1 Reis 1

Biblu Ala ta Kuma (DYU) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Ayiwa, masacɛ Dawuda nana kɔrɔ kosɛbɛ. O tun bɛ birifaniw kɛ k’a datugu, nka o bɛɛ n’a ta, o si tun tɛ nɛnɛ bɔra a ra.
1 Quando o rei Davi já estava bem velho, envolviam-no com roupas, mas ele não se aquecia.
2 O ra, a ta jamana kuntigiw k’a fɔ a ye ko: «An matigicɛ masacɛ, a to an ye sungurunin dɔ ɲini i ye, min bɛna to i kɔrɔ, k’a janto i ra, ka to ka la i kɔrɔ; ni o kɛra, nɛnɛ bɛna bɔ an matigicɛ masacɛ ra.»
2 Então os seus servos lhe disseram: — Que se procure para o rei, nosso senhor, uma jovem donzela, que esteja diante do rei e tenha cuidado dele, e durma nos seus braços, para que o rei, nosso senhor, se aqueça.
3 O tagara yaala Izirayɛli jamana yɔrɔ bɛɛ ra, ka sungurunin dɔ ɲini min cɛ ka ɲi. O ka Sunamuka sunguru dɔ le sɔrɔ, min tɔgɔ tun ye ko Abisagi. O nana ni ale ye masacɛ fɛ.
3 Então procuraram em todo o território de Israel uma jovem formosa. Acharam Abisague, sunamita, e a levaram ao rei.
4 O sunguru tun cɛ ka ɲi yɛrɛ le kosɛbɛ. A nana to masacɛ kɔrɔ, k’a janto a ra. Nka masacɛ ma jɛn ni a ye.
4 A jovem era muito bonita. Cuidava do rei e o servia, mas o rei não teve relações com ela.
5 O wagati ra, Dawuda tun ka dencɛ min sɔrɔ a muso Hagiti fɛ, min tɔgɔ tun ye ko Adoniya, ale wurira k’a yɛrɛ bla kow ɲa fɛ, ka to k’a fɔ ko: «Ne le bɛna kɛ masacɛ ye!» A ka sowotoro dɔ ɲini, ani soboribaga dɔw, ani cɛ bilooru, minw tun bɛ to ka bori a ta sowotoro ɲa fɛ.
5 Então Adonias, filho de Hagite, se exaltou e disse: — Eu serei o rei. Providenciou carros de guerra, cavaleiros e cinquenta homens que corressem na sua frente.
6 Kabini Adoniya tun worora, hali lon kelen a facɛ tun m’a ladi ka ye, walama k’a fɔ a ye ko «i kana nin kɛ». A tun cɛ ka ɲi kosɛbɛ. Ale le tun worora ka gban Abusalɔn na.
6 Seu pai jamais o tinha contrariado, dizendo: “Por que você fez isso ou aquilo?” Adonias tinha boa aparência e era mais jovem do que Absalão.
7 A tagara kuma ka bɛn ni Seruya dencɛ Yohabu ye, ani sarakalasebaga Abiyatari. Olugu sɔnna ka don a ta jɛn ra.
7 Ele tinha feito um acordo com Joabe, filho de Zeruia, e com Abiatar, o sacerdote, que o seguiam e apoiavam.
8 Nka sarakalasebaga Sadɔki, ani Yehoyada dencɛ Benaya, ani cira Natan, ani Simɛyi, ani Ɛrɛyi, ani Dawuda ta kɛrɛkɛcɛfariw, olugu si tun tɛ ni a ye.
8 Porém Zadoque, o sacerdote, Benaia, filho de Joiada, Natã, o profeta, Simei, Reí e os valentes de Davi não apoiavam Adonias.
9 Lon dɔ, Adoniya tagara sagaw, ani misitoranw kɛ saraka ye, ka misiden tɔrɔninw faga Zohelɛti kabakuru kɔrɔ, min bɛ Ɛni Rogɛli kɔrɔ. A balemaw, minw ye masacɛ dencɛw ye, a ka olugu bɛɛ wele o saraka domuni na, ani Zuda mɔgɔ minw bɛɛ tun ye jamana ɲamɔgɔw ye.
9 Certo dia Adonias sacrificou ovelhas, bois e bezerros gordos junto à pedra de Zoelete, que está perto de En-Rogel. Convidou todos os seus irmãos, os filhos do rei, e todos os homens de Judá que estavam a serviço do rei,
10 Nka cira Natan ni Benaya ni kɛrɛkɛcɛfariw ni a balemacɛ Sulemani, a ma sɔn ka olugu si wele.
10 porém não convidou Natã, o profeta, nem Benaia, nem os valentes, nem Salomão, seu irmão.
11 A kɛra ten minkɛ, Natan tagara Sulemani bamuso Baseba fɛ, ka taga a fɔ a ye ko: «Ele m’a mɛn ko Hagiti dencɛ Adoniya bɛ a yɛrɛ kɛra masacɛ ye, k’a sɔrɔ an matigicɛ Dawuda ma foyi lɔn o ko ra wa?
11 Então Natã disse a Bate-Seba, mãe de Salomão: — Você não ouviu que Adonias, filho de Hagite, se proclamou rei e que nosso senhor, Davi, não sabe de nada?
12 Na, ne bɛna i ladi ni kuma kelen ye, min bɛ se k’a to i ye i nin kisi, ka i dencɛ Sulemani fana nin kisi.
12 Agora permita que eu lhe dê um conselho, para que você salve a sua vida e a vida do seu filho Salomão.
13 Taga masacɛ Dawuda fɛ, i ye taga a fɔ a ye ko: ‹E, ne matigicɛ masacɛ, ele tun ma kari i ta jɔnmuso ye k’a fɔ ne ye ko ne dencɛ Sulemani le bɛna kɛ masacɛ ye ele kɔ wa, ko ale le bɛna sigi i nɔ ra masaya ra wa? Mun kosɔn sisan Adoniya le nana kɛ masacɛ ye?› »
13 Vá, apresente-se ao rei Davi e diga: “Ó rei, meu senhor, não é verdade que você jurou a esta sua serva, dizendo: ‘O seu filho Salomão reinará depois de mim e ele se assentará no meu trono?’ Por que, então, Adonias se tornou rei?”
14 Natan k’a fɔ Baseba ye tuun ko: «Ka i to o kuma ra ni masacɛ ye, ne yɛrɛ bɛna taga yi, ka taga dɔ fara i ta kuma kan.»
14 — Eis que, enquanto você ainda estiver falando com o rei, eu também entrarei depois de você e confirmarei as suas palavras.
15 Baseba tagara don masacɛ fɛ. O wagati ra masacɛ tun kɔrɔra kosɛbɛ; Sunamuka sunguru, min ye Abisagi ye, ale le tun bɛ a jantora masacɛ ra.
15 Assim, Bate-Seba entrou no quarto do rei para falar com ele. O rei já era bem velho, e Abisague, a sunamita, o servia.
16 Baseba k’a kinbiri gban masacɛ kɔrɔ. Masacɛ k’a ɲininka ko: «A bɛ di?»
16 Bate-Seba inclinou a cabeça e prostrou-se diante do rei, que perguntou: — O que você quer?
17 A ko: «Ne matigicɛ, ele yɛrɛ le tun karira i ta jɔnmuso ye Matigi Ala, i ta Ala tɔgɔ ra, ko sigiya t’a ra, ko i dencɛ Sulemani le bɛna kɛ masacɛ ye i kɔ, ko ale le bɛna sigi masaya ra i nɔ ra.
17 Ela respondeu: — Meu senhor, você jurou a esta sua serva pelo
18 Nka a flɛ, sisan Adoniya le kɛra masacɛ ye, k’a sɔrɔ ne matigicɛ masacɛ yɛrɛ ma foyi lɔn o ko ra.
18 Mas agora Adonias se proclamou rei, e você, ó rei, meu senhor, não sabe disso.
19 A ka misitoranw, ani misiden tɔrɔninw, ani saga caman kɛ saraka ye. A ka masacɛ dencɛw bɛɛ wele o domuni na, ani sarakalasebaga Abiyatari, ani kɛrɛkɛjama kuntigi Yohabu; nka a ma sɔn ka i ta jɔncɛ Sulemani wele.
19 Ele sacrificou bois, bezerros gordos e ovelhas em abundância. Convidou todos os filhos do rei, Abiatar, o sacerdote, e Joabe, comandante do exército, mas não convidou o seu servo Salomão.
20 Nka Izirayɛli jamana bɛɛ ɲa lɔnin bɛ ne matigicɛ masacɛ le ra, janko mɔgɔ min ka kan ka sigi masaya ra ne matigicɛ masacɛ nɔ ra, i ye o tigi yira.
20 Porém, ó rei, meu senhor, todo o Israel tem os olhos em você, para que o rei diga quem se assentará no trono do rei, meu senhor, depois dele.
21 Ni o tɛ, lon min ni ne matigicɛ masacɛ nana kɛ ko a tɛ yan tuun, ni i nana taga kɛ ni i bɛmaw ye, o tuma o bɛna ne ni ne dencɛ Sulemani minako juguya, ka an kɛ i ko an ka mɔgɔ le faga.»
21 Do contrário, sucederá que, quando o rei, meu senhor, morrer, eu e o meu filho Salomão seremos tidos por culpados.
22 Ayiwa, ka Baseba to kuma ra ni masacɛ ye, cira Natan nana.
22 Enquanto Bate-Seba ainda falava com o rei, eis que o profeta Natã entrou.
23 O tagara a fɔ masacɛ ye ko cira Natan nana. Natan donna masacɛ fɛ, ka na a kinbiri gban k’a ɲa biri dugu ma.
23 E anunciaram isso ao rei, dizendo: — O profeta Natã está aí. Ele se apresentou ao rei e prostrou-se com o rosto em terra diante dele.
24 A k’a fɔ masacɛ ye ko: «E, ne matigicɛ masacɛ, o tuma ele le k’a fɔ ko Adoniya le bɛna kɛ masacɛ ye ele kɔ, ka sigi masaya ra i nɔ ra wa?
24 Natã perguntou: — Rei Davi, por acaso o senhor declarou, dizendo: “Adonias reinará depois de mim e é ele quem se assentará no meu trono”?
25 Sabu bi a tagara misitoranw ni misiden tɔrɔnin ni saga caman faga ka o kɛ saraka ye. A ka masacɛ dencɛw bɛɛ wele o domuni na, ani kɛrɛkɛjama kuntigiw, ani sarakalasebaga Abiyatari. O ye nin ye yi, o bɛ domuni kɛra a ɲa kɔrɔ, ka minnin kɛ, k’a fɔ ko: ‹Ala ye si di masacɛ Adoniya ma!›
25 Porque hoje ele foi sacrificar bois, bezerros gordos e ovelhas em abundância. Convidou todos os filhos do rei, os chefes do exército e Abiatar, o sacerdote. E eis que estão comendo e bebendo com ele e gritando: “Viva o rei Adonias!”
26 Nka ne min ye i ta baaraden ye, a ma ne wele, a ma sarakalasebaga Sadɔki wele, a ma Yehoyada dencɛ Benaya wele, a ma i ta jɔncɛ Sulemani fana wele.
26 Porém não convidou a mim, que sou servo do rei, nem Zadoque, o sacerdote, nem Benaia, filho de Joiada, nem Salomão, que é servo do meu senhor.
27 Yala ne matigicɛ masacɛ yɛrɛ le ka nin ko latigɛ wa? Mun na mɔgɔ min bɛna sigi masaya ra i nɔ ra, i ma o fɔ anw ye, anw minw ye i ta jɔncɛw ye?»
27 Será que isso teria sido feito por ordem do rei, meu senhor? E o senhor não contou nem a este seu servo quem se assentaria no seu trono, depois do senhor!
28 Masacɛ Dawuda ka Natan jaabi ko: «Aw ye Baseba wele ne ye!» O k’a wele, a donna so kɔnɔ ka taga lɔ masacɛ ɲa kɔrɔ.
28 O rei Davi respondeu: — Chamem Bate-Seba. Ela se apresentou ao rei e se pôs diante dele.
29 Masacɛ karira, k’a fɔ Baseba ye ko: «Ne bɛ kari Matigi Ala ɲanaman tɔgɔ ra, ale min ka ne kisi ka bɔ ne ta sɛgɛ bɛɛ ra,
29 Então o rei jurou, dizendo: — Tão certo como vive o
30 ko ne tun karira i ye Matigi Ala, Izirayɛli ta Ala tɔgɔ ra, ka min fɔ i ye, ko: ‹I dencɛ Sulemani le bɛna kɛ masacɛ ye ne kɔ, ka sigi masaya ra ne nɔ ra,› ayiwa, ne bɛna o le kɛ bi.»
30 farei no dia de hoje como jurei a você pelo Senhor , Deus de Israel, dizendo: “O seu filho Salomão reinará depois de mim e se assentará no meu trono, em meu lugar.”
31 Baseba k’a kinbiri gban k’a ɲa biri dugu ma masacɛ kɔrɔ, k’a fɔ ko: «E, ne matigicɛ masacɛ Dawuda, Ala ye i to an kɔrɔ tuma bɛɛ!»
31 Então Bate-Seba se inclinou, prostrou-se com o rosto em terra diante do rei e disse: — Que o rei Davi, meu senhor, viva para sempre!
32 Ayiwa, Masacɛ Dawuda ko: «Aw ye sarakalasebaga Sadɔki wele ka na, ani cira Natan, ani Yehoyada dencɛ Benaya.» O ka olugu wele, o nana masacɛ fɛ.
32 O rei Davi disse: — Chamem Zadoque, o sacerdote, Natã, o profeta, e Benaia, filho de Joiada. E eles se apresentaram ao rei.
33 Masacɛ k’a fɔ o ye ko: «Aw ye ne ta baaradenw wele; aw ye ne dencɛ Sulemani yɛlɛn ne yɛrɛ ta sofali kan, ka taga ni a ye fɔ Giyɔn jida yɔrɔ ra.
33 Então o rei disse: — Levem com vocês os meus servos, façam o meu filho Salomão montar na minha mula e levem-no a Giom.
34 Ni aw sera yi, sarakalasebaga Sadɔki ni cira Natan ye turu saninman* kɛ a kun na k’a kɛ Izirayɛli masacɛ ye. Aw ye buru fiyɛ k’a fɔ ko: ‹Ala ye si di masacɛ Sulemani ma!›
34 Ali Zadoque, o sacerdote, com Natã, o profeta, o ungirão rei sobre Israel. Então toquem a trombeta e digam: “Viva o rei Salomão!”
35 O kɔ, aw ye bɔ ni a ye o yɔrɔ ra, k’a blasira ka na ni a ye, a ye na sigi ne ta masasiginan kan. Ale le bɛna sigi masaya ra ne kɔ fɛ, sabu ne bɛna ale le sigi Izirayɛli ni Zuda jamana ɲamɔgɔya ra.»
35 Depois venham subindo com ele, e ele virá e se assentará no meu trono, pois é ele quem reinará em meu lugar. Porque ordenei que ele seja chefe sobre Israel e sobre Judá.
36 Yehoyada dencɛ Benaya ka masacɛ jaabi ko: «Amina!» A ko: «Ne matigicɛ masacɛ ta Ala, min ye Matigi Ala ye, ale ye i ta kuma kɛ can ye!
36 Então Benaia, filho de Joiada, respondeu ao rei: — Amém! Que o
37 Matigi Ala tora ni ne matigicɛ masacɛ yɛrɛ ye cogo min na, a ye to ni Sulemani fana ye o cogo kelen na; Ala ye Sulemani ta fanga labonya ka tɛmɛ ne matigicɛ masacɛ Dawuda ta fanga kan belen!»
37 Como o Senhor Deus tem estado com o rei, meu senhor, assim esteja com Salomão e faça com que o trono dele seja maior do que o trono do rei Davi, meu senhor.
38 Ayiwa, sarakalasebaga Sadɔki ni cira Natan ni Yehoyada dencɛ Benaya ni Keretikaw, ani Peletikaw ka Sulemani sigi masacɛ Dawuda ta sofali kan, ka jigi ni a ye Giyɔn jida yɔrɔ ra.
38 Então Zadoque, o sacerdote, Natã, o profeta, Benaia, filho de Joiada, e a guarda real fizeram Salomão montar na mula que era do rei Davi e o levaram a Giom.
39 Sarakalasebaga Sadɔki ka sogogban ta, turu saninman* tun bɛ min kɔnɔ, yɔrɔ saninman kɔnɔ. A ka o turu kɛ Sulemani kun na k’a sigi masaya ra. O kɔ, o ka buru fiyɛ; mɔgɔ bɛɛ ka kɛ a fɔ ye ko: «Ala ye si di masacɛ Sulemani ma!»
39 Zadoque, o sacerdote, levou o chifre do azeite que estava no tabernáculo e ungiu Salomão. Tocaram a trombeta, e todo o povo gritou: — Viva o rei Salomão!
40 Mɔgɔ camanba gbanna o kɔ, dɔw ka kɛ filenw fiyɛ ye, o bɛɛ ka kɛ ɲagari ye ka kɛ mankanba ci ye fɔ ka dugukolo yɛrɛyɛrɛ.
40 Todo o povo vinha subindo atrás de Salomão, tocando flautas e gritando de alegria. O barulho era tanto, que parecia que a terra estava se fendendo.
41 Adoniya ni mɔgɔ minw bɛɛ tun bɛ ni a ye domunikɛyɔrɔ ra, olugu ka o mankan mɛn; o y’a sɔrɔ o tun ka domuni kɛ ka ban. Yohabu ka burufiyɛkan mɛn minkɛ, a ko: «Nin ye mun mankanba le ye dugu kɔnɔ tan?»
41 Adonias e todos os convidados que estavam com ele ouviram isso, quando acabavam de comer. Também Joabe ouviu o som da trombeta e perguntou: — Que significa esse alvoroço na cidade?
42 K’a to o kuma ra, sarakalasebaga Abiyatari dencɛ Yonatan nana. Adoniya ko ale ma ko: «Na yan, sabu ele ye mɔgɔsɔbɛ le ye; sigiya t’a ra, i nana kibaroɲuman le fɔ an ye.»
42 Enquanto ele falava, eis que chegou Jônatas, filho de Abiatar, o sacerdote. Adonias disse a Jônatas: — Entre aqui, porque você é um homem valente e deve estar trazendo boas notícias.
43 Yonatan ka Adoniya jaabi ko: «Fiyewu! Kibaroɲuman tɛ nin ye dɛ! An matigicɛ masacɛ Dawuda le ka Sulemani kɛ masacɛ ye.
43 Mas Jônatas respondeu a Adonias: — Pelo contrário. Nosso senhor, o rei Davi, proclamou Salomão como rei.
44 Masacɛ ka sarakalasebaga Sadɔki ni cira Natan ni Yehoyada dencɛ Benaya ni Keretikaw ni Peletikaw bla ni a ye; o k’a layɛlɛn masacɛ yɛrɛ ta sofali kan ka taga ni a ye.
44 E Davi enviou com ele Zadoque, o sacerdote, Natã, o profeta, Benaia, filho de Joiada, e os da guarda real; e eles fizeram Salomão montar na mula que era do rei.
45 «Sarakalasebaga Sadɔki ni cira Natan ka turu saninman* kɛ a kun na, k’a sigi masaya ra Giyɔn jida yɔrɔ ra. O bɔra o yɔrɔ le ra, mɔgɔw ɲagarininba ka kɛ kule ci ye ka na; o mankan le bonyara ka dugu bɛɛ labɔ. Aw ka o mankan le mɛn tan.
45 Zadoque, o sacerdote, e Natã, o profeta, o ungiram rei em Giom. Eles voltaram de lá, cheios de alegria, e a cidade se alvoroçou. É esse o barulho que você ouviu.
46 Sulemani yɛrɛ sigira masasiginan kan ka ban.
46 Também Salomão já está sentado no trono do reino.
47 Jamana ɲamɔgɔw fana nana an matigicɛ masacɛ Dawuda fo, k’a fɔ ko: ‹Ala ye Sulemani kɛ tɔgɔtigi ye ka tɛmɛ ele yɛrɛ kan; Ala ye a ta fanga kɔrɔta ka tɛmɛ ele ta kan!› O tuma masacɛ k’a kinbiri gban a ta layɔrɔ ra k’a fɔ ko:
47 Além disso, os oficiais do rei foram cumprimentar Davi e disseram: “Que o seu Deus faça com que o nome de Salomão seja mais célebre do que o seu nome, e faça com que o trono dele seja maior do que o seu trono.” E o rei se inclinou sobre o leito.
48 ‹Matigi Ala baraka, Izirayɛli ta Ala, sabu a ka ne yɛrɛ dencɛ dɔ sigi masaya ra ne nɔ ra, k’a to ne yɛrɛ ɲa ka o ye bi.› »
48 O rei também disse o seguinte: “Bendito seja o Senhor , Deus de Israel, que deu hoje quem se assente no meu trono, e permitiu que eu o visse com os meus próprios olhos.”
49 Ayiwa, Adoniya ni a nɔfɛmɔgɔw ka o kuma mɛn minkɛ, o bɛɛ siranninba wurira ka janjan, bɛɛ tagara a ta fan na.
49 Então todos os convidados que estavam com Adonias começaram a tremer, se levantaram e foram embora, cada um pelo seu caminho.
50 Adoniya yɛrɛ sirankojugu fɛ Sulemani ɲa, a wurira ka taga sarakajɛnifɛn* gbanw mina.
50 Porém Adonias, temendo Salomão, levantou-se, foi e pegou nas pontas do altar.
51 O tagara o fɔ Sulemani ye ko: «Adoniya siranna masacɛ Sulemani ɲa fɔ a tagara sarakajɛnifɛn gbanw mina, a b’a fɔra ko: ‹Masacɛ Sulemani ye kari ne ye ko a tɛna a ta jɔncɛ faga ni kɛrɛkɛmuru ye.› »
51 Então alguém foi dizer a Salomão: — Eis que Adonias tem medo do rei Salomão, porque pega nas pontas do altar, dizendo: “Que o rei Salomão me jure hoje que não matará este seu servo à espada.”
52 Sulemani ko: «Ni a k’a yɛrɛ kɛ mɔgɔsɔbɛ ye, hali a kunsigiden kelen tɛna ben dugu ma; foyi tɛna a sɔrɔ. Nka ni a ka kojugu kɛ, o tuma a bɛ faga.»
52 Salomão respondeu: — Se for homem de bem, nem um de seus cabelos cairá no chão. Mas se fizer alguma maldade, morrerá.
53 O kɔ, masacɛ Sulemani ka mɔgɔ dɔw ci ka taga a lajigi ka bɔ sarakajɛnifɛn kan. Adoniya nana ka na a kinbiri gban masacɛ Sulemani kɔrɔ. Sulemani ko a ma ko: «Taga so kɔnɔ!»
53 Então o rei Salomão enviou mensageiros, e o fizeram descer do altar. Adonias veio e se prostrou diante do rei Salomão, que lhe disse: — Vá para a sua casa.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.