Lucas 12
Agta, Dupaninan (DUO) vs NVT
1 Idi nakipagtabbeg pala hidi, nagpipisan i rinibribu a totolay hanggan a namagdirkat hidi. Niyaen, inaamatan ni Jesus i toltolduwan na, ket kinagi na, “Magingat kam ha lebadura na Pariseyo a hidi. I kayat ko kagiyan, i ugali di a aginpappiya ken agintatalak. Lisian moy mina i ugali di, a awan moy hidi ahegan.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ta maski nu anya a paggimet na totolay a netago, iday i mepalapos nokkan. Ket maski nu anya a napalimid na totolay niyaen, iday i makatandiyan na kakpalan nokkan.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 Isu, ha bagbagay a paguhonan tam ha kallap, a awan mateman na tolay a hidi, iday mina i mebaheta moy nokkan ha saguppang na ngamin a tolay, maski ha pamalak. Ket maski nu iyanasas tam niyaen, masapul moy nokkan a ibaheta ha saguppang na ngamin a tolay.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 “Hikam i ilay ko. Ket ipeta ko ha nikam a awan kam mina manteng ha totolay. Mapatay di i baggi moy, ngem awan di maanya i espiritu moy.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Iwadan takam nu heya mina i kantengan moy. Manteng kam mina ha Dios, ta hikuna la i makapatay ha totolay ken makapebanghat bila ha espiritu di ha impyerno. Hikuna mina i kantengan moy,” kagi ni Jesus.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 “Ngem awan kam mina magburibur a pabiyanan na kam na Dios. Ta kona ha ide i kagbi na Dios. Ikaspangarigan, ha nikitam, malaka la i piyak a manok. Ngem uray nu melako i lima a piyak ha duwa a sentabos la, nakaman na hidi na Dios. Ket awan na lipatan i maski esa.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Ngem ha nakam na Dios, mas mangina kam unay ngem ha piyak a hidi. Ket katandiyan na i maski nu anya a magimet ha nikam, uray nu lompas i esa la a buk ha buntok mo, katandiyan na Dios, ta binilang na dan. Isu, awan kam mina magburibur. Ta hikam i mas mangina ha Dios ngem ha makpal a piyak a manok.
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 “Nakaman moy ide a megipu ha nikan, a Annak na Dios a Nagbalin a Tolay. Ha maski nu heya a mangipeta ha totolay a hikuna i tagabu ko, ipeta ko bila ha anganghel na Dios a hikuna i agum ko.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Ket maski nu heya a magmadi ha nikan ha saguppang na totolay, madiyan ko bila hikuna ha saguppang na anganghel na Dios,” kagi ni Jesus.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Ha maski nu heya a magkagi ha pangsenti ha Annak na Dios a Nagbalin a Tolay, mabalin a mapakawan na hikuna na Dios. Ngem ha maski nu heya a magkagi ha pangsenti ha Espiritu na Dios, awan hikuna mapakawan.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 “Nokkan, meyangay kam ha saguppang na kapikapilya na Judyo a hidi, ken ha gobernador a hidi, ken ha hari a hidi. Ngem nokkan, nu paliwatan di kam, gipu ha panahod moy ha nikan, awan kam mina magburibur nu anya i rason moy ha nidi, onu panyan moy a makitabbeg ha nidi.
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 Gipu ta, ha iday a tiyempo, atoy i Espiritu na Dios a mangitoldu ha nikam nu anya mina i kagi moy,” kon ni Jesus.
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Niyaen, atoy i esa a lallaki ha lubuk na kakpalan aye, ket kinagi na, “Maestro, ibon mo bi i hekka ko, penu bunongan na ak ha gihagihak na minama mi.”
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Ngem tinabbeg ni Jesus, “Agay, bakkanak a hukom a magpabunong mina ha gihagihak moy!”
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Ket kinagi ni Jesus ha nidi ngamin, “Magingat kam a awan moy seniyan i maski nu anya a kalase na bagbagay. Ta bakkan a babaknang i paggipuwan na mappiya a pagbiyag na tolay, maski nu mabaknang unay. Awan a makapappiya i babaknang ha biyag na tolay,” kon ni Jesus.
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Ket inestoriya ni Jesus ide a pangipakatandi na, “Idi kan, atoy i esa a mabaknang a lallaki, ket mappiya i pinaggapas na.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Isu, kagin na, a ‘Kulang i paghenan na irik ko! Anya mina i gimetan ko?’ kon na kan.
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 ‘Ay, katandi ko dan! Rakrakan ko mina i kamalig ko a alegid, ket pataknagan ko i dakdakkal a kamalig a pagdattonan ha irik ko, ken ngamin a aruwatan ko,’ kon na kan.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Sa na, kinagi na lallaki ha baggi na, ‘Masuwerteyak agay! Kusto dan i ginayak ko. Malaka la i biyag ko hanggan ha maski nu hangan a tawen. Isu a magkanak la, ken maginumak la, ken magragsakak la,’ kon na kan na Mabaknang.
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 Ngem inpeta na Dios ha nikuna, ‘Madagel ka, ta yenan a kallap ket matay ka. Ket heya dod i makingbagay ha dagende a inkemot mo?’ kon na Dios ha lallaki a mabaknang.
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Isu,” kinagi ni Jesus, “kona bila hito i magimet ha maski nu heya a magpuhon ha babaknang para ha baggi na, ngem magpabiyan ha nebilang na Dios a kinabaknang ha biyag a magnanayon,” kon ni Jesus ha kakpalan aye.
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Ket kinagi ni Jesus ha toltolduwan na, “Gipu ta kona hito, ipeta ko ha nikam, a awan kam mina magburibur ha pagbiyag moy, onu kasapulan moy.
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 Ta nu atdinan na kam na Dios ha biyag moy, awan moy mina kagin a awan na kam atdinan ha kasapulan moy. Malaka la iday ha Dios. Ta mas mangina i biyag moy ngem kanan onu badu.
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Entan moy i manok a hidi. Awan hidi magmula, ket awan hidi maganni. Ket awan ha kamalig di. Pakanan na hidi na Dios. Ket hikam i mas mangina ha Dios ngem manok a hidi.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Ket tahod bila a awan ha pagserbe ha buribur. Nu dumemat i tiyempo na katay mo, awan ka makapaalay ha biyag mo gipu ha buribur mo.
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 “Isu, nu awan kam makapaalay ha biyag moy, maski ha ballik la, apay a buriburan moy i maski nu anya a aruwatan moy?
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 Hikam i mas mangina ngem ha budbudak. Ngem entan moy i budak a hidi. Awan hidi magtarabaho, awan hidi maggimet ha badu. Ngem nabaduwan dan hidi. Ket mas inaamakan i badu na esa a budak ngem ha ngamin a badu ni Hari Solomon, i mamabaknang a Hari ha Israel.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Isu, nu baduwan na Dios i budak a hidi ha inamakan, maski nu matutod hidi nokkan, anya dod ha nikam? Sigurado a pabaduwan na kam bila. Apay wade a ballik la i panahod moy?
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 “Awan kam mina magburibur! Awan kam umangburibur nu anya i pangikan moy onu pangiinum moy.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Kona hay i ugali na ngamin a tolay a awan a manahod ha Dios. Ngem ha nikam, awan kam mina magaheg ha nidi. Ta nakatandiyan na Dios a masapul moy idagende a bagbagay.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Imbes na, nakaman moy mina i pinagtongpal moy ha Dios, ket atdinan na kam ha ngamin a kasapulan moy.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 “Hikam a agagum ko, awan kam mina manteng. Maski nu awan kam makpal, kayat na Hama moy a sakopan na kam ha paghariyan na.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Isu, ilako moy dan i aruwatan moy, ket iyatad moy i korinat ha napobre a hidi. Nu kona hito i gimetan moy, maalap moy nokkan i sabali a baknang ha langit. Bakkan i babaknang ha langit, ta awan hidi mobosan. Bakan hidi ha kinabaknang moy a matakneg, onu makutem na uhad.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Isu, nanakaman moy mina i paghariyan na Dios. Ta maski nu anya i nanakaman moy, iday i kaskasorhan moy ken ibilang moy a kinabaknang,” kon ni Jesus.
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 — ausente —
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 — ausente —
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Mappiya i kasasaad di nu sigagayak hidi, a awan hidi makakilap ha pagsoli na happo di. Ta ha ide a happo di, hikuna i magitennon ha tennon na tagabu. Ket hikuna i magpaetnod ha nidi, ken magserbe ha nidi. Ket hikuna i mangpakan ha nidi.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Isu, mappiya i kasasaad na sigagayak a hidi, uray nu sumoli i happo di ha maski nu anya a oras. Maski nu pagsigram dan, o maski nu lubuk na kallap.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 “Ket kona bila hito ha nikitam,” kinagi ni Jesus, “Halimbawa: nu atoy i makingbilay a makatandi nu hangan i pangsaddap na mahagtakaw ha bilay na, siyempre, madiyan na a palobusan a sumadap i mahagtakaw.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 Ket kona hito nokkan i pagdemat na Annak na Dios a Nagbalin a Tolay. Ta kona ha mahagtakawak a dumemat ha sigida. Isu, magayak kam mina, a kona ha tagabu a hidi, penu makipagsalpak kitam. Ta sumoliyak nokkan ha tiyempo a awan moy mapugtowan,” kon ni Jesus.
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Sinalodsod ni Pedro, “Apo, inestoriya mo ide para ha nikami la a agum mo, onu para ha ngamin a totolay?”
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Ket tinabbeg ni Jesus, “Inestoriya ko ide para ha maski nu heya a malaing a tagabu, a makaunod perpermi ha happo na. Hikuna i tagabu a meturayan na happo na ha bilay na. Ket i tagabu hito i magpakan ha ngamin a sabali a tagabu ha kanan di a husto.
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Ket mappiya i kasasaad na ide a tagabu nu sumoli i happo na, ket maenta na a nagtongpal i tagabu na ha ngamin a nebon ha nikuna.
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Ta ipeta ko ha nikam, a meturayan na happo i tagabu na heya ha ngamin a aruwatan na.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 “Ngem kagbi hikuna nu sabali i nakam na. Ket nu nakaman na a maalay pala, a awan pala dumemat i happo na. Ket nu mangrugi hikuna a magbaot ha sabali a tagtagabu, a maski lallallaki, onu babbey a hidi. Ket nu magkan la hikuna, onu maginum la hikuna, ken maging mabartek hikuna. Agay, kagbi hikuna.
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 Ta sumoli i happo na ha tiyempo a awan na mapugto. Ta awan na katandi i tiyempo na pagdemat na happo na. Ket nu dumemat i happo na, siyempre, isina na i tagabu aye, a ipaagum na hikuna ha nagsalungasing a hidi.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 “Dakdakkal i parusa ha tagabu a makatandi ha panggep na happo na, ngem awan na pagayakan i baggi na a magtongpal.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Ket balballik i parusa ha tagabu a awan makatandi ha panggep na happo na, maski nu gimetan na i madukas a pakaparusaan na mina. Ket kona bila ha ide, a ipeta ko ha nikam. Nu makpal i neyatad ha esa a tolay, siyempre, makpal mina i mesulet na nokkan. Onu makpal unay i neyatad ha esa a tolay, siyempre, makpal bas i mesulet na,” kinagi ni Jesus ha agagum na.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 “I pagdemat ko ha lutak i kona ha esa a lallaki a umangay a magtutod ha sikaw na. Ket i kona ha gangatan ko i pangpadalus ko ha totolay a manahod. Ket kona ha pangpasina i gangatan ko ha totolay a magmadi a manahod. Ket kayat ko gamen a mangrugi dan ide a gangatan!
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Ngem ha palungo a makapagangatak ha ide a gangatan, masapul a magattamak ha makpal a rigrigat. Ket matagegak hanggan mobos idenday a rigrigat.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 “Baka kagin moy a inumangayak ha he penu maadya ko i ngamin a rigrigat. Awan agay! Awan a makapatalna i pinagdidinaggap ko, nu awan a mapasina na pagditang ko aye.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Ta mangrugi ha niyaen, gipu ta hikan, masinasina i totolay. Kona nu atoy i lima a tolay ha esa a pamilya, ket magsina hidi. Ta magkasenti i tallu ha duwa, ket magkasenti bila i duwa ha denday a tallu.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Magsina i pattama, ket magsina i pattena, ket magsina bila i magmanugang a hidi,” kon ni Jesus.
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Tinumulos ni Jesus ha pagitoldu na, ha kakpalan a hidi, “Nu maenta moy i madiklam a ulap ha daya, ikagi moy a dagus a maguden nokkan. Ket nokkan, maguden man.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Ket nu mabati moy i pahas a magipu ha abagat, ikagi moy a maging mapassi nokkan. Ket nokkan, naging mapassi dan.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Ngem aginmalmalaing kam agay! Ta malaing kam, nu pugtowan moy i uden, onu passi. Ngem madiyan moy a makatandiyan i tiplad a pangpakatandi ha tiyempo aye.
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 Apay a madiyan moy a makatandiyan i paggimet a mappiya? Nokkan, nu matay kam, madusa kam, gipu ta madukas i paggimet moy.
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 — ausente —
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 — ausente —
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.