Mateus 13
Dios pejumelivaisibaxuto pejanalivaisibaxuto (GUH) vs VC
1 Jesús baja itsa najumevereta jivijavabelia livaisi petsipaebijava, pitsapa baja bajarapabovecua. Pona baja itsajavabelia. Nexata Jesús ecojopa pucaxaneto itapata.
1 Naquele dia, saiu Jesus e sentou-se à beira do lago.
2 Nexata pucaitapata jivi ayaibitsaëtoxaneto Jesús itaxutuanacaetuatatsi. Nexata Jesús runareca jera ënëabereca. Ecareca jera ënëtareca. Daxita jivibitsaëtoxaneto nubena tajetabovelia.
2 Acercou-se dele, porém, uma tal multidão, que precisou entrar numa barca. Nela se assentou, enquanto a multidão ficava à margem.
3 Nexata Jesús daxitacuene livaisianë tsipaeba jivijavabelia. Jesús jumai tsaponae bajarapamonaejavabelia mapacueniaje:
3 E seus discursos foram uma série de parábolas.
4 Nexata itsa pata pabita, peubixu pexucayajabajarabicuenia ubanajetaruca. Pexucayajabajarabijavata itsaxu othopa pabi tuatuajëjava penajetarucaenamutojumata. Nexata bajarajota pata baratsui. Xane bajarapaxumi juvinejeva.
4 Disse ele: Um semeador saiu a semear. E, semeando, parte da semente caiu ao longo do caminho; os pássaros vieram e a comeram.
5 Itsaxu pijinia othopa ibopananëjumata, itsajota bitso ira apo aitayaë. Nexata bajarapaxu bepijia juva. Tsipaji bitso ira apo aitayaë.
5 Outra parte caiu em solo pedregoso, onde não havia muita terra, e nasceu logo, porque a terra era pouco profunda.
6 Nexata icotia bitso itsa ataju, nexata bajarapaxu juvi ata, tsaquenapona. Tsipaji irabereca bitso apo atabunepepiareca.
6 Logo, porém, que o sol nasceu, queimou-se, por falta de raízes.
7 Itsaxu pijinia othopa xanëebacabomijavata. Nexata peubixu xanëebotonë caecuenia itsa yajavajuva, bitso xanëebotonë matacënënatsi peubijavami.
7 Outras sementes caíram entre os espinhos: os espinhos cresceram e as sufocaram.
8 Itsaxu pijinia othopa pexaniairata. Bajarapaxu itsa juva, vitsaba. Xaniavaetsia nacuaita. Itsabotonë capitsapa cien paxutoyobeje tsaponae. Itsabotonë capitsapa sesenta paxutoyobeje tsaponae. Itsabotonë capitsapa treinta paxutoyobeje tsaponae.
8 Outras, enfim, caíram em terra boa: deram frutos, cem por um, sessenta por um, trinta por um.
9 Pajivi jamatabënejumeyapëtane patacatsipaebilivaisi, nenamuxunaevetsi xaniavaetsia, jai Jesús bajarapalivaisi petsipaebivijavabelia.
9 Aquele que tem ouvidos, ouça.
10 Jesús pijajivi imoxoyotatsi. Nexata Jesús pijajivi jumaitsi Jesúsjavabelia:
10 Os discípulos aproximaram-se dele, então, para dizer-lhe: Por que lhes falas em parábolas?
11 Nexata Jesús jumaitsi pijajivijavabelia:
11 Respondeu Jesus: Porque a vós é dado compreender os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não.
12 Pajivi xaniavaetsia nejumeyapëtane tatsipaebilivaisi, bajarapajivi icatsia itsalivaisi pematatsënëa Dioso yapëtaeyaexanaenatsi. Itsiata pajivi apo jitsipae pematatsënëa pejumeyapëtaeponaenexa tatsipaebilivaisi, bajarapajivi xuayovajëto jumeyapëtane picani, nacofënëtsiana.
12 Ao que tem, se lhe dará e terá em abundância, mas ao que não tem será tirado até mesmo o que tem.
13 Bajaraxuata livaisi itsa tsipaebajë bajarapamonae, ëcomparacióncuenia tsipaebajë. Nexata bajarapamonae tae ata Dioso pesaëta pinijicuene taexanaejava, itsiata apo yapëtae pajamatabëcuene yabara exanajë pinijicuene taexanaejava. Namuxunaevetsi ata tatsipaebilivaisi, itsiata apo jumeyapëtae pajamatabëcuene xaina tatsipaebilivaisi.
13 Eis por que lhes falo em parábolas: para que, vendo, não vejam e, ouvindo, não ouçam nem compreendam.
14 Bajarapacuenia apo jumeyapëtae tsipaji jane baja tocopiapatatsi pacuenia bajayata tajëvelia Diosojumepaebinëmi profeta Isaíaspijinë yaquina. Dioso pejumaitsijava apo tanejumeyapëtaevinexa yabara, bajayata profeta Isaíaspijinë peyaquinaelivaisita jumaitsi mapacueniaje:
14 Assim se cumpre para eles o que foi dito pelo profeta Isaías: Ouvireis com vossos ouvidos e não entendereis, olhareis com vossos olhos e não vereis,
15 Bajarapamonae ajamatabëcuenetaja tsane. Bajaraxuata benamuxuacabiaya pejinavanapaevi tsane. Benaitaxutotsaquebiaya pejinavanapaevi tsane. Itsa bajarapacuenia apo itsipae, nexata yapëtaejitsipa pajamatabëcuene xaina xua taena. Jumeyapëtaejitsipanua palivaisi jumetaena. Pejamatabëëthëtojavavetsina jumeyapëtaejitsipa. Nexata xanëjavaberena najamatabëcuenepënëyorotsipa perujujamatabëcuenevecua. Nexata xanë jamatabëcuene xanepanaeyaexanaejitsipajë,
15 porque o coração deste povo se endureceu: taparam os seus ouvidos e fecharam os seus olhos, para que seus olhos não vejam e seus ouvidos não ouçam, nem seu coração compreenda; para que não se convertam e eu os sare {Is 6,9s}.
16 ’Itsiata baitsi jane paxamë baja pajamatabëcuenebarëyamë. Tsipaji payapëtaneme pajamatabëcuene xaina xua pataneme. Pajumeyapëtanemenua pajamatabëcuene xaina palivaisi pajumetaneme.
16 Mas, quanto a vós, bem-aventurados os vossos olhos, porque vêem! Ditosos os vossos ouvidos, porque ouvem!
17 Xaniajanë pacuenia pacatsipaebijitsiatsi. Bajayatami ayaibitsaëto profetavimi necopiaevetavanapa tanetaenexa picani tapatsijavatsica. Itsamonae ata aneconijibia pejinavanapaevi Dioso pitabarata, necopiaevetavanapa picani tanetaenexa tapatsijavatsica. Itsiata apo netaenejeva, daxita bajarapamonaemi tëpa baja. Jamatabëjumetaeyabiabanua picani palivaisianë baja aeconoxae paxamë pacatsipaebaponatsi. Itsiata apo jumetaenejeva bajarapalivaisianë, bajarapamonaemi tëpa baja, jai Jesús pijajivijavabelia.
17 Eu vos declaro, em verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não o viram, ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 Icatsia Jesús jumaitsi pijajivijavabelia:
18 Ouvi, pois, o sentido da parábola do semeador:
19 Pamonae jumetae ata Dioso pejumelivaisi, itsiata itsa apo jumeyapëtae pejamatabëëthëtota, bajarapamonae bepiothopaexu pabi tuatuajëjava penajetarucaenamutojumata. Nexata najetaruca dovathi. Nexata bajarapamonae tsijamatabëjuvinejevatsi, dovathi vecuapitatsi bajarapalivaisimi, petsijamatabëubilivaisimitsi.
19 quando um homem ouve a palavra do Reino e não a entende, o Maligno vem e arranca o que foi semeado no seu coração. Este é aquele que recebeu a semente à beira do caminho.
20 Pacuenia pijinia itsi paxu othopa ibopananëjumata, itsajota bitso ira apo aitayaë, bajara tsijamatabëcueneitsitsi itsamonae Dioso pitorobilivaisi. Bajarapamonae jumetane Dioso pitorobilivaisi. Nexata picani bajarapalivaisi barëyaya jumecovënëta.
20 O solo pedregoso em que ela caiu é aquele que acolhe com alegria a palavra ouvida,
21 Itsiata baitsi jane pacuenia irabereca apo atabunepepiareca paxu othopa ibopananëjumata, nexata nabijiana, bajara tsijamatabëcueneitsitsi bajarapamonae Dioso pitorobilivaisi. Tsipaji pepacuene pejamatabëëthëtovetsina apo jumecovënëtsi bajarapalivaisi. Nexata apo ajamatabëcuenesaë tsavanapae bajayajebi pejumecovënëtsinexa bajarapalivaisi. Nexata itsa tocopiapatatsi daxita petoayapëbejecuenetsi, itsa yalivaisibatsinua Dioso pitorobilivaisi yabara, nexata pejumecovënëtsijava bajarapalivaisi bepijia copaba. Pevajënaeyabelia apo jumecovënëtavanapae.
21 mas não tem raízes, é inconstante: sobrevindo uma tribulação ou uma perseguição por causa da palavra, logo encontra uma ocasião de queda.
22 Pacuenia pijinia paxu othopa xanëebacabomijavata, itsa juva, bitso matacënënatsi xanëebotonë, bajara tsijamatabëcueneitsitsi itsamonae Dioso pitorobilivaisi. Jumetane picani bajarapamonae Dioso pitorobilivaisi. Itsiata baitsi jane bitso jamatabëcueneenatsi mapanacuapijicuene yabaraje. Tsipaji najamatabëxaina ayaijava palata pexainaenexa. Nexata pijacuata najamatabëcueneyamaxëitojoroba. Bajaraxuata Dioso pitorobilivaisi apo tovitsabitsi pejamatabëëthëtota. Nexata pacuenia itsi pabita piacuaijibibotonë, bajara itsi bajarapamonae. Tsipaji Dioso xaniavaetsia apo tojinavanapae.
22 O terreno que recebeu a semente entre os espinhos representa aquele que ouviu bem a palavra, mas nele os cuidados do mundo e a sedução das riquezas a sufocam e a tornam infrutuosa.
23 Pacuenia pijinia itsi paxu othopa pexaniairata, bajara tsijamatabëcueneitsitsi itsamonae Dioso pitorobilivaisi. Bajarapamonae jumetane Dioso pitorobilivaisi. Jumeyapëtanenua. Nexata pevajënaeyabelia tsijamatabëcuenevitsabaponatsi Dioso pitorobilivaisi. Nexata pacuenia peubijava capitsapa itsabotonë cien paxutoyobeje tsaponae, itsabotonë sesenta paxutoyobeje tsaponae, itsabotonë treinta paxutoyobeje tsaponae, bajara tsijamatabëcueneitsitsi bajarapamonae Dioso pitorobilivaisi, jai Jesús pijajivijavabelia.
23 A terra boa semeada é aquele que ouve a palavra e a compreende, e produz fruto: cem por um, sessenta por um, trinta por um.
24 Dioso apo pejumecovënëtsivi, pamonae najinavanapa Dioso pejumecovënëtsivijavata, itsamatacabi Dioso naneconitsiaexanaena. Nexata jivi peyapëtaenexa bajarapamonae Dioso penaneconitsiaexanaejavanexa, Jesús comparacióncuenia livaisi tsipaeba jivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia. Jesús jumaitsi mapacueniaje:
24 Jesus propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é semelhante a um homem que tinha semeado boa semente em seu campo.
25 Itsiata baitsi jane daxitajivi pemajitsijavata meravi, pabi pexainaenë pijavajabitsaënë tojunuatsi pijapabita. Nexata toubatsi trigo tuatuajëjava pibisiaviriajava, betrigobotonë pecataejava. Bajaraxuacujinae vemaxëpona baja.
25 Na hora, porém, em que os homens repousavam, veio o seu inimigo, semeou joio no meio do trigo e partiu.
26 Nexata trigoxu juva. Vitsaba. Itsa baja trigobotonë namatonota, nexata matapania bajarajota nayapëtane pibisiaviriajava yajava penamatonotsijava.
26 O trigo cresceu e deu fruto, mas apareceu também o joio.
27 Nexata pabi pexainaenë pijajivi pata petsipaebinexatsi. Pabixainaenë pijajivi jumaitsi: “Nijapabita ubame ëpexaniaviriatrigoxu. ¿De tsaeta pacuenia pitsapa pibisiaviriaxu pibisiajava peyajavajuvinexa trigojava?” jai pabixainaenë pijajivi.
27 Os servidores do pai de família vieram e disseram-lhe: - Senhor, não semeaste bom trigo em teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 Nexata pabixainaenë jumaitsi pijajivijavabelia: “Tajavajabitsaënë raeta bajaraxua uba,” jai. Nexata pabixainaenë pijajivi jumaitsi: “¿Jitsipame tsaja bajaraxua pataxunaejava?” jai.
28 Disse-lhes ele: - Foi um inimigo que fez isto! Replicaram-lhe: - Queres que vamos e o arranquemos?
29 Itsiata baitsi jane pabixainaenë jumaitsi pijajivijavabelia: “Jume. Tsipaji panexunaejavata payajavaxunaejitsipame trigobotonë.
29 - Não, disse ele; arrancando o joio, arriscais a tirar também o trigo.
30 Copatsianatsi abaxë penacuaitsinexa. Nexata penotsimatacabi itorobianajë tanetonotsivi copiaya pecaetuatsinexa piabejejava. Pepacunuanë exanaena. Bajaraxuacujinae bajaraxua tajuitsiana. Bajaraxuacujinae ëtrigoxu netonotsiana taetabiabibota tanetoetsinexa,” jai pabixainaenë pijajivijavabelia, jai Jesús jivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia.
30 Deixai-os crescer juntos até a colheita. No tempo da colheita, direi aos ceifadores: arrancai primeiro o joio e atai-o em feixes para o queimar. Recolhei depois o trigo no meu celeiro.
31 Jesús livaisi tsipaeba comparacióncuenia jivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia. Jumaitsi mapacueniaje:
31 Em seguida, propôs-lhes outra parábola: O Reino dos céus é comparado a um grão de mostarda que um homem toma e semeia em seu campo.
32 Mostazaxu raja bitso tsiquirixutoxi daxita peubixuvecua. Itsiata baitsi jane mostazanae itsa juva, bepijia vitsaba. Caevaita pinijinae naexana itsapeubinaenë matatoxenetsia. Nexata baratsui ata pata bajaraponaeta. Pematapenanë exana bajaraponaemaxërananëjava. Bajara pijinia itsane jivi ata. Bepijia ayaibitsaëto Dioso pijajivi naexanaena, jai Jesús jivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia.
32 É esta a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, torna-se um arbusto maior que todas as hortaliças, de sorte que os pássaros vêm aninhar-se em seus ramos.
33 Jesús livaisi tsipaeba comparacióncuenia jivi ayaibitsaëtoxanetojavabelia. Jumaitsi mapacueniaje:
33 Disse-lhes, por fim, esta outra parábola. O Reino dos céus é comparado ao fermento que uma mulher toma e mistura em três medidas de farinha e que faz fermentar toda a massa.
34 Jesús itsa tsipaeba jivijavabelia Dioso pijajivi pevetsijavanexa, livaisianë tsipaebapona ëcomparacióncuenia.
34 Tudo isto disse Jesus à multidão em forma de parábola. De outro modo não lhe falava,
35 Bajarapacuenia Jesús jivi livaisianë itsa tsipaebapona ëcomparacióncuenia, tocopiapatatsi jane baja pacuenia Diosojumepaebinë profetanë bajayata tajëvelia yaquina Jesús petsipaebaponaejavanexa yabara. Jesús comparacióncuenia jivi livaisi petsipaebaponaejavanexa yabara, profetanë peyaquinaebaxutota jumaitsi mapacueniaje:
35 para que se cumprisse a profecia: Abrirei a boca para ensinar em parábolas; revelarei coisas ocultas desde a criação {Sl 77,2}.
36 Jesús naviabiaexana jivi ayaibitsaëtoxaneto. Bajaraxuacujinae Jesús boya joneya. Bajarapabota Jesús pijajivi imoxorenatsi. Nexata Jesús pijajivi jumaitsi:
36 Então despediu a multidão. Em seguida, entrou de novo na casa e seus discípulos agruparam-se ao redor dele para perguntar-lhe: Explica-nos a parábola do joio no campo.
37 Nexata Jesús jumaitsi pijajivijavabelia:
37 Jesus respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem.
38 “Pijapabi,” itsa janë, mapanacua yabaraje jumaitsinë. “Pexaniaviriatrigoxu,” itsa janë, Dioso pijanacuayabetsia pejonevinexa yabara jumaitsinë. “Pibisiaviriajava pejuvijava,” itsa janë, dovathi pijajivinexa yabara jumaitsinë.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino. O joio são os filhos do Maligno.
39 “Pijavajabitsaënë, ponë pabi pexainaenë toubatsi pibisiaviriajava pejuvinexa,” itsa janë, dovathi yabara jumaitsinë. “Penotsimatacabi,” itsa janë, mapanacua pevereverecaejavanexa yabara jumaitsinë. “Tanetonotsivi itorobianajë,” itsa janë, ángelevi yabara jumaitsinë.
39 O inimigo, que o semeia, é o demônio. A colheita é o fim do mundo. Os ceifadores são os anjos.
40 Nexata pacuenia piabejejava caetuata pexuabinexa isotojavabelia, bajara pijinia pacuenia tocopiapatsianatsi dovathi pijajivi pexuabinexatsi isotojavabelia mapanacuaje pevereverecaematacabi.
40 E assim como se recolhe o joio para jogá-lo no fogo, assim será no fim do mundo.
41 Bajarapamatacabi xanë, Daxitajivi Pematapijinënë, itorobianajë tajaángelevi taevetsinacua tanetovecuajutsinexa daxita pamonae pibisiacuene pexanabiabivi. Pamonae ata itsamonaejavabelia pibisiacuene exanaeyaexana, bajarapamonae ata taevetsinacua netovecuajutsiana tajaángelevi.
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, que retirarão de seu Reino todos os escândalos e todos os que fazem o mal
42 Bajarapamonae xuabianatsi infiernojavabelia. Bajarajota nuena. Navonosiniana bitso penavixaetaexae.
42 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Pamonae jumecovënëtsiajinavanapa Dioso pitorobicueniatsi, bajarapamonae perabënaitayotsiana taxa Dioso pijanacuatatsia. Pacuenia matacabipijijuameto naitayota, bajarapacuenia perabënaitayotsiana. Pajivi jamatabënejumeyapëtane, patacatsipaebilivaisi nenamuxunaevetsi xaniavaetsia, jai Jesús pijajivijavabelia.
43 Então, no Reino de seu Pai, os justos resplandecerão como o sol. Aquele que tem ouvidos, ouça.
44 Icatsia Jesús comparacióncuenia jumaitsi pijajivijavabelia:
44 O Reino dos céus é também semelhante a um tesouro escondido num campo. Um homem o encontra, mas o esconde de novo. E, cheio de alegria, vai, vende tudo o que tem para comprar aquele campo.
45 Icatsia Jesús jumaitsi pijajivijavabelia:
45 O Reino dos céus é ainda semelhante a um negociante que procura pérolas preciosas.
46 Nexata itsa caxitajarabaxuaba pexaniaviriaperlajava, bitso penamatamotsijava, pona pijaboyabelia pecanajetsinexa daxita pexainaejavami. Nexata comuata bajarapaperlajava, jai Jesús pijajivijavabelia.
46 Encontrando uma de grande valor, vai, vende tudo o que possui e a compra.
47 Icatsia Jesús comparacióncuenia jumaitsi pijajivijavabelia:
47 O Reino dos céus é semelhante ainda a uma rede que, jogada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Itsa vënëca bajaraxua, nexata juta tajetabojavabelia. Bajarajota itapetapona pexaniaviriadujuai. Pexaniaviriadujuai jebapona bemapirejavabelia. Pibisiaviriadujuai pijinia xuabapona.
48 Quando está repleta, os pescadores puxam-na para a praia, sentam-se e separam nos cestos o que é bom e jogam fora o que não presta.
49 Bajara pijinia itsane nacua pevereverecaematacabi. Angelevi ponaena. Nexata pibisiacuene pexanaevi saicaya tsatsianatsi pexuabinexatsi. Dioso pijinia pitorobicueniatsi pejinavanapaevi saicaya tsatsianatsi pecapanepaenexatsi.
49 Assim será no fim do mundo: os anjos virão separar os maus do meio dos justos
50 Nexata pibisiacuene pexanaevi xuabianatsi infiernojavabelia. Bajarajota nuena. Navonosiniana bitso penavixaetaexae, jai Jesús pijajivijavabelia.
50 e os arrojarão na fornalha, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Jesús yanijoba pijajivijavabelia.
51 Compreendestes tudo isto? Sim, Senhor, responderam eles.
52 Nexata Jesús jumaitsi pijajivijavabelia:
52 Por isso, todo escriba instruído nas coisas do Reino dos céus é comparado a um pai de família que tira de seu tesouro coisas novas e velhas.
53 Jesús baja penajumeveretsicujinae jivijavabelia livaisianë petsipaebijava comparacióncuenia, pona baja icatsia itsajavabelia.
53 Após ter exposto as parábolas, Jesus partiu.
54 Jesús baja naviata pevitsabinacuayabelia. Nexata Jesús pevitsabinacuata taxuxuaba livaisi petsipaebijava judíovi penacaetuatabiabibota. Nexata pejumetaevitsi sivajamatabëcuenenabenajacatsi. Nexata bajarapamonae Jesús jamatabëcueneaebiatanetsi. Bajarapamonae Jesús yabara najumaitsi mapacueniaje:
54 Foi para a sua cidade e ensinava na sinagoga, de modo que todos diziam admirados: Donde lhe vem esta sabedoria e esta força miraculosa?
55 Maponëje vaxaitsiyajuvënënë, carpinteronëmi pexënato. Maponëje María pexënato. Bajaraponë pejuyapijivi, Santiago, José, Simón, Judas.
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não é Maria sua mãe? Não são seus irmãos Tiago, José, Simão e Judas?
56 Papetiriavi ata vajatomarata jinavanapa, maponëje pejuyapijivi. ¿Detsa verena nexata capitsapa palivaisianë nacatsipaebapona maponëje? najai bajarapamonae Jesús yabara.
56 E suas irmãs, não vivem todas entre nós? Donde lhe vem, pois, tudo isso?
57 Nacaetomarapijivixae, bajarapamonae Jesús apo jumexaniataetsi. Nexata Jesús jumaitsi bajarapamonaejavabelia:
57 E não sabiam o que dizer dele. Disse-lhes, porém, Jesus: É só em sua pátria e em sua família que um profeta é menosprezado.
58 Jesús pevitsabitomarata pejinavanapaevi apo jumecovënëtsitsi. Bajaraxuata Jesús Dioso pesaëta pinijicuene pexanaejava bajarapatomarata bitso apo tsitaexanae.
58 E, por causa da falta de confiança deles, operou ali poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.