Atos 19
God Nuye Kunwok (GUP) vs VC
1 Nawu Apollos wam ningihni kore Corinth. Dja nungka Paul djahdjalley kore kubolkbubuyika kore kubolkkihkimuk. Kaluk yerrekah wanjh kumbebmeng kore kunred Ephesus, dja benngalkeng bininj kumekbe nawu birrimunkekadjungi Jesus.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo atravessou as províncias superiores e chegou a Éfeso, onde achou alguns discípulos e indagou deles:
2 Wanjh bendjawam bedberre, yimeng, “Yiddok ngudda ngurrimey nawu Namalngmakkaykenh bu ngurriwoybukwong?” Wanjh bedda birriyimeng, “Burrkyak, ngad kunu minj ngarringeywobekkayinj korroko nawu Namalngmakkaykenh.”
2 Recebestes o Espírito Santo, quando abraçastes a fé? Responderam-lhe: Não, nem sequer ouvimos dizer que há um Espírito Santo!
3 Wanjh Paul benmarneyimeng, “Njalekenh ngudda ngurrikodjdjuhmeng?” Wanjh birrimarneyimeng, “Ngad kunu ngarrikodjdjuhmeng bu yiman John benkodjdjuhkeyi kerrngehkenhni.”
3 Então em que batismo fostes batizados?, perguntou Paulo. Disseram: No batismo de João.
4 Wanjh Paul benwernhmarnekarreyolyolmi, yimeng, “Bu nungka John benkodjdjuhkeyi bininj, nungka benmarneyimi bu kabirrikangeborledme dja kabirriwoybukwon nawu yerreh kamhre. Bu nakka wanjh benmarnemulewani Jesus.” Kuhni bu Paul benmarneyimeng.
4 Paulo então replicou: João só dava um batismo de penitência, dizendo ao povo que cresse naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Bu bedda kunu birribekkang, wanjh kundjalburrikudji birridjuhmeng kore kunngey nuye Jesus nawu kawohrnan rowk.
5 Ouvindo isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Wanjh kundjalmekbe rerrih Paul benmarnebidkurrmerrinj, wanjh nawu Namalngmakkaykenh kumwam bedberre, wanjh birriwelengwokdanginj kunwokbubuyika dja birriwokmulewani God.
6 E quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo desceu sobre eles, e falavam em línguas estranhas e profetizavam.
7 Kaluk kumekbe birrihni twelve bininj.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Kaluk Paul dingihdi Ephesus dja wanjh benbukkabukkani kore kururrk manbu synagogue bedberre bu munguyh. Kaluk nungka benbukkabukkani dja mak bendjaldjawani bu kabirringimen kore God nuye kawohrnankenh. Nungka djalyolyolmeng bu minj keleniwirrinj. Dja wanjh benbukkani bu dird danjbik yimerranj nuye.
8 Paulo entrou na sinagoga e falou com desassombro por três meses, disputando e persuadindo-os acerca do Reino de Deus.
9 Yikahwi bininj nawu birribekkani Paul wanjh bedda birridjalwernhkangerayekworrinj, dja minj birriwoybukwoyi Jesus. Wanjh bedda bindimarnemulewani birriwern bininj bu kurobbe bindihmarneyimi, “Manbu manbolh nuye Jesus wanjh manbolhwarre.” Wanjh Paul benbawong, wam, dja mak birribadbuyika bininj bedda dorrengh birridjarrkwam nawu birrihmunkekadjungi Jesus.
9 Mas, como alguns se endurecessem e não cressem, desacreditando a sua doutrina diante da multidão, apartou-se deles e reuniu à parte os discípulos, onde os ensinava diariamente na escola de um certo Tirano.
10 Paul munguyh kuninjkunu djalkurduyimi bu mandjewk bokenh bikang. Wanjh birriwarlahkenh bininj nawu birrihni kubolkkimuk Asia, wanjh bedda birriwobekkang nawu kawohrnan nuye kunwok. Nawu bedda Jews bininj dja mak nawu minj Jews.
10 Isto durou dois anos, de tal maneira que todos os habitantes da Ásia, judeus e gentios, puderam ouvir a palavra do Senhor.
11 God biwong Paul kundulkarre bu djalkurduyimeng kundjalwernmakkaykenh duninjh.
11 Deus fazia milagres extraordinários por intermédio de Paulo, de modo que lenços e outros panos que tinham tocado o seu corpo eram levados aos enfermos;
12 Nawu bininj birrimangi yiman kayime kunmadjbelh, birrikani kore Paul birrikulahkarrmi namekbe kunmadjbelh dorrengh. Wanjh birriyirrurndengi kore bindikulahkarrmi nawu birridulkkihyoy, wanjh birrimakmeni, dja mak namarnde namalng bindibebbehbawoni wanjh birribebmerreni birrirey.
12 e afastavam-se deles as doenças e retiravam-se os espíritos malignos.
13 Kaluk yikahwi bininj nawu Jews birridjalrengerey bindimarnekukweyi nawu namarnde namalng. Dja yikahwi birridjareni yimankek birringeybuyi kunngey nuye Jesus nawu kawohrnan rowk. Bu kuhni bedda wanjh birriyimi, “Ngaye marneyime kore kunngey nuye Jesus nawu Paul kabihmulewan.”
13 Alguns judeus exorcistas que percorriam vários lugares inventaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os que se achavam possessos dos espíritos malignos, com as palavras: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Kaluk bedda wanjh seven bininj nawu birridangerrinj bu kuninjkunu birrikurduyimi. Dja nawu nakornkumo bedberreni ngeyyoy Sceva dja nungka nakimukni priest bedberreni nawu Jews bininj.
14 Assim procediam os sete filhos de um judeu chamado Cevas, sumo sacerdote.
15 Bedda yimankek birrimarnekukbebkemeninj nakudji bininj nawu bihkarrmi namarnde namalng. Dja nawu namarnde benmarneyimeng, “Ngaye kunu ngadjalkukburrbun Jesus, dja mak ngawobekkang nawu Paul, dja ngudda ngurringalengale?”
15 Mas o espírito maligno replicou-lhes: Conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vós, quem sois?
16 Wanjh namekbe bininj nawu karrmi nawu namarnde namalng, wohdolkkang benbuni birrimekbe nawu birridangerrinj. Bu bendjalbom benkukmarmarlahmarladjwong, kunmadj warridj bom bedberre. Wanjh bedda birrikelerlobmerrinj bu birridedjlarrh dja birrikurlbarey dorrengh.
16 Nisto o homem possuído do espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois deles e subjugou-os de tal maneira, que tiveram que fugir daquela casa feridos e com as roupas estraçalhadas.
17 Birriwern bininj birrihni kore Ephesus nawu Jews dja mak minj Jews, bedda wanjh bindiwobekkang nanihnjanu nawu birridangerrinj, wanjh kunu bedmanwali birrikeleminj rowk. Dja wanjh birridjalyimeng bu birringeyburlumeng kunngey nuye Jesus nawu kawohrnan rowk.
17 Este caso tornou-se {em breve} conhecido de todos os judeus e gregos de Éfeso, e encheu-os de temor e engrandeceram o nome do Senhor Jesus.
18 Wanjh birriwern bininj nawu birrimunkekadjungi Jesus birriwam birrihkangemulewarrinj kore kunwarre birrikurduyimi.
18 Muitos dos que haviam acreditado vinham confessar e declarar as suas obras.
19 Dja mak yikahwi nawu birrimarkkidjbuni birrimbebbehkanahkang rowk nawu djurra nawarre bedberre, wanjh birriburriweng kurobbe kore kunak rungirungi kore birriwern birrinani. Birrirohrokmeng namekbe djurra bu baleh yimi birrihmangi, wanjh marnburrinj nadjalwernhkimuk duninjh yiman nawern million dollars wam.
19 Muitos também, que tinham exercido artes mágicas, ajuntaram os seus livros e queimaram-nos diante de todos. Calculou-se o seu valor, e achou-se que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Wanjh kunwok nawu Kawohrnan Rowk nuye warlahwarlahminj dja dulkarrekimukminj warridj.
20 Foi assim que o poder do Senhor fez crescer a palavra e a tornou sempre mais eficaz.
21 Kuhni wanjh yerreh balyimerranj, Paul wanjh nungka djarehdjareni bu rawinj kubolkkimuk bokenh benebolkngeyyoy Macedonia dja Achaia, wanjh yerreh balrawinj Jerusalem. Dja mak yimeng, “Wanjh ngadjare yerreh ngayeman ngare ba bu ngabolknan kore kunred Rome.”
21 Concluídas essas coisas, Paulo resolveu ir a Jerusalém, depois de atravessar a Macedônia e a Acaia. Depois de eu ter estado lá, disse ele, é necessário que veja também Roma.
22 Bu kerrngehkenhni nungka benbenemunkeweng benebokenh nawu benebidyikarrmi bu benewam Macedonia, kaluk bedda benengeyyoy Timothy dja Erastus. Dja nawu Paul yerrkang bu waken kumekbe kunred Ephesus kore kubolkkimuk Asia.
22 Enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, mas ele mesmo se demorou ainda por algum tempo na Ásia.
23 Bu kuninjkunu bolkyimi kunwern kunyid marnbumarnburreni bedberre bininj nawu birrimunkekadjungi Jesus nuye manbolh.
23 Por esse tempo, ocorreu um grande alvoroço a respeito do Evangelho.
24 Kaluk nakudji bininj nawu ngeyyoy Demetrius, nungka wanjh dedjingmey bu kunyid marnbom. Bu nungka wanjh marnbumarnbuni wirlmurrng silverbeh manbu manrurrkkilehkilelk kore yoy Artemis ngalbu god bedberreni birringeybuni. Kaluk birriwern bininj birrimarnedurrkmirri dja birrimangi nawern money kore birriweykani manbu birrihmarnbuni.
24 Um ourives, chamado Demétrio, que fazia de prata templozinhos de Ártemis, dava muito a ganhar aos artífices.
25 Wanjh Demetrius benmirndemey bininj nawu kumekbe birrimarnedurrkmirri dja mak birribadmirndebuyika nawu manbubuyika warridj birrimarnbuni. Wanjh benmarneyimeng, “Kandibekka! Ngudda ngurriburrbun bu ngad karrihmang nawern money bu karrihweykan maninjmanu kunrurrk manbu Artemis ngalengngarre dja mak ngalenjale ngarre.
25 Convocou-os, juntamente com os demais operários do mesmo ramo, e disse: Conheceis o lucro que nos resulta desta indústria.
26 Ngudda ngurribengkan Paul nawu kadjalrengehre dja kabenmarneyime birriwern bininj bu nungka wanjh kahyime God duninjh nawu minj bininj kabirrimarnbun kunbid bedberre. Wanjh birriwarlahkenh bininj kabirribekkan dja kabirrimarnemirrkborledme bu kandihbawon kabirrire. Paul kuninjkunu kakurduyime kubolkwern kore Asia dja mak kondjanjkunu kore Ephesus.
26 Ora, estais vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas quase em toda a Ásia, esse Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, dizendo que não são deuses os ídolos que são feitos por mãos de homens.
27 Dja kunbuyika mak marneyime. Ngurriburrbun bu birriwern bininj nawu Asiabeh dja kore kubolkbubuyika rowk wanjh kabirrimre kondah ba bu kabirrimarneboddan ngalengngarre Artemis ngalbu god kadberre. Kaluk bu birrimekbe bininj kabirribekkan kore Paul kayolyolme, wanjh kunubewu minj kabirrimyawoyhdurndeng kondah, dja bedda kabirridjalwarrewe kore ngad karridurrkmirri, dja mak manbu temple ngalengngarre Artemis, dja mak kabirridjalwarrewe Artemis bu bininj minj kabirriyawoyhmarneboddan. Dja kuhni kundjalwarre rowk.”
27 Daí não somente há perigo de que essa nossa corporação caia em descrédito, como também que o templo da grande Ártemis seja desconsiderado, e até mesmo seja despojada de sua majestade aquela que toda a Ásia e o mundo inteiro adoram.
28 Wanjh bu kuninjkunu birribekkang kore Demetrius benmarneyimeng, bedda birridjalwernhyidduy, dja birridedjingmey birrikaykahkayhmeng, bu birriyimi, “Ngad nawu Ephesusbeh karrikarrme Artemis ngalbu ngalkimuk.”
28 Estas palavras encheram-nos de ira e puseram-se a gritar: Viva a Ártemis dos efésios!
29 Birridjalwern bininj nawu birrihni kumekbe wanjh bedda warridj birridjalkangewarreminj. Bedda birrirlobmerrinj rowk kore birrimornnamerrenikenh kubolkrobbeni. Bu bedda birribalngimi wanjh bindiberlmey bininj bokenh bindidorrorrkeng berrewoneng nawu benengeyyoy Gaius dja mak Aristarchus. Nahni bininj bokenh benemkdolkkkang Macedoniabeh, bu bedda birridjarrkrey Paul.
29 A cidade alvoroçou-se e todos correram ao teatro levando consigo Caio e Aristarco, macedônios e companheiros de Paulo.
30 Paul djareni rawinj benmarnebebmeninj bedberre bininj nawu birrimirndeni kuberrkkah. Dja bininj nawu birrimunkekadjungi Jesus wanjh bedda birridabmeng, bu minj birrimunkewemeninj rawinj.
30 Paulo queria apresentar-se ao povo, mas os discípulos não o deixaram.
31 Yikahwi bininj nawu Paul birridabbolkni bedda nawu birriwohrnawohrnani ngarre kunred Asia, bedda birrimarnewokmunkewerrinj bu birridjareminj birridenghkeyi, birriyimeng, “Yuwn bu yidjurrkdjurrkworren yire kumekbe kore kumirnde.”
31 Até alguns dos asiarcas, que eram seus amigos, enviaram-lhe recado, pedindo que não se aventurasse a ir ao teatro.
32 Kaluk kumekbe kore kumirnde birridjalwern bininj birribebbehkayhmi, bu minj baleh birriburrbuyi kore njalekenh birrimornnamerrinj.
32 Todos gritavam ao mesmo tempo. A assembléia era uma grande confusão e a maioria nem sabia por que se achavam ali reunidos.
33 Bininj nawu Jews birridjareni nakudji bininj nawu ngeyyoy Alexander bu benmarnewokdiwirrinj bininj nawu birrimirnderri kumekbe, wanjh yikahwi bininj nawu birridjurrkkang bu wam wokdiwirrinj. Nungka wanjh berlwaydanj bu djareni yimankek birriwokbekkayi kore benmarneyimeninj, “Ngad nawu Jews bininj minj ngarrimarnbuyinj kuhni kunyid ngudberre.”
33 Então fizeram sair do meio da turba Alexandre, que os judeus empurravam para a frente. Alexandre, fazendo sinal com a mão, queria dar satisfação ao povo.
34 Bu bedda birridarrkidnang bu nungka wanjh Jewni, wanjh bedda minj birridjareniwirrinj birribekkayi. Dja bu kuhni kunkuyeng, bokenh hours birribaldanginj wanjh birridjalmirndekayhmeng rowk, bu birriyimeng, “Ngad nawu Ephesusbeh karrikarrme Artemis ngalbu ngalkimuk.”
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram pelo espaço de quase duas horas: Viva a Ártemis dos efésios!
35 Wanjh nawu bininj kumekbe kunred wohrnani kumbebmeng, dja benngurdkeng. Wanjh benmarneyimeng, “Ngudda nawu bininj ngurrikang Ephesus, wanjh kandibekka. Birriwarlahkenh bininj kabirriburrbun bu ngad karridjalkudji karrinahnan kunrurrk ngalengngarre Artemis, dja mak ngalengngarre manbu manwarddedjamun manu kumwarddewarrhmeng kaddumbeh.
35 Então o escrivão da cidade {veio} para apaziguar a multidão e disse: Efésios, que homem há que não saiba que a cidade de Éfeso cultua a grande Ártemis, e que a sua estátua caiu dos céus?
36 Kuhni bu birriwarlahkenh bininj kabirribengkan bu kunwoybuk, dja wanjh ngurridjalngurdmerrimen, dja ngurridjalyimen bu kunmak.
36 Se isso é incontestável, convém que vos sossegueis e nada façais inconsideradamente.
37 Benemekbe bininj nawu ngurrbenbenemkang, bedda minj benedjirdmayi kore templebeh, dja mak minj benemarneyimeninj kunwarre ngalbu ngad kadberre god.
37 Estes homens, que aqui trouxestes, não são sacrílegos nem blasfemadores da vossa deusa.
38 Bu Demetrius dja bininj nawu kabirridjarrkmarnbun kabirridjare kabindiwelengname nanihnjanu bininj nawu kabiyolyolme, wanjh kunu kabirrikan kore djamun dja nawu kabindidjadmedjadme bininj. Wanjh kunu bedman kumekbe kabirriwokbekkabekkarren kore kabirriwelengnamerren.
38 Mas, se Demétrio e os outros artífices têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e aí estão os magistrados: institua-se um processo contra eles.
39 Dja bu kunbuyika kabirriburrbun wanjh kunukka birriray kore nawu government kabirrimirnderri dja kabirriyolyolme, ba bu nawu kabirriwohrnawohrnan bininj kabirribekkarren bu kunwoybuk.
39 Se tendes reclamação a fazer, a assembléia legal decidirá.
40 Wanjh kandibekka, bu nawu birrikihkimuk kandidjadmedjadme bu ngundiwobekkan bolkkimekenh ngurrikurduyime, wanjh bedda kandidung kadberre rowk dja kandiwelengname, bu ngudda djalburudjang ngurrimirndemornnamerrinj kore ngurriyiddungikenh.”
40 Do que se deu hoje, até corremos risco de sermos acusados de rebelião, porque não há motivo algum que nos permita justificar este concurso.
41 Bu kuhni yimeng bedberre, wanjh kunu benmunkeweng birridokmerrinj kured bedberre.
41 A estas palavras, dissolveu-se a aglomeração.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.