Atos 16
IYA YONAI (GDN) vs NAA
1 Poru natere Debe bauwena manako ade kayawena umawa da natere Rusitara bauwena. Natere Rusitara rabineya ka Iyesu sumapiyawa apunai mosi si ka Simosi ika tondawa. Apunu Simosi e inai ka Diyu ragidai mu ridimaga ko e Iyesu mete sumapiyawa. E mamai ka eba Diyu apunai ko e ka yona Guriki wagawa ki apunai mosi.
1 Paulo chegou também a Derbe e a Listra. Havia ali um discípulo chamado Timóteo, filho de uma judia crente, mas de pai grego.
2 Iyesu sumapamawa ragidai kuduba natere Rusitara yo Aikoniyamu rabineya apunu Simosi e werei tagamawa.
2 Os irmãos em Listra e Icônio davam bom testemunho dele.
3 Poru nuwaiya ka Simosi uburana e mete kayatagamana wainapupu, ko tawana ki rabineya ka Diyu ragidai ropani kawaya ki mu kuduba kataimugu da Simosi e kwakwarepui ki mu eba wakamupu mibai ka e mamai ka tawana kwaiyanai yona Guriki wagawa ki apunai mosi. Iyapana inako waina-mupu ki Poru e kataiya ki pokere e ubupu apunu Simosi e kwakwarepui wakapupu manako ki eweya banana-pupu mete kayatagubu.
3 Paulo queria que Timóteo fosse em sua companhia e, por isso, circuncidou-o por causa dos judeus daqueles lugares; pois todos sabiam que o pai dele era grego.
4 Mu tawana tawana bautagubu kayatagubu manako Iyesu tonotapu ragidai ade debai ragidai mete kina natere Diyerusaremu rabineya tawana kwaiyanai ragidai nene badidi oka tamupu ki mu iyapana kabuwatamawa makeya makeya kwaetagamana ki nana mu tademawa teyateyama iwa.
4 Ao passar pelas cidades, entregavam aos irmãos as decisões tomadas pelos apóstolos e presbíteros de Jerusalém, para que as observassem.
5 Mu iyapana inako tademawa ki pokere Iyesu sumapamawa Mamanuga God nene dibipamawa ragidai mu sumamaga Iyesu bameya ki kawayawagawa yarawa. Iyapana waunai ropani kawaya maramara bautagamawa Iyesu suma-pamawa ragidai mete dibipamawa idiwa.
5 Assim, as igrejas eram fortalecidas na fé e, dia a dia, aumentavam em número.
6 Mu tawana Aisiya kayatagamana wainamupu ko Mamanuga God e Keyai Tanai Bagi Kawaya mu yawatamaga bodapupu, wagubu ke; “Tawana Aisiya rabineya Iyesu sisiyai eba iwogoi.” E inako wagubu ki pokere mu tawana Pirigiya yo Garasiya bautagubu kaya-tagubu.
6 E percorreram a região frígio-gálata, tendo sido impedidos pelo Espírito Santo de pregar a palavra na província da Ásia.
7 Mu tawana Misiya ragidai mu wairamaga ki kiya bautagubu ka mu tawana Bisiniya kayatagamana waina-mupu, ko Iyesu e Keyai mu tatamatapu,
7 Chegando perto de Mísia, tentaram ir para Bitínia, mas o Espírito de Jesus não o permitiu.
8 ki pokere mu tawana Misiya madaneya madaneya mena bautagubu kayatagubu manako iwa wadamawa da natere Torowasi egi papateya ki bautagubu.
8 E, tendo contornado Mísia, foram a Trôade.
9 Kemora ki rabineya ka Poru waro were maba tawana Makedoniya mu apunumaga mosi waita nene uburawa wagawa ki empupu. Apunu ki wagubu ke; “Tawana tondei ki kau karako kamadi manako yewe Makedoniya yabi nu waitaniyo.’
9 À noite, Paulo teve uma visão na qual um homem da Macedônia estava em pé e lhe rogava, dizendo: — Passe à Macedônia e ajude-nos.
10 Poru waro were maba apunu ki empupu eweya ka nu garugaru mena kimpi ubumpi nu gwedegwedenuga temipi manako tawana Makedoniya kaigibi. Nu wainamipi da Mamanuga God nu kabuwanibu da e karako tawana Makedoniya ragidai Iyesu e yonai waunai bagi kawaya mu kabuwatamana ki nana nu tononibu.
10 Assim que Paulo teve a visão, imediatamente procuramos partir para aquele destino, concluindo que Deus nos havia chamado para lhes anunciar o evangelho.
11 Nu waka kawareya natere Torowasi kamadimpi manako kaigibi kaiweya idiweya da ruku mosi si ka Tamasuresi ki baigibi manako ika ukwampi. Ukwampi nawaru puruwena ade kimpi ubumpi kaiweya idiweya da natere Neaporisi baigibi,
11 Tendo, pois, navegado de Trôade, fomos diretamente para Samotrácia e, no dia seguinte, a Neápolis.
12 manako nu waka ika kamadimpi borau nu kerapu-nugu kaigibi iweya da natere Piripai baigibi. Natere ki kena ka tawana Makedoniya ragidai mu nateremaga kawaya. Tawana Roumi ragidai mu piyaramuguma ropani kawaya ika mete idiwa. Nu mara dai ika idiweya,
12 Dali fomos a Filipos, cidade da Macedônia, primeira do distrito e colônia romana. Nesta cidade, permanecemos alguns dias.
13 manako aiyata marai ki bauwena ka nu gari tagaiya awanau kaigibi. Nu notanuga wagubu da Diyu ragidai mu guriguritagamu watai ka bani ikana. Ika baigibi ka nu idimipi manako ridi dai ika dibimupu idiwa ki mu mete yonaigemeya yona dai mu tademeya kabukabuwa idiweya.
13 No sábado, saímos da cidade para a beira do rio, onde nos pareceu haver um lugar de oração; e, assentando-nos, falamos às mulheres que haviam se reunido ali.
14 Ridi ki mosi si ka Ridiya ika tondawa nu yona iwegemeya ki waina-piyawa. E naterei ka Tayataira. Iyapana maramara bautagamawa aukwara daragidaragi bagi kawaya e bameya gimaratagamawa. E maramara Mama-nuga God e si tepapiyawa. Nu Kaiwawo-nuga karako ridi ki e notai wadubu papara da e Poru yonai wagawa ki naigida mena wainapiyawa ade suma-piyawa,
14 Certa mulher, chamada Lídia, da cidade de Tiatira, vendedora de púrpura, temente a Deus, nos escutava; o Senhor lhe abriu o coração para que estivesse atenta ao que Paulo dizia.
15 ki pokere nu ubumpi ridi ki ade e iyapanaiyoma tawamaga eyaka mena ragidai mete kina ki Iyesu e si pokaiya mu siruwatampi. Siruwatampi kewowena ka ridi Ridiya nu giginibu, wagubu ke; “Wi wainapiyamu da nau karako nu Kaiwawonuga mibai suma-pakani ki ka wi kebomuri nau tawaneya kaigamu manako nau mete idiwomu.” E inako gigiwagawa ki pokere nu kimpi ubumpi e tawaiya e mete kaigibi.
15 Depois de ser batizada, ela e toda a sua casa, nos fez este pedido: — Se julgam que eu sou fiel ao Senhor, venham ficar na minha casa. E nos constrangeu a isso.
16 Mara mosi nu guriguritagamu wateya kaigibi ki ka bigabiga munu ridai mosi ki iyapana e gimaramupu da e mu bigabigamaga kwaewagawa ki e nu ika bananamipi. Munu ridai ki ka keyai berokoi mosi e uwapu e rabineya tondawa. Gwede mosi ewa wenawagana ki kuduba keyai berokoi ki e kabuwa-piyawa manako munu ridai ki wirawena sisiya ki makeya makeya iyapana tadeyawa ki pokere mu denai bowa madai kawaya daganani e kweyamawa. Ko e eya bowa madai ki eba wadawa ko e gimaramupu ragidai ki mu ubumpu bowa madai ki kuduba mu tepamawa.
16 Aconteceu que, indo nós para o lugar de oração, veio ao nosso encontro uma jovem possuída de espírito adivinhador, a qual, adivinhando, dava grande lucro aos seus donos.
17 Munu ridai ki bauwena Poru yo nu mete ewakumaniyawa umawa manako e bonanai ragiragi kawaya wagawa ke; “Iyapana yau mu ka Mamanuga God kunumau tondau e upi wadamu ragidai. Wi iya waunai badidi maba wadamana ki sisiyai mu tagamu iwu.”
17 Seguindo a Paulo e a nós, gritava, dizendo: — Estes homens são servos do Deus Altíssimo e anunciam a vocês o caminho da salvação.
18 Munu ridai ki maramara nu sisiyanuga inako wagawa umawa ki pokere Poru e midi togawena manako wirawena keyai berokoi munu ridai ki rabineya tondawa ki sibu, wagubu ke; “Nau Iyesu Keriso e si pokaiya kau nidiyakani; Munu ridai yau karako kamadi deni mena baunuwagi kayanuwagi.” E inako wagawa makeya ka keyai berokoi ki munu ridai ki deni mena kamadubu matarau bauwena kayawena.
18 Isto se repetiu por muitos dias. Então Paulo, já indignado, voltando-se, disse ao espírito: — Em nome de Jesus Cristo, eu ordeno que você saia dela. E, na mesma hora, o espírito saiu.
19 Munu ridai ki gimaramupu ragidai gwede wenawena ki emupu ka mu rabinamaga berokowena, tagubu ke; “Akae, iyapana yau karako bautagubu nu bowa madai wademeya yawatai ki girimupu.” Mu inako tagubu manako kayatagubu apunu Poru yo Sairasi wade dokodokotampu tainitampu iyapana kawakawai mu bamamugu imata paunau bautagubu,
19 Quando os donos da jovem viram que se havia desfeito a esperança do lucro, agarraram Paulo e Silas e os arrastaram para a praça, à presença das autoridades.
20 manako tawana Roumi ragidai mu kawakawaimuguma tademupu, tagubu ke; “Iyapana yau ka Diyu ragidai ko mu karako yewe bautagubu nu naterenuga giripiyamu.
20 E, levando-os aos magistrados, disseram: — Estes homens, sendo judeus, perturbam a nossa cidade,
21 Mu mubo bususumaga ki mu nuwamugu nu mete kwaiwagamana ki nana tagamu ko ki ka eba supasupai. Nu ki kwaigamu ki ka nu nuga goranuga giripamu. Nu ka tawana Roumi ragidai ki pokere mu yonamaga ki nu eba nuwanugu wainapamana bo kwaiwaga-mana wainapemei.”
21 propagando costumes que não podemos aceitar, nem praticar, porque somos romanos.
22 Mu inako tagubu manako iyapana pakasi ragidai ropani kawaya mete bautagubu mu yonamaga ki kawareya ade tagamawa.
22 Então a multidão se levantou unida contra eles, e os magistrados, rasgando-lhes as roupas, mandaram açoitá-los com varas.
23 Mu inako tagubu ki pokere iyapana dai bautagubu Poru yo Sairasi kawareya kawareya raukeketamawa da kamadumpu manako tetampu kaimpu dibura tawai rabineya isiyatampu. Isiyatampu manako dibura gudui kwayubapiyawa apunai ki gudu naigida mena umarana ki nana simupu,
23 E, depois de lhes darem muitos açoites, os lançaram na prisão, ordenando ao carcereiro que os guardasse com toda a segurança.
24 ki pokere e wirawena Poru yo Sairasi tetapu kanibu dibineya nakatapu. E ripa kawakawaya apeya tepupu, mosi mu kerapumaga kobaiya tapu ade mosi kawareya tapu manako mu kerapumaga inako umeme dokodokotapu gudu umapu kamaditapu kayawena.
24 Este, recebendo tal ordem, levou-os para o cárcere interior e prendeu os pés deles no tronco.
25 Kemora paunau wadawa makeya ka apunu Poru yo Sairasi dibura rabineya guriguritagamawa umayo pokaiya Mamanuga God e si tepapamawa idiwa, ko diburatagubu ragidai dai ki mu wainatamawa.
25 Por volta da meia-noite, Paulo e Silas oravam e cantavam louvores a Deus, e os demais companheiros de prisão escutavam.
26 Ki makeya ka waira nutanuta kawaya mo bauwena manako dibura tawai ki geyageyawena da e gudui daikere daikere ki wakawaka-tagubu. Diburatagubu ragidai ika idamaga kerapumaga umatampu dokodoko ki taburubai mubo mubo mete rikarikatagubu.
26 De repente, sobreveio tamanho terremoto, que sacudiu os alicerces da prisão; todas as portas se abriram e as correntes de todos os presos se soltaram.
27 Dibura gudui kwayubapiyawa apunai wakapa giriwena gudu waka-wakatagubu ki empupu ki ka e waina-pupu da dibura ragidai kuduba bani bautagubu kayatagubu gawarara. E kudu wainapupu manako e kerebai wadubu e eya wadewagana kwaewagawa.
27 O carcereiro despertou do sono e, vendo abertas as portas da prisão, puxando da espada, ia suicidar-se, pois pensou que os presos tinham fugido.
28 Ko Poru apunu ki inako kwaewagana kwaewagawa empupu ki ka e bonanai ragiragi kawaya e sibu, wagubu ke; “Kau kiya eba wadenuwagi. Nu kuduba yewe idiwei.”
28 Mas Paulo gritou bem alto: — Não faça nenhum mal a si mesmo! Estamos todos aqui.
29 Dibura gudui kwayubapiyawa apunai yona ki wainapupu ka e siwe nene wagubu beupupu manako garugaru mena kanibu Poru yo Sairasi mu bama-mugu bauwena manako suyamaga ugwadubu didigurai wagubu mu yabara-mugu kwarisiwena.
29 Então o carcereiro, tendo pedido uma luz, entrou correndo e, trêmulo, prostrou-se diante de Paulo e Silas.
30 Kwarisiwena ade bagi ubupu manako bananatapu matarau kayatagubu manako manutapu, wagubu ke; “Kawakawainiyoma, nau badidi kwaesugani da nau iya waunai yadani?”
30 Depois, trazendo-os para fora, disse: — Senhores, que devo fazer para que seja salvo?
31 E inako wagubu manako mu denai e simupu, tagubu ke; “Kau yabi nu Kaiwawonuga Iyesu sumapi ki ka e uburoto kau ridigi munugiyoma mete kina iya waunai negeni.”
31 Eles responderam: — Creia no Senhor Jesus e você será salvo — você e toda a sua casa.
32 Mu inako tagubu manako ubumpu apunu ki e wainai ade e munuiyoma ade e tawai eyaka mena ragidai kuduba mete kina ki nu Kaiwawonuga e yonai mu kabuwatampu.
32 E pregaram a palavra de Deus ao carcereiro e a todos os que faziam parte da casa dele.
33 Kabuwatamawa da kewowena ka apunu ki garugaru mena kemora ki rabineya apunu Poru yo Sairasi tetapu kanibu taunimupu sipasipara ki kwatamaga siruwatapu manako mu muga ubumpu apunu ki e wainai ade e munuiyoma mete kina ki tetampu nu Kaiwawonuga Iyesu e si pokaiya mu siruwatampu.
33 Naquela mesma hora da noite, cuidando deles, lavou-lhes as feridas dos açoites. Logo a seguir, ele e todos os membros da casa dele foram batizados.
34 Siruwa-tampu kewowena ka apunu ki Poru yo Sairasi bananatapu e ebo tawaiya kayatagubu manako bani dai warapupu tagebu. E iyapanaiyoma kuduba mete kina karako Mamanuga God suma-mupu. Mu rabinamaga bagiwena mibi mamamai idiwa.
34 Então, levando-os para a sua própria casa, deu-lhes de comer; e, com todos os seus, manifestava grande alegria por ter crido em Deus.
35 Mu ukwampu nawaru puruwena ka tawana Roumi ragidai mu kawakawai-muguma piyara ragidai tonotampu dibura gudui ki kwayubapiyawa apunai e bameya bautagubu manako simupu, tagubu ke; “Kau dibura gudui kwaipi da iyapana apeya ki baitagisi kayatagisi.”
35 Quando amanheceu, os magistrados enviaram oficiais de justiça, com a seguinte ordem para o carcereiro: — Ponha aqueles homens em liberdade.
36 Mu inako tagubu manako apunu ki kanibu Poru sibu, wagubu ke; “Tawana Roumi ragidai mu kawakawai-muguma yona tonomupu da wi pa baigamana kaigamana ki nana, ki pokere wi kimuri ubumuri nuwabagi rabineya mena kaiwagi.”
36 Então o carcereiro comunicou isso a Paulo, dizendo: — Os magistrados ordenaram que vocês fossem postos em liberdade. Portanto, vocês podem sair. Vão em paz.
37 Ko Poru ubupu denai piyara ragidai ki tadebu, wagubu ke; “Wi kawakawaiguma nu gwede mo paere-mipi ki mo mu eba bananamupu. Mu iyapana yabumugu kuwe pokaiya nu pa asusu raukekenimawa. Nau ka Diyu apunai ko nau ka ade tawana Roumi ki taubanuwai mete kina. Mu nu pa tenimpu diburanimpu ade karako weki gwaiya nu pa tononimana tagamu, ko ki ka eba supasupai. Mu muga yewe baitagisi tagisi manako nu mu yabu-mugu baigamu kaigamu.”
37 Paulo, porém, lhes disse: — Sem ter havido processo formal contra nós, nos açoitaram publicamente e nos jogaram na cadeia, sendo nós cidadãos romanos. Querem agora nos mandar embora sem maior alarde? Nada disso! Pelo contrário, que eles venham e, pessoalmente, nos ponham em liberdade.
38 Piyara ragidai wiratagubu mu kawakawaimuguma bamamugu bau-tagubu manako Poru badidi wagubu ki mu makeya makeya mu tademupu, tagubu ke; “Apunu Poru yo Sairasi mu ka tawana Roumi ki taubanuwai.”
38 Os oficiais de justiça comunicaram isso aos magistrados. Quando estes souberam que Paulo e Silas eram cidadãos romanos, ficaram com medo.
39 Mu kimpu ubumpu Poru yo Sairasi mu bamamugu bautagubu manako parautampu, tagubu ke; “Nu diburani-mpi ki ka nu kwaigibi siyasiya.” Mu inako tagubu manako bananatampu dibura tawai ki kamadumpu manako besitampu tonotampu, tagubu ke; “Natere yau karako kamadumuri kaiwagi.”
39 Então foram até eles e lhes pediram desculpas; e, relaxando-lhes a prisão, pediram que se retirassem da cidade.
40 Poru yo Sairasi dibura tawai ki kamadumpu manako ridi Ridiya e tawaiya kayatagubu. Ika bautagubu ka mu kowamuguma dai ika bananatampu. Mu yona bagi kawaya mu tademawa da kamadumpu ade kasiyara mete tage-mupu manako ewa kamaditampu kayatagubu.
40 Tendo saído da prisão, Paulo e Silas dirigiram-se para a casa de Lídia e, vendo os irmãos, os animaram. Depois partiram.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 16, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.