Gênesis 41
Ya bàbànán ne Dios nga nesúrát kiya baru wa túlag Genesis se Exodus (ISD) vs NVI
1 Ay kane malpás ya duwa dagun ka panda, ay uwad pe tagenap tu ári. Tagenap na kanu mà nga magsisíkád kitu dappit natu wángag Nile.
1 Ao final de dois anos, o faraó teve um sonho: Ele estava em pé junto ao rio Nilo,
2 Ay pìlát na kanu wala daya pittu wa báka nga nappiya se nallùmag, nga gumàdáng nga gayát kitu wángag, ay se da la nga magárab kitu katub-tubngán.
2 quando saíram do rio sete vacas belas e gordas, que começaram a pastar entre os juncos.
3 Ay se la uwad kanu mà manin pe ya pittu wa báka nga naniw-níwáng nga nagpag-pagrát tala datu tàgáng da. Ay gumàdáng da pe, nga gayát kitu wángag. Nawe da nga tummaging kadatu pittu nga nallùmag nga atán pe kitu dappit Nile.
3 Depois saíram do rio mais sete vacas, feias e magras, que foram para junto das outras, à beira do Nilo.
4 Ay datu naniw-níwáng nga báka ay kinnán da kanu mà datu pittu wa nappiya se nallùmag ga báka. Ay se la nga nalukág tu ári.
4 Então as vacas feias e magras comeram as sete vacas belas e gordas. Nisso o faraó acordou.
5 Ay nìlà manin tu ári, ay se uwad manin tagenap na. Tagenap na ya pittu ngabgát ta ammay ki isa nga dáwa. Nabgát da tutu wala, ay se nalútu da pe yin.
5 Tornou a adormecer e teve outro sonho: Sete espigas de trigo, graúdas e boas, cresciam no mesmo pé.
6 Ay se la pe uwad linumtuwád da pittu ngabgát ta ammay, may pabeg da lappit se nakarsi da gapu ki bal-báli nga gayát ki lattakán.
6 Depois brotaram outras sete espigas, mirradas e ressequidas pelo vento leste.
7 Ay datu pittu ngabgát ta lappit ta ammay, ay sillan da datu pittu ngabgát ta nabgát se nalútu. Ay nalukág manin tu ári ta tagenap na ngala gáyám tun.
7 As espigas mirradas engoliram as sete espigas graúdas e cheias. Então o faraó acordou; era um sonho.
8 Ay kane din pagmakát, ay nariribù. Ay tútu pinaayabán na datu atán kababalin se mamasírib ba lalláki ki ngámin Egipto. Ay se na la kagiyan tu tagenap na kaggída, ngamay áwan makekagi kaggída kitu kesarután natu tagenap na.
8 Pela manhã, perturbado, mandou chamar todos os magos e sábios do Egito e lhes contou os sonhos, mas ninguém foi capaz de interpretá-los.
9 Ay se la nán tu ap-apu datu para tog kitu ári, “Apu, nepadamdam kiyà kídi nga algaw ya básul ku kitu isa nga bálud.
9 Então o chefe dos copeiros disse ao faraó: "Hoje me lembro de minhas faltas.
10 Kitu nangalùsaw mu kadakami nga bobonan mu, ay nebálud nakami se itu ap-apu datu para kuwa ka sinápay mu kitu balay natu kapitán daya guwardiya.
10 Certa vez o faraó ficou irado com os seus dois servos e mandou prender-me junto com o chefe dos padeiros, na casa do capitão da guarda.
11 Isa nga gabi kitu agba-balúdán, ay nagtagenap kami. Nagbaláki datu tagenap mi, se nagbaláki pe datu sarut da.
11 Certa noite cada um de nós teve um sonho, e cada sonho tinha uma interpretação.
12 Ay kitu agba-balúdán, ay uwad pe isa nga Hebreo nga bálud nga bobonan natu kapitán datu guwardiya. Nekagi mi kaggína datu tagenap mi, ay nesarután nada.
12 Pois bem, havia lá conosco um jovem hebreu, servo do capitão da guarda. Contamos a ele os nossos sonhos, e ele os interpretou, dando a cada um de nós a interpretação do seu próprio sonho.
13 Ay nàwa kurug pe datu kinagi na nga sarut datu tagenap mi. Pinagulli nà kammin kurug kídi ubra ku, ay se pinapatay mu tu ap-apu datu para kuwa ka sinápay mu, nga ummán kitu kinagi na,” nán na.
13 E tudo aconteceu conforme ele nos dissera: eu fui restaurado à minha posição e o outro foi enforcado".
14 Ay díkod pinálà natu ári tu Jose. Ay dágus da la kurug nelawán tu Jose kitu agba-balúdán. Nagim-íming pikam se nagsukát, ay se la nga nawe kitu giyán tu ári.
14 O faraó mandou chamar José, que foi trazido depressa do calabouço. Depois de se barbear e trocar de roupa, apresentou-se ao faraó.
15 Ay nán tu ári kitu Jose, “Uwad tagenap ku ngamay áwan nala ya makekagi kiyà ki sarut na. Nagìna ku nga annung mu kanu ya mangisarut kadaya tag-tagenap,” nán tu ári.
15 O faraó disse a José: "Tive um sonho que ninguém consegue interpretar. Mas ouvi falar que você, ao ouvir um sonho, é capaz de interpretá-lo".
16 Ay nán natu Jose kitu ári, “Akkan iyà, ápu, ya makekagi ki kustu nga sarut daya tagenap mu, nu di e Dios sala,” nán na.
16 Respondeu-lhe José: "Isso não depende de mim, mas Deus dará ao faraó uma resposta favorável".
17 Ay díkod nán natu ári kitu Jose, “Tagenap ku nga atán nà kanu mà a magsisíkád ki dappit Nile.
17 Então o faraó contou o sonho a José: "Sonhei que estava de pé, à beira do Nilo,
18 Ay pagkìlát ku kanu mà ala ya pittu wa nappiya se nallùmag ga báka nga gummàdáng gayát kitu wángag. Ay se dala kanu mà a nagárab kitu katub-tubngán.
18 quando saíram do rio sete vacas, belas e gordas, que começaram a pastar entre os juncos.
19 Ay se la uwad kanu mà manin pittu nga báka nga naniw-níwáng nga nagpag-pagrát tu tàgáng da. Pissán ku pikam makasingan ka ummán kadatun ki ngámin Egipto.
19 Depois saíram outras sete, raquíticas, muito feias e magras. Nunca vi vacas tão feias em toda a terra do Egito.
20 Ay datu naniw-níwáng nga báka, ay kinnán da kanu mà datu nunna nga pittu nga nallúmag.
20 As vacas magras e feias comeram as sete vacas gordas que tinham aparecido primeiro.
21 Ngamay oray kitu nakkán da ngin datu nallùmag ga báka, ay akkan ta pe makagi nga kinnán dada ta, it-ittu da kam ma naniw-níwáng. Ay se yà a nalukág.
21 Mesmo depois de havê-las comido, não parecia que o tivessem feito, pois continuavam tão magras como antes. Então acordei.
22 Ay kane matúdug gà manin ay uwad manin tagenap ku. Tagenap ku nga uwad kanu mà nasingan ku nga pittu ngabgát ta ammay ki isa nga dáwa. Nabgát se nalútu kanu mà datu ammay.
22 "Depois tive outro sonho: Vi sete espigas de cereal, cheias e boas, que cresciam num mesmo pé.
23 Ay uwad kanu mà nasingan ku pe nga pittu ngabgát ta pabeg lappit se nakarsi kitu dáwa. Nakarsi da gapu ki bal-báli nga maggayát ki lattakán.
23 Depois delas, brotaram outras sete, murchas e mirradas, ressequidas pelo vento leste.
24 Ay datu pabeg lappit ta ammay, ay sillan da kanu mà datu nabgát. Kinagi ku dedi yin kadaya mamasírib, ngamay áwan ya makesarut kaggída,” nán tu ári.
24 As espigas magras engoliram as sete espigas boas. Contei isso aos magos, mas ninguém foi capaz de explicá-lo".
25 Ay tútu nán natu Jose kitu ári, “Daya duwa nga tagenap mu, ápu, ay sissa kam ya sarut da,” nán na. “Nepakammu ne Dios kikaw, ápu ári, ya palánu na nga kuwaan kídi.
25 "O faraó teve um único sonho", disse-lhe José. "Deus revelou ao faraó o que ele está para fazer.
26 Ya sarut datu pittu wa nallùmag nga báka se datu pittu ngabgát ta ammay nga nabgát ay sissa kam. Pittu dagun ya sarut da.
26 As sete vacas boas são sete anos, e as sete espigas boas são também sete anos; trata-se de um único sonho.
27 Ya sarut datu pittu wa naniw-níwáng se nagpag-pagrát ta tàgáng nga báka se datu pittu ngabgát ta ammay nga lappit se nakarsi gapu ki bal-báli nga gayát ki lattakán, ay pittu dagun na ulát.
27 As sete vacas magras e feias que surgiram depois das outras, e as sete espigas mirradas, queimadas pelo vento leste, são sete anos. Serão sete anos de fome.
28 Ummán kitu nán ku win kikaw, ápu ári, nepakammu ne Dios kikaw ya palánu na nga kuwaan.
28 "É exatamente como eu disse ao faraó: Deus mostrou ao faraó aquilo que ele vai fazer.
29 Atán pittu dagun na adu tutu wala ya maápit tada ngámin kanedi Egipto.
29 Sete anos de muita fartura estão para vir sobre toda a terra do Egito,
30 Ngamay kalpasán nayán, ay sumarunu pe yin ya pittu dagun na ulát. Ay áwan tada akadamdam nu wà ummán natu pittu dagun nin na adu tutu wala ya ápit tada, áta palotán ya ulát, ay marápun daya umíli nu áwan sumeng kaggída.
30 mas depois virão sete anos de fome. Então todo o tempo de fartura será esquecido, pois a fome arruinará a terra.
31 Maligpanán daya tolay pe yin datu pittu dagun na adu tutu wala ya ápit tada, ta palotán tutu wala ya ulát kiyán.
31 A fome que virá depois será tão rigorosa que o tempo de fartura não será mais lembrado na terra.
32 Duwa ya nangidalenán ne Dios kiya piyán na kagiyan kikaw, ápu ári, áta napalánu na ngin, ay se tagay ya kàwa na pe yin.
32 O sonho veio ao faraó duas vezes porque a questão já foi decidida por Deus, que se apressa em realizá-la.
33 Ay díkod sumápul ka ngin, ápu ári, ka isa nga laláki nga nabobot se nasírib. Aggína ya pakammuwan mu ki ngámin Egipto.
33 "Procure agora o faraó um homem criterioso e sábio e coloque-o no comando da terra do Egito.
34 Pumíli ka pe, ápu ári, kadaya ù-upisiyál nga ittu daya magpaurnung ka pagkalimma daya ap-ápit da tolay ki ngámin Egipto kiya pittu dagun na adu tutu wala ya ápit tada.
34 O faraó também deve estabelecer supervisores para recolher um quinto da colheita do Egito durante os sete anos de fartura.
35 Ay paurnung mu pe kaggída ya ngámin na mabunna da kadaya dagun na adu tutu wala ya maápit da. Magpàwa ka ka álang kadaya il-íli nga ittu ya pangipintàán kadayán. Ay se mu la nga pabantayán. Ingágan mu dayán kikaw, ápu ári.
35 Eles deverão recolher o que puderem nos anos bons que virão e fazer estoques de trigo que, sob o controle do faraó, serão armazenados nas cidades.
36 Ngámin dayán, ay sagáma da ngámin para kadaya dagun na aggulát naya ngámin Egipto, ta senu akkan matay da tolay ki ulát,” nán natu Jose.
36 Esse estoque servirá de reserva para os sete anos de fome que virão sobre o Egito, para que a terra não seja arrasada pela fome. "
37 Ay pàgan natu ári se datu ù-upisiyál na tun na palánu.
37 O plano pareceu bom ao faraó e a todos os seus conselheiros.
38 Ay nán natu ári kadatu ù-upisiyál na, “Awan tada masmà a tolay ya nasì-sírib may idi ya tolay, ta atán kaggína ya Ispiritu ne Dios,” nán na.
38 Por isso o faraó lhes perguntou: "Será que vamos achar alguém como este homem, em quem está o espírito divino? "
39 Ay díkod, nán natu ári kitu Jose, “Ay gapu ta nepakammu ne Dios kikaw ngámin dedi, inna nád pikam mala ya nalàlaing se nasì-sírib may ikaw?
39 Disse, pois, o faraó a José: "Uma vez que Deus lhe revelou todas essas coisas, não há ninguém tão criterioso e sábio como você.
40 Ikaw ya pakammuwan ku kídi pangiturayán ku. Ngámin na kagiyam ay ikurug dedi nga tolay ku. Ikaw ya sumarunu kiyà ki turáy,” nán natu ári.
40 Você terá o comando de meu palácio, e todo o meu povo se sujeitará às suas ordens. Somente em relação ao trono serei maior que você".
41 “Ikaw win ya pakammuwan ku ki ngámin Egipto,” nán natu ári.
41 E o faraó prosseguiu: "Entrego a você agora o comando de toda a terra do Egito".
42 Ay se la nga linàmut natu ári tu sangkilat ta immamarka na se na isangkilat kitu Jose ka pakasinnán ki turáy natu Jose. Binaduwán na pe ka dilána, ay se na pe sipattallán ka kadena nga balitù.
42 Em seguida o faraó tirou do dedo o seu anel de selar e o colocou no dedo de José. Mandou-o vestir linho fino e colocou uma corrente de ouro em seu pescoço.
43 Ay pinagtakay na pe tu Jose kitu mekàduwa nga takay na. Ay se na nán kadatu tolay, “Magukkab kayu!” nán na. Díkod pinagbalin na ka apu tu Jose ki ngámin Egipto.
43 Também o fez subir em sua segunda carruagem real, e à frente os arautos iam gritando: "Abram caminho! " Assim José foi colocado no comando de toda a terra do Egito.
44 Ay nán pikam natu ári kitu Jose, “Iyà ya ári kídi Egipto, ngamay áwan oray inna ki ngámin Egipto ya makàwa ka oray nágan nu akkan mu ipalúbus,” nán na.
44 Disse ainda o faraó a José: "Eu sou o faraó, mas sem a sua palavra ninguém poderá levantar a mão nem o pé em todo o Egito".
45 Ay nengágan natu ári tu Jose ka Zafenat Panea. Ay niddán na pe ka atáwa na. Tu Asenat ta pútut tu Potifera nga pádi ka íli On tu inatawán na. Ay díkod nagbalin ka naturáy Jose ki ngámin tu Egipto.
45 O faraó deu a José o nome de Zafenate-Panéia e lhe deu por mulher Azenate, filha de Potífera, sacerdote de Om. Depois José foi inspecionar toda a terra do Egito.
46 Tallu púlu dagun tu Jose yin kaggína nga manggayát ta magsirbi kitu ári ka Egipto. Ay díkod nagpakáda tu Jose kitu ári, se na nawe dinàdàdà tu ngámin il-ileli ka Egipto.
46 José tinha trinta anos de idade quando começou a servir ao faraó, rei do Egito. Ele se ausentou da presença do faraó e foi percorrer todo o Egito.
47 Ay kadatu pittu dagun na adu ápit datu tolay, ay adu tutu wala kurug datu ápit da.
47 Durante os sete anos de fartura a terra teve grande produção.
48 Ay pinaurnung natu Jose ngámin datu pagkalimma datu ápit da kitu nunna nga pittu dagun, se na nga nepippáy kadatu al-álang da kadatu il-ileli ka Egipto. Datu ápit datu il-ileli, ay naurnung se neálang kampela ngin nin kitun na íli.
48 José recolheu todo o excedente dos sete anos de fartura no Egito e o armazenou nas cidades. Em cada cidade ele armazenava o trigo colhido nas lavouras das redondezas.
49 Ay adu tutu wala datu ammay ya napaurnung tu Jose. Inupatán da bilángan tu kaadu na, ta ummán ka kaadu ginat ki bebay tu kaadu na.
49 Assim José estocou muito trigo, como a areia do mar. Tal era a quantidade que ele parou de anotar, porque ia além de toda medida.
50 Ay kitu akkan pikam inumbet tu ulát, ay duwa ngin datu annánà tu Jose se tu Asenat ta an-anà natu Potifera nga pádi ka On.
50 Antes dos anos de fome, Azenate, filha de Potífera, sacerdote de Om, deu a José dois filhos.
51 Nepangágan tu Jose tu manákam ka Manase. Ata nán na nga, “Pinakaligpanán ne Dios kiyà datu rig-rígát kun, se ya katalekág ku ke ama se kadatu wawwágì,” nán na.
51 Ao primeiro, José deu o nome de Manassés, dizendo: "Deus me fez esquecer todo o meu sofrimento e toda a casa de meu pai".
52 Ay nán na pe nga, “Niddán nà e Dios ka pútut ku kídi íli nga nagrig-rigátan ku,” nán na. Ay tútu nengágan na tu udiyán na an-anà na ka Efraim.
52 Ao segundo filho chamou Efraim, dizendo: "Deus me fez prosperar na terra onde tenho sofrido".
53 Ay kane pumanda ngin tu pittu dagun na aggaápit da ka Egipto,
53 Assim chegaram ao fim os sete anos de fartura no Egito,
54 ay nanggayát pe yin tu pittu dagun na ulát nga ummán kitu nepadtu natu Jose. Molát ngámin datu duddúma nga íli. Ngamay ka Egipto, ay adu tu kanan datu tolay kitúni.
54 e começaram os sete anos de fome, como José tinha predito. Houve fome em todas as terras, mas em todo o Egito havia alimento.
55 Ay nu áwan kanan datu iEgipto win, ay magadang da kitu ári ka kanan da. Ngamay, “Mawe kayu ke Jose. Nu nágan naya kagiyan na kadakayu, ay ittu ya kuwaan nu,” nán na kaggída.
55 Quando todo o Egito começou a sofrer com a fome, o povo clamou ao faraó por comida, e este respondeu a todos os egípcios: "Dirijam-se a José e façam o que ele disser".
56 Díkod molát ngámin nin datu il-íli ka Egipto, ay tútu nagpalawán tu Jose yin kadatu álang, ay se na iláku kadatu tolay.
56 Quando a fome já se havia espalhado por toda a terra, José mandou abrir os locais de armazenamento e começou a vender trigo aos egípcios, pois a fome se agravava em todo o Egito.
57 Ay ngámin tolay ki ngámin kalawagán nin datu naglalbet ka Egipto nga gumátang ka kanan da kitu Jose, áta palotán tu ulát ki ngámin kalawagán.
57 E de toda a terra vinha gente ao Egito para comprar trigo de José, porquanto a fome se agravava em toda parte.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.