Lucas 23
'WUN SË ‑NAƆ 'SËËDHƐ (DNJ) vs NTLH
1 ꞊Dhɛ ‑kë 'dhö mɛ ‑nu 'wo dho wo 'ko ꞊bhaa bhë ‑wo ‑luu 'wo dho Yesu 'ka Pilatö 'dhiö.
1 Em seguida o grupo todo se levantou e levou Jesus para Pilatos.
2 ꞊Dhɛ 'wo ‑lo, 'wo yö 'wun ‑dɔ ‑a ‑bha ‑sü ‑bha ‑a pö ‑sü 'ka ꞊nɛɛ: «Gɔɔn‑ 'ö ꞊nɛ, yi‑ ‑yö kö ꞊ya kwaa‑ wɔ ‑kɔ 'plɛ bho zian; ‑ya ‑pö mɛ ‑nu ‑dhë kö ꞊kun 'wo 'nii‑ ꞊sɔnng' bho ‑gludë Sezaa ‑dhë 'iin 'go mü ‑ya ‑pö yö gia‑ 'ö tɔɔ ‑Zlan ‑bha ‑Yamɛ 'ö ‑gludë 'ka.»
2 Lá, começaram a acusá-lo, dizendo: — Pegamos este homem tentando fazer o nosso povo se revoltar, dizendo a eles que não pagassem impostos ao Imperador e afirmando que ele é o
3 'Ö Pilatö ‑ya ꞊dhɛɛ' kpɔ 'ö‑ pö: «Zuifö ‑nu ‑bha ‑gludë ‑mü ü 'ka a?»
3 Aí Pilatos perguntou a Jesus: — Você é o rei dos judeus? Jesus respondeu:
4 ꞊Dhɛ ꞊ya kë 'dhö, Pilatö ‑ya ‑pö slabhomɛ ‑nu ‑gɔmɛ ‑nu waa‑ mɛ gbung 'wo bhë ‑an ‑dhë: «Mɛa‑, 'wun yaa 'ö mɛ 'ö ꞊nɛ dho ‑a kë kö ‑yaan kë ‑a 'klo bhɔ ‑gɛn 'ka 'yaa 'dhö!»
4 Então Pilatos disse aos chefes dos sacerdotes e à multidão: — Não encontro nenhum motivo para condenar este homem.
5 'Kɛɛ ‑wo ‑yö 'wun ꞊blɛɛ' ‑sü 'gü ‑wo ꞊faan' 'ka 'wo‑ pö: «꞊Ya 'sɛgümɛ ‑nu ‑blü dɔ 'yënng ‑sü 'ka ö bha mɛ ꞊daan' ‑wo bhë ‑a 'ka, ‑ya zü ‑dɔ Galile 'ö bɔ ‑a 'ka Zude 'sɛgɔ 'saadhö 'gü, ö ꞊ga 'ö ꞊ya nu ꞊ya ꞊loë' zö bhë.»
5 Mas eles insistiram: — Ele está causando desordem entre o povo em toda a Judeia. Ele começou na Galileia e agora chegou aqui.
6 ꞊Dhɛ 'ö Pilatö ꞊ya ‑an ‑wo ma, 'yö ‑an ꞊dhɛɛ' kpɔ 'ö‑ pö: «Gɔɔn‑ ꞊nɛ Galile mi ‑mü ‑a?»
6 Ouvindo isso, Pilatos perguntou: — Este homem é da Galileia?
7 'Ö ꞊dhɛ 'ö ꞊yaa‑ ma ꞊nɛ ‑yö go 'pian 'ö Elɔdö ‑ya ꞊kɔɔn bhë ‑a 'ka, 'ö‑ bɔ Elɔdö 'yö ‑kë Zeluzalɛmë 'töng 'ö 'dhö bhë ‑a 'ka bhë ‑a ‑dhë.
7 Quando soube que Jesus era da região governada por Herodes, Pilatos o mandou para ele, pois Herodes também estava em Jerusalém naquela ocasião.
8 Elɔdö ꞊zuö' 'glu ‑yö ‑dhi kö waa‑ Yesu ‑waan ‑kpën wo 'kuë‑, bhii 'ö tɔɔ ‑yö Yesu 'tɔ ‑ma 'ö‑ ‑dhɛ ꞊ya ꞊glɔɔ. ‑Ya ‑ya ꞊zuö' 'piö kö ‑yaan ‑kpën ‑a ‑bha, ‑yö kë 'dhö kö ‑yaan ‑dhidhaapë do kë ö 'yaan 'ka.
8 Herodes ficou muito contente quando viu Jesus, pois tinha ouvido falar a respeito dele e fazia muito tempo que queria vê-lo. Ele desejava ver Jesus fazer algum milagre.
9 'Ö ꞊dhɛɛ' ꞊plëëzë kpɔ ‑a ‑gɔ, 'kɛɛ Yesu yaa‑ gbɛ ‑daa kë.
9 Então fez muitas perguntas a Jesus, mas ele não respondeu nada.
10 Slabhomɛ ‑gɔmɛ ‑nu waa‑ Zuifö ‑nu ‑bha tɔnggɔmɛ ‑nu 'wo ‑kë mü, ‑wo ‑kë 'wun dɔ ꞊dhia Yesu ‑bha 'gbee‑ 'ka.
10 Os chefes dos sacerdotes e os mestres da Lei se apresentaram e fizeram acusações muito fortes contra Jesus.
11 Elɔdö waa‑ ö bha 'dhasi ‑nu ‑wo 'yan ꞊ziö' ꞊kaa', 'wo lë‑ ‑kpɔ ‑a ‑ta. ꞊Dhɛ 'ö ꞊wa sɔ do 'gianzë ‑së ‑da ‑a ‑bha, 'yö 'wo‑ bɔ Pilatö ‑dhë 'zü.
11 Herodes e os seus soldados zombaram de Jesus e o trataram com desprezo. Puseram nele uma capa luxuosa e o mandaram de volta para Pilatos.
12 Yi gia‑ 'ö bhë ‑a 'ka, 'ö Elɔdö waa‑ Pilatö 'wo kaa 'bhazë 'ka, 'kɛɛ 'dhiö ‑bezë, ‑siödhe ‑kë ‑an ziën.
12 Naquele dia Herodes e Pilatos, que antes eram inimigos, se tornaram amigos.
13 Pilatö ‑yö slabhomɛ ‑gɔmɛ ‑nu, 'dhiö ‑sü mɛ 'ka ‑mɛ ‑nu, waa‑ 'sɛgümɛ ‑nu ‑an 'plɛ ꞊dhɔɔ ‑kë wo 'ko ꞊bhaa,
13 Pilatos reuniu os chefes dos sacerdotes, os líderes judeus e o povo
14 'yö‑ pö ‑an ‑dhë: «Gɔɔn‑ 'ö ꞊nɛ ka‑ ‑kun 'ka nuë n ꞊dhia, 'ö 'ka‑ pö ꞊nɛɛ ꞊ya 'sɛgümɛ ‑nu bho zian ‑ta, 'kɛɛ n dë, ‑a ꞊dhɛɛ' 'a‑ ‑kpɔ ka 'plɛ ka wö 'dhiö ꞊nɛ pë yaa 'yö dho ‑a kë kö ‑a ‑wun ‑yaan ‑lo ‑a tuö 'maa‑ yö ‑na.
14 e disse: — Vocês me trouxeram este homem e disseram que ele estava atiçando o povo para fazer uma revolta. Pois eu já lhe fiz várias perguntas diante de todos vocês, mas não encontrei nele nenhuma culpa dessas coisas de que vocês o acusam.
15 Elɔdö ‑de 'pö yaa 'wun yaa gbɛ yö ‑a ‑bha. Pë ‑kë 'yö‑ bɔ kwa ‑dhë bhë. Kö gɔɔn‑ 'ö ꞊nɛ 'wun yaa gbɛ 'ö dho kë ‑a 'kun ‑gɛn ‑waan zë 'yaa 'dhö.
15 Herodes também não encontrou nada contra ele e por isso o mandou de volta para nós. Assim, é claro que este homem não fez nada que mereça a pena de morte.
16 ꞊Dhɛ 'ö 'dhö kö ‑yö ‑dho ‑ma ‑klaa 'ka kö 'aan‑ n ꞊kwaa'‑ ‑a ‑zü.»
16 Eu vou mandar que ele seja chicoteado e depois o soltarei.
17 ['Töng bhë ‑a 'ka, Paakö ‑yi 'saadhö 'ka, Pilatö ꞊dua' ‑mü kö ‑yö mɛ do bho ‑an ‑dhë ‑kanso 'gü.]
17 [Na Festa da Páscoa, Pilatos tinha o costume de soltar algum preso, a pedido do povo.]
18 'Yö ‑an 'plɛ ‑wo ‑gbla wo 'kuë ꞊nɛɛ: «Mɛ 'ö ꞊nɛ, ‑bhö ‑a zë 'ü Balaba ‑zë bho mü ꞊zian' yi ‑dhë!»
18 Aí toda a multidão começou a gritar: — Mata esse homem! Solta Barrabás para nós!
19 Balaba 'ö bhë ‑yö ‑dho ‑kanso 'gü dɔ 'yö‑ wo mɛ ‑nu ‑gɔ 'yënng pö‑ do 'gü waa‑ mɛ zë 'yö‑ wo bhë ‑an ‑wun 'gü.
19 Barrabás tinha sido preso por causa de uma revolta na cidade e por assassinato.
20 ꞊Dhɛ kë ꞊nɛ Pilatö ‑ya ‑kë kö 'yö ö ꞊kwaa' Yesu ‑zü bhë, 'yö 'wun ꞊blɛɛ 'zü ‑dëüwo mɛ gbung 'wo bhë ‑an ‑dhë.
20 Então Pilatos, querendo soltar Jesus, falou outra vez com a multidão.
21 'Kɛɛ ‑an 'plɛ ‑wo ‑we ‑a 'piö 'gbla ‑sü 'ka 'wo‑ pö: «‑Bhö ‑a dɔ ‑gaatalü ‑bha! ‑Bhö ‑a dɔ ‑gaatalü ‑bha!»
21 Mas eles gritavam mais ainda: — Crucifica! Crucifica!
22 'Ö Pilatö ‑ya pö ‑an ‑dhë ‑gwaa kë ‑yaagazë ꞊nɛɛ: «Pë yaa ‑mlë 'ö‑ ‑kë ‑ɛ? 'Wun yaa gbɛ 'ö dho kë ‑a zë ‑gɛn 'ka, 'maa‑ yö ‑na. A ‑dho ‑a kë 'wo‑ ‑ma ‑klaa 'ka kö 'aan‑ n ꞊kwaa'‑ ‑zü.»
22 E Pilatos disse pela terceira vez: — Mas qual foi o crime dele? Não vejo neste homem nada que faça com que ele mereça a pena de morte. Vou mandar que ele seja chicoteado e depois o soltarei.
23 'Kɛɛ ‑wa ‑pö ‑kplawo wo ‑wo 'gbee‑ 'ka ꞊nɛ Yesu ‑yö dɔ ‑gaatalü ‑bha. 'Ö ‑an ‑wo ‑yö dho 'ö to ‑a ‑bha.
23 Porém eles continuaram a gritar bem alto, pedindo que Jesus fosse crucificado; e a gritaria deles venceu.
24 'Ö Pilatö ‑yö ‑we ‑a ‑bha ‑an ‑gɔ kö pë 'wo‑ ‑dhɛ 'yaan‑ ‑a nu ‑an ‑dhë.
24 Pilatos condenou Jesus à morte, como pediam.
25 'Ö gɔɔn‑ 'ö dɔ 'yënng 'go mü 'yö mɛ zë 'wo‑ 'tɔ pö bhë 'yö ö ꞊kwaa‑ ‑zü, 'yö Yesu dɔ ‑an kwɛɛ kö pë 'yö ‑dhi ‑an ‑dhë ‑waan kaa.
25 E soltou o homem que eles queriam — aquele que havia sido preso por causa de revolta e de assassinato. E entregou Jesus para fazerem com ele o que quisessem.
26 ꞊Dhɛ 'wo 'dho ‑na Yesu 'ka, ‑wo ‑kpën mɛ do 'wo‑ ‑dhɛ Simɔ 'ö go Silɛnë ‑a ‑bha kö ‑yö 'go ‑na ꞊bhlöö‑; 'wo‑ kun 'gbeetadhɛ 'ka 'ö Yesu ‑dɔ ‑a ‑ta ‑lü bhë 'wo‑ nu ‑a ‑dhë kö ‑ya bun ‑a 'piö.
26 Então os soldados levaram Jesus. No caminho, eles encontraram um homem chamado Simão, da cidade de Cirene, que vinha do campo. Agarraram Simão e o obrigaram a carregar a cruz, seguindo atrás de Jesus.
27 Mɛ ‑gbaa ꞊va ‑wo ‑ziö ‑a 'piö, 'ö dhoo ‑nu 'wo ‑kë ‑an 'piö 'wo 'gbo bɔ wo ‑de ꞊maa 'ma ‑sü 'ka Yesu ‑wun 'gü.
27 Uma grande multidão o seguia. Nela havia algumas mulheres que choravam e se lamentavam por causa dele.
28 Yesu ‑yö ꞊dhië dhoo ‑nu bhë ‑an 'piö, 'yö‑ pö ‑an ‑dhë: «Zeluzalɛmë dhoo ‑nu, kö ꞊kun 'ka 'gbo bɔ n ‑wun 'gü! ‑Ka 'gbo bɔ ꞊zian' ka gia‑ waa‑ kaa‑ 'në ‑nu ka ‑wun 'gü,
28 Jesus virou-se para elas e disse:
29 bhii yi ‑nu ‑wo ‑dho nu, 'ö 'töng 'dhö bhë ‑a 'ka mɛ ‑nu ‑dhoë pö: ‹Dhoo ‑nu 'wo 'bhüödhe 'ka 'ö waa 'në 'kpɔ 'ö waa 'yɔn ‑da 'në 'dhii ‑an 'glu ‑yö dhi!›
29 Porque chegarão os dias em que todos vão dizer: “Felizes as mulheres que nunca tiveram filhos, que nunca deram à luz e que nunca amamentaram!”
30 ‑A yi 'ö 'dhö bhë ‑a 'ka, mɛ ‑nu ‑wo ‑dho ‑a pö ‑tɔn ‑nu ‑dhë: ‹‑Ka ‑püö yi ‑ta zö!› 'Wo‑ pö 'zü goo ‑nu ‑dhë: ‹‑Ka yi ‑ta ‑kpa!›
30 Chegará o tempo em que todos vão dizer às montanhas: “Caiam em cima de nós!” E dirão também aos montes: “Nos cubram!”
31 Bhii 'wun ꞊suu'‑ ꞊nɛ ‑a kë 'wo‑ wo ‑na 'lü ‑saa 'ka ꞊nɛ kö 'lü 'kpɛazë, ‑më wo 'ka 'dho kë ‑a 'ka ɛ?»
31 Porque, se isso tudo é feito quando a lenha está verde, o que acontecerá, então, quando ela estiver seca?
32 ‑Wo ‑kë 'dho ꞊dhia gɔɔn‑ ‑nu ꞊plɛ këpëyaazë 'ka, 'wo ‑an kpa Yesu ‑bha kö ‑waan ‑an zë 'pö.
32 Levaram também dois criminosos para serem mortos com Jesus.
33 ꞊Dhɛ 'ö ꞊wa ‑lo ‑dhɛ 'wo‑ ‑dhɛ «mɛ ‑gɔ ‑klëë» ‑a ‑bha, 'wo Yesu dɔ ‑gaatalü ‑bha, 'wo ꞊taan ‑gban ‑a ‑kɔ ‑nu waa‑ ‑a ‑gɛn ‑nu ‑ta. ‑Wo këpëyaamɛ ꞊plɛ 'wo bhë ‑wo ‑an ‑dɔ ‑gaatalü ‑bha 'pö, ‑a mɛ do ‑yö ‑kë ‑a ꞊kwɛɛ‑ 'gü, 'ö‑ mɛ do ‑yö dɔ ‑a ꞊kwaa‑ 'gü.
33 Quando chegaram ao lugar chamado “A Caveira”, ali crucificaram Jesus e junto com ele os dois criminosos, um à sua direita e o outro à sua esquerda.
34 'Ö Yesu ‑ya pö: «N Dë, ‑bhö ü ‑zo bho ‑an ‑bha ꞊sɔɔn yaa ‑nu 'piö, bhii pë ‑nu 'wo‑ kë ‑na bhë 'waa‑ dɔ wo ‑de ‑gɔ.»
34 [Então Jesus disse: Em seguida, tirando a sorte com dados, os soldados repartiram entre si as roupas de Jesus.
35 Mɛ ‑nu ‑wo ‑kë mü ‑a ‑ga ‑sü 'gü, 'ö Zuifö ‑nu ‑gɔmɛ ‑nu ‑wo yö duö 'luu ‑sü ‑a ‑bha ‑sü 'gü, 'wo‑ pö: «Yö 'ö mɛ 'waa ‑nu dha ꞊nɛ, ꞊ya kë ꞊nɛ ‑Zlan ‑bha ‑Yamɛ 'ö‑ sü yö ‑mü ‑a 'ka kö ‑yö ö ‑de dha 'pö ee!»
35 O povo ficou ali olhando, e os líderes judeus zombavam de Jesus, dizendo: — Ele salvou os outros. Que salve a si mesmo, se é, de fato, o
36 'Dhasi ‑nu ‑de 'pö ‑wo duö 'luu ‑sü ‑a ‑bha, 'wo ‑drɔɔn ꞊gliisü 'yi sü 'wo ꞊yɔɔn ‑a 'ka, ‑a 'dhi 'sɔɔ,
36 Os soldados também zombavam de Jesus. Chegavam perto dele e lhe ofereciam vinho comum
37 'wo‑ pö ‑a ‑dhë: «'Ö ꞊ya kë ꞊nɛ Zuifö ‑nu ‑bha ‑gludë ‑mü ü 'ka, ‑bhö ü ‑de dha 'kwa‑ ‑ga!»
37 e diziam: — Se você é o rei dos judeus, salve a você mesmo!
38 ‑A ‑gɔ ‑ta dhuö ‑gaatalü ‑bha, pë 'wo‑ ꞊bɛɛn 'ö tɔɔ: «Mɛ ꞊nɛ 'ö tɔɔ Zuifö ‑nu ‑bha ‑gludë».
38 Na cruz, acima da sua cabeça, estavam escritas as seguintes palavras: “Este é o Rei dos Judeus”.
39 Këpëyaamɛ ‑nu 'wo ‑an dɔ ‑gaatalü ‑bha bhë 'yö‑ mɛ do ‑yö ö 'dhi sü Yesu 'gü 'ö‑ pö: «Ü 'ka‑ pö ‑Zlan ‑bha ‑Yamɛ ‑mü ü 'ka a? ‑Bhö ü ‑de dha 'ü yi dha 'pö ee!»
39 Um dos criminosos que estavam crucificados ali insultava Jesus, dizendo: — Você não é o Messias? Então salve a você mesmo e a nós também!
40 'Yö‑ mɛ do ‑yö 'wun ‑blɛɛ ö 'bhamɛ bhë ‑a 'ka 'yö‑ pö ‑a ‑dhë: «Bhi 'ö 'klobhɔdhe do bhë 'ü‑ 'gü ꞊nɛ ‑a 'dhö, 'suö 'yaa ü kë ‑Zlan ‑dhë ‑a?
40 Porém o outro o repreendeu, dizendo: — Você não
41 Ko ‑bha 'ka, koë‑ 'klobhɔdhe ‑yö ko ‑ma ‑kun, bhii 'ö tɔɔ pë ‑nu 'ko‑ ‑kë bhë 'ko‑ ꞊truën yö ‑na bhë; 'kɛɛ yö ‑zë, yaa pë yaa gbɛ kë.»
41 A nossa condenação é justa, e por isso estamos recebendo o castigo que nós merecemos por causa das coisas que fizemos; mas ele não fez nada de mau.
42 ꞊Dhɛ ꞊ya kë 'dhö, 'yö‑ pö Yesu ‑dhë: «Yesu, ü ‑zo ‑yö ‑büö n 'ka 'töng 'ü 'dhoë‑ nuë ü bha 'tɔbhɔdhe 'gü bhë ‑a 'ka!»
42 Então disse: — Jesus, lembre de mim quando o senhor vier como Rei!
43 'Ö Yesu ‑ya ‑daa ‑kë ‑a ‑gɔ 'ö‑ pö: «A‑ ‑pö ü ‑dhë 'wun gia‑ 'ka: ‑Dhɛkpaɔyi gia‑ 'ö ꞊dɛɛ ꞊nɛ ‑a 'ka, 'ü dho kaa n 'piö 'tɛɛpadhɛ 'ö ‑Zlan 'piö ‑a ‑bha.»
43 Jesus respondeu:
44 — ausente —
44 Mais ou menos ao meio-dia o sol parou de brilhar, e uma escuridão cobriu toda a terra até as três horas da tarde.
45 — ausente —
45 E a cortina do Templo se rasgou pelo meio.
46 'Ö Yesu ‑yö ‑gbla ‑wo 'gbee‑ 'ka 'ö‑ pö: «N Dë, 'ma n nii ‑lo ü kwɛɛ!»
46 Aí Jesus gritou bem alto: Depois de dizer isso, ele morreu.
47 ꞊Dhɛ 'wun bhë 'dhasi ‑gɔmɛ ꞊yaa‑ yö, 'ö yö ‑Zlan 'tɔ 'saa ‑blü ‑sü ‑bha 'ö‑ pö: «'Wun gia‑ 'ka, gɔɔn‑ 'ö ꞊nɛ 'wun 'kpaan 'wo‑ dɔ ‑a ‑bha!»
47 Quando o oficial do exército romano viu o que havia acontecido, deu glória a Deus, dizendo: — De fato, este homem era inocente!
48 'Ö mɛ ‑gbaa 'wo kë mü bhë 'ö 'wun ‑nu bhë 'ö ‑kë ‑an 'yaan. ꞊Dhɛ 'go mü, ‑wo ‑yɛ wo 'zü 'wo dho wo ‑gɔ kɔɔ wo ‑tong ‑ta ‑ma ‑sü 'ka.
48 Todos os que estavam reunidos ali para assistir àquele espetáculo viram o que havia acontecido e voltaram para casa, batendo no peito em sinal de tristeza.
49 Yesu 'bhamɛ ‑nu waa‑ dhoo ‑nu 'wo ‑kë ‑a 'piö kö ‑yö Galile bhë, ‑wo ‑dɔ ꞊gbiin 'ö pë ‑nu 'wo ‑kë bhë 'wo ‑an yö.
49 Todos os amigos de Jesus e as mulheres que o tinham seguido desde a Galileia ficaram de longe, olhando tudo aquilo.
52 'Ö ‑ziö 'ö dho Pilatö 'piö, 'ö Yesu ꞊glöö ‑dhɛ ‑a ‑gɔ.
52 José foi e pediu a Pilatos o corpo de Jesus.
53 ꞊Dhɛ ꞊ya kë 'dhö, 'ö Yesu ꞊glöö bho ‑gaatalü ‑bha, 'ö sɔ do ꞊ploo ‑a 'ka 'ö‑ sü 'yö‑ ‑da ‑guö ‑du do 'ö 'pɔn ‑sü 'ka, 'ö waa mɛ ꞊glöö gbɛ ‑da mü do ꞊kun ‑a 'gü.
53 Então tirou o corpo da cruz e o enrolou num lençol de linho. Depois o colocou num túmulo cavado na rocha, que nunca havia sido usado.
54 ‑Yö ‑kë Zuifö ‑nu ‑bha ꞊glooyi ‑waamayi 'ö ‑an ‑bha ꞊glooyi züdɔyi 'ka bhë ‑a 'ka.
54 Isso foi na sexta-feira, e já estava para começar o sábado.
55 Dhoo ‑nu mɛ 'wo go Galile ‑sɛ 'gü 'wo ‑ziö Yesu 'piö bhë, ‑wo ‑ziö Zozɛfu 'piö, 'wo ‑dhɛ ‑ga ‑glu 'ö bhë ‑a 'gü, 'ö ‑kɔ 'ö Yesu ꞊glöö ‑yö ꞊wɔa' bhë 'wo‑ yö.
55 As mulheres que haviam seguido Jesus desde a Galileia foram com José e viram o túmulo e como Jesus tinha sido colocado ali.
56 ꞊Dhɛ ꞊ya kë 'dhö, 'wo nu wo ꞊plöö 'wo 'yɔn ‑nu, pë 'yi 'tëë ‑sëëzë ‑nu ‑pë ‑kë kö 'waan‑ ‑lo Yesu ꞊glöö ‑ta. 'Ö ꞊glooyi 'ka 'wo wo 'tɛɛ pa ꞊nɛ ‑kɔ 'ö ‑an ‑bha tɔng 'dhö ‑a 'ka ‑a 'dhö.
56 Depois voltaram para casa e prepararam perfumes e óleos para passar no corpo dele. E no sábado elas descansaram, conforme a
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.