Mateus 5
Dios pejumelivaisibaxuto pejanalivaisibaxuto (GUH) vs ARIB
1 Jesús itsa tane jivibitsaëtoxaneto, nexata junaya petsutotsia. Bajarapatsutoyenepanata epatota ecaya. Nexata bajarajota Jesús pijajivi matatoyorotsia nacaetuatatsi.|src="CN01700B.TIF" size="span" copy="© 1978 David C. Cook Publishing Co." ref="Mt 5.1"
1 Jesus, pois, vendo as multidões, subiu ao monte; e, tendo se assentado, aproximaram-se os seus discípulos,
2 Nexata Jesús taxuxuaba livaisi petsipaebijava.
2 e ele se pôs a ensiná-los, dizendo:
3 Jesús jumaitsi pijajivijavabelia mapacueniaje:
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae picani mapanacuata bejamatabëjiobi tsavanapae itsamonae pibisiacuene petoexanaexaetsi. Bajarapamonae Dioso jamatabëcueneyavenonaenatsi.
4 Bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados.
5 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae apo jamatabëbëjai tsabiabi mapanacuata, itsacueniababiabi atatsi itsamonae. Apo cuenecanaviatabiabinua. Bajarapamonae jinavanapaena Dioso pijanacuatatsia pacuenia Dioso najumecapanepaeya jumaitsi bajarapamonae yabara.
5 Bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra.
6 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae mapanacuata bitso daxitacuene matatoxenetsia jitsipabiaba pexanaenexa Dioso pitorobicueniatsi. Dioso baja cajena yavenonabiabianatsi pexanaenexa bajarapacuene.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça porque eles serão fartos.
7 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae mapanacuata itsamonae ata itaxutotsoniataeyabiaba. Dioso nexata juya itaxutotsoniataeyabiabianatsi bajarapamonae.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia.
8 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae mapanacuata ëpexaniacuene pexanaenexa najamatabëxainabiaba. Bajarapamonae taena Dioso.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus.
9 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae mapanacuata penaitoyavimi ata, nabarajamatabëcuene xanepanaeyaexanapona. Bajarapamonae yabara: “Taxi,” jai tsane Dioso.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus.
10 ’Jamatabëcuenebarëya tsavanapae tsane pamonae mapanacuata bejiobiaexanabiabatsi Dioso pitorobicueniatsi pexanabiabijava yabara. Bajarapamonae jonena Dioso pijanacuayabetsia.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 ’Patajajivixaemë, itsamonae pibisiacuenia itsa pacabaracuaicuaijai, itsiata pajamatabëcuenebarëyamë tsavanapae tsane. Bajarapamonae pacabejiobiaexanae ata tsane, najumetsënëtsiaya pacabaracuaicuaijai atanua tsane, itsiata pajamatabëcuenebarëyamë tsavanapae tsane.
11 Bem-aventurados sois vós, quando vos injuriarem e perseguiram e, mentindo, disserem todo mal contra vós por minha causa.
12 Bajara tsipaji pacuenia panevajënaeyapijivimi ata, Diosojumepaebivimi profetavi, bajayata bejiobiaexanatsi. Nexata pasivajamatabëcuenebarëyamë tsavanapae tsane paxamë ata bajarapacuenia itsa pacaexanaena. Tsipaji raja athëbëtatsia itsamatacabi Dioso pacarajutsiana bitso pexaniacuene, jai Jesús pijajivijavabelia.
12 Alegrai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram aos profetas que foram antes de vós.
13 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
13 Vós sois o sal da terra; mas se o sal se tornar insípido, com que se há de restaurar-lhe o sabor? para nada mais presta, senão para ser lançado fora, e ser pisado pelos homens.
14 ’Pacuenia piaitayotsicotia itayota piaitaquirijavata, bajara pijinia pacuenia paxamë ata Dioso panejumecovënëtsivi pajamatabëcueneitayotsianame piajamatabëcueneitaquirivimi. Bajarapacuenia pajamatabëcueneitayotsianame itsa patsitajinavanapaename xaniavaetsia daxitajivi pitabarata. Petsutojumata peecaetomara acuenebi penacaranatecaejava tsipae.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre um monte;
15 Itsajivi ata lámparabë pitanojotsicujinae, apo etsi cajoniënëalia. Biji rajane athëbëyo etsia daxitaboënë pitayotecaenexa.
15 nem os que acendem uma candeia a colocam debaixo do alqueire, mas no velador, e assim ilumina a todos que estão na casa.
16 Bajara pijinia pacuenia paxamë ata paitsimëre. Xaniavaetsia patsitajinavanapare daxitajivi pitabarata. Nexata bajarapamonae pacacuenetaena pexaniacuene paneexanavanapaejava. Nexata bajarapamonae itsa pacacuenetaena pexaniacuene paneexanavanapaejava, jumai tsane paxamë yabara paneaxa Diosojavabelia: “Diosomë, bitso ayaijamatabëcuenenëmë. Yavenonabiabame nijajivi,” jai tsane bajarapamonae paneaxa, athëbëtatsia peecaenëjavabelia, jai Jesús pijajivijavabelia.
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras, e glorifiquem a vosso Pai, que está nos céus.
17 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
17 Não penseis que vim destruir a lei ou os profetas; não vim destruir, mas cumprir.
18 Xaniajanë pacuenia pacatsipaebijitsiatsi. Dioso Moiséspijinëta penajumecopatsilivaisi epatua itsalivaisicuenia, caeitanetoyo ata, Dioso apo itothianae tsane. Pacuenia baja Dioso najumecapanepaeya jumaitsi, bajarapacuenia tsitecaena. Nexata copiapatsiana daxita xua Dioso tajëvelia najumecapanepaeya jumaitsi bajarapalivaisitabeje.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, de modo nenhum passará da lei um só i ou um só til, até que tudo seja cumprido.
19 Nexata pajivi jumecovënëtsi ata Dioso Moiséspijinëta penajumecopatsilivaisi, itsiata itsa apo jumecovënëtsi caelivaisiyo bajarapayajuvënëlivaisiyo, naneconitsiana Diosojavabelia. Bajarapajivi itsa itavetsiananua itsamonae ata pejumecovënëtsiyaniva bajarapalivaisiyo, nexata bajarapaneconi yabara bajarapajivi beveliajamatabëcuenejivi taenatsi daxitajivivecua Dioso pijanacuatatsia. Pajivi jumecovënëta daxita bajarapalivaisi, itsa tsipaebanua itsamonae ata pejumecovënëtsinexa bajarapalivaisi, nexata bajarapajivi ayaijamatabëcuenejivi taenatsi Dioso pijanacuatatsia.
19 Qualquer, pois, que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e assim ensinar aos homens, será chamado o menor no reino dos céus; aquele, porém, que os cumprir e ensinar será chamado grande no reino dos céus.
20 Xaniajanë pacuenia pacatsipaebijitsiatsi. Paxamë xaniavaetsia Dioso pajumecovënëre. Xaniavaetsia Dioso pajumecovënëre judíovi pecujarubivi Dioso pejumecovënëtsijava matatoxenetsia. Xaniavaetsia Dioso pajumecovënëre fariseovi ata Dioso pejumecovënëtsijava matatoxenetsia. Paxamë xaniavaetsia Dioso itsa apo pajumecovënëtsimë tsane, nexata pacuenia bajarapamonae apo jone tsane Dioso pijanacuayabetsia, bajara paxamë ata paitsimë tsane. Apo panajonemë tsane Dioso pijanacuayabetsia, jai Jesús pijajivijavabelia.
20 Pois eu vos digo que, se a vossa justiça não exceder a dos escribas e fariseus, de modo nenhum entrareis no reino dos céus.
21 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e, Quem matar será réu de juízo.
22 Itsiata baitsi jane xanë pacatsipaebatsi mapacueniaje. Pajivi baraanaepana itsajivijavabelia, bajarapajivi naneconita Diosojavabelia. Nutsianatsi Dioso pitabarata penaneconitsiayaexanaenexatsi. Pajivi itsajivi bijatane pibisiacuenia, bajarapajivi naneconita Diosojavabelia. Bajarapaneconi yabara nutsianatsi itsajota nacaetuatabiaba tomara pevetsivi. Nexata naneconitsiayaexanaenatsi. Pajivi itsajivi pitoyaxae, anaeya jumaitsi: “Xamë saya bitso pecamatajemabinë,” jai, bitso tsiayaitsi. Bajarapaneconi yabara bajarapajivi Dioso naneconitsiayaexanaenatsi infierno isotojavabelia.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que se encolerizar contra seu irmão, será réu de juízo; e quem disser a seu irmão: Raca, será réu diante do sinédrio; e quem lhe disser: Tolo, será réu do fogo do inferno.
23 Itsa paponame altarvënëjavajavabelia panerajutsinexa ofrenda Diosojavabelia, nexata bajarapaepatota itsa panajamatabënapitame itsajivijavabelia itsacuene paneexanaejava, nexata mapacuenia paexanaenameje.
23 Portanto, se estiveres apresentando a tua oferta no altar, e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 Altarvënëjava pitabarata abaxë papuenere ofrenda panerajutsijavanexa Diosojavabelia. Paponare caecuenia pajivijavabelia pananeconitame panenabarajamatabëcuene xanepanaenexabeje icatsia. Bajaraxuacujinae icatsia panaviatsiaremena altarvënëjavajavaberena panerajutsinexa jane baja ofrenda Diosojavabelia.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai conciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem apresentar a tua oferta.
25 ’Itsa pananeconitame itsajivijavabelia, nexata itsa pacacapona bajarapajivi jueznëjavabelia papecaneconitsinexa, namutua xaniavaetsia panabarëcuaicuaijamërebeje panenasivajamatabë xanepanaenexabeje xua yabara picani pacaneconitsijitsia. Bajarapacuenia xaniavaetsia panabarëcuaicuaijamërebeje papecanutsiyaniva jueznë pitabarata. Tsipaji raja jueznë itorobijitsipa policíavi panijaneconi yabara papecacaponaenexa penaneconitsivi pejebabiabiboyabelia. Nexata policíavi pacananeconitsiaexanetsipa penaneconitsivi pejebabiabibota.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele; para que não aconteça que o adversário te entregue ao guarda, e sejas lançado na prisão.
26 Xaniajanë pacuenia pacatsipaebijitsiatsi. Nexata penaneconitsivi pejebabiabibota itsa pacananeconitsiaexanetsipa, bajaraverena bepijia apo papitsapaemë tsipae. Matapania pamatamotsipame daxita xua yabara pacananeconitsiaexaneta, papitsapaejitsipame, jai Jesús pijajivijavabelia.
26 Em verdade te digo que de maneira nenhuma sairás dali enquanto não pagares o último ceitil.
27 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Itsiata baitsi jane xanë mapacuenia pacatsipaebatsije. Ponë petiriva itsa taenuta, nexata itsa jamatabëjumaitsi: “Jema xania tavitota pibisiacuene apo caexanaetsi mapovajavabeliaje,” itsa jamatabëjai, bajaraponë naneconita Diosojavabelia. Nexata najëpaeya naneconitabeje Diosojavabelia ponëbeje pepacuene itsavajavabelia pibisiacuene pevitota exana pijavavecua.
28 Eu, porém, vos digo que todo aquele que olhar para uma mulher para a cobiçar, já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 ’Panecujuaitaxutota panetaejava yabara pibisiacuene itsa paexaname, panaitaxutocajure. Tajë baja paxuare. Xanepana panenavecuaxuabinexa bajarapaitaxuto, padaxitaperabëtojivimë Dioso papecaxuabiyaniva infiernojavabelia.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Panecujuacobeta pibisiacuene itsa paexaname, panacobecaucure. Tajë baja paxuare. Xanepana panenavecuaxuabinexa, bajarapacobe padaxitaperabëtojivimë Dioso papecaxuabiyaniva infiernojavabelia, jai Jesús pijajivijavabelia.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que vá todo o teu corpo para o inferno.
31 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
31 Também foi dito: Quem repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Itsiata baitsi jane xanë mapacuenia pacatsipaebatsije. Ponë pijava xuaba, itsanëjavabelia bajarapova pevitota pibisiacuene apo vecuaexanae atatsi, bajaraponë naneconita Diosojavabelia pijava pexuabixae. Petiriva pamona pexuabixaetsi, nacojiobijitsipa itsanëjavabelia. Nexata jane baja bajaraponë pijava pibisiacuene vecuaexanaejitsipatsi itsanëjavabelia. Tsipaji abaxë bajaraponë pijavacuenia Dioso totanetsi. Nexata pijinia ponë pita bajaraponë pexuabicovëvami, bajaraponë ata pibisiacuene exana pevitota. Tsipaji abaxë bajaraponë pijavacuenia Dioso totanetsi, jai Jesús pijajivijavabelia.
32 Eu, porém, vos digo que todo aquele que repudia sua mulher, a não ser por causa de infidelidade, a faz adúltera; e quem casar com a repudiada, comete adultério.
33 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 Itsiata baitsi jane xanë mapacuenia pacaitorobatsije. Najumecapanepaeya itsa panavajunupaebame xua paexanaejitsiamë, rovialia panavajunupaebare. Pëtsa pematatsënëa itsajumeyo ata yajava pajumaitsimë jivi papecajumexaniataenexa. Papecajumexaniataenexa itsajivi pëtsa pajumaitsimë mapacueniaje: “Xaniajanë raja. Cajumaitsitsi mapacueniaje Dioso pitabarata,” pajamë pëtsa. Pëtsa pajumaitsimënua: “Xaniajanë raja. Cajumaitsitsi mapacueniaje athëbënacua pevënëta,” pajamë pëtsa. Tsipaji bajarajotatsia Dioso eca pijatronovënëjavata, itsajota ecabiaba pitorobinexa pijajivi.
34 Eu, porém, vos digo que de maneira nenhuma jureis; nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Pëtsa pajumaitsimënua: “Xaniajanë raja. Cajumaitsitsi mapacueniaje mapairaje pevënëta,” pajamë pëtsa. Tsipaji raja Dioso pijaira. Pëtsa bajarapacuenia pajumaitsimë Jerusaléntomara ata pevënëta. Tsipaji Jerusaléntomara Dioso pepo nacuaevetsinë pijatomara.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei;
36 Pëtsa pajumaitsimënua: “Xaniajanë cajena. Itsa apo xaniajanë tsane, nexata nacaevetsianajë tanematathinaxuabinexamë tatëpaenexa,” pajamë pëtsa. Tsipaji panematabocoto ata Dioso eveta. Nexata paxamë apo pacacaëjëpae caematanatoyo ata panenamatananiojaiyaexanaenexa, panenamatanatsaejaiyaexanaenexa ata.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um só cabelo branco ou preto.
37 Itsa pepacuene paexanaejitsiamë, “Jãjã, exanaenajë,” pajamëre rovialia. Itsa apo pajamatabëexanaemë, “Jume, apo exanaenë tsane,” pajamëre rovialia. Pematatsënëa pëtsa pajumaitsimë itsajumeyo ata jivi papecajumexaniataenexa. Tsipaji bajarapajume dovathi pejamatabëcueneta pajumaitsimë tsipae, jai Jesús pijajivijavabelia.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não; pois o que passa daí, vem do Maligno.
38 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, e dente por dente.
39 Itsiata baitsi jane xanë mapacuenia pacaitorobatsije. Itsanë itsa jamatabëpacabia, pëtsa panayajivibiame. Itsanë itsa pacaitabarapacabiaxuaba anaeya, nexata icatsia itsanenia ata papecaitabarapacataxuabinexa, panaitabaracaevere.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao homem mau; mas a qualquer que te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 Itsajivi itsa pacaneconitsijitsia jueznëjavabelia paneamoneyabijamatabëcuene papecavecuapitsinexa panijacamisa, nexata patocopare panijacamisajumavelia panenaxatatsijava ata papecavecuapitsinexa.
40 e ao que quiser pleitear contigo, e tirar-te a túnica, larga-lhe também a capa;
41 Vajabitsaë itsa pacacaponaeyaexana pijajava anijakilómetrobejecuenia, nexata patocaponare pematatsënëa ata. Cuatro pakilómetrobejecuenia ata patocaponare.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar mil passos, vai com ele dois mil.
42 Bitso bepejiobijivi itsa pacavajëta itsacuenejavayo, parajure. Itsa pacacovaeta, patsicopare. “Jume,” pajamë pëtsa, jai Jesús pijajivijavabelia.
42 Dá a quem te pedir, e não voltes as costas ao que quiser que lhe emprestes.
43 Icatsia Jesús jumaitsi petsutoyenepanajavata pijajivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia:
43 Ouvistes que foi dito: Amarás ao teu próximo, e odiarás ao teu inimigo.
44 Itsiata baitsi jane xanë mapacuenia pacaitorobatsije. Pasivamëre papecaitoyavi ata. Pamonae ata pibisiacuenia pacabaracuaicuaijai, bajarapamonae paxamë xaniavaetsia pabaracuaicuaijamëre. Pamonae ata pacaitoya, bajarapamonae pexaniacuene patoexanare. Pamonae ata pibisiacuenia pacabijatane, pibisiacuene pacaexanae ata, patovajëre Diosojavabelia peyavenonaenexatsi.
44 Eu, porém, vos digo: Amai aos vossos inimigos, e orai pelos que vos perseguem;
45 Bajarapacuenia nexata paneaxa, athëbëtatsia peecaenë, papeximëcuenia patsitajinavanapaename. Bajaraponë, paneaxa, yavenonabiaba daxitajivi. Nexata pexaniajamatabëcuenevi, pibisiajamatabëcuenevi ata, najëpaeya pijapabianë petonaxaniabinexatsi icotia copata. Bajarapacuenia pijinia ema ata copata.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai que está nos céus; porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons, e faz chover sobre justos e injustos.
46 Itsa pasivamë tsipae ëpapecaasivavi, nexata pexaniacuene apo paxainaemë tsipae Diosojavabelia. Pataneme rabaja. Gobierno pejamatabëcueneta impuestomatamo peyanijobabiabivi bitso pibisiacuene exana. Itsiata bajarapamonae ata asiva piasivavitsi.
46 Pois, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Xaniavaetsia itsa pacopiapitsipame ëpaneyapëtaevi, nexata pexaniacuene apo paexanaemë tsipae pamonae Dioso apo pejumecovënëtsivivecua. Tsipaji Dioso apo pejumecovënëtsivi ata xaniavaetsia copiapitabiaba peyapëtaevitsi.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis demais? não fazem os gentios também o mesmo?
48 Pacuenia jamatabëcueneitsi pejamatabëcuenexanepanaenë, paneaxa, athëbëtatsia peecaenë, bajara paxamë ata pajamatabëcueneitsimëre, jai Jesús pijajivijavabelia.
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai celestial.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.