ta’imon i Jonah isan mamatar i hiso’obaka.
30 Ve amolmol nangge Niniwe itpweng Pomate ane gwangne are gipil gen bwalbwale ete gilgum gipil ane amol kulkul ane Jona ok. Dangetok be Pomate Natu Ayeu ebe meng gahlang weik amolmol ok atob nas Pomate ane gwangne ru nitangi amolmol as mate etenik ane be indi weik etok ge nivin sawa ebe atob ayeu namat vunu be as mate ebe ve aitol ane ok, okob namdil vukuri nangge taku gimat ane ok.”
30 Anayabin Jonah biyanamaim ina’inan mamatar i Nineveh sabuw isah. Imih Orot Natun i sabuw iti boun tema’am hai i’inanen.
31 Be Yisu ginei, “Dangetok be asonge nindeb mul ane nivin ebe Pomate Natu ve ninumul ninme ok, okob atob avie bamo ti ebe geb amolmol dabin nangge taku undib ti are Siba ok, atob nimdil be nilgum amolmol as mate etenik ane as yaun. Ve avie bamo nok ei gibweg taku undib molge bemem ei ta gitung ete luev undib molge ok ite ma. Ei gimdil be gile ve niute yaun vevies tepwe ebe amol bamo ti are Solomon ginei-ginei ok.” Be Yisu ginei, “ayeu angg dabangg gwet vie be bamo molge gitlek Solomon ane bemem yem ute awangg yaun ite. Dangetok be ayeu nanei nitangi yem, asonge nindeb mul ane atob avie bamo etok nimdil be nilgum yem aim yaun.
31 Baibatebat ana veya tafaram Sheba hai aiwob babin boro namisir. Sabuw iti boun tema’ama boro tur fokarin maiyow na’uwih, anayabin ef yok na’in tafaram yomaninaka aiwob orot Solomon ana binan gewasin nowaramih natit, baise a tur ao’owen, sawar ta iti boun kwa’i’itin i Solomon natabir.
32 Be amolmol Niniwe ane ok atob inamdil be inalgum amolmol as mate etenik ane as yaun nivin weik etok ge. Ve gisov eisir iute Pomate ane yaun (mateu) ebe ane amol kulkul ane Jona ginei ok, be eisir iro is ate vukir seukie-ngge ikwai gen tiate aplo be aplos givin Pomate. Be Ayeu nanei nitangi yem, Pomate Natu ayeu, gatlek Jona bemem yem ute awangg yaun be aplongg aim givin ayeu ite molge.”
32 Naatu a tur ao’owen maiye, Baibatebat ana veya Nineveh sabuw boro hinamisir kwa iti kwama’am boro tur fokarin maiyow hina’uwi, anayabin Jonah binan hinonowar ufunamaim hai bowabow kakafih etei hihamiyen dogor baikitabir hibai, naatu boun i a tur ao’owen, orot ta Jonah tafanamaim i natit iti wanawanamaim ema’am.
33 Be Yisu ginei, “Amol ti gitung lam bekob givandung kilkiel giwei ite ma, ei giravi gikaiwel lavo ebe gikaiwel ok veik niro amolmol ebe imbweg nam aplo ok, be amolmol ebe ve inde ei ane nam ok atob indi vas lavo vevie weik etok ge.”
33 Orot men ta ramef ito’ab naatu bai run ibunimih, o noukwat wanawanan tarafutimih. Baise ana sisikofamaim sikof, saise sabuw hinanan ana marakawin hina’itin boro hinarun.
34 Dangetok be matanond etok weik utland ulis ane yev. Ginei mie matanom gili gen vevies ge, okob mie aplom ok atob niengk sang vie-ngge weik etok ge. Bemem ginei mie matanom gili gen tiate, atob gen tiate walang ano ningik niengk mie aplom weik etok ge.
34 Mata i biya ana hinow, mata gewasin biya etei boro marakawin. Baise mata kakafin biya etei boro nagugum.
35 Dangetok be yem unemb aim ate dabin vie-ngge velob gen tiate walang ano ningik niengk yem aplongg aim.
35 Isan imih kwanakaifi gewas a marakaw biyamaim men kwaniwa’an nagugum.
36 Be unalgum aim gen walang ok niengk nitip ge unvang amolmol nas ge.
36 Biya tutufin etei namamarakaw na’at, biya turin boro men nagugum. Baise na biya wanawanan tutufin etei namarakaw, ramef ana marakaw tafamaim in ekukusisiyar na’atube.”
37 Yisu ginei yaun etok givang love ma gikwai bekob Parisai amol ti gile ginei gitangi ei ve nile be nen ben nivin ei nangge ane nam. Beti Yisu gile be gipil amol nok ane nam aplo gile gibweg ve nen ben.
37 Jesu iti tur eo in sasawar ufunamaim, Pharisee orot ta kok i boro Jesu hairi hitan ana baremaim bay hitaa. Imih Jesu ifefeyan hairi hina ana bar hitit naatu bay aa ana efanamaim mare.
38 Amol nok gili ebe Yisu givuk bage ite be ve nen ben ok, be avo poke-ngge.
38 Baise Pharisee orot Jesu i’itin i men ofafar i’ufunun an souwibo na bay aa ana efanamaim mare, imih Pharisee orot ana kasiy ra’at.
39 Beti Yisu ginei gitangi ei be ginei, “Yem Parisai, yem upasang utlangg aim ulis gideb dume ane-ngge love vie molge, bemem nangge aplongg aim gen tiate walang ano molge gingik giengk.
39 Naatu Jesu iu, “Kwa Pharisee i a kerowas naatu a tew ufuhine kwa sasouwen, baise kwa dogor wanawanan i baribar kakafin naatu rougoy rabirabin.
40 Yem dabangg-aim gwet ma molge, Pomate gipasang gen walang ok, dume be aplo ok gitangi ate-ngge.
40 Kwabikoko’aw! God biya ufunane wowowab na’atube biya wanawanan auman wowowab men kwaso’ob?
41 Bemem ginei yem unemb amolmol ebe gen ma ve is ok ru be unemb aim wambal subu nitangi eisir, atob amolmol indi yem aim luev walang ok vie-ngge.”
41 Imih a kerowas naatu a tew wanawanah abisa’awat tema’am yababan wairafih kwanitih hinaa, saise kwa a sawar etei boro hinigewasin.
42 “Yem Parisai yem amolmol tiate ane roro-ngge, yem undi aim ate-ngge, yem uvwat aim gen natu natu walang ok nangge aim um be omb ve da gitangi Pomate, bemem luev vie molge ebe ve tand nivin amolmol be tis ebe ve aplond nivin Pomate ok ete yem uvkir dumangg aim gitangi. Bemem gitangi ebe ve tanalgum gen ti be bwaind ve ti ok ite, gitangi ite molge.
42 Yababan boro gagamin maiyow kwanab, kwa Pharisee sabuw! Anayabin kwa iti mint, rue, naatu adanafur afa God baitinin isan i men nuhi eburubur, mar etei ana mumusin God kwabitin, baise ma gewas naatu God ana yabow isan i nuhi eburubur, gewasin nati sawar i kwati’a’ait sawar afa auman kwatasinaf.
43 Yem Parisai yem amolmol tiate ane, as mate walang ok yem tangg aim givin ve unambweg nindeb taku ebe amolmol tepwengge matanos gitut gibweg ok nangge lum mateu ane aplo gigas ta-ngge, be tangg aim givin ve amolmol avos nivwat yem arengg aim nangge nam luvwe luvwe.
43 Yababan boro kwanab, kwa Pharisee sabuw! Anayabin kwa a kok gagamin i Kou’ay Bar wanawanah efan gewasih kwanabow kwanamare kwanama, naatu ahar hai efanamaim a kok gagamin i sabuw a merar hinay naatu hinakakaf.
44 Yem undi aim ate-ngge, yem weik umbub muanggane ti ebe nolge amolmol tulkwas gipiel giengk nalk aplo be amolmol tas gisgil be ivang iwei dobo ok.”
44 Yababan boro kwanab! Anayabin kwa i rah atamanih hai i’inanen en sabuw so’oba’e tafah hibat tereremor na’atube.”
45 Bekob gidung yaun ane ti ginei gitangi Yisu be ginei, “Gidung, Mie gunei yaun etenok be gilgum amei ebe amb Mose ane yaun dabin ok tiate givin weik etok ge.”
45 Ofafar so’obayan orot ta Jesu ibatiy, “Bai’obaiyenayan iti tur i’o i aki auman irabi.”
46 Be Yisu giwel amol nok avo be ginei, “Yem amolmol ebe omb Mose ane yaun dabin ok yem ok weik etok ge! Be undi aim ate-ngge. Yem unei yaun gwangne molge gitangi amolmol be unei eisir invang mul ve yem aim yaun ge, bemem yem ate ulgum aim yaun ete unei ok ano gile ite weik etok ge.
46 Jesu iya’afut eo, “Kwa Ofafar Bai’obaiyenayah so’ob wairafi auman boro yababan kwanab. Anayabin bit gagamin na’in sabuw tuwabuh kwayara’ah hi’abar tun erarabih, naatu kwa i men kafa’imo uma ta baibais isan kwabitihimih.
47 — ausente —
47 Yababan boro kwanab! Anayabin dinab oro’orot kwa a’agir hirouw himomorob i hai rah kwama kwawowowab gaigiwas.
48 — ausente —
48 Imih kwa i taiyuw kwakukubuna, abisa a’agir hisisinaf a baibasit kwabitin, dinab oro’orot a’agir hirouw himorob naatu kwa i hai rah kwawowowab.
49 Dangetok beti yaun ti ebe warik Pomate ginei gimungg ok, yaun etok gipil yem etenik roro-ngge. Ve Pomate ginei dang eteik; “Atob ayeu nahlin angg amolmol kulkul ane ebe inei ayeu avongg (propet) ok be invang intangi eisir inde, kob atob eisir ines awangg amolmol kulkul ane nok subu vunkunu be ines subu nireu ei-givsangin be atob invinvin subu nangge nam dabe walang ok nitangi-ngge.”
49 Anayabin iti isan, God ana so’obamaim eo ‘Ayu boro dinab oro’orot naatu kob abarayah aniyafarih, afa boro hina rouw hina morob, afa boro bai’akir kakafin hinab.’
50 — ausente —
50 Isan imih kwa sabuw iti boun kwama’am, God ana dinab oro’orot tafaram aneika hirouw himomorob ana baimakiy i boro kwa kwanab.
51 — ausente —
51 Abel ana rara’ika busuruf na Zechariah ana rara’amaim tit. Zechariah i Tafaror Baremaim iti sibor ana gem naatu Regah ana Bar Kakafiyin hairi hai founamaim hi’asabun morob. Imih anababatun a tur ao’owen kwa iti boun kwama’am iti sabuw hai baimakiy boro kwa kwanab.
52 Be Yisu ginei, “Yem gidung yaun ane, yem undi aim ate-ngge, Amolmol ilgum ve insov Pomate ane taku inde bemem yem uvarkei eisir as luev avwut painge-ngge. Bemem yem ate ok gitangi ebe atob unsov unde ok ite weik etok ge!”
52 Kwa Ofafar Bai’obaiyenayah so’ob wairafi. Yababan boro kwanab. Anayabin etawan botawiyin run so’ob bain ana tufatan i kwa kwabobotan, naatu kwa iti bar i men kwakokok boro kwarun so’ob kwanab, baise sabuw afa run so’ob bainamih tisisinaftobon kwa i hai ef kwahirihir.”
53 — ausente —
53 Jesu efan nati bihamiy ana veya’amaim Ofafar Bai’obaiyenayah naatu Pharisee yah so’ar hiu kwanikwaniy naatu baibatebat moumurih na’in hibow hitit hibabatiy,
54 — ausente —
54 naatu hikubibiruw na’atube abisa tao kakaf na’at saise ubar hititin hitafatum isan.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.