Mateus 5
Kura Aləkawalə ŋga Əntaŋfə (GDE) vs ARA
1 Makə nee Yeesu ka daɓaala laŋə, wata ca ndərəgi aanə ɗaŋgəra, ca ndzaanə dasə. Lyawarənaakii a əntsahə aaɓiikii.
1 Vendo Jesus as multidões, subiu ao monte, e, como se assentasse, aproximaram-se os seus discípulos;
2 Ca 'watəgi dzəgunənə ka tii, əŋki ci,
2 e ele passou a ensiná-los, dizendo:
3 “Tə'i barəkaanə ashi ənjitə shii oo'i,
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ka maɓətəsəka,
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados.
5 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə banee ka nətii
5 Bem-aventurados os mansos, porque herdarão a terra.
6 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ca moo ka shaŋə
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão fartos.
7 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ca nəhə təgunuunə ŋga hara ənja.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia.
8 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ɗii ədzəmətii malaaɓakii.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque verão a Deus.
9 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ca slənə
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque serão chamados filhos de Deus.
10 Tə'i barəkaanə ashi ənjitə ci ənjə a ciɓə də tii
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 Tə'i barəkaanə ashuunə, maɗa dzaanii ənji tuunə, ənjə a ciɓə duunə, ənjə a jaarakə kama kama aashuunə putə ŋga nə'unə goonə tə nyi.
11 Bem-aventurados sois quando, por minha causa, vos injuriarem, e vos perseguirem, e, mentindo, disserem todo mal contra vós.
12 Ɗamə maŋushinə ka shaŋə, acii tə'i maɗuunə shikwa goonə kiɗə dagyə. Ha'ə makə ətsə nji ənjə a ciɓə də anabinyinə ŋga ŋukə.”
12 Regozijai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; pois assim perseguiram aos profetas que viveram antes de vós.
13 “Ma una, makə zhatanə nuunə ka patənə ŋga ənji shiŋkinə. Amma, maɗa kə ləvəgi zhatanə saakii, pooshi ənji ka mbeenə ka ənətəginə njamə njamə ma'ə. Pooshi nafaakii ma'ə, maɗaamə pukəginə aa panə, ənjə a wiigi anəkii də səɗa.
13 Vós sois o sal da terra; ora, se o sal vier a ser insípido, como lhe restaurar o sabor? Para nada mais presta senão para, lançado fora, ser pisado pelos homens.
14 “Ma una, unə nə ɓərənə ka *duuniya. Ma vəraatə ghənyi ənji anə ɗaŋgəra, pooshi ka umbənə shaŋə.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder a cidade edificada sobre um monte;
15 Pooshi əndə ca təzəvə gunə ka garəkuwa, ca umbətə də kəŋwa. Amma ka madzəgamə ha dzakəpaanəkii, hatə ca ɓərə taa dama patə asəkə ya.
15 nem se acende uma candeia para colocá-la debaixo do alqueire, mas no velador, e alumia a todos os que se encontram na casa.
16 Ha'ə makə ətsə əsə, wa ɓərənə goonə a ɓərə taa ka wu patə, kaa təya shii nee ka ŋunyi slənə goonə, təya dəla də Dəsənuunə ətə dadagyə.
16 Assim brilhe também a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem a vosso Pai que está nos céus.
17 “Goona nəhə noonə makə ma shinaaki, ka uulagi bariya ŋga Muusa da dzəgunənə ŋga anabinyinə shi nyi. Aa'a, poosha. Mashimə nyi ka uulaginə. Ma shi nyi, ka mbu'utəginə də dzəgunənatii, kaa ca ndzaa tantanyinə.
17 Não penseis que vim revogar a Lei ou os Profetas; não vim para revogar, vim para cumprir.
18 Tantanyinə cii kya ba koonə: taa uushi pirihu gi'u, pooshi ka dzəginə agi bariya ca'ə ka saa'itə nə duuniya a uudə, see maɗa mbu'utəgi Əntaŋfə də aniyaakii patə.
18 Porque em verdade vos digo: até que o céu e a terra passem, nem um i ou um til jamais passará da Lei, até que tudo se cumpra.
19 Acii ha'ə, taa wu bwasee ka nə'u bariya taa ətə palee də uundzuundzuunə maa, ha'ə ca dzəgunə ka ənji kaa təya ɗa makə naakii əsə, moodəba'a ndzaanəkii agi ŋwaŋuunə ŋga dagyə. Amma taa wu patə nə'utə makə sətə bii bariya, ca dzəgunə ka ənji kaa təya nə'utə makə naakii, gawə ndzaanəkii agi ŋwaŋuunə ŋga dagyə.
19 Aquele, pois, que violar um destes mandamentos, posto que dos menores, e assim ensinar aos homens, será considerado mínimo no reino dos céus; aquele, porém, que os observar e ensinar, esse será considerado grande no reino dos céus.
20 Acii wanyinə ca ba koonə: ma slənə goonə ətə ci Əntaŋfə a moo ənjə a slənə, maɗa mapaleemə ka slənə ŋga maliminə da ka ŋga *Farisanyinə, pooshi unə ka upaa dəməgərənə aagi ŋwaŋuunə ŋga dagyə.”
20 Porque vos digo que, se a vossa justiça não exceder em muito a dos escribas e fariseus, jamais entrareis no reino dos céus. Do homicídio
21 “Kə fii unə ənjə a ba ka ənji daga ŋukə oo'i: ‘Ga ha ɓələ hiinə. Taa wu ɓəli əndə, ka kərənə nə ənji tə ci aakəŋwacii gəŋwanə.’
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e: Quem matar estará sujeito a julgamento.
22 Amma, ma nya, wanyinə ca ba koonə: taa wu patə ɓəzhi səkə aashi əndə nə'unə makə ci, ka kərənə nə ənji tə ci aakəŋwacii gəŋwanə. Taa wu patə dzaanii tə əndə nə'unə makə ci, əŋki ci ka ci: maɗəəkə ənda, ka kərənə nə ənji tə ci aakəŋwacii madiigərə gayinə. Taa wu patə əsə dzaanii tə əndə nə'unə makə ci, əŋki ci ka ci: mazaɓə ənda nə hə! kə ɗii bahə kanə tə ci aagi gunə.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que [sem motivo] se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento; e quem proferir um insulto a seu irmão estará sujeito a julgamento do tribunal; e quem lhe chamar: Tolo, estará sujeito ao inferno de fogo.
23 Acii ha'ə, taa ka ha ŋga ɗa sataka nə hə ka vii satakaaku ka Əntaŋfə, maɗa kə buurətə hə oo'i, kə ɓəzee hə ka səkə ŋga ndzəkəŋu,
23 Se, pois, ao trazeres ao altar a tua oferta, ali te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 ma ɗanəkwa, bwasee ka satakaaku davə gatə, ha palə, ha dzə ka naranə da ndzəkəŋu zəku'i, taabu'u nii kwa ənə ka vii satakaaku ka Əntaŋfə.
24 deixa perante o altar a tua oferta, vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; e, então, voltando, faze a tua oferta.
25 Maɗa kə wulii əndə tə hə akəŋwacii gəŋwanə, aluu haɗatəginə da ci pii pii taabu'u mbu'unuunə aakəŋwacii gəŋwanə. Acii maɗa kə mbu'yuunə aakəŋwacii gəŋwanə, ka viinə nə ci tə hə aacii əndə la gəŋwanə, əndə la gəŋwanəkii a vii tə hə aacii soojiinə, təya dzə ka pa'əginə tə hə a furəshina.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás com ele a caminho, para que o adversário não te entregue ao juiz, o juiz, ao oficial de justiça, e sejas recolhido à prisão.
26 Tantanyinə cii kya ba ka hə: davə ndzaanəku, paa hə ka gimaginə, see maɗa ki'igi hə patənə ŋga kwaɓatə lii ənji ka hə.”
26 Em verdade te digo que não sairás dali, enquanto não pagares o último centavo. Do adultério
27 “Kə fii unə ənjə a ba ‘Ga ha aləhiinə’.
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Amma, ma nya, wanyinə ca ba koonə: taa wu ca tsaamə minə ətə əntaa naakii ŋga mwamwa'inə, kə baa ci də ki ətsə asəkə ədzəməkii.
28 Eu, porém, vos digo: qualquer que olhar para uma mulher com intenção impura, no coração, já adulterou com ela.
29 Acii ha'ə, maɗa ginəku ŋga ciizəmanə ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, hurə'yagi, ha kagi. Gəɗə əndə'i purəŋanə ŋga shishinəku ətee hə, acii kagərənə tə patənəkii aagi gunə.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Maɗa ciizəmaku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, lagi, ha kagi. Gəɗə əndə'i purəŋanə ŋga shishinəku ətee hə, acii kagərənə tə patənəkii aagi gunə.”
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te convém que se perca um dos teus membros, e não vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Agi banə nə ənji daga ŋukə, ‘Taa wu lakəgi minaakii, wa ca vii ka ki manaahə ləkaləkatə ŋga kaginə də ki.’
31 Também foi dito: Aquele que repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Amma, ma nyi, wanyinə ka banə koonə: taɗa wu lakəgi minaakii, maɗa əntaa agyanə aləhiinə, kə kavə ci tə ki ka aləhiinə ətsa, maɗa kə ŋgirə ki əndə'i ŋgura. Ma ŋgurətə ŋgirə tə ki əsə, kə ali ci hiinə ətsa.”
32 Eu, porém, vos digo: qualquer que repudiar sua mulher, exceto em caso de relações sexuais ilícitas, a expõe a tornar-se adúltera; e aquele que casar com a repudiada comete adultério. Dos juramentos
33 “Kə fii unə əsə ənjə a ba ka ənji daga ŋukə oo'i, ‘Ga ha əɓipaa aləkawalaaku. Amma ɗawə sətə ɗii hə aləkawalə akəŋwacii Slandanəku ŋga ɗanə’.
33 Também ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás rigorosamente para com o Senhor os teus juramentos.
34 Amma, ma nyi, wanyinə ca ba koonə, goona 'wa ləmə ŋga Slandanə shaŋə, una ɗa aləkawala. Goona jiɗə də dadagyə, acii ci nə dəgələ *ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə.
34 Eu, porém, vos digo: de modo algum jureis; nem pelo céu, por ser o trono de Deus;
35 Taɗa də hanyinə əsə, goona jiɗə, acii ci nə ha ŋga əji səɗəkii. Taɗa də Urusaliima əsə, goona jiɗə, acii vəranə ŋga Əntaŋfə ətsa. Ci nə maɗuunə Ŋwaŋwa.
35 nem pela terra, por ser estrado de seus pés; nem por Jerusalém, por ser cidade do grande Rei;
36 Goona jiɗə taa də nuunə əsə, acii pooshi unə ka mbee ka dəvətə taɗa shiŋkinə rəŋwə ŋga ənduuɗa taa əndə dəŋwa.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um cabelo branco ou preto.
37 Ma ɗanuuna, bamə ‘awa’ taa ‘aa'aa'ə’ tanə. Taɗa mi shigi da moonə ma'ə, dacii *Seetanə shigi.”
37 Seja, porém, a tua palavra: Sim, sim; não, não. O que disto passar vem do maligno. Da vingança
38 “Kə fii unə ənjə a ba ka ənji oo'i, ‘Maɗa kə jikwagi əndə'i əndə ginə ŋga əndə'i ənda, ginəkii jikwaginə ənji naakii əsə. Maɗa kə kuriŋagi əndə'i əndə linyinə ŋga əndə'i ənda, linyinəkii kuriŋaginə ənji naakii əsə’.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Amma, ma nyi, wanyinə ka banə koonə: maɗa kə ɓəzee əndə'i əndə ka səkəku, ga ha ki'i naaku. Maɗa kə tsagi əndə ka hə meeciinə ka hwahwaaməku ŋga ciizəmanə, zhi'wee ka ci ka hwahwaamə ŋga madzəna əsə.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao perverso; mas, a qualquer que te ferir na face direita, volta-lhe também a outra;
40 Maɗa kə kirə əndə tə hə aakəŋwacii gəŋwanə, kaa ca shii ləwutə də kəjeerənaaku, bwasee ka ci, ca ŋgərə baləwaaku əsə.
40 e, ao que quer demandar contigo e tirar-te a túnica, deixa-lhe também a capa.
41 Maɗa kə kavə əndə'i əndə tə hə tyasə ka kərə ka ci əndə'i uushi ŋga kiloomeeta rəŋwə, kərəwə ka ci ŋga kiloomeeta bəra'i.
41 Se alguém te obrigar a andar uma milha, vai com ele duas.
42 Maɗa kə kədii əndə uushi aciiku, vii ka ci səkii. Maɗa kə shi əndə aaɓiiku ka ndzəma, ndzəmuu ka ci.”
42 Dá a quem te pede e não voltes as costas ao que deseja que lhe emprestes. Do amor ao próximo
43 “Kə fii unə ənjə a ba ka ənji oo'i, ‘Uuɗuu tə əndətə aɓiiku, ha kaaree ka ənji daawaanaaku’.
43 Ouvistes que foi dito: Amarás o teu próximo e odiarás o teu inimigo.
44 Amma, ma nyi, wanyinə ka banə koonə: uuɗəmə tə ənjitə ca ka koonə daawaanə, una ɗa də'wa ka ənjitə ca ciɓə duunə.
44 Eu, porém, vos digo: amai os vossos inimigos e orai pelos que vos perseguem;
45 Maɗa kə ɗii unə ha'ə, ka ndzaanə nuunə ka manjeevənə ŋga Dəsənuunə dadagyə. Acii ma ɗatə ci uusəraakii, kaa ca ɓərə ka bwaya ənji da ŋunyi ənji patə ka ciinə rəŋwə. Ca ndzəmə vənə ka ənjitə ca slənə bwaya sləna da ənjitə ca slənə ŋunyi slənə patə.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai celeste, porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons e vir chuvas sobre justos e injustos.
46 Maɗa wata tə ənjitə ca uuɗə tuunə cuuna uuɗə tanə, pooshi unə ka upaa shikwa dadagyə. Taa ənji luu tsəkə maa, agi ɗanə nə tii ha'ə makə ətsa.
46 Porque, se amardes os que vos amam, que recompensa tendes? Não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Maɗa wata ka guviinuunə cuuna waɓə, pooshi unə slənyi uushi palee ka ŋga hara ənji, acii taa ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə maa, agi ɗanə nə tii ha'ə makə ətsa.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis de mais? Não fazem os gentios também o mesmo?
48 See a ndzaa unə ka ənjitə yadə idəpaa uushi ashitii, makə sətə ɗii Dəsənuunə ətə dadagyə yadə idəpaa uushi ashikii.”
48 Portanto, sede vós perfeitos como perfeito é o vosso Pai celeste.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.