Mateus 13
U BULUNGANA U NIGA (HLA) vs NVT
1 Na nonei has turu lan be Iesu e la ba neto a luma me na gumuna i rehina Ramun a Perperere i Galili, me hihatutsina.
1 Mais tarde, naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e sentou-se à beira-mar.
2 U katun ti gono uama i tanen i para koru, ba nonei e na osato tara tsi toa tsi tolala me gumna i tanen. Na barebana i tuolia i monsingmou.
2 Logo, uma grande multidão se juntou ao seu redor. Então ele entrou num barco, sentou-se e ensinou o povo que permanecia na praia.
3 Nonei e hatuts rane ien a ka para turu haharoei. Na toa haharoei e kato u teka: “A katun e na hula tsihasein a ngalina kannou.
3 Jesus contou várias parábolas, como esta: “Um lavrador saiu para semear.
4 Tara poata te tsihasa nien a ngal tara kui, ba palainu ngal te pururuku ria i maroro, bu apena e la rima me mi nou hakape ren.
4 Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, e as aves vieram e as comeram.
5 Na palai i pururukuia turu tsikitsiki te ka mei u lapo, ba te ka mena a tsitabubun tsikitsiki koru. Bu ngal e pusuku boroborona, taraha u tsikitsiki e ma lai i iogana.
5 Outras sementes caíram em solo rochoso e, não havendo muita terra, germinaram rapidamente,
6 Ba poata te la seima a pitala me piri halangoe nen, taraha a poloso e ma la uai i iogana, ba man kan leba teka e lango boroborona.
6 mas as plantas logo murcharam sob o calor do sol e secaram, pois não tinham raízes profundas.
7 Na palair u ngal i pururukuia turu tsikitsiki te ka mei u kolits u hihitoka, bu kolits e panir me kato homier a man kan leba teka.
7 Outras sementes caíram entre espinhos, que cresceram e sufocaram os brotos.
8 Ba palainu ngal e pururuku ria turu tsikitsiki u niga, me panina me ka mena a hua. A palabi i ka mei a hua a para koru, na palabi i ka mei a hua te molo para, na palabi i ka mei a hua te ma para balai.”
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada.
9 Be Iesu e poiena, “A katun te atein hengona e ga hengo haniga.”
9 Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
10 Bu katunun tsitsilo e la uarima tere Iesu me rangatse ren, “Taraha ba lö te ranga nem u haharoei poata te ranga mia lö i taren?”
10 Os discípulos vieram e lhe perguntaram: “Por que o senhor usa parábolas quando fala ao povo?”.
11 Be Iesu e poiena, “E Sunahan e haruto ranei limiu a ka te ma haruto rien u barebana i manasa. Alimiu e atei sil talemiu ime te mar pepeito kap uanen. Kaba barebana teka e ma ateiri.
11 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino dos céus, mas a outros não.
12 Taraha, a katun te ateina, e Sunahan e hala lele noien romana a niatei, ba nonei te ka mena romana a niatei a niga. Kaba a katun te raman ateina, e Sunahan e lu ba nenou romana a tsitabubun niatei te ka menen.
12 Pois ao que tem, mais lhe será dado, e terá em grande quantia; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Nonei a ka te ranga megi lia u haharoei tara barebana teka, taraha nori e tarar kaba e ma tara hamanari, na nori e hahengor kaba e ma hengo hamanari, ne ma atei hasri.
13 É por isso que uso parábolas: eles olham, mas não veem; escutam, mas não ouvem nem entendem.
14 U ranga tere Aisaia a propet i manasa e butu hamana sila tala nama turu katun teka. E Aisaia e kolotein u ranga te hala meni e Sunahan turu Jiu me kato uana:
14 “Cumpre-se, desse modo, a profecia de Isaías que diz: ‘Quando ouvirem o que digo, não entenderão. Quando virem o que faço, não compreenderão.
15 Ne Sunahan e poei tere Aisaia,
15 Pois o coração deste povo está endurecido; ouvem com dificuldade e têm os olhos fechados, de modo que seus olhos não veem, e seus ouvidos não ouvem, e seu coração não entende, e não se voltam para mim, nem permitem que eu os cure’.
16 “Kaba limiu e tatei sasalamiu. Taraha, a matamilimiu e tarana, na talingamilimiu e hengona.
16 “Felizes, porém, são seus olhos, pois eles veem; e seus ouvidos, pois eles ouvem.
17 Hakhakats niam a ka teka! U propet u para nu katun u para tere Sunahan i manasa i ngilin tara koru a man ka te tare milimiu, kaba nori i ma antunai. Na nori i ngilin hengo koru a man ka te hengoe milimiu, kaba nori i ma antuna hasi.”
17 Eu lhes digo a verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês têm visto e ouvir o que vocês têm ouvido, mas não puderam.
18 Be Iesu e poiena, “Hengo tala iam, ba te atei silemiu u haharoei tara katun te tsihasein u ngal.
18 “Agora, ouçam a explicação da parábola sobre o lavrador que saiu para semear.
19 U ngal e here nei u ranga tere Sunahan. A maroro te pururukuia u ngal e here nei u katun te hengoer u raranga ba te ma atei sile rien. Be Satan te la nama ba te gul ba nena u ranga te gamon kaia i toriren.
19 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem sobre o reino e não a entendem. Então o maligno vem e arranca a semente que foi lançada em seu coração.
20 Nu tsikitsiki te ka mena u lapo e here nei a palabir u katun te hengoer u raranga ba te haniga borobore ren ba te sasala meren.
20 As que caíram no solo rochoso representam aqueles que ouvem a mensagem e, sem demora, a recebem com alegria.
21 Kaba u raranga e ma tsiruku koru uanei i iogana i taren, na nori u katun e ke ier a tsitabubun poata puku. Ba poata te omi mera rien u katun te hamana mena rien u ranga tere Sunahan ba barebana te kato hatiamer u hakhakats i taren, ba nori te hapolasa boroborer u ranga.
21 Contudo, uma vez que não têm raízes profundas, não duram muito. Assim que enfrentam problemas ou são perseguidos por causa da mensagem, cedo desanimam.
22 Nu tsikitsiki te ka mena a kolits a hihitoka e here nei u katun te hengoer u raranga, kaba nori e ka mer u hakhakats pan tara nitoatoa i puta ba te ngiler te gi lu koru meni a moni pan. Na man ka teka e here nei e piler u raranga tere Sunahan bu raranga e ma habutse nei u markato u niga turu katun teka.
22 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações desta vida e pela sedução da riqueza, de modo que não produzem fruto.
23 Nu tsikitsiki u niga e here nei u katun te hengoer u raranga ba te atei sile ren. Bu raranga te kato hanige iena a markato turu katun teka: palabi e niga korur, na palabi e molo nigar na palabi e niga hatsitabubur.”
23 E as que caíram em solo fértil representam os que ouvem e entendem a mensagem e produzem uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada”.
24 Be Iesu e ranga mera nei a barebana u taina u haharoei me poiena, “A Nipepeito tere Sunahan tsi a markato te mar pepeito kap mera nei e Sunahan u katun e kato uana teka: A toa katun e na tsihasein a ngalin wit a niga tara kui i tanen.
24 Esta foi outra parábola que Jesus contou: “O reino dos céus é como um agricultor que semeou boas sementes em seu campo.
25 Kaba tara toa bong, tara poata ti soho hakapaia u katun ba pakö i tanen e la nama me mi tsihasa nena a huanu pulung u omi te tara here nei u wit i gusuna kuin wit, me lana.
25 Enquanto os servos dormiam, seu inimigo veio, semeou joio no meio do trigo e foi embora.
26 Ba poata te pusukuia u ngalin wit ba bakuren e katsin huana, bu katun e tara sabier u pulung u omi u para e ka has.
26 Quando a plantação começou a crescer, o joio também cresceu.
27 Bu katunun kui e la uar tara tamana kui me poier, ‘O tsunono, alö u tsihasein u ngalin wit u niga tara kui i tamulö, kaba ime te butuma u pulung u omi u para?’
27 “Os servos do agricultor vieram e disseram: ‘O campo em que o senhor semeou as boas sementes está cheio de joio. De onde ele veio?’.
28 Ba nonei e poiena, ‘A pakö te kato a ka teka.’ Ba nori e rangatse ren, ‘Alö e ngilem alam e go na pate ban u pulung?’
28 “‘Um inimigo fez isso’, respondeu o agricultor. “‘Devemos arrancar o joio?’, perguntaram os servos.
29 Ba nonei e poiena, ‘E moa. Taraha, alimiu e namos pate ba nemiu u wit te sohalana turu pulung te go na pate ba mena milimiu u pulung u omi.
29 “‘Não’, respondeu ele. ‘Se tirarem o joio, pode acontecer de arrancarem também o trigo.
30 Hake iam u wit nu pulung e gi pan hoboto popona te ga tangohoia u wit. Ba lia te ranga meregu romana u katun te na gone riou romana a kannou a tangoho, ‘Pate mam iam u pulung ba te kitse men a man kits te gi lapo nia turu tula. Ba limiu te toa gone miu u wit ba te haka ramien tara luman haputu te kana a kannou i tar.’”
30 Deixem os dois crescerem juntos até a colheita. Então, direi aos ceifeiros que separem o joio, amarrem-no em feixes e queimem-no e, depois, guardem o trigo no celeiro’”.
31 — ausente —
31 Então Jesus contou outra parábola: “O reino dos céus é como a semente de mostarda que alguém semeia num campo.
32 — ausente —
32 É a menor de todas as sementes, mas se torna a maior das hortaliças; cresce até se transformar em árvore, e vêm as aves e fazem ninho em seus galhos”.
33 Be Iesu e ranga mera neien u taina u haharoei me poiena, “A Nipepeito tere Sunahan e here nei a yis te luena a tahol ba te sohale neien a toa taram palaua, bi murinen ba palaua hoboto te la seina.”
33 Jesus também contou a seguinte parábola: “O reino dos céus é como o fermento usado por uma mulher para fazer pão. Embora ela coloque apenas uma pequena quantidade de fermento em três medidas de farinha, toda a massa fica fermentada”.
34 E Iesu e hatuts rai a barebana a man ka hoboto teka u haharoei. Nonei e ma tatei rangani ta ka i taren te go ma ranga menien u haharoei.
34 Jesus sempre usava histórias e comparações como essas quando falava às multidões. Na verdade, nunca lhes falava sem usar parábolas.
35 Nonei e kato mei a man ka teka te ga mana u u ranga te rangein a propet te kato u:
35 Cumpriu-se, desse modo, o que foi dito por meio do profeta: “Eu lhes falarei por meio de parábolas; explicarei coisas escondidas desde a criação do mundo”.
36 Be Iesu e la ba reto u katun me tasuna tara luma. Bu katunun tsitsilo i tanen e la uarima i tanen ba toa i taren e poiena, “Hatei ramei lam aha te poiena u haharoei turu pulung te kana tara kui.”
36 Em seguida, deixando as multidões do lado de fora, Jesus entrou em casa. Seus discípulos lhe pediram: “Por favor, explique-nos a história do joio no campo”.
37 Be Iesu e ranga palis ranen me poiena, “A katun te tsihasein u ngal u niga e here nei alia tu butun katunuma.
37 Jesus respondeu: “O Filho do Homem é o agricultor que planta as boas sementes.
38 Na kui e here nei u han hoboto i puta. Nu ngal u niga e here nei u katunur tara Nipepeito tere Sunahan. Nu pulung u omi e here nei u katun tere Satan.
38 O campo é o mundo, e as boas sementes são o povo do reino. O joio são as pessoas que pertencem ao maligno,
39 Na pakö te tsihasein u pulung tara kui nonei e Satan. Na poata te gone ria a kannou a tangoho e here nei a nikapakapana poata turu han i puta. Nu katun te gone ria a kannou a tangoho tara kui, nori u angelo.
39 e o inimigo que plantou o joio no meio do trigo é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 Na te gono menari u pulung ba te hats raria turu tula, e mar kato uana te mar kato uar romana tara poata te kapana romana a han.
40 “Da mesma forma que o joio é separado e queimado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Alia tu butun katunuma e hala reguma romana u angelo i tar, ba nori te mi luer romana a mamana katun te roron kato homir nu katun hoboto has te amus rer u palai ba te kato homir, ba te lu ba rarien romana tara Nipepeito i tar.
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, e eles removerão do reino tudo que produz pecado e todos que praticam o mal
42 Ba nori te lapo ba merari romana turu tula u kapan. Ba nori te tabe hohomi ria romana nonei turu tula teka ba te har tun hasir.
42 e os lançarão numa fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Bu katun u matskö te alesala koru hereri romana a pitala tara Nipepeito tere Tamaren. A katun te atein hengona e ga hengo haniga!”
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”
44 Be Iesu e poiena, “A Nipepeito tere Sunahan e here nei a moni pan te hamouse ria tara kui. Ba toa katun te sabie nen ba te hamous lele nen. Ba nonei te sasala koruna, ba te na hahol nena a mamana ka hoboto i tanen, ba te mi toan hol benei a peisanen nonei a kui.”
44 “O reino dos céus é como um tesouro escondido que um homem descobriu num campo. Em seu entusiasmo, ele o escondeu novamente, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou aquele campo.”
45 Be Iesu e poe lelena, “Na Nipepeito tere Sunahan e here hase nei a katunun hahol te roron sakiena a man kabono a man niga.
45 “O reino dos céus também é como um negociante que procurava pérolas da melhor qualidade.
46 Ba poata te sabie nen u toa u kabono u niga koru ba te hol sei koruna, ba nonei te na hahol hakapa koru nena a mamana ka hoboto te ka menen, ba te holena u kabono teka.”
46 Quando descobriu uma pérola de grande valor, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou a tal pérola.”
47 E Iesu e ranga lel me poiena, “Na Nipepeito tere Sunahan e here hase nei a abe te lapo naria i tasi ba te luena a mamana mar iena.
47 “O reino dos céus é, ainda, como uma rede de pesca que foi lançada ao mar e pegou peixes de todo tipo.
48 Poata te saputu nen, bu katun te hagalar te las mena rien i singmou ba te gum mier te arena menari a iena. U iena u niga te honge ria turu bona i taren, ba pala a omi te ba rer.
48 Quando a rede estava cheia, os pescadores a arrastaram até a praia, sentaram-se e juntaram os peixes bons em cestos, jogando fora os ruins.
49 — ausente —
49 Assim será no fim dos tempos. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 — ausente —
50 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 E Iesu e ranga u turu katun ti hengoen me poiena, “Alimiu e atei sile miu a man ranga te katoe gula lia?”
51 Vocês entendem todas essas coisas?” “Sim”, responderam eles.
52 Ba nonei e poiena i taren, “U tson hihatuts hoboto turu Lo te katunun tsitsilo has uar i tar tara Nipepeito tere Sunahan e hereri a katun terena luma a niga te lue nama a man ka a man tsimus na man ka man toutounei tara makumun haputu i tanen. Nori e atei siler u ranga u mana ni manasa nu ranga u mana u tsimus has.”
52 Então ele acrescentou: “Todo mestre da lei que se torna discípulo no reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro verdades preciosas, tanto novas como velhas”.
53 E Iesu e ranga hakapein a man haharoei teka, me la ba nena nonei a han teka.
53 Quando Jesus terminou de contar essas parábolas, deixou aquela região
54 Ba nonei e la pouts uana tara han i tanen i Nasaret. Ba nonei e hihatutsna tara luman lotu turu Jiu. Ba barebana ti hengoe ien i asingoto koruto me poier, “Ime te luema a katun teka a mar niatei te kato uana teka? Gime te mar kato mena neien a man mirakul te hengo nera ra?
54 e voltou para Nazaré, cidade onde tinha morado. Enquanto ensinava na sinagoga, todos se admiravam e perguntavam: “De onde lhe vêm a sabedoria e o poder para realizar milagres?
55 Nonei banei a pien tara kapenta e Josep, ne tsinanen e Maria. Ara e atei silera u munmun toulana i tanen ere Jemis mere Josep ne Saimon ne Judas.
55 Não é esse o filho do carpinteiro? Conhecemos Maria, sua mãe, e também seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas.
56 Nu hahinanen e ka hasir. Gime te lue men a mar nitsunono teka?”
56 Todas as suas irmãs moram aqui, entre nós. Onde ele aprendeu todas essas coisas?”.
57 Ba nori i raharahe ten.
57 E sentiam-se muito ofendidos. Então Jesus lhes disse: “Um profeta recebe honra em toda parte, menos em sua cidade e entre sua própria família”.
58 Na nonei e ma katoei tu mirakul tu para i han i tanen, taraha u katun i hahamana.
58 E, por causa da incredulidade deles, realizou ali apenas uns poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.