Gênesis 41
Ya bàbànán ne Dios nga nesúrát kiya baru wa túlag Genesis se Exodus (ISD) vs VC
1 Ay kane malpás ya duwa dagun ka panda, ay uwad pe tagenap tu ári. Tagenap na kanu mà nga magsisíkád kitu dappit natu wángag Nile.
1 Dois anos depois, o faraó teve um sonho: encontrava-se ele perto do Nilo,
2 Ay pìlát na kanu wala daya pittu wa báka nga nappiya se nallùmag, nga gumàdáng nga gayát kitu wángag, ay se da la nga magárab kitu katub-tubngán.
2 de onde saíram sete vacas belas e gordas, que se puseram a pastar a verdura.
3 Ay se la uwad kanu mà manin pe ya pittu wa báka nga naniw-níwáng nga nagpag-pagrát tala datu tàgáng da. Ay gumàdáng da pe, nga gayát kitu wángag. Nawe da nga tummaging kadatu pittu nga nallùmag nga atán pe kitu dappit Nile.
3 Mas, eis que saíram em seguida do mesmo Nilo sete outras vacas, feias e magras, que vieram e se puseram ao lado das outras na margem do rio.
4 Ay datu naniw-níwáng nga báka ay kinnán da kanu mà datu pittu wa nappiya se nallùmag ga báka. Ay se la nga nalukág tu ári.
4 As vacas feias e magras devoraram as sete vacas belas e gordas. E o faraó despertou.
5 Ay nìlà manin tu ári, ay se uwad manin tagenap na. Tagenap na ya pittu ngabgát ta ammay ki isa nga dáwa. Nabgát da tutu wala, ay se nalútu da pe yin.
5 Adormeceu de novo e teve outro sonho: sete espigas grossas e belas saíam de uma mesma haste.
6 Ay se la pe uwad linumtuwád da pittu ngabgát ta ammay, may pabeg da lappit se nakarsi da gapu ki bal-báli nga gayát ki lattakán.
6 Mas eis que em seguida germinaram sete outras espigas, magras e ressequidas pelo vento do oriente.
7 Ay datu pittu ngabgát ta lappit ta ammay, ay sillan da datu pittu ngabgát ta nabgát se nalútu. Ay nalukág manin tu ári ta tagenap na ngala gáyám tun.
7 E as espigas magras devoraram as sete espigas grossas e cheias. E o faraó despertou: era um sonho.
8 Ay kane din pagmakát, ay nariribù. Ay tútu pinaayabán na datu atán kababalin se mamasírib ba lalláki ki ngámin Egipto. Ay se na la kagiyan tu tagenap na kaggída, ngamay áwan makekagi kaggída kitu kesarután natu tagenap na.
8 Chegada a manhã, o faraó com o espírito preocupado, mandou chamar todos os mágicos e sábios do Egito. Contou-lhes seus sonhos, mas nenhum deles soube explicá-los.
9 Ay se la nán tu ap-apu datu para tog kitu ári, “Apu, nepadamdam kiyà kídi nga algaw ya básul ku kitu isa nga bálud.
9 Então o copeiro-mor disse-lhe: "Vou confessar a minha falta.
10 Kitu nangalùsaw mu kadakami nga bobonan mu, ay nebálud nakami se itu ap-apu datu para kuwa ka sinápay mu kitu balay natu kapitán daya guwardiya.
10 Um dia, tendo-se o faraó irado contra os seus servos, mandou-me meter na prisão em casa do chefe da guarda, com o padeiro-mor.
11 Isa nga gabi kitu agba-balúdán, ay nagtagenap kami. Nagbaláki datu tagenap mi, se nagbaláki pe datu sarut da.
11 Eis que uma noite tivemos nós dois um sonho, cada um o seu.
12 Ay kitu agba-balúdán, ay uwad pe isa nga Hebreo nga bálud nga bobonan natu kapitán datu guwardiya. Nekagi mi kaggína datu tagenap mi, ay nesarután nada.
12 Ora, estava lá conosco um jovem hebreu, escravo do chefe da guarda. Contamos-lhe nossos sonhos, e ele no-los interpretou, a cada um o seu.
13 Ay nàwa kurug pe datu kinagi na nga sarut datu tagenap mi. Pinagulli nà kammin kurug kídi ubra ku, ay se pinapatay mu tu ap-apu datu para kuwa ka sinápay mu, nga ummán kitu kinagi na,” nán na.
13 E os acontecimentos confirmaram sua interpretação: eu fui restabelecido no meu cargo, e o outro foi pendurado."
14 Ay díkod pinálà natu ári tu Jose. Ay dágus da la kurug nelawán tu Jose kitu agba-balúdán. Nagim-íming pikam se nagsukát, ay se la nga nawe kitu giyán tu ári.
14 O faraó mandou chamar José, o qual foi, imediatamente, tirado do cárcere. Ele barbeou-se, trocou de roupas e apresentou-se diante do faraó.
15 Ay nán tu ári kitu Jose, “Uwad tagenap ku ngamay áwan nala ya makekagi kiyà ki sarut na. Nagìna ku nga annung mu kanu ya mangisarut kadaya tag-tagenap,” nán tu ári.
15 Este disse-lhe: "Tive um sonho que ninguém pôde interpretar. Mas ouvi dizer de ti, que basta contar-te um sonho para que tu o expliques."
16 Ay nán natu Jose kitu ári, “Akkan iyà, ápu, ya makekagi ki kustu nga sarut daya tagenap mu, nu di e Dios sala,” nán na.
16 "Não sou eu, respondeu José, mas é Deus quem dará ao faraó uma explicação favorável."
17 Ay díkod nán natu ári kitu Jose, “Tagenap ku nga atán nà kanu mà a magsisíkád ki dappit Nile.
17 O faraó disse então a José: "Em meu sonho, eu estava à margem do Nilo,
18 Ay pagkìlát ku kanu mà ala ya pittu wa nappiya se nallùmag ga báka nga gummàdáng gayát kitu wángag. Ay se dala kanu mà a nagárab kitu katub-tubngán.
18 e eis que do Nilo saíram sete vacas gordas e belas, que se puseram a pastar a verdura.
19 Ay se la uwad kanu mà manin pittu nga báka nga naniw-níwáng nga nagpag-pagrát tu tàgáng da. Pissán ku pikam makasingan ka ummán kadatun ki ngámin Egipto.
19 E saíram em seguida sete outras vacas magras, feias e disformes, como jamais vi em todo o Egito.
20 Ay datu naniw-níwáng nga báka, ay kinnán da kanu mà datu nunna nga pittu nga nallúmag.
20 As vacas magras e feias devoraram as sete primeiras, as gordas,
21 Ngamay oray kitu nakkán da ngin datu nallùmag ga báka, ay akkan ta pe makagi nga kinnán dada ta, it-ittu da kam ma naniw-níwáng. Ay se yà a nalukág.
21 que entraram em seu ventre como se nada fossem, pois ficaram tão macilentas e feias como antes. Nesta altura despertei.
22 Ay kane matúdug gà manin ay uwad manin tagenap ku. Tagenap ku nga uwad kanu mà nasingan ku nga pittu ngabgát ta ammay ki isa nga dáwa. Nabgát se nalútu kanu mà datu ammay.
22 E tive outro sonho: vi elevar-se de uma mesma haste sete espigas cheias e belas.
23 Ay uwad kanu mà nasingan ku pe nga pittu ngabgát ta pabeg lappit se nakarsi kitu dáwa. Nakarsi da gapu ki bal-báli nga maggayát ki lattakán.
23 Mas eis que sete outras espigas medíocres, finas e queimadas pelo vento do oriente, germinaram em seguida;
24 Ay datu pabeg lappit ta ammay, ay sillan da kanu mà datu nabgát. Kinagi ku dedi yin kadaya mamasírib, ngamay áwan ya makesarut kaggída,” nán tu ári.
24 e as espigas magras engoliram as sete belas espigas. Em vão contei tudo isto aos mágicos; nenhum deles pôde dar-me a explicação".
25 Ay tútu nán natu Jose kitu ári, “Daya duwa nga tagenap mu, ápu, ay sissa kam ya sarut da,” nán na. “Nepakammu ne Dios kikaw, ápu ári, ya palánu na nga kuwaan kídi.
25 José disse ao faraó: "O {duplo} sonho do faraó reduz-se a um só. Deus revelou ao faraó o que ele vai fazer.
26 Ya sarut datu pittu wa nallùmag nga báka se datu pittu ngabgát ta ammay nga nabgát ay sissa kam. Pittu dagun ya sarut da.
26 As sete belas vacas são sete anos, e as sete belas espigas, igualmente, sete anos; o sonho é um só.
27 Ya sarut datu pittu wa naniw-níwáng se nagpag-pagrát ta tàgáng nga báka se datu pittu ngabgát ta ammay nga lappit se nakarsi gapu ki bal-báli nga gayát ki lattakán, ay pittu dagun na ulát.
27 As sete vacas magras e feias que saíram em seguida são também sete anos; e as sete espigas vazias e queimadas pelo vento do oriente serão sete anos de miséria.
28 Ummán kitu nán ku win kikaw, ápu ári, nepakammu ne Dios kikaw ya palánu na nga kuwaan.
28 É como eu disse ao faraó: Deus lhe revela o que vai fazer.
29 Atán pittu dagun na adu tutu wala ya maápit tada ngámin kanedi Egipto.
29 Haverá sete anos de grande abundância para todo o Egito.
30 Ngamay kalpasán nayán, ay sumarunu pe yin ya pittu dagun na ulát. Ay áwan tada akadamdam nu wà ummán natu pittu dagun nin na adu tutu wala ya ápit tada, áta palotán ya ulát, ay marápun daya umíli nu áwan sumeng kaggída.
30 Virão em seguida sete anos de miséria que farão esquecer toda a abundância no Egito. A fome devastará o país.
31 Maligpanán daya tolay pe yin datu pittu dagun na adu tutu wala ya ápit tada, ta palotán tutu wala ya ulát kiyán.
31 E a abundância do país não será mais notada, por causa da fome que se seguirá, porque será violenta.
32 Duwa ya nangidalenán ne Dios kiya piyán na kagiyan kikaw, ápu ári, áta napalánu na ngin, ay se tagay ya kàwa na pe yin.
32 Se o sonho se repetiu duas vezes ao faraó, é que a coisa está bem decretada da parte de Deus, que vai apressar-se em executá-la.
33 Ay díkod sumápul ka ngin, ápu ári, ka isa nga laláki nga nabobot se nasírib. Aggína ya pakammuwan mu ki ngámin Egipto.
33 Agora, pois, escolha o rei um homem sábio e prudente para pô-lo à testa do país.
34 Pumíli ka pe, ápu ári, kadaya ù-upisiyál nga ittu daya magpaurnung ka pagkalimma daya ap-ápit da tolay ki ngámin Egipto kiya pittu dagun na adu tutu wala ya ápit tada.
34 Nomeie também o faraó administradores no país, que recolham a quinta parte das colheitas do Egito, durante os sete anos de abundância.
35 Ay paurnung mu pe kaggída ya ngámin na mabunna da kadaya dagun na adu tutu wala ya maápit da. Magpàwa ka ka álang kadaya il-íli nga ittu ya pangipintàán kadayán. Ay se mu la nga pabantayán. Ingágan mu dayán kikaw, ápu ári.
35 Eles ajuntarão todos os produtos destes bons anos que vêm, e armazenarão o trigo nas cidades, à disposição do faraó como provisões a conservar.
36 Ngámin dayán, ay sagáma da ngámin para kadaya dagun na aggulát naya ngámin Egipto, ta senu akkan matay da tolay ki ulát,” nán natu Jose.
36 Estes mantimentos formarão para o país uma reserva em previsão dos sete anos de fome que assolarão o Egito. Dessa forma o país não será arruinado pela fome."
37 Ay pàgan natu ári se datu ù-upisiyál na tun na palánu.
37 Essas palavras agradaram o faraó e toda a sua gente.
38 Ay nán natu ári kadatu ù-upisiyál na, “Awan tada masmà a tolay ya nasì-sírib may idi ya tolay, ta atán kaggína ya Ispiritu ne Dios,” nán na.
38 "Poderíamos, disse-lhes ele, encontrar um homem que tenha, tanto como este, o espírito de Deus?"
39 Ay díkod, nán natu ári kitu Jose, “Ay gapu ta nepakammu ne Dios kikaw ngámin dedi, inna nád pikam mala ya nalàlaing se nasì-sírib may ikaw?
39 E disse em seguida a José: "Pois que Deus te revelou tudo isto, não haverá ninguém tão prudente e tão sábio como tu.
40 Ikaw ya pakammuwan ku kídi pangiturayán ku. Ngámin na kagiyam ay ikurug dedi nga tolay ku. Ikaw ya sumarunu kiyà ki turáy,” nán natu ári.
40 Tu mesmo serás posto à frente de toda a minha casa, e todo o meu povo obedecerá à tua palavra: só o trono me fará maior do que tu."
41 “Ikaw win ya pakammuwan ku ki ngámin Egipto,” nán natu ári.
41 "Vês, disse-lhe ainda, eis que te ponho à testa de todo o Egito."
42 Ay se la nga linàmut natu ári tu sangkilat ta immamarka na se na isangkilat kitu Jose ka pakasinnán ki turáy natu Jose. Binaduwán na pe ka dilána, ay se na pe sipattallán ka kadena nga balitù.
42 E o faraó, tirando o anel de sua mão, pôs na mão de José; e o fez revestir-se de vestes de linho fino e meteu-lhe ao pescoço um colar de ouro.
43 Ay pinagtakay na pe tu Jose kitu mekàduwa nga takay na. Ay se na nán kadatu tolay, “Magukkab kayu!” nán na. Díkod pinagbalin na ka apu tu Jose ki ngámin Egipto.
43 E, fazendo-o montar no segundo dos seus carros, mandou que se clamasse diante dele: "Ajoelhai-vos!" É assim que ele foi posto à frente de todo o Egito,
44 Ay nán pikam natu ári kitu Jose, “Iyà ya ári kídi Egipto, ngamay áwan oray inna ki ngámin Egipto ya makàwa ka oray nágan nu akkan mu ipalúbus,” nán na.
44 e o faraó disse-lhe: "Sou eu o faraó: sem tua permissão não se moverá a mão nem o pé em toda a terra do Egito."
45 Ay nengágan natu ári tu Jose ka Zafenat Panea. Ay niddán na pe ka atáwa na. Tu Asenat ta pútut tu Potifera nga pádi ka íli On tu inatawán na. Ay díkod nagbalin ka naturáy Jose ki ngámin tu Egipto.
45 O faraó chamou a José Tsafenat-Paneac, e deu-lhe por mulher Asenet, filha de Putifar, sacerdote de On.
46 Tallu púlu dagun tu Jose yin kaggína nga manggayát ta magsirbi kitu ári ka Egipto. Ay díkod nagpakáda tu Jose kitu ári, se na nawe dinàdàdà tu ngámin il-ileli ka Egipto.
46 José tinha trinta anos quando se apresentou diante do faraó, o rei do Egito. Ele retirou-se da casa do faraó e percorreu todo o país.
47 Ay kadatu pittu dagun na adu ápit datu tolay, ay adu tutu wala kurug datu ápit da.
47 A terra produziu abundantemente durante os sete anos de fertilidade.
48 Ay pinaurnung natu Jose ngámin datu pagkalimma datu ápit da kitu nunna nga pittu dagun, se na nga nepippáy kadatu al-álang da kadatu il-ileli ka Egipto. Datu ápit datu il-ileli, ay naurnung se neálang kampela ngin nin kitun na íli.
48 José ajuntou todo o produto destes sete anos no Egito e os pôs em reserva nas cidades, e os mantimentos dos campos que estavam ao redor de cada cidade, guardou-os na mesma cidade.
49 Ay adu tutu wala datu ammay ya napaurnung tu Jose. Inupatán da bilángan tu kaadu na, ta ummán ka kaadu ginat ki bebay tu kaadu na.
49 José ajuntou trigo como a areia do mar, em tal quantidade que se não podia contar, pois que ela excedia a toda a medida.
50 Ay kitu akkan pikam inumbet tu ulát, ay duwa ngin datu annánà tu Jose se tu Asenat ta an-anà natu Potifera nga pádi ka On.
50 Antes que viesse o ano de fome, nasceram a José dois filhos, que lhe deu Asenet, filha de Putifar, sacerdote de On.
51 Nepangágan tu Jose tu manákam ka Manase. Ata nán na nga, “Pinakaligpanán ne Dios kiyà datu rig-rígát kun, se ya katalekág ku ke ama se kadatu wawwágì,” nán na.
51 José chamou ao primeiro Manassés, "porque, dizia ele, Deus fez-me esquecer de todo o meu trabalho e de toda a minha família."
52 Ay nán na pe nga, “Niddán nà e Dios ka pútut ku kídi íli nga nagrig-rigátan ku,” nán na. Ay tútu nengágan na tu udiyán na an-anà na ka Efraim.
52 Chamou ao segundo Efraim, "porque, disse ele, Deus tornou-me fecundo na terra de minha aflição."
53 Ay kane pumanda ngin tu pittu dagun na aggaápit da ka Egipto,
53 Tendo acabado os sete anos de abundância que houve no Egito,
54 ay nanggayát pe yin tu pittu dagun na ulát nga ummán kitu nepadtu natu Jose. Molát ngámin datu duddúma nga íli. Ngamay ka Egipto, ay adu tu kanan datu tolay kitúni.
54 os sete anos de miséria começaram, assim como o tinha predito José. A fome assolou todos os países, mas havia pão em toda a terra do Egito.
55 Ay nu áwan kanan datu iEgipto win, ay magadang da kitu ári ka kanan da. Ngamay, “Mawe kayu ke Jose. Nu nágan naya kagiyan na kadakayu, ay ittu ya kuwaan nu,” nán na kaggída.
55 Em seguida houve fome também no Egito, e o povo clamou ao faraó pedindo pão. Este disse a todos os egípcios: "Ide a José, e fazei o que ele vos disser."
56 Díkod molát ngámin nin datu il-íli ka Egipto, ay tútu nagpalawán tu Jose yin kadatu álang, ay se na iláku kadatu tolay.
56 Como a fome assolasse toda a terra, José abriu todos os celeiros e vendeu víveres aos egípcios. Mas a penúria cresceu no Egito.
57 Ay ngámin tolay ki ngámin kalawagán nin datu naglalbet ka Egipto nga gumátang ka kanan da kitu Jose, áta palotán tu ulát ki ngámin kalawagán.
57 E de toda a terra vinha-se ao Egito comprar trigo a José, porque a fome era violenta em toda a terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.