Mateus 5
Monoq Gotola Gosohaq (GAH) vs AAI
1 Izesú nene vegená mukí alegesá ikago ánigoake zopegaló iteko minamó. Noigo, izegipala zuha nene aitoka alegesá iki minamó.
1 Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.
2 Niago nene Izesú monó láa loko lo kimimó:
2 Naatu busuruf i’obaibiyih eo, Jesu Oyaw tafan ma ebi’obiyih|alt="sermon on mount" src="CN01700B.TIF" size="col" loc="Mat 5.2" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.2"
3 Kigikámini henonimú gilikago lemeko mina vegenakumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Okulumalímini lapaná nene ali lá inigave.
3 “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.
4 Itó ive nama iki miluma giliki miniaká niamó nene keikumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Ómasímo kelémo zou litive.
4 Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.
5 Itó kugupenini aliki limiki miliaká niamó nene keikumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Mikasiuka nene Ómasímini helisa henoni mukí nene ali lá inigave.
5 Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.
6 Itó Ómasímini avogisaló hee hee liki minatakumú miluma giliki miniaká niamó nene keikumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Hee liki minatamó nenémo kigika itive.
6 Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.
7 Kigika hizi kimiaká niamó keikumú gelekugo nene kogoliza nivizemó geleaká noive. Ómasi eza agika hize kimitimó neve.
7 Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.
8 Itó kigika gizopagi miniaká niamó nene keikumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Keza miniki Ómasi ániganigave.
8 Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.
9 Itó kilími zou liaká niamó nene keikumú gelekugo kogoliza nivizemó geleaká noive. Ómasímo izegipáne zuha niave loko loketanogo ive.
9 Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.
10 Itó hee lo mina mogona ámegetiaká niató miluma netá alikitiki gopoguni milikimikago miniaká niamó keikumú gelekugo nene kogoliza nivizemó geleaká noive. Keza nene okulumalímini lapanató viki minanigave.
10 Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.
11 Itó nenikumule liki alivi letivi iki gopoguni mililikitiki likilími golesa galasa iki lotoka lataka nihizilikitikoma nene lokogoliza vizitave lokogó nene gelenouve.
11 “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.
12 Okulumakú meinavatini sipisi netimó nenazo, nenemú mulutikú lamaná giliki lokogoliza viziki láa liki gilitave: Ómasímini agepagutí gakó liaká a ve gozapá nene áminámini ikitamóma nenazo, Ómasímo ámina vegenaki meinava napa kimimó nene ámináminoko liminogo ive liki lokogoliza vizilo.
12 Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.
13 Lekeza nene mukí vegenalitini age lilí iki niave. Agémini lagaváa asú itimó nene, nana oko goha alémo melelé itune. Ma aminogo une. Ha netá loló okamó nenazo, nenemú lekeko ale ahulokuko, ká omane mikasiló neiko nene, vegená nenete lisiki goihá ziki vigá igá inigave.
13 “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.
14 Itó lekeza nene mikasiuka vegená mukilitini livíini lilí iki niave. Liví napa nene agokaló ale utó molonouko, netá makolímo ale hitosá amive.
14 “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.
15 Itó liví lege molokoko nene somotunú gahumá oakaláa nomive. Holomaló molokuko nene, numukú nia vegená hize sata o asú okimiaká noive.
15 Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.
16 Lekeza miniki aliki atímo livímáminoko vegená nene hize sata oketatize. Lá okoko nene, lekelisi lamaná iki iki miliki itamó nene vegená nenete ánigiiki laga kivisekiko, okulumakú ametipini agepoka litaze.
16 Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.
17 Nenikumú nene Mosé lo hukoko li gakó itó Ómasímini agepagutí gakó liaká a vete li likimina gakó ale ahulatove loko okane liki lakagata gelemilo. Ale ahulatove loko lumumó negopa, mogonáa lo utó oko lokugo gihila zitive loko lumumóma neve.
17 “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.
18 Gakó lamaná lo likimitoze, gililo: Okulumaki mikasigi velesá vo tolova amoko ha nekoma nene, Mosé lo hukoko li gakokutí gakó koma ma gopa aminogo ive. Ha mino-loko voko neiko nenémini gihila utó inogo ive.
18 Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.
19 Nenemú makó eza lo hukoko li gakokutí koma makó avutá apeleoko vegená lugáate ámináminiki avutá apilitave loko lo kimitimó nene, okulumakú Ómasímini avogisaló eza lemeko minanogo ive. Itó makó eza lo hukoko li gakó gele alekoko vegená makolite ámináminiki gili alitave loko lainim-oketatimó nene, okulumakú Ómasímini avogisaló iteko minanogo ive.
19 Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.
20 Nénisi láa loko lo nolukumuve: Lekeza nene monó mogona apí ikimiaká nia vetini itó Palisaio monó vetini mogonáinimú gilikago hee lokogó noitive liki giliaká niamóza, lekelí hehe liki miniaká nia mogonatini nenémo keí mogonáini kiviligemitimó nene, lekeza okulumakú Ómasímini avogisaló ma iteminigave.
20 A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.
21 Mosé lo hukoko li gakokutí avotikini láa liki li kiminamóma neve: Geza vegená kepele helemo. Makolímohe makolímohe ve makó apele hilitimó nene, gakó hozámini mututoni loló itive.
21 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.
22 Itó nénisi nene láa loko lo nolukumuve: Makolímohe makolímohe agivelahinimú izapaló molatimó nene gakó hozámini mututoni loló inogo ive. Itó makolímohe makolímohe agivelahini ale mumusopa zeko litimó nene monó gizapa vetini kovogisaló goní napa inogo ive. Itó makolímohe makolímohe agivelahinimú aleko letoko negi ve lotatimó nene, áisi nene ló apalímini mututoni loló inogo ive.
22 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.
23 Nenemú geza nene guguni gizoaká netá matá aleko voko holomaló molatani zupa nene nigivénehiki logoka hotopotó igo lovaleta onousimóma nenazo, nenema ha neve loko gilitanimó nene,
23 “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.
24 guguni gizoaká netá neneló ahulokako, neko nene, voko gigivekahiki gakó ligili hagili iki nene likigizakú aliki ali hulu itáive. Ali hulu iiki nene guguni gizoaká netáma nene goha voko Ómasímini holomaló molatane.
24 Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.
25 Ve makó eza geí lihimamú goní ogetanogo goní numutoka gelémoko noviko, gapoloka niviki nene lihimavaka asú itive loko netá makó amezo. Itó áminagi aleloko gopa hanuva goní ale heleaká ve noitoka anititanimó nene, goní ale heleaká vemámo pilisi vetini kigizakú gelémo molokiko keza nagá numukú ahuligimikataze.
25 “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.
26 Neza lamaná lo nogumuve. Geza Ómasímini nagá numuni napagú minokoko lihimakámini meinaváa koma napa apaso asú amitanimó nene áminagú mino-loko voko minanogo ane.
26 Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.
27 Mosé lo hukoko li gakokutí avotikini nene gakó láa liki li kiminamóma neve: Haitó vená makó loká amo.
27 “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.
28 Itó nénisi nene láa loko lo nolukumuve: Ve makó nenémo vená makó nene ánigo amu hilitimó nene ámina vená nene agikatunú mota loká okamó nenazo, nenémini lihima aitoka minanogo ive.
28 Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.
29 Nenemú gogómula lugaloka nenémo lihima aleaká gapogú gelémo nomilikoma nene, gugupe avasavagi minoko nene meikú holokatanize. Nenemú gogómula nenémo gelémo gopa okative loko gogómula lugaloka nene hize likoko ale ahulozo. Gogómula hamoki minoko vávani oko minanogo ane.
29 Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
30 Itó gigizani lugaloka nenémo lihima aleaká gapogú gelémo nomilikoma, gugupe avasavagi minoko meikú holokatanize, nenemú gigizani lugaloka hukoko ale ahulozo. Gigizani hamoki minoko vávani oko minanogo ane.
30 Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
31 Mosé lo hukoko li gakó makó láa loko neve: Makó eza venala ahulotatove loko nookoma nene pepa luhuva gizo ameoko nene ahulotatize.
31 “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’
32 Itó nénisi nene láa loko lo nolukumuve: Ve makolímohe makolímohe venala gumesisi mokoló mogonaló negopa hanuvamú amisele ahulatimó nene, ámina mini ezega emega oakalímini lihimavala nene goí o vanaloka minanogo ive. Itó alika vegi apiziki minasitímini lihimavala nene goí o vanámini amupiló iteko minanogo ive.
32 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.
33 Mosé lo hukoko li gakokutí nene avotikini nene gakó láa liki li kiminamóma neve: Geza nene Ómasímini avogisaló lo hukoaká noanimó nene sozagutí ale moloko lamo. Guivahanímini avogisaló gakó lo hukoko lanimó nene gele alekako gihila utó inogo ive. Nene gakó lekeza mota gilinamóza,
33 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’
34 nénisi láa loko lo nolukumuve: Ómasímini avogisaló lo hukoaká gakó nene ahulalo. Okulumakutí nene Ómasímo gizapa olimiaká noimó neve. Nenemú okulumatoka ali miliki gakó li hukamilo.
34 Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
35 Itó imane mikasiló nene Ómasímo lisoaká noive. Nenemú mikasigú ali miliki gakó li hukamilo. Itó Zelusale nene okulumakú agulizaki ve napámini apá neve. Nenemú Zelusale numutoka ali miliki lo hukoaká nene ahulalo.
35 Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.
36 Itó lekeza zopovatini loí zekikoma nene gakó li amikiko anupá loló amitimó, itó zopovatini anupá nene gakó li amikiko loí zemitimó neve. Nenemú zopovatiniló ali miliki gakó li hukamilo.
36 Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.
37 Netá nenémináa ahuliiki lamaná oo loló itune likigó, itó óe loló amitune likigó lilo. Nenémini amupiló gakó makó litamó nene ve golesalokatí linigave.
37 Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.
38 Moseni gakó makó láa liki linamó nene giliaká niamóma neve: Makolímo gogómula hize likokikoma, ámináminoko aí agómula hize likozo. Makolímo gegepa ze letokikoma geza aí agepa ze letozo.
38 “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’
39 Liki linamóza, nénisi nene láa loko lo nolukumuve: Likipilitune nikikoma lukugupelini ali agutó vizemilo. Nenemú ve makolímo gagamipa lugaloka zekikoma, gagamipa lugaloka nipilitive loko viligo amezo.
39 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.
40 Makolímo goní nogetoko nene siotika alekikoma nene, hepé gómagi gopa amezo.
40 Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.
41 Itó kiapé makolímo henokanoni geheko gapo alínipaló vitane loko nolikoma, gapo hánagi nene hanuva geheko vozo.
41 Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.
42 Itó makolímo geí netakumú voká nolikoma, hanuva amezo. Netá mataka gutá ale minatove lokikoma, amezo.
42 Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.
43 Gakó makó láa liki linamó nene giliaká niamóma neve: Geza gigika nene gigivekahini amezo. Gala vega nene aleko letoko mukahá apelezo.
43 “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’
44 Liki linamóza, nénisi láa loko lo nolukumuve: Gala velini nene likigika kimiki nasahilí ikitalo. Gopoguni mililikitata vegenakumú Ómasiloka lilo.
44 Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.
45 Lá niiki okulumakú ametipini gipala mohó gihila lilí iki minatave. Áisi lokago, aí ho silikakéna nenémo vegená golesagi lamanaki mukitoka hamó lelegitó hize hanatolimiaká noive, itó áisi lokago nene aí golini nenémo golesa iki mina vegenaki hee liki mina vegenaki hamó lelegitokó ale geha zelimiaká noive.
45 Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.
46 Lekeza nene kigika likimita vegenakó nasahilí iki likigika kimitamó nene, Ómasímitokatí meinaváa alemitamó neve. Takisi gehani aliaká ve lekeza ánigi goselé iaká nia ve nenete kigika limita vegená nene ligika kimitune liki liaká niamole.
46 Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.
47 Itó likigivetikinigó geké likitatamó nene, likigivetikini nana netá lamaná lilí ikimiaká niamó neve. Monó gilina vegenalitini suni negopa, monó gelema vegená kezagi ámina suni aliaká niave.
47 Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.
48 Nenemú lekelisi okulumakú ametipo hee loko minoaká noimó nenéminikigó minalo.
48 A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.