1 Samuel 20
Biblu Ala ta Kuma (DYU) vs VC
1 Dawuda borira ka bɔ ciraw sigiyɔrɔ ra Nayɔti, Rama dugu kɔrɔ. A tagara Yonatan fɛ ka taga a fɔ a ye ko: «Ne ka mun le kɛ, walama ne ka kojugu juman le kɛ, walama ne ka i facɛ hakɛ ta mun le ra, ka na a kɛ ko a b’a ɲinina ka ne faga?»
1 Partiu Davi de Naiot, perto de Ramá e veio ter com Jônatas. Disse-lhe: Que fiz eu? Qual é o meu crime, e que mal fiz ao teu pai, para que ele queira matar-me?
2 Yonatan ko: «O tɛ se ka kɛ fiyewu. A tɛna i faga. I m’a ye, ne facɛ tɛ foyi kɛ, koba walama ko fitini, ni a m’a sara ne ra. Mun kosɔn a bɛna nin dogo ne ra? Nin tɛ se ka kɛ can ye!»
2 Não, respondeu Jônatas, tu não morrerás! Meu pai não faz coisa alguma, grande ou pequena, sem me dizer. Por que me ocultaria isso? Não é possível!
3 Dawuda ko: «Ne bɛ kari Matigi Ala ɲanaman tɔgɔ ra, ko i facɛ k’a lɔn cɔ ko ne ko ka di i ye. O ra, i b’a sɔrɔ ko a k’a fɔ a yɛrɛ kɔnɔ ko: ‹Yonatan man kan ka dɔ lɔn nin ko ra, ni o tɛ, a bɛna digi a ra.› O kosɔn ne bɛ kari Matigi Ala ra ko sentako kelen dɔrɔn le bɛ ne ni saya cɛ sisan.»
3 Mas Davi insistiu com juramento: Teu pai bem sabe que eu te sou simpático, e por isso deve ter pensado: que Jônatas não o saiba, para que não se entristeça demasiado. Por Deus e pela tua vida, há apenas um passo entre mim e a morte!
4 Yonatan k’a fɔ Dawuda ye tuun ko: «Ayiwa, ni i ka fɛn o fɛn daari ne fɛ, ne bɛna o kɛ i ye.»
4 Jônatas respondeu-lhe: Que queres que eu faça? Eu o farei.
5 Dawuda k’a jaabi ko: «Ayiwa, karokura ɲanagbɛ ye sini le ye; ne ka kan ka sigi masacɛ kɔrɔ ka domuni kɛ ni a ye. A to ne ye taga dogo kongo kɔnɔ fɔ ka taga se sinikɛnɛ wula fɛ.
5 Amanhã, disse Davi, é lua nova, e eu devia jantar à mesa do rei. Deixa-me partir; ocultar-me-ei no campo até a tarde do terceiro dia.
6 Ni i facɛ ka na ne koɲininka, i y’a fɔ a ye ko: ‹Dawuda ka ne daari ko ne y’a to a ye taga o ta dugu ra, Bɛtilɛhɛmu, ko a ta somɔgɔw bɛɛ bɛ saraka dɔ bɔ san o san, ko a bɛ taga o ra.›
6 Se teu pai notar minha ausência, dir-lhe-ás que te pedi licença para ir até Belém, minha cidade natal, onde toda a minha família oferece um sacrifício anual.
7 Ayiwa, ni i facɛ ko: ‹O ka ɲi›, o tuma i ta jɔncɛ b’a lɔn ko foyi tɛna a sɔrɔ. Nka ni a dimina, o tuma i yɛrɛ bɛna a lɔn ko sigiya t’a ra, ko a b’a fɛ ka kojugu kɛ ne ra le.
7 Se ele disser que está bem, o teu servo nada terá a temer; mas se ele, ao contrário, se irritar, fica sabendo que ele decretou a minha perda.
8 Ele kɔni ye ɲa ne ma, sabu i ka jɛnɲɔgɔnya don ni i ta jɔncɛ ye Matigi Ala ɲa kɔrɔ. Nka ni a kɛra ko ne ka ko dɔ le kɛ min bɛ ne jaraki, o tuma i yɛrɛ ye ne faga, sani i ye taga ne di i facɛ ma.»
8 Mostra-te amigo para com teu servo, pois que fizeste um pacto comigo em nome do Senhor. Se eu tenho alguma culpa, mata-me tu mesmo; por que fazer-me comparecer diante do teu pai?
9 Yonatan ko: «Fiyewu, o tɛ kɛ! Ni ne k’a mɛn ko can ra ko ne facɛ k’a latigɛ ko a bɛna kojugu le kɛ i ra, sigiya tɛ o ra, ne bɛna o fɔ i ye.»
9 Jônatas disse-lhe: Longe de ti tal coisa! Se eu souber que de fato meu pai resolveu perder-te, juro que te avisarei.
10 Dawuda ka Yonatan ɲininka ko: «Ni i facɛ ka i jaabi ni kumajugu le ye ne ta ko ra, o tuma ne bɛna o lɔn cogo di?»
10 Mas quem me informará, perguntou Davi, se teu pai te responder duramente?
11 Yonatan ko: «Na an ye taga kongo kɔnɔ.» O bɔra ka taga kongo kɔnɔ.
11 Vamos ao campo, disse-lhe Jônatas. E foram ambos ao campo.
12 O sera yi minkɛ, Yonatan ko Dawuda ma ko: «Matigi Ala, Izirayɛli ta Ala ye ne seere ye! Sini walama sinikɛnɛ, nin wagati ɲɔgɔn na, ne bɛna kuma ni ne facɛ ye k’a lɔn a ta miiriya ye min ye ele Dawuda ta ko ra. Ni koɲuman le b’a kɔnɔ i ta ko ra, ne bɛna o fɔ i ye.
12 Então Jônatas falou: Por Javé, Deus de Israel! Amanhã ou depois de amanhã sondarei meu pai. Se tudo for favorável a ti e eu não te avisar,
13 Nka ni i y’a sɔrɔ ko a bɛ kojugu le miirira ni i ye, ni ne Yonatan kɔni ma o fɔ ele ye fiyewu, ka i bla ka taga ka i kisi ka bɔ a boro, o tuma Matigi Ala ye o hakɛ bɔ ne ra, fɔ ka juguya ne ma. Matigi Ala ye kɛ ni i ye i n’a fɔ a tun bɛ ni ne facɛ ye cogo min na fɔlɔfɔlɔ.
13 então o Senhor me trate com todo o seu rigor! E se meu pai te quiser fazer mal, avisar-te-ei da mesma forma; deixar-te-ei então partir e poderás estar tranqüilo. Que o Senhor esteja contigo, como esteve com meu pai!
14 Ni ne tora si ra tuun, i ye koɲuman kɛ ne ye ka kaɲa ni Matigi Ala ta ɲumanya ye. Nka ni ne sara,
14 Mais tarde, se eu for ainda vivo, conservar-me-ás tua amizade {em nome} do Senhor. Mas, se eu morrer,
15 i man kan ka o koɲuman dabla ne ta somɔgɔw ye fana, hali ni Matigi Ala nana ele Dawuda juguw bɛɛ ban ka bɔ dugukolo kɔ kan pewu.»
15 não retires jamais tua benevolência de minha casa, nem mesmo quando o Senhor exterminar da face da terra todos os inimigos de Davi!
16 O cogo ra, Yonatan ka jɛnɲɔgɔnya don ni Dawuda ni a ta somɔgɔw bɛɛ ye; a k’a fɔ ko: «Ala ye Dawuda dimibɔ Dawuda juguw ra.»
16 Foi assim que Jônatas fez aliança com a casa de Davi, e o Senhor vingou-se dos inimigos de Davi.
17 O kɔ, a ko Dawuda fana ye kari tuun ale ye o ta kanuya kosɔn, sabu Yonatan tun bɛ Dawuda kanu i n’a fɔ a yɛrɛ.
17 Jônatas conjurou ainda uma vez a Davi, em nome da amizade que lhe consagrava, pois o amava de toda a sua alma.
18 Yonatan k’a fɔ Dawuda ye tuun ko: «Sini le ye karokura ɲanagbɛ ye. Mɔgɔw bɛna a lɔn ko i tɛ yi, sabu i sigiyɔrɔ lakolon bɛna to.
18 Amanhã, continuou Jônatas, é lua nova, e notarão tua ausência.
19 Ayiwa, sinikɛnɛ, i tun dogora yɔrɔ min na, lon min na koɲaw tun ɲagamina, i ye taga dogo o yɔrɔ kelen na, ka to Ezɛli kabakuru kɔrɔ yi.
19 Descerás, pois, sem falta, depois de amanhã ao lugar onde te escondeste no dia do ajuste, e ficarás junto à pedra de Ezel.
20 Ne bɛna biɲɛ saba bon kalan na kabakuru fan na, k’a kɛ i n’a fɔ ne bɛ fɛn dɔ le bonna.
20 Atirarei três flechas para o lado da pedra como se visasse a um alvo.
21 O kɔ, ne bɛna ne ta baaraden kanbelen ci k’a fɔ a ye ko a ye taga o biɲɛw ɲini ka na ni o ye. Ni ne k’a fɔ a ye ko: ‹A flɛ, biɲɛw bɛ i kɔ fɛ yan, na o ta ka na ni o ye›, ayiwa, ni i ka o mɛn, o tuma i bɛ se ka na, sabu hɛra le bɛ i ɲa yan; ne bɛ kari Matigi Ala ɲanaman tɔgɔ ra, foyi tɛna kɛ i ra.
21 Depois mandarei meu servo buscar as flechas. Se eu lhe gritar: Olha! Estão atrás de ti, apanha-as! Então poderás vir, porque tudo te é favorável, e não há mal algum a temer, por Deus!
22 Nka ni ne pɛrɛnna k’a fɔ kanbelen ye ko: ‹A flɛ biɲɛw bɛ fɔ i ɲa fɛ yi belen›, o tuma i ye taga, sabu Matigi Ala le b’a fɛ i ye taga.
22 Se, porém, eu disser ao rapaz: Olha! As flechas estão diante de ti, um pouco mais longe. Então foge, porque essa é a vontade de Deus.
23 Nka an ka layiri minw ta ɲɔgɔn ye, Matigi Ala le ye ele ni ne seere ye o ra tuma bɛɛ.»
23 Quanto à palavra que nos demos um ao outro, o Senhor seja testemunha entre nós para sempre.
24 Dawuda tagara dogo kongo kɔnɔ. Karokura ɲanagbɛ wagati sera tuma min na, masacɛ nana ka na sigi domunikɛyɔrɔ ra.
24 Davi escondeu-se no campo. No dia da lua nova, o rei pôs-se à mesa para comer,
25 A sigira a sigiyɔrɔkɔrɔ ra, k’a ta siginan dɛn kogo ra; Yonatan sigira k’a ɲasin a ma. Abinɛri sigira Sawuli kɔrɔ. Nka Dawuda sigiyɔrɔ lakolon tora.
25 sentando-se, como de costume, numa cadeira junto à parede. Jônatas levantou-se para que Abner pudesse sentar-se ao lado de Saul, e o lugar de Davi ficou desocupado.
26 Sawuli ma foyi fɔ o lon na; a ko: «I b’a sɔrɔ ko dɔ le ka Dawuda sɔrɔ min k’a lanɔgɔ. Sigiya t’a ra, i b’a sɔrɔ a saninyanin le tɛ; o le kosɔn a ma na.»
26 Naquele dia Saul não disse nada. Algo aconteceu-lhe, pensou ele; provavelmente não está puro; deve ter contraído alguma impureza.
27 Ayiwa, o dugusagbɛ, karokura ɲanagbɛ tere flanan, Dawuda ta sigiyɔrɔ lakolon tun lo hali bi. Sawuli ka Yonatan ɲininka ko: «Mun kosɔn Yese dencɛ ma na domunikɛyɔrɔ ra kunu, a ma na bi fana?»
27 No dia seguinte, segundo dia da lua, o lugar de Davi continuava vazio. Saul disse ao seu filho Jônatas: Por que o filho de Isaí não veio comer, nem ontem nem hoje?
28 Yonatan ka Sawuli jaabi ko: «Dawuda ka sira daari ne fɛ ka taga Bɛtilɛhɛmu.
28 Davi pediu-me com instâncias, respondeu Jônatas, para ir a Belém.
29 A ko ne ma ko: ‹Sabari k’a to ne ye taga, sabu an ta somɔgɔw bɛ saraka dɔ bɔra dugu kɔnɔ. Ne kɔrɔcɛ le ka cira bla ka na o fɔ ne ye. Ni ne ko ka di i ye, o tuma sabari k’a to ne ye taga ne balemaw flɛ.› O le kosɔn a ma na domunikɛyɔrɔ ra ni masacɛ ye.»
29 Disse-me: deixa-me ir, rogo-te, porque temos na cidade um sacrifício de família, ao qual meu irmão me convidou. Se me queres dar um prazer, permite-me que vá rever meus irmãos. Por isso não veio ele à mesa do rei.
30 Sawuli dimina Yonatan kɔrɔ kosɛbɛ; a ko a ma ko: «Ele ye musokolonden le ye, muso kanminabari ta den; i ko ne m’a lɔn ko i ka teriya don ni Yese dencɛ ye wa? Nin ye ele ni i bamuso ta maroya le ye!
30 Então Saul encolerizou-se contra Jônatas: Filho de prostituta, disse-lhe, não sei eu porventura que és amigo do filho de Isaí, o que é uma vergonha para ti e para tua mãe?
31 Sabu, ka Yese dencɛ to si ra, ele tɛna lɔyɔrɔ sɔrɔ ka ye, i ta masaya fana tɛna se ka sigi ka ye. O ra, mɔgɔ ci ka taga a mina ka na ni a ye, sabu a ka kan ka faga.»
31 Enquanto viver esse homem na terra, não estarás seguro, nem tu nem o teu trono. Vamos! Vai buscá-lo e traze-mo; ele merece a morte!
32 Yonatan ko a facɛ ma ko: «Mun kosɔn i b’a fɛ k’a faga? A ka mun le kɛ?»
32 Jônatas respondeu ao seu pai: Por que deverá ele morrer? Que fez ele?
33 Sawuli k’a ta taman kɔrɔta ko a bɛ Yonatan bon k’a faga. O wagati ra, Yonatan k’a ye ko a facɛ b’a fɛ ka Dawuda faga yɛrɛ le.
33 Saul brandiu sua lança para feri-lo, e Jônatas viu que a morte de Davi era coisa decidida pelo seu pai.
34 O ra, Yonatan dimininba wurira ka bɔ domunikɛyɔrɔ ra. A ma domuni kɛ o karokura ɲanagbɛ tere flanan na, sabu a facɛ tun ka Dawuda mafiyɛnya cogo min na, o ko tun k’a jusu kasi fɔ ka tɛmɛ.
34 Furioso, deixou a mesa sem comer naquele segundo dia da lua. As injúrias que seu pai tinha proferido contra a Davi tinham-no afligido profundamente.
35 O dugusagbɛ sɔgɔmada fɛ, Yonatan tagara kongo kɔnɔ, i n’a fɔ a ni Dawuda tun bɛnna a ra cogo min na. Cɛdennin dɔ tun bɛ ni a ye.
35 Na manhã seguinte, Jônatas saiu ao campo e foi ao lugar combinado com Davi, acompanhado de um jovem servo.
36 A k’a fɔ o cɛnin ye ko: «Ne bɛna kalan bon, i bɛ bori ka taga biɲɛw tɔmɔ ka na ni a ye.» Ka cɛnin boritɔ to, Yonatan ka biɲɛ dɔ bon, o tɛmɛna cɛnin na ka taga ben fɔ a ɲa fɛ yi.
36 Vai, disse ele, e traze-me as setas que vou atirar. Mas, enquanto o rapaz corria, Jônatas atirou outra flecha mais para além dele.
37 Cɛnin tagara se biɲɛw benyɔrɔ ra minkɛ, Yonatan pɛrɛnna k’a fɔ a ye ko: «Biɲɛ tɛ nin ye fɔ i ɲa fɛ yi wa?»
37 Quando chegou ao lugar da flecha, Jônatas gritou-lhe: Não está a flecha mais para lá de ti?
38 O kɔ, a pɛrɛnna tuun k’a fɔ ko: «Teliya ka taga joona joona; i kana lɔ dɛ!» Cɛnin ka biɲɛ ta ka na ni a ye a matigicɛ fɛ.
38 E ajuntou: Vamos, apressa-te, não te demores. O servo apanhou a flecha e voltou ao seu senhor; e de nada suspeitou,
39 Cɛnin tun ma foyi lɔn o ko ra. Yonatan ni Dawuda fla dɔrɔn le tun ka o ko lɔn ɲɔgɔn fɛ.
39 porque só Jônatas e Davi conheciam o ajuste.
40 O kɔ, Yonatan k’a ta kalan ni biɲɛw di cɛnin ma, ko a ye sekɔ ni a ye dugu kɔnɔ.
40 Depois disso, entregou Jônatas suas armas ao rapaz, dizendo-lhe: Vai, leva-as para a cidade.
41 Cɛnin taganin kɔ, Dawuda wurira ka bɔ a dogoyɔrɔ ra, kabakuru kɔ fɛ, woroduguyanfan na, ka na a kinbiri gban k’a ɲa biri dugu ma Yonatan kɔrɔ fɔ siɲaga saba. O kɔ, o fla ka o boro mini ɲɔgɔn ma, ka kasi; nka Dawuda le kasira kosɛbɛ.
41 Logo que ele partiu, deixou Davi o seu esconderijo e curvou-se até a terra, prostrando-se três vezes; beijaram-se mutuamente, chorando, e Davi estava ainda mais comovido que o seu amigo.
42 Yonatan k’a fɔ Dawuda ye ko: «Taga, Ala ye hɛra kɛ i ye, sabu an fla ka jɛnɲɔgɔnya don Matigi Ala tɔgɔ ra, ko: ‹Matigi Ala le ye ele ni ne ta jɛnɲɔgɔnya seere ye, ani i ta duruja ni ne ta duruja ta jɛnɲɔgɔnya seere ye wagati bɛɛ.› »
42 Jônatas disse-lhe: Vai em paz, agora que demos um ao outro nossa palavra com este juramento: o Senhor seja para sempre testemunha entre ti e mim, entre a tua posteridade e a minha!
43 — ausente —
43 Davi partiu, e Jônatas voltou para a cidade.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Samuel 20, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.