Gênesis 37
Bayịburu Izii (IZZ) vs NTLH
1 Ọo ya bụ; Jiékọpu buru l'alị ono, nna iya shi buru, bụ iya bụ alị Kénanu.
1 Jacó ficou morando na terra de Canaã, onde o seu pai tinha vivido.
2 Waa oshilọkpa Jiékọpu.
2 Esta é a história da família de Jacó. Quando José era um jovem de dezessete anos, cuidava das ovelhas e das cabras, junto com os seus irmãos, os filhos de Bila e de Zilpa, que eram mulheres do seu pai. E José contava ao pai as coisas erradas que os seus irmãos faziam.
3 No iya; Ízurẹlu ka eye Jiósẹfu obu eme lẹ g'o yeru ụnwu iya ndu ọphuu. Iphe, kparụ iya nụ bụru l'ọo nwa, a nwụru iya lẹ nka. Ọ bya akwaaru Jiósẹfu ẹguru uwe, ama ntụmatu, chịkashiru mkpọ.
3 Jacó já era velho quando José nasceu e por isso ele o amava mais do que a todos os seus outros filhos. Jacó mandou fazer para José uma túnica longa, de mangas compridas.
4 Ụnwunna iya maẹrupho lẹ nna phẹ ka iya eye obu eme lẹ g'o yeru ẹphebedua; ẹphe kpọo ya ashị; ọphu ẹphe epfujehẹduru opfu ọma eyeru iya.
4 Os irmãos viam que o pai amava mais a José do que a eles e por isso tinham ódio dele e eram grosseiros quando falavam com ele.
5 Tọbudu iya bụ; Jiósẹfu rwọo nrwọ bya ezeeru ụnwunna iya ono nrwọ ono. O mee; ọ kabakpọo phẹ rọ adụ ashị.
5 Certa vez José teve um sonho e o contou aos seus irmãos. Aí é que ficaram com mais raiva dele
6 Ọ sụru phẹ: “Unu gebe gẹ mu zeeru unu nrwọ, mu rwọru.
6 porque ele disse assim: — Escutem, que eu vou contar o sonho que tive.
7 Anyi esweshi upfu ereshi esweshi l'ẹgu. A nọnyaa; upfu ereshi nkemu gbalihu pfụru nhamụnha; upfu iya k'unu bya anophee nkemu mgburugburu phozegbaaru iya.”
7 Sonhei que estávamos no campo amarrando feixes de trigo. De repente, o meu feixe ficou de pé, e os feixes de vocês se colocaram em volta do meu e se curvavam diante dele.
8 Ụnwunna iya sụ iya: “?Ịiri l'ii-mechaa bụru eze anyi tọo? Mbụ-a; ?bụwaa ngu e-mecha bụru onye-ishi anyi?” Nrwọ ono, ọ rwọru ono; yẹe opfu ono, o pfuru ono mee; ọ kabakpọo phẹ rọ adụ ashị.
8 Então os irmãos perguntaram: — Quer dizer que você vai ser nosso rei e que vai mandar em nós? E ficaram com mais ódio dele ainda por causa dos seus sonhos e do jeito que ele os contava.
9 No iya; ọ byakwa arwọo nrwọ ọzo; bya ezeeru ụnwunna iya ono ọzo. Ono bẹ ọ sụru phẹ: “Unu gebe gẹ mu zeeru unu nrwọ ọzo, mu rwọru. Ọgiya-a bẹ mu rwọru g'ẹnyanwu; waa ọnwa; waa kpokpode iri lẹ nanụ bya ephozeru mu ishi.”
9 Depois José sonhou outra vez e contou também esse sonho aos seus irmãos. Ele disse assim: — Eu tive outro sonho. Desta vez o sol, a lua e onze estrelas se curvaram diante de mim.
10 O zeẹru iya phọ nna iya g'o zeru iya ụnwunna iya; nna iya baarụ iya mba sụ iya: “?Iphe ọwa-a, ịirwo ọwa-a bụ gụnu? ?Bụ lẹ ne ngu; waa mbẹdua, bụ nna ngu; waa ụnwunna ngu bẹ e-mecha bya ephozeru ngu tọo?”
10 Quando José contou esse sonho ao pai e aos irmãos, o pai o repreendeu e disse: — O que quer dizer esse sonho que você teve? Por acaso a sua mãe, os seus irmãos e eu vamos nos ajoelhar diante de você e encostar o rosto no chão?
11 Ụnwunna iya jiaharu iya ijiẹnya; obenu lẹ nna iya kwakọberu iphe ono l'ọkpoma.
11 Os irmãos de José tinham inveja dele, mas o seu pai ficou pensando no caso.
12 Noo ya; ụnwunna iya chịta atụru nna phẹ jeshia echeche lẹ mgboru mkpụkpu Shẹkemu.
12 Um dia os irmãos de José levaram as ovelhas e as cabras do seu pai até os pastos que ficavam perto da cidade de Siquém.
13 Ọo ya bụ; Ízurẹlu sụ Jiósẹfu: “Eshi ọphu ị maru l'ụnwunna ngu eche atụru lẹ mgboru Shẹkemu bụkwa g'ị bya gẹ mu zia ngu g'i je agbaphe phẹ.”
13 Então Jacó disse a José: — Venha cá. Vou mandar você até Siquém, onde os seus irmãos estão cuidando das ovelhas e das cabras. — Estou pronto para ir — respondeu José.
14 Ọo ya bụ; ọ sụ iya: “Jiko jenụ je agbaphee ụnwunna ngu phẹ; yẹe atụru phẹ; maru ?ẹhu dụchaa phẹ-a ree? L'ịilwa bya akaru mu g'ọ dụ.” Ọ bụru lẹ nsụda Hẹburonu bẹ ọ nọ zia ya ozi ọbu. Ọ tụgbua jeshia; bya ejerwua Shẹkemu.
14 Jacó disse: — Vá lá e veja se os seus irmãos e os animais vão bem e me traga notícias. Então dali, do vale de Hebrom, Jacó mandou que José fosse até Siquém, e ele foi. Quando chegou lá,
15 O nweru nwoke hụmaru iya l'ẹka ọogha-phe l'ẹgu ẹka ono; bya ajịa ya sụ: “?Bụ gụnu bẹ ịicho?”
15 ele foi andando pelo campo. Aí um homem o viu e perguntou: — O que você está procurando?
16 Ọ sụ iya: “Mu elekwa ẹnya ụnwunna mu. Ọ -bụru l'ị maru ẹka ẹphe nọ eche atụru phẹ; jiko tụnuru mu ọnu iya.”
16 — Estou procurando os meus irmãos — respondeu José. — Eles estão por aí, em algum pasto, cuidando das ovelhas e das cabras. O senhor sabe aonde foram?
17 Nwoke ono sụ iya: “Ẹphe shiakwa l'ẹka-a tụgbuwa. Mu nụmakwaru teke ẹphe shi epfu sụ g'ẹphe je Dotanu.”
17 O homem respondeu: — Eles já foram embora daqui. Eu ouvi quando disseram que iam para Dotã. Aí José foi procurar os seus irmãos e os achou em Dotã.
18 Ẹphe levukpọo ya rọ teke ọ nọkwadu ụzenya; bya awata achị idzu g'ẹphe e-shi gbua ya.
18 Eles viram José de longe e, antes que chegasse perto, começaram a fazer planos para matá-lo.
19 Ẹphe sụ nwibe phẹ: “Ọ-rwọ-nrwọ-a abyajẹ-o!
19 Eles disseram: — Lá vem o sonhador!
20 Unu bya nta-a g'anyi gbua ya chie lẹ nsụ lanụ l'ẹka-a. E -mechaa; anyi asụ l'ọo anụ-ẹgbudu gburu iya. G'anyi mawarụro gẹ nrwọ iya ono e-me vụa.”
20 Venham, vamos matá-lo agora. Depois jogaremos o corpo num poço seco e diremos que um animal selvagem o devorou. Assim, veremos no que vão dar os sonhos dele.
21 Rúbẹnu nụmae ya phọ bya emeahaa g'ọ gbafụta iya. Ọ sụ phẹ: “Unu g'anyi te egbushi iya egbugbu.
21 Quando Rúben ouviu isso, quis salvá-lo dos seus irmãos e disse: — Não vamos matá-lo.
22 G'anyi be gbushi ọchi. G'anyi chiechia ya lẹ nsụ lanụ l'echiẹgu l'ẹka-a; g'anyi te edenyikwa iya ẹka.” Iphe, Rúbẹnu gude pfua ya bụ g'ọ dzọo ya duta iya duphuru nna iya azụ ọzo.
22 Não derramem sangue. Vocês podem jogá-lo neste poço, aqui no deserto, mas não o machuquem. Rúben disse isso porque planejava salvá-lo dos irmãos e mandá-lo de volta ao pai.
23 Jiósẹfu byarwutaẹpho ẹka ụnwunna iya ono nọ; ẹphe gude iya yefụ iya ẹguru uwe ono, o yeru ono, chịkashiru mkpọ ono;
23 Quando José chegou ao lugar onde os seus irmãos estavam, eles arrancaram dele a túnica longa, de mangas compridas, que ele estava vestindo.
24 bya akpụta iya je echie lẹ nsụ. Nsụ ọbu ta adụdu iphe, dụ iya nụ; ọphu mini adụdu iya.
24 Depois o pegaram e o jogaram no poço, que estava vazio e seco.
25 Ẹphe nọ-zetaẹpho anọo wata eri nri; ẹphe jeshia ele ẹnya bya ahụma ndu ije, shi l'eri Ishimẹlu; ẹka ẹphe shi l'alị Giladu; ẹphe l'ịnya-kamẹlu phẹ; vuru manụ, eshi mkpọ; waa ụ̀nwù, eshikwaphọ mkpọ; waa àrwụ̀, bụ mẹru eje ala alị Ijiputu.
25 E sentaram-se para comer. De repente, viram que ia passando uma caravana de ismaelitas que vinha de Gileade e ia para o Egito. Os seus camelos estavam carregados de perfumes e de especiarias .
26 Jiuda sụ ụnwunna iya: “?Bụ urwu gụnu bẹ anyi e-rita iya m'ọ bụru l'anyi gburu nwanna anyi bya eworu mee ya domia?
26 Aí Judá disse aos irmãos: — O que vamos ganhar se matarmos o nosso irmão e depois escondermos a sua morte?
27 Unu g'anyi ree ya oshilọkpa Ishimẹlu. G'ọ tọ dụkwa iphe, anyi e-je iya ememe; eshi ọphu ọ bụ nwanna anyi; tẹme anyi bụru mee lanụ.” Ụnwunna iya kweta.
27 Em vez de o matarmos, vamos vendê-lo a esses ismaelitas. Afinal de contas ele é nosso irmão, é do nosso sangue. Os irmãos concordaram.
28 Ndu Midiyanu ono, agba nghọ ono ghatashịepho; ụnwunna Jiósẹfu bya ekufuta iya lẹ nsụ ono; woru iya ree oshilọkpa Ishimẹlu ono ụkporo ẹkpa-ego mkpọla-ọchaa. Ẹphe kpụta iya lashịa Ijiputu.
28 Quando alguns negociantes midianitas passaram por ali, os irmãos de José o tiraram do poço e o venderam aos ismaelitas por vinte barras de prata. E os ismaelitas levaram José para o Egito.
29 Rúbẹnu byaẹpho lẹ nsụ ono bya ahụma lẹ Jiósẹfu ta nọedu iya; o gude ẹhu-eghu woru uwe iya gbajaa.
29 Quando Rúben voltou ao poço e viu que José não estava lá dentro, rasgou as suas roupas em sinal de tristeza.
30 O jepfu ụnwunna iya phẹ je asụ phẹ: “Nwata ono ta nọekwa l'ẹka e chieru iya. ?Bụkpoo awe bẹ mu e-dobe iphu?”
30 Ele voltou para o lugar onde os seus irmãos estavam e disse: — O rapaz não está mais lá! E agora o que é que eu vou fazer?
31 Noo ya; ẹphe bya achịta uwe Jiósẹfu bya egbua eghu; woru uwe Jiósẹfu ono tsẹe lẹ mee ya.
31 Então os irmãos mataram um cabrito e com o sangue mancharam a túnica de José.
32 Ẹphe chịta uwe ono, chịkashiru mkpọ ono chiphuru nna phẹ azụ; sụ iya: “Anyi hụmakwaru iphe-a l'ụzo; lekwaa ya ẹnya g'ị maru ?bụ kẹ nwa ngu tọo tọ bụdu iya?”
32 Depois levaram a túnica ao pai e disseram: — Achamos isso aí. Será que é a túnica do seu filho?
33 Jiékọpu bya elee ẹnya; ọ bụru iya. Ọ sụ: “Ọ kwa uwe nwa mu-o! Ọ dụkwa g'ọ bụ anụ-ẹgbudu gburu iya. Oowaa! Nta-a bẹ Jiósẹfu bẹ anụ-ẹgbudu lajashịakwaru nanụ nanụ!”
33 Jacó a reconheceu e disse: — Sim, é a túnica do meu filho! Certamente algum animal selvagem o despedaçou e devorou.
34 Jiékọpu woru uwe iya gbajaa; bya achịta uwe aphụ yee onwiya; bya araa ẹkwa nwa iya ono ujiku olemole.
34 Então, em sinal de tristeza, Jacó rasgou as suas roupas e vestiu roupa de luto. E durante muito tempo ficou de luto pelo seu filho.
35 Ụnwu iya k'unwoke; mẹ ụnwada iya bya g'ẹphe dụa ya obu. Ọphu o kwedu g'a dụta iya. O pfua sụ: “Mu a-gụkwa aphụ nwa mu-a jasụ mu alapfu iya lẹ maa.” Ọ bụru ẹgube ono bụ gẹ nna iya gude gụa aphụ iya.
35 Todos os seus filhos e filhas tentaram consolá-lo, mas ele não quis ser consolado e disse: — Vou ficar de luto por meu filho até que vá me encontrar com ele no E continuou de luto por seu filho José.
36 No iya; ndu Midiyanu ono woru Jiósẹfu ree Potifa l'alị Ijiputu. Potifa ono bụ onye lanụ l'ime ndu Fero nụru oke-ọkwa; kẹle ọ bụ ishi ndu ojọgu, eche Fero nche.
36 Enquanto isso, os midianitas venderam José a Potifar, oficial e capitão da guarda do rei do Egito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 37, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.