Lucas 6
Pajelwʉajan Dios pejjamechan (GUONT) vs ARA
1 Asamatkoi, napatamatkoi wʉt, Jesús, pejnachala sʉapich, trigolulantutat fol wʉti, japon pejnachala trigo jolbala xaelpaliajwa, litaxaela xoti. Kilaninapi boksliajwa trigofukal xaelpaliajwa.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Jaxot kaesʉapich fariseos nakfol. Japi nejchaxoel: “Jesús pejnachala sitae-el napatamatkoi, jolbala wʉti trigo” —aechi, nejchaxoel wʉt. Samata, jʉm-aechi Jesús pejnachalaliajwa:
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Jesús japox jʉmtaen wʉt, jʉm-aechon:
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Do jawʉt, David Dios pejba, xananʉamsba, lechon. Japabaxot wʉajna pan oel mesamatwʉajtat. Japapan ofrenda Diosliajwa. Rey David japapan xael wʉt, chaxduwbejpon pejjiw, japibej xaeliajwa japapan. Pe Moisés chajia lelpox jʉm-aech: ‘Japapan koew sacerdoteskal xaeliajwa, japi nabisti Dios pejbatat. Asew jiw xaeyaxil japapan’ —aech Moisés chajia lelpox. Pe rey David Dios kastika-esal, xael wʉton Dios pejew pan —aech Jesús fariseosliajwa. (Jasoxtatbej Jesús pejnachala kastikaxisal, trigo jolbala wʉt xaelpaliajwa napatamatkoitat.)
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Jesús pejme jʉm-aech fariseosliajwa:
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Asamatkoi, napatamatkoi wʉt, Jesús lech judíos naewʉajnaba poxade. Jaxotde wʉt, tʉaduton naewʉajnaliajwa. Jaxot kaen aton ek, poklake-elel kemamalpon.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Judíos chanaekabʉanapi, fariseosbej, japi natachaema, Jesús boejthʉsaxael wʉt kemamalan napatamatkoitat, jawʉt tasalaliajwas Jesús.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Jesús matabijt japi nejchaxoelox japonliajwa. Samata, Jesús jʉm-aech kemamlanliajwa:
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Do jawʉt, Jesús jʉm-aech japi jiwliajwa:
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Do jawʉt, Jesús natachaemt jiw masajiachpi. Jawʉt jʉm-aechon kemamlanliajwa:
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Pe judíos chanaekabʉanapi, fariseosbej, japox taen wʉt, xabich palalapi Jesúsliajwa. Samata, nakaewa najʉm-aechi: “¿Machiyaxaeskat Jesús?” —na-aechi nakaewa.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Asamatkoi Jesús fʉlaech pinamʉax poxade Dios kawʉajnaliajwa. Jaxotse pomadoicha Dios kawʉajan.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Do kandiawasap wʉt, Jesús la pejnachala, japi fʉlaeliajwadin japonlel. Japi pat wʉt japonxot, japixot makanoton doce poejiw japi chalaliajwaspon. Do jawʉt, japi wʉlduwpon apóstoles.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 — ausente —
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 — ausente —
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Asan pawʉl Judas, Santiago paxʉlan. Asan pawʉl Judas Iscariote. Japonlap asamatkoi wiasaxael Jesús, Jesús padaelmajiwxot.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Jesús baloek mʉaxxotsik, pej-apóstoles sʉapich. Baloek wʉt, najapnaxxot nuili. Xabich pejnachala natameja japonxot. Xabich asew jiwbej jaxot natameja. Japixot, asew Judea tʉajnʉpijiw. Asew Jerusalén paklowaxpijiw. Asew Tiro paklowaxpijiw. Asew Sidón paklowaxpijiw.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Japi jiw puexa patlisi Jesús naewʉajanxot jʉmtaeliajwa, boejthʉsliajwasbejpi bʉ'xaenkpoxan. Nabijatpibej dep pijaxantat, japibej pat boejthʉsliajwas.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Samata, puexa japi jiw jachasiapi Jesús, Jesús boejthʉsfʉl xot jiw.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Jesús natachaemt wʉt puexa pejnachalaliajwa, jawʉt jʉm-aechon japiliajwa: “Xamal najut nejchaxoelam wʉt: ‘Dios nakkajachawaes-el wʉt, xajʉpaxinil isliajwan pachaempoxan’ —am wʉt, Dios kajachawaesaxael xamal. Ja-aech wʉt, xamal xabich nejchachaemlaxaelam.
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 “Xamal isasiam wʉt pachaempoxan Diosliajwa, japon kajachawaesfʉlaxael isfʉlaliajwam japoxan. Ja-am wʉt, xabich nejchachaemlaxaelam.
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 — ausente —
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 — ausente —
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 “Xamal kemaenkampim, xabich nabijasaxaelam, xanejchachaemlam xot ampathatpijaxankal.
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 “Amwʉtjel nejchaxoelam wʉt, jʉm-am: ‘Xan nejchachaemlax, puexa xabich xot tejew’ —am, nejchaxoelam wʉt. Pe asamatkoi xabich nabijasaxaelam. Me-ama asew kaematkoi nafnia wʉt, do jawʉx, pejme xabich litaxaelapi, xamalbej jachiyaxaelam.
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 “Chajiakolaxtat Dios pejprofetakola-elpi chiekal duila-el, me-ama Dios nejxasink. Japi jiw chiekal naewʉajna-elbej Dios pejjamechan, japiliajwa jiw nejchachaemlaliajwas. Samata, japamatkoiyantat jiw jʉm-aech chimiajamechan profetakola-elpiliajwa. Samatabej, ampamatkoiyantat jiw jʉm-aech wʉt chimiajamechan xamalliajwa, ¡chiekal taem! Xamal chiekal bej duila-emilbej. Chiekal bej naewʉajna-emilbej Dios pejjamechan. Ja-am wʉt, xamal asamatkoi xabich nabijasaxaelam” —aech Jesús pejnachalaliajwa.
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Jesús pejme jʉm-aech pejnachalaliajwa: “Xamal xan nanaewetampim xan jʉm-anox. ¡Xamal nejxasinkde nadaelmajiw! ¡Isde pachaempoxan xamal nejweslapiliajwa!
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Nadaelman nejchaxoel wʉt babijaxan xamal chapasliajwa, ¡xamallax nejchaxoelde japon chapasliajwas pachaempoxan! Asew jiw babejjamechan jʉm-aech wʉt xamalliajwa, ¡Dios kawʉajande japi jiw kastikasamatas!
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Aton, matxoela-ispon babijax xamalliajwa, ¡xamallax nabej is babijax japon atonliajwa! Samata, aton xamal ba'faselcha wʉt, ¡asaba'falel nej selchapon! Aton xamal wenatkowa wʉt sumta-otampox, ¡nej fispanox pijaxliajwa! ¡Nijax kamisbej nej fispon pijaxliajwa!
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Aton malech xamal wʉljow wʉt, ¡japon chaxdu'e! Asan aton natkowa wʉt nijax, ¡nabej wʉljoe' wiasliajwapon natkowapox!
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 ¡Amalis isde pachaempoxan asew jiwliajwa, me-ama xamal nejxasinkam japi jiw isfʉlaliajwa xamalliajwa!” —aech Jesús pejnachalaliajwa.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Do jawʉt, Jesús pejme jʉm-aech pejnachalaliajwa: “Xamal nejxasinkam wʉt jiw xamal nejxasinkpikal, ja-am wʉt, ¿ma-aech xotkat nejchaxoelam Dios pachaemaxaelpox xamalliajwa? Jiw babejchowbej nakaebabejchow nanejxasink.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Xamal isfʉlam wʉtbej pachaempox japi jiwliajwa, japi jiw isfʉl xot pachaempox xamalliajwa, ja-aech wʉt, ¿ma-aech xotkat nejchaxoelam: ‘Dios pachaemaxael xanliajwa’ —amkat, nejchaxoelam wʉt? Jiw babejchowbej nakaebabejchowliajwa is pachaempoxan.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Xamal prestam wʉt jiw matabijampikal, ja-am xamal japi jiw pejme wewiasliajwa prestampox, prestampox nafo'asamata. Ja-am wʉtbej, ¿ma-aech xotkat nejchaxoelam Dios pachaemaxaelpox xamalliajwa? Jiw babejchow nakaebabejchow napresta pejme wewiasliajwas naprestapoxan.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 ¡Nejxasinkde nadaelmajiw! ¡Isdebej pachaempoxan japiliajwa! Prestam wʉt, ¡prestampoxan nabej wʉajnawes! Ja-am wʉt, Dios isaxael xabich pachaempox japonxotse xamalliajwa prestampoxanliajwa. Ja-am wʉt, me-ama Dios athʉpijin, paxʉlan sʉapich, kaenejchaxoelax, jachiyaxaelambej xamal. Dios isfʉl pachaempoxan jiw babejchowliajwa. Asew jiw Dios kajachawaechpibej, japi nejchaxoela-el Diosliajwa. Japi jiwliajwa, Dios is pachaempoxan.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 ¡Beltaem asew jiw! Me-ama nej-ax Dios puexa jiw beltaefʉl, ¡xamalbej ja-amsfʉlde!” —aech Jesús pejnachalaliajwa.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Jesús pejme jʉm-aech pejnachalaliajwa: “¡Xamal asew jiwliajwa nabej jʉm-aeche': ‘Japi jiw babejchow’ —nabej aeche'! Ja-am wʉt, Dios jʉmchiyaxil xamalliajwa: ‘Xamalbej babejchowam’ —chiyaxilon. ¡Nabej jʉm-aeche'bej asew jiwliajwa: ‘Japi wewe'pas Dios kastikaliajwas’ —nabej aeche'bej! Ja-am wʉt, Dios jʉmchiyaxilbej xamalliajwa: ‘Xamal wewe'p xan kastikaliajwan’ —chiyaxil Dios xamalliajwa. Asew jiw babijaxan is wʉt xamalliajwa, ¡beltaem! Ja-am wʉt, Diosbej xamal beltaeyaxael babijaxan isampoxanliajwa.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Jiw wewe'pas wʉt, ¡chaxduim! Ja-am wʉt, Diosbej xamal chaxduiyaxael wewe'ppoxan. Asew jiw chaxduwam wʉt, Dios kaes pejme xamal chaxduiyaxael” —aech Jesús, pejnachala naewʉajan wʉt.
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Jesús pejme jʉm-aech, pejnachala naewʉajan wʉt: “Nakae-itliakla namakxalaeyaxil. Itliaklan asan makxafol wʉt, japi kolenje kaemʉthadik natacholnaxaek.
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Estudiapon kaes pejme pachaema-el. Me-ama chanaekabʉanaspon, jachi-elon. Pe asamatkoi, puexa matabijt wʉton, japon najʉpaxael. Me-ama pejchanaekabʉanan wʉt, jachiyaxaelon” —aech Jesús pejnachalaliajwa.
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Do pejme Jesús jʉm-aech, naewʉajan wʉt pejnachala: “Xamal najut kaes babijaxan isam wʉt, ¡xamal nabej naewʉajne', asan aton babijax is wʉt! Aton, asan kajachawaesasia wʉt, cha-aelaxach, ast it-okspon, japon pajutlax kaes pejme pinjiyax naetamat it-oks wʉt, jasoxtat japon aton asan aton kajachawaesaxil.
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Xamal kaes babijaxan isam wʉt, ¡nabej jʉm-aeche' asanliajwa: ‘Xam naewʉajnaxaelen, babijax is-elaliajwam’ —nabej aeche', naekichachajbapijnam wʉt! ¡Majt xamal kofim babijaxan isfʉlampoxan! Ja-am wʉt, pachaemaxael asan aton naewʉajnaliajwam japon kofsliajwa babijaxan ispoxan” —aech Jesús pejnachalaliajwa.
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Jesús pejme naewʉajan wʉt pejnachala, jʉm-aechon: “Pachaemnae naboet wʉt, pejbaechbej pachaem. Chaemilnae naboet wʉt, pejbaechbej chaemil.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Kaenanʉla naebaechnaechan matabijas pejbaechtat. Na-e'naexot tus-el higobaech. Ja-aechbej uvadunanliajwa. Uvadunan chajalka-eli na-e'naexot.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Ja-aechbej jiwliajwa. Aton, wepachaemspon pejnejchaxoelax, japon aton naksiya pachaempoxan. Aton, wepachaema-esalpon pejnejchaxoelax, japonlax naksiya babejjamechan. Japi kolenje japoxan naksiya, pejnejchaxoelaxanxot nakolapoxan” —aech Jesús, naewʉajan wʉt pejnachala.
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Do jawʉt, Jesús pejme jʉm-aech, naewʉajan wʉton doce pejnachalaliajwa, asew jiwliajwabej: “Xamal naexasis-emil wʉt xan jʉm-anpox, ¿ma-aech xotkat najʉm-am: ‘Tajpaklon, tajpaklon’ —na-amkat?
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Xanlel fʉlaenpon, japon xan nanaewet. Nanaexasitbejpon xan jʉm-anpoxan. Xamal jʉmchiyaxaelen, achan kabʉan-aech xanlel fʉlaenpon.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Japon aton ba isan, kabʉan-aech. Kowpon sat tinkxot ba isliajwa. Nosnaechan mʉthapon. Do jawʉx, pejba toet wʉt, pinamin pat wʉt, japaba taxʉ'palaxil, chiekal isas xot sat tinkxot.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Xan jʉm-anpox jʉmtaenpon, pe naexasis-el wʉton, japon aton, me-ama thaejtat ba ispon, kabʉan-aechon. Nosnaechan mʉthapon thaejtat. Dolison pejba isax ketoet wʉt, pinamin wʉt, japaba chiekal jʉwʉl, jaxot thaejtkal xot. Samata, japaba chiekal toep” —aech Jesús, naewʉajan wʉt doce pejnachalaliajwa, asew jiwliajwabej.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.