Atos 19
U BULUNGANA U NIGA (HLA) vs NVT
1 Tara poata te kaia e Apolos tara taun i Korin, be Pol e silana tara makum te ka mei a man pokus ba nonei e na butuna i Epesas, me na sabe rena a palabir u Kristen.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 Ba nonei e rangata ranen, “Tara poata tu hamana mia limiu, alimiu u lu has iam u Namnamei u Goagono?” Ba nori e poier, “E moa. Alam u mamala hengoei te ga ka u tu Namnamei tu Goagono.
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Be Pol e rangata lel ranen, “Ga saha mar baptais tu lue iam limiu?” Ba nori e poier, “Alam u lui a baptais tere Jon.”
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Be Pol e poiena, “I manasa te baptais reia e Jon u barebana, ba nonei e hatei rane ien te gi habirits merien a toriren ba te habaptaisir. Ba nonei e hatei rane ien te gi hamana uen tara katun te murimuri nena men romana, nonei e Iesu.”
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Nori i hengo u ranga teka me toan habaptais ria tara solona e Iesu a Tsunono.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Be Pol e hatakopena a limanen i ieluren, bu Namnamei u Goagono e koul uanama i taren. Ba nori e ranga ria turu mamanu mar ranga halhalina i Kolö, me töho ner u ranga hamatskö tere Sunahan.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Nori u katun hoboto teka i antuna toumia tara 12 a katun.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Be Pol e tasu uana i iahana luman lotu turu Jiu, ba nonei e ongolona me ranga nena u Bulungana u Niga. Na te markato uen teka e antunaia tara topisa tsihau. Nonei e ranga hatagala mera ien me torohanan hatakeiena u hakhakats u niga i taren tara Nipepeito tere Sunahan.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Kaba a palabi i hipus nen ba te ma hamanari. Nori i ranga homin a Maroro tara Tsunono i matar u barebana. Be Pol e toan la ba ranen. Nonei e lur u Kristen me la gono mera nen, na turu mamanu lan nonei e hatei nia u ranga i iahana luman skul tere Tiranas.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Te markato uen teka e antunaia turu huol u hiningal. Bu barebana hoboto ti kaia tara provins i Eisia i hengoeto u ranga tara Tsunono, u Jiu nu Grik has.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 E Sunahan e taguhi e Pol me kuiena a man mirakul pan halhal.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Ba barebana e hake ria u hangitsip tsi u labalaba i tuanreina e Pol, ba nori e toan lu mena rien turu katun ti ka mei a nimate. Ba nimate i taren e kapana, bu mate u omi e koul ba has naren me lar.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Na palabir u Jiu i roron hula la ba te kuin bisnis ner ti tsuga ba merien u mate u omi. Na palabi i torohanan poan a solona e Iesu a Tsunono te gi koul u u mate u omi turu barebana. Na nori a man toa i roron ranga u teka, “Alia e ranga hatagala koru mego lö tara solana e Iesu te roron rarariena e Pol, la ban!”
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 A elahit u munmun toulana ti kato a markato teka nori a galapien tson tara toa pris pan turu Jiu a solonen e Siva.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Kaba toa mate a omi e ranga palis u i taren me poiena, “Alia e atei silegu e Iesu ne Pol e ka mer a nitagala, kaba lia e ma atei sil ragi limiu!”
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Ba katun te ka mei a mate a omi e kurapa uana i taren ba te atung ranen me tagala saluhe ranen. Nonei e kato homi korur a peisaren me kis kakata ba rene ien a hasobu i taren. Ba nori e bus ba ner a luma teka me la mer a beloso.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Bu Jiu nu Grik hoboto ti kaia i Epesas e hengo ner a ka teka. Ba nimatout a kapan e butuna turu barebana hoboto, ba nori e soloseier e Iesu a Tsunono.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 U katun u para ti hamana i lama me mi poke ier a mamana markato ti katoe ien i manasa.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Na para a katun ti roron kato u matuna na hirakö i gono hoboti a man bukun matuna na hirakö i taren me hatse ria turu tula i matar u barebana hoboto. Ba nori e asier a hihol tara buk hoboto teka me antunana tara 50,000 makumun silva.*
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Tara markato teka, u ranga tara Tsunono e sata u tara han a para me tagala saluhena.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Na i murina a ka teka, bu Namnamei tere Sunahan e haleie nei e Pol u hakats te ga la uen tara provins i Masedonia na i Gris, ba te la hamurimuri uana i Jerusalem. Ba nonei e poiena, “I murina te na tare goa lia a man han teka, ba lia te na tara hase gou i Rom.”
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Ba nonei e hala rena a elasolana katunun hitaguhu i tanen, ere Timoti mere Irastas, ba te la mam uar i Masedonia. Be Pol peisa te gamon ka noana tara provins i Eisia.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Tara poata teka a nomi pan e butuia i Epesas ti pal meni a barebana a Maroro tara Tsunono.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 E mar butu u teka: a toa katun a solonen e Dimitrias e kukuiei a man ka a silva. Na nonei e roron kui tatatiei a ma tsi makumun lotu a goagono a silva ti hanamnameini a luman lotu pan tere Atemis, a got gamogamo a tetahol ti roron hatsunono u a tei Epesas. E Dimitrias e roron habutsi a toukuin hahol a para turu katunun kui i tanen.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Nonei e goner u katun teka nu katun has a toukui i taren te kato hoboto u i iesana me poiena, “Pal tson, alimiu e atei silemiu a toukuin hahol teka te roron habutsena a hihol i tarara.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Na katun teka e Pol e roron habiritsena u hakats tara katun a para ba te poiena, ‘U keisa te kuieri u ualima e ma got hamanari.’ Alimiu u tare men na limiu u hengo hakapa hase men. Nonei e ma mar kato peisa uanei i teka i Epesas. E moa. Nonei e kato hasema u ranga teka tara han a para koru i iahana provins teka i Eisia.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 U ranga tara katun teka e namos kato homiena a solo tara toukui i tarara. Na tana ka lel, u ranga i tanen e namos kato homi hasena a solo tara luman lotu pan tara got a tetahol e Atemis, ba te here nei a ka pinopino turu hakats turu barebana. A tei Eisia hoboto nu barebana tara han hoboto e roron hatsunoner a got a tetahol teka. Kaba u ranga tara katun teka e Pol e katsin kato hatia tsiponena a nikapan i tanen.” E Dimitrias e mar ranga u teka.
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Nori i hengo u ranga teka me raharaha korur. Ba nori e kur me poier, “E Atemis a tetahol i tarara a tei Epesas te pan koruna!”
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Ba barebana i Epesas hoboto e hiagetageta hapanir. Nori i takei hoboto me pieta uar tara makumun hagum. Na nori i las tsibilir ere Gaias mere Aristakas ba te la gono mera ren. Nori a elasolana katununa i Masedonia ti roron lala gono mei e Pol.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 E Pol e ngilin la u i gusur u barebana, kaba u Kristen i hapiu nen.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Na palabir u gamman ni Eisia a man hahikapien tere Pol, nori i hala nema u ranga i tanen ba te ranga hatagala meren te go ma tatei la uaien i iahana makumun hagum.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Bu hagum teka e tutu koru talana. A palabi i kun u tanu ranga, na palabi i kun u tanu ranga. Na para koru a katun i ma atei silei a mouna a ka ti mi gono sile ien.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Bu Jiu e hala menari e Aleksenda i hagus, ba palabir u katun e ku siler te go kato menien u ranga. Be Aleksenda e hasoasei nena a limanen te gi hanoa meni u barebana u geta, me katsin palisena u ranga i taren.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Kaba nori i tara mareien nonei a Jiu, ba nori e tutoa ku hobotor me poier, “E Atemis a tetahol i tarara a tei Epesas te pan koruna!” Na nori i mar ku talasi u teka e antunaia tara huol a aua.
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Ba toa katun pan ni Epesas e kato hakokomoto rena u barebana me poiena, “Ara a tei Epesas, a barebana hoboto e atei siler i Epesas nonei a taun te tara kap nena a luman lotu tara tetahol pan e Atemis, na taun has tara hatu a goagono te rusma i Kolö.
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Moa koru ta katun te ga hipusin u ranga teka. Alimiu go kakamoto iam. Alimiu u moa te go hasesei koruam ba te katoemiu ta toa ta ka.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Alimiu e mi piou remuma a elasolana katun teka, kaba nori i ma kopei ta ka tara luman lotu. Na nori i ma ranga hahakos hasi tara got a tetahol i tarara.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Te ngilin kot mena e Dimitrias nu katunun kui i tanen a toa katun, e ka mena a poatan kot. Nu gamman e ka hasir. Nori e gi hamatsköi u ranga i taren turu kot.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Na te ka lel memia limiu tu tan tu ranga, ba limiu te hamatsköe mien romana tara poatan hagum hamatskö.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Ara e lu toume rou a niomi te hiagetageta hapan uali lara turu lan i romana. Te rangata nanou a Gamman Pan a mouna u geta teka, ba ra te ma tatei antunan palis naroi u ranga.”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 A katun pan e mar ranga u teka, me hala ba rena u katun ba nori e tarurar.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.