Atos 16
God Nuye Kunwok (GUP) vs NTLH
1 Wanjh Paul wam bebmeng kore kunred kabolkngeyyo Derbe, dja mak kubadbolkbuyika kabolkngeyyo Lystra. Kaluk kumekbe nakudji bininj ni nawu ngeyyoy Timothy, nawu bimunkekadjungi Jesus. Dja ngalbu ngalbadjan nuye ngalka wanjh Jew daluk mak biwoybukwoni Jesus. Dja nawu nakornkumo nuye nungka wanjh kunwok nuye Greek.
1 Paulo chegou às cidades de Derbe e Listra. Em Listra morava um cristão chamado Timóteo. A mãe dele, uma cristã, era da raça dos judeus, mas o pai dele não era judeu.
2 Birriwern nawu birridangerrinj Jesus birrihni kore kunred Lystra dja mak kubadbolkbuyika kore Iconium, wanjh bedda birriyimi bu Timothy namakni.
2 Todos os irmãos que moravam em Listra e Icônio falavam bem de Timóteo.
3 Wanjh nawu Paul djareni Timothy bikayi bu benehdjarrkrawinj kubolkbubuyika. Wanjh nungka bilakkayenwong werrk bu benburrbom birrihni bininj kubolkbubuyika nawu Jews bininj bu wardi birriwohnayi Timothy dja birriburrbuni bu nawu nakornkumo nuyeni nakka wanjh Greek.
3 Paulo quis levá-lo consigo e por isso o circuncidou , pois todos os judeus que moravam naqueles lugares sabiam que o pai de Timóteo não era judeu.
4 Wanjh birribolkbawong kumekbe kunred dja birriwam bindinani bininj kunredbubuyika nawu birrihni. Wanjh bedda birrimarnemulewani kunwok manbu birrikarremarnbom bu birriwokdanginj kore Jerusalem birrimirndemornnamerrinj nawu apostle dja nawu birriwohrnawohrnani ngaleng ngarre yiwarrudj. Dja benmarneyimeng bu kabirrimarrkmang mahni kunwok.
4 Nas cidades por onde passavam, eles diziam aos cristãos quais as decisões que tinham sido tomadas pelos apóstolos e pelos presbíteros da igreja de Jerusalém e aconselhavam que eles obedecessem a essas decisões.
5 Wanjh kunu bininj nawu yiwarrudj bedberre birrimurrngrayekminj dja birriwernwoybukwong Jesus, dja mak birrimirndewernworreni munguyh bu kunbarnangarrawern.
5 Assim as igrejas ficavam mais fortes na fé, e o número de cristãos aumentava cada dia mais.
6 Bu yakwoni benmarnemulewani bedberre, yerreh wanjh Namalngmakkaykenh benngurdkeng bedberre bu birrimulewayi God nuye kunwok kore kubolkkimuk kabolkngeyyo Asia. Wanjh bedda birridjalrengehrey kore kubolkkimuk kumbolkyoy Phrygia dja mak kore kubadbolkbuyika Galatia.
6 Como o Espírito Santo não deixou que anunciassem a palavra na província da Ásia, eles atravessaram a região da Frígia-Galácia.
7 Wanjh bedda yerreh birribalhbebmi darnkih ngaleng ngarre kubolkkimuk bolkngeyyoy Mysia. Bedda birridjareni birribalrawinj kore kunred bolkngeyyoy Bithynia, dja Namalngmakkaykenh nuye Jesus minj benbawoyi bu yimankek birringimeninj kumekbe kunred.
7 Quando chegaram perto do distrito da Mísia, tentaram ir para a província da Bitínia, mas o Espírito de Jesus não deixou.
8 Wanjh bedda birribaldjalwamwi kore kubolkkimuk Mysia, wanjh birrikoluy kore Troas.
8 Então atravessaram a Mísia e chegaram à cidade de Trôade.
9 Bu kumekbe kunkak Paul bikebwaralnang bininj nawu Macedoniabeh kumhdi. Wanjh namekbe bininj bimhdjawani bimkunimanjbuni Paul, dja yimeng, “Yimray konhda kore Macedonia bu kanbidyikarrmen ngadberre.”
9 Naquela noite Paulo teve uma visão. Ele viu um homem da província da Macedônia, que estava de pé e lhe pedia: “Venha para a Macedônia e nos ajude!”
10 Bu Paul biwaralnang namekbe bininj, wanjh burrbom bu God ngankayhmeng ngadberre bu djareminj ngarrirawinj kumekbe kunbolk Macedonia bu ngarrbenmarnemulewan kunwok kunmak. Wanjh kunmekbekenh kunu ngarrimarnburrinj ngarridjalrawinj werrkwerrkniwirrinj kore Macedonia.
10 Logo depois dessa visão, nós resolvemos partir logo para a Macedônia, pois estávamos certos de que Deus nos havia chamado para anunciar o evangelho ao povo dali.
11 Wanjh ngarribidbom ngarridahkendanj kabbala dja ngarridjalwam mandjad ngarribebmeng kore kunred Samothrace. Wanjh kunkodjkebuyikani ngad ngarriyawoyhdahkendanj kore kabbal dja ngarriwam kore kunred Neapolis.
11 Nós embarcamos em Trôade e fomos diretamente para a ilha de Samotrácia. No dia seguinte chegamos ao porto de Neápolis.
12 Kaluk ngad ngarribolkbawong Neapolis dja ngarribalwam kurrenge kore kunred Philippi ngarribebmeng. Kaluk kumekbe kukadje kunredkimuk ngarreni mahni kunbolk kore kubolkkimuk Macedonia. Bu kunkareni birriwernkenh bininj nawu Romebeh birriwabmeng dja birrini munguyh Philippi. Wanjh ngarriyerrkang kumekbe bu kunbarnangarra waken.
12 Dali fomos a Filipos, que é uma cidade do primeiro distrito da província da Macedônia e também colônia romana, onde ficamos vários dias.
13 Kaluk bu kunkodjke Sabbath ngarreni, wanjh ngarribebmeng kuberrkkah kore kururrkwern, dja ngarribalkoluy kanjdjikanjdji kore mankabo. Kaluk ngad ngarrbenwobekkang bu birridi yiwarrudj kumekbe kanjdjikanjdji. Wanjh bu kumekbe ngad ngarrikoluy ngarrbenngalkeng daluhdaluk birrimirndemornnamerrinj, wanjh ngarrbenmarneyolyolmi bedberre.
13 No sábado saímos da cidade e fomos para a beira do rio, pois pensávamos que ali devia haver um lugar de oração para os judeus. Sentamos e começamos a conversar com as mulheres que estavam reunidas lá.
14 Wanjh ngalkudji daluk ngalbu kumekbe nganbekkang ngadberre wanjh ngeyyoy Lydia, ngalbu kumdolkkang kunredkimuk kabolkngeyyo Thyatira. Kaluk ngaleng madjweykani manbu kukpurple kunmadj. Dja mak bimarneboddangeni God nuye. Wanjh nawu Kawohrnan Rowk bikangedangmarrhmey bu ngaleng wokmarrkmey kore Paul bu wokdiwokdi.
14 Uma daquelas mulheres que estavam nos ouvindo era Lídia, uma vendedora de púrpura , da cidade de Tiatira. Ela adorava a Deus, e o Senhor abriu a mente dela para que compreendesse o que Paulo dizia.
15 Wanjh kunu ngaleng dja nawu namud ngarre birridjarrkkodjdjuhmeng rowk. Wanjh yerre kumwam ngandjaldjawani, bu nganmarneyimeng, “Bu ngudda ngurriburrbun ngaye ngawoybukwon nawu Kawohrnan Rowk, wanjh ngurrimray karridjarrkni kore ngaye ngahyo.” Wanjh ngarridjalkurduyimeng kore ngaleng nganmarnedjareminj ngadberre.
15 Ela e as pessoas da sua casa foram batizadas. Depois Lídia nos convidou, dizendo: — Venham ficar na minha casa, se é que vocês acham que, de fato, eu creio no Senhor. Assim ela nos convenceu a ficar na casa dela.
16 Bu kunkodjkebuyikani ngad ngarrirey kore yiwarrudj birrihkarrmi, wanjh ngad ngarriwohmirrknarrinj ngalkudji ngalyawkyawk. Kaluk ngaleng karrmi namalngwarre nawu bimarnbuni benhmarneyimi bininj bu yerrekah kumekbe kabenmarnekurduyimerran bedberre. Kaluk yikahwi bininj birribongkarrmi ngalinjngalu ngalyawk, wanjh birribuyika birriwern bininj bindikarremulewani bedberre bu birridjareni birriwokbekkani kore ngaleng wokdiwokdi.
16 Certo dia, quando estávamos indo para o lugar de oração, veio ao nosso encontro uma escrava. Essa moça estava dominada por um espírito mau que adivinhava o futuro, e os seus donos ganhavam muito dinheiro com as adivinhações que ela fazia.
17 Ngalmekbe ngalyawk nganhmunkekadjungi Paul dja ngad, bu balhkayhmirey, yimiyimi, “Nanihnjanu bininj nakka wanjh kabirrimarnedurrkmirri God nawu nawernhkimuk duninjh. Kaluk bedda ngundimarneyime bu baleh yimankek God ngunngehke ngudberre.”
17 A moça começou a nos seguir, gritando assim: — Estes homens são
18 Ngaleng kuninjkunu ngandjalmarneyimi ngadberre bu kunbarnangarrawern. Wanjh kunkudjikenh Paul wunjibmingalmeng dja borledmeng duy namalngwarre nawu bihkarrmi ngalmekbe ngalyawk, dja yimeng, “Ngaye djalmarneyime kore kunngey nuye Jesus Christ wanjh yimdjalbebmen dja yibawo ngalinjngalu ngalyawk!” Wanjh kundjalburrikudji rerrih djalbebmeng namekbe namalngwarre.
18 Ela fez isso muitos dias. Por fim Paulo se aborreceu, virou-se para ela e ordenou ao espírito: — Pelo poder do nome de Jesus Cristo, eu mando que você saia desta moça! E, no mesmo instante, o espírito saiu.
19 Wanjh bininj nawu birribongkarrmi ngalmekbe ngalyawk birrinjilngwarreminj duninjh bu birriburrbom minj mak baleh nawu money yawoyhkukmarnbuyinj bedberre. Wanjh bindidarrkidmey nawu Paul dja Silas dja bindidorrorrkeng kore birriweykaweykani nawu yehyeng yongohyoy. Kaluk kumekbe birrihni bininj nawu birriwohrnani kumekbe kunred ngarre.
19 Quando os donos da moça viram que não iam poder mais ganhar dinheiro com as adivinhações dela, agarraram Paulo e Silas e os arrastaram até a praça pública, diante das autoridades.
20 Dja bindinameng kumirrk bedberre kore bininj nawu bindidjadmikenh. Wanjh bindimarneyolyolmeng, “Naninjnanu bininj bedda wanjh Jews dja mak kabirrimarnbumarnbun kunyid kondanjkunu kunred kadberre.
20 Eles os apresentaram a essas autoridades romanas e disseram: — Estes homens são judeus e estão provocando desordem na nossa cidade.
21 Bedda yimankek kandihdjurrkkan bu karrikurduyime kore bedda kabirridjare, dja ngad Romebeh bininj minj kunukka karrikurduyime dja wardi karribakke mankarre kadberre.” Kuhni bu birriyimeng nawu bindiwelengnameng Paul dja Silas.
21 Estão ensinando costumes que são contra a nossa lei . Nós, que somos romanos, não podemos aceitar esses costumes.
22 Birriwernkenh nawu birribuyika bininj wanjh birriraworrinj bu bindidungi Paul dja Silas. Wanjh nawu bininj bindidjadmikenh wanjh bindimadjdjalkdjalkmey dja bindimarneyimeng birriwern bininj bedberre, birriyimeng, “Ngurrbenbenebu kundulkyi.”
22 Aí uma multidão se ajuntou para atacar Paulo e Silas. As autoridades mandaram que tirassem as roupas deles e os surrassem com varas.
23 Wanjh nawu birriwern bininj bu bindidjalbom berrewoneng bulkkidj duninjh, dja bindidarrkidmey bindikukburriweng kore prison dja birrimarneyimeng nawu kumekbe wohrnawohrnani prison, “Yibenwernhbenenahna nanihnjanu bininj bokenh.”
23 Depois de baterem muito neles, as autoridades jogaram os dois na cadeia e deram ordem ao carcereiro para guardá-los com toda a segurança.
24 Wanjh nawu bininj wohrnani prison kunrurrk bu benwokbekkang birrimarneyimeng, wanjh nungka benbenedjalwernhkurrmeng kore kururrkdubbe duninjh dja benbenebebbehdengedukkang kundulk dorrengh.
24 Depois de receber essa ordem, o carcereiro os jogou numa cela que ficava no fundo da cadeia e prendeu os pés deles entre dois blocos de madeira.
25 Kaluk bu kukakburlhdjan Paul dja Silas benehni yiwarrudj dja benewayini mankarre bu beneburlumi God. Birribuyika bininj nawu birridjarrkdukkayindi wanjh bindibekkani berrewoneng.
25 Mais ou menos à meia-noite, Paulo e Silas estavam orando e cantando hinos a Deus, e os outros presos escutavam.
26 Bu kundjalmekbe rerrih, bula mankimuk kumbebmeng wanjh bolkwodjorrhmeng dja rurrkrokayhwong bu rurrkdangmarrhmiwam rowk. Dja mak nawu birridukkadukkayindi wirlmurrng nakka wanjh djalyerrkmerrinj rowk kore kumad dja kubende bedberre bininj rowk nawu birribongdi kore prison.
26 De repente, o chão tremeu tanto, que abalou os alicerces da cadeia. Naquele instante todas as portas se abriram, e as correntes que prendiam os presos se arrebentaram.
27 Bininj nawu wohrnawohrnani prison dolkkang nang dangruhrurrkni rowk, wanjh yimeng yimankek birrikelerlobmerrinj rowk, wanjh durrkmeng mandjawak nawu djurrhkuyeng, nawu dadbudadbuni kore kunngadmo nuye, wanjh darnkih bu nungandeleng bu djalduluburrimeninj.
27 Aí o carcereiro acordou. Quando viu que os portões da cadeia estavam abertos, pensou que os prisioneiros tinham fugido. Então puxou a espada e ia se matar,
28 Dja nungka Paul kumkayhmeng wernkih duninjh nuye, dja bimarneyimeng, “Yuwn bu yirruluburren, dja ngarridi rowk konhda!”
28 mas Paulo gritou bem alto: — Não faça isso! Todos nós estamos aqui!
29 Wanjh bininj nawu wohrnani prison, wanjh birlumey kunkong dja rlobmeng, ngimeng dja mankang kore kumirrk berrewoneng nawu Paul dja Silas, dja kunideldelmi dorrengh.
29 Aí o carcereiro pediu que lhe trouxessem uma luz, entrou depressa na cela e se ajoelhou, tremendo, aos pés de Paulo e Silas.
30 Wanjh benbenebebkeng, dja nungka benbenedjawam, “Ngudda ngunekimuk bininj, kandimarneyimen bu baleh ngakurduyime bu nawu nangale nganngehke.”
30 Depois levou os dois para fora e perguntou: — Senhores, o que devo fazer para ser salvo?
31 Wanjh benemarneyimeng, “Yiwoybukwo Jesus nawu Kawohrnan Rowk, ba bu God ngunngehke ngudda dja mak namud ke.”
31 Eles responderam: — Creia no Senhor Jesus e você será salvo — você e as pessoas da sua casa.
32 Wanjh bindimarnemulewani nungka dja nawu namud nuye bu bindimarneyolyolmeng kunwok nuye nawu Kawohrnan Rowk.
32 Então eles anunciaram a palavra do Senhor ao carcereiro e a todas as pessoas da casa dele.
33 Bu kunmekbe bolkyimi kukakni wanjh nungka benbenekang benbenemornindjirridbom kore bindibuni. Wanjh yerreh kunu nungka dja nawu namud nuye birridjarrkkodjdjuhmeng rowk.
33 Naquela mesma hora da noite, o carcereiro começou a cuidar deles, lavando os ferimentos da surra que haviam levado. Logo depois ele e todas as pessoas da sua casa foram batizados.
34 Wanjh kundjalburrikudji benbenekang kore kunrurrk nuye dja benbenewong manme benenguneng. Nungka dja nawu namud nuye birridjalnjilngmakminj duninjh bu birriwoybukwong God.
34 Em seguida ele levou Paulo e Silas para a sua casa e lhes deu comida. O carcereiro e as pessoas da sua casa ficaram cheios de alegria porque agora criam em Deus.
35 Wanjh malaywibuyikani nawu kabindihdjadme bininj bindimunkeweng djamun bu kabindibebke Paul dja Silas.
35 Quando amanheceu, as autoridades romanas mandaram alguns policiais com a seguinte ordem para o carcereiro: “Solte esses homens.”
36 Bininj nawu wohrnani prison wam bibengdayhkeng Paul, wanjh bimarneyimeng, “Nawu kabindihdjadme bininj birriyimeng bu ngudda wanjh ngunebebme ngunere. Mah wanjh ngunedolkka nguneray bu kunmak rowk.”
36 Então o carcereiro disse a Paulo: — As autoridades mandaram soltá-los. Podem ir embora em paz.
37 Wanjh Paul bendjarrkmarneyimeng bininj nawu wohrnani prison dja mak nawu djamun birrimwam, bu yimeng bedberre, “Birrimekbe bininj ngandidjalbuni ngarrewoneng kore kurobbe. Dja mak minj mandjadkenh ngandimarnekurduyimeninj kore ngandidjadmi ngarrewoneng nawu ngad wanjh nganekarrme mankarre manbu Rome ngalengngarre. Dja bedda ngandidjalkurrmeng prison. Wanjh bolkkime yimankek kabirridjare ngandibebke ngarrewoneng manmolk kore prisonbeh. Dja wanjh burrkyak, ngurriray ngurrbenmarneyimen nawu kabindihdjadmekenh bininj bedman birrimray ngandibebke ngarrewoneng.”
37 Mas Paulo disse aos policiais: — Eu e Silas somos cidadãos romanos e, mesmo assim, sem termos sido julgados, fomos surrados em público. E depois nos jogaram na cadeia. E agora querem nos mandar embora assim em segredo? Isso não! Que as próprias autoridades romanas venham aqui e nos soltem!
38 Wanjh nawu djamun birriwokyirrurndi Paul dja bindiwokmulewam berrewoneng. Bu bedda nawu kabindihdjadme bininj bindiwobekkang bu Paul dja Silas benehkarrmi manbu Rome ngaleng ngarre mankarre, wanjh bedda birrikeleminj.
38 Os policiais foram contar às autoridades romanas o que Paulo tinha dito. Quando as autoridades souberam que Paulo e Silas eram cidadãos romanos, ficaram com medo
39 Wanjh bedda birriwam birriwokmarnburreni dja bindibebkeng berrewoneng bu bindinjilngmarnbuyi, dja bindimarneyimeng, “Ngunebaldjallaywi ngunebolkbawo kondanjkunu kunred.”
39 e foram lhes pedir desculpas. Então os tiraram da prisão e pediram que fossem embora da cidade.
40 Wanjh Paul dja Silas benerurrkbawong kore benerurrkkendi prison, dja benewam benedjahwong Lydia dja bindinang birridjalwern bininj dja daluk nawu birridangerrinj kore Jesus. Bedda bindiwohmarneweykang bedberre bu bindikangerayekwong, wanjh benebolkbawong kumekbe kunred.
40 Paulo e Silas saíram da cadeia e foram para a casa de Lídia. Ali encontraram-se com os irmãos, animaram a todos e depois foram embora.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 16, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.