Lucas 22
God-Waŋarrwu Walŋamirr Dhäruk (DJR) vs ARA
1 Galkin ŋunhi waluny walalaŋ guyaŋanhamirra yäku Ḻäy-djuḻkmaranhamirra, ŋunhi walal ŋuli ganha ḻukanha ŋatha ḏambamiriw.
1 Estava próxima a Festa dos Pães Asmos, chamada Páscoa.
2 Ga ŋunhiyi mala ŋunhi ŋurruŋu djirrikaymirr yolŋu walal, ga rom-marŋgikunhamirr mala, ḻarruŋal walal gan dhukarrwun nhaltjan walal dhu ŋayathamany ŋany Djesuny, bala yan buman ŋanya murrkay'kuman. Yurr walal gan ŋunhi gayulnha guyaŋanany ŋayathanharawnydja nhanŋu, bili walal gan ŋunhi barrarinany yolŋuwnha walalaŋ.
2 Preocupavam-se os principais sacerdotes e os escribas em como tirar a vida a Jesus; porque temiam o povo.
3 Ga balanyamirriyyin waluy ŋayiny ŋunhi Djaytindja gulŋiyinan nhanukalnydja Djudatj-Gariyatkalnydja, yurr ŋayiny ŋunhi ŋunhiyiny yolŋu beŋuryin malaŋur 12-kala malthunamirriwal nhanukala Djesuwala.
3 Ora, Satanás entrou em Judas, chamado Iscariotes, que era um dos doze.
4 Ga dhäŋur beŋuryiny, bala ŋayi ŋunhi Djudatjtja marrtjinan ŋurikiwurruŋgalnha ŋunhi ŋurruŋu djirrikaymirriwalnha yolŋuwal walalaŋgal, ga ŋurikiwurruŋgalnha ŋunhi walal ŋurruŋu mala ŋurikiwurruŋdhin ŋunhi walal buku-ŋal'yunamirriw buṉbu djägamirr mala, bala ŋayi waŋanany walalaŋgal bitjarrnha, “Way walal, ŋarrany dhu dhuwal gurrupanna nhumalaŋgalnha goŋlil Djesunhany,” bitjarr.
4 Este foi entender-se com os principais sacerdotes e os capitães sobre como lhes entregaria a Jesus;
5 Ga ŋunhi nhakun walal ŋanya ŋäkulnydja dhäruktja balanyawuyyiny waŋanhawuy, bala walal yan mirithinan goŋmirriyinany, ga waŋanany walal ŋunhi bitjarra, “Yo, ŋanapurrnydja nhuna dhu gurrupanna rrupiyan ŋunhiŋuwuyyiny,” bitjarr.
5 então, eles se alegraram e combinaram em lhe dar dinheiro.
6 “Yo, manymaknha dhuwaliyiny,” bitjarr ŋayi Djudatjtja. Bala ŋayi gan yan guyaŋanan dhukarrnha nhaltjan ŋayi dhu ŋunhi gurrupan ŋanya Djesuny walalaŋgal goŋlil ŋurukuwurruŋgalyi, yurr gayulnha ŋayi gan ŋunhi guyaŋanany bitjarryiny, märr walal dhu yolŋu walal yaka marŋgithirr nhanŋu.
6 Judas concordou e buscava uma boa ocasião de lho entregar sem tumulto.
7 Yo. Ŋunhiyi guyaŋanhamirrnydja walu bilin bunanan ŋurikiyiny ḏambamiriwwuny ŋathaw ḻukanharaw. Ŋäthil baman'tja ŋunhi, walal ŋuli nhakun balanyarayyi waluy wutthunna warrakan'nha bimbiny, bala ḻukanhan walal ŋuli balanyamirriyyi waluy Ḻäy-djuḻkmaranhamirriy.
7 Chegou o dia da Festa dos Pães Asmos, em que importava comemorar a Páscoa.
8 Bala ŋayi Djesuy djuy'yurra Betanhan ga Djonnhan bitjarrnha, “Maṉḏa, nhumany dhu marrtjin ŋäthilmirriyaman ŋathan limurruŋ, märr limurr dhu ḻukan ŋunhiyi ŋathany Ḻäy-djuḻkmaranhamirrnydja rrambaŋin.”
8 Jesus, pois, enviou Pedro e João, dizendo: Ide preparar-nos a Páscoa para que a comamos.
9 Ga maṉḏany dhä-birrka'yurr ŋanya bitjarr, “Wanha dhika linyu dhu ŋäthilmirriyam wäŋany, märr limurr dhu ŋathany ḻuka, wanhal wäŋaŋurnydja?” bitjarr.
9 Eles lhe perguntaram: Onde queres que a preparemos?
10 Ga ŋayi Djesuny waŋan bitjarr, “Ŋäku ŋathil maṉḏa ŋamathaŋ. Ŋunhi nhuma dhu marrtji bala Djurutjalamlilnydja, ga nhämany nhuma dhu ŋunhi yolŋunhany ŋayi dhu ga banikin'tja gäma yindi gapumirr ḻambarryu. Bala nhumany dhu ŋunhi yänan malthunna nhanŋu ŋurikiyiny ḏirramuw, ga ŋunhi ŋayi dhu gulŋiyirr ŋula nhäkurrnydja wäŋalil, ga nhumany dhu yan gulŋiyirryi malthundhi nhanŋu.
10 Então, lhes explicou Jesus: Ao entrardes na cidade, encontrareis um homem com um cântaro de água; segui-o até à casa em que ele entrar
11 Ga waŋany nhuma dhu ŋunhi ŋurikiny wäŋa-waṯaŋuwnydja yolŋuw bitjanna, ‘Way, bitjarr ŋunha Marŋgikunhamirrnydja waŋan, wanha dhika wäŋany dhaḻakarrnydja ŋanapurruŋ ŋarrakuny ga malthunamirriwnydja mala ŋarrakalaŋaw, napurr dhu ŋathany ḻuka ŋunhi Ḻäy-djuḻkmaranhamirra yäku?’ Ga bitjanna nhuma dhu ŋunhi waŋany.
11 e dizei ao dono da casa: O Mestre manda perguntar-te: Onde é o aposento no qual hei de comer a Páscoa com os meus discípulos?
12 Ga ŋayiny dhu nhumalany ŋunhi ŋuruŋiyiny yolŋuy gäman balan bitjanna garrwarlila yindilila mungurrlilnydja, ga ŋunhiliyin nhumany dhu ŋunhi ŋathany ŋäthilmirriyam djäma limurruŋ.”
12 Ele vos mostrará um espaçoso cenáculo mobilado; ali fazei os preparativos.
13 Bala maṉḏa ŋunhi marrtjinan, ga ŋunhalnydja Djurutjalamdja maṉḏa maḻŋ'maraŋalnydja ŋunhiyi bili yan ŋunhi nhaltjarr ŋayi gan Djesuy lakaraŋal maṉḏaŋgal. Bala maṉḏa gan djäman ŋäthilmirriyaŋalnha ŋunhiyin ŋatha Ḻäy-djuḻkmaranhamirra.
13 E, indo, tudo encontraram como Jesus lhes dissera e prepararam a Páscoa.
14 Yo. Ga ŋunhi nhakun waluny nhanŋu galkithin, Djesuwnydja bala ŋayi nhinan ŋunhiliyin ŋathamirriŋura bala'palaŋur, walalnha rrambaŋin ŋunhiwurrnha ŋunhi djuy'yunawuynha yolŋu walal.
14 Chegada a hora, pôs-se Jesus à mesa, e com ele os apóstolos.
15 Bala ŋayi waŋanany bitjarrnha walalaŋgal, “Mirithin yan ŋarra dhuwal djälthinany dhiyakuny, ŋunhi ŋarra dhu ḻukany dhuwal Ḻäy-djuḻkmaranhamirrnydja ŋatha mala-manapandja nhumalaŋgal, yurrnha nhakun ŋarra dhu ŋunhi burakirrnydja.
15 E disse-lhes: Tenho desejado ansiosamente comer convosco esta Páscoa, antes do meu sofrimento.
16 Bili yakan ŋarra dhu ŋunhi buluny ḻuka dhuwaliny ŋatha, ga bäy dhu ŋunhi God-Waŋarrwu rom maḻŋ'thun yuwalkthirr yan.”
16 Pois vos digo que nunca mais a comerei, até que ela se cumpra no reino de Deus.
17 Bala ŋayi yan wiyikany' märraŋalnha banikin'mirrnydja, ga dhunupan ŋayi ŋunhi buku-gurrparnha God-Waŋarrnhan, ga waŋanany bitjarrnha, “Ŋay', dhuwandja märraŋun bala ḻukin, gurrupanmirra walal marrtji nhumalanhawuynhany nhuma, The Last Supper|src="CN01803B.tif" size="Span" loc="DC" ref="Luk 22.17"
17 E, tomando um cálice, havendo dado graças, disse: Recebei e reparti entre vós;
18 bili yuwalknha ŋarra nhumalaŋ ga dhuwandja lakaram, bäyŋun ŋarra dhu ŋunhi buluny ḻuka dhuwaliyiny wiyika borum, ga bäy dhu ŋunhi God-Waŋarrwu rom maḻŋ'thun yuwalkthirr yan.”
18 pois vos digo que, de agora em diante, não mais beberei do fruto da videira, até que venha o reino de Deus.
19 Ga dhäŋur beŋuryiny ŋayi Djesuy märraŋal ŋathany muka, bala ŋayi buku-gurrparnha God-Waŋarrnhan, ga bakmaraŋalnydja ŋayi ŋunhi, bala yan gurruparnha marrtjin walalany, ga waŋanany ŋayi bitjarrnha, “Ŋay', dhuwanna ŋarra ŋunhi rumbalnydja ŋunhi ŋarra dhu gurrupanmirra. Ŋarran dhu dhuwal nhumalaŋgalnydja dharapulŋur burakirr. Ma', ḻukin, ga guyaŋiny balayi roŋiyi dhuḏitjthu ŋarrany.”
19 E, tomando um pão, tendo dado graças, o partiu e lhes deu, dizendo: Isto é o meu corpo oferecido por vós; fazei isto em memória de mim.
20 Ga dhäŋur ŋathaŋurnydja ŋayi bitjarryi bili yan gurruparyi banikin' wiyika'mirr walalaŋ, ga waŋan ŋayi bitjarr, “Ŋay', dhuwanna ŋarraku maŋguny'. Dhiyaŋuny ga maŋutji-lakaram, ŋunhi ŋarrany dhu gulaŋ-waṉḏirra, nhumalaŋgun dharapul djaw'yun. Ga dhuwanna ŋunhi God-Waŋarrwuny yuṯany gumurrkunhaminyawuy rom, ŋarrakalaŋuwurra maŋgu'-waṉḏinyawurr.”
20 Semelhantemente, depois de cear, tomou o cálice, dizendo: Este é o cálice da nova aliança no meu sangue derramado em favor de vós.
21 “Yo. Ga märr-yuwalk ŋarra nhumalaŋ ga dhuwandja lakaram. Dhiyal nhakun malaŋur limurruŋgal, yolŋu ga waŋganydja nhina, ḻuka ŋayi ga ŋatha ga gapu dhiyal limurruŋgal, yurr ŋayi dhu ŋunhi ḏiltji-bilyuna ŋarrakuny, bala ŋayi dhu goŋ-gurrupandja ŋarrany goŋlilnydja miriŋuwalnha walalaŋgal.
21 Todavia, a mão do traidor está comigo à mesa.
22 Yuwalk yan dhuwandja, ŋarrany dhu Yolŋuny Gäthu'mirriŋu dhiŋgaman, bili ŋunhi bili yan dhukarrnydja ŋunhi ŋayipi ŋarraku God-Waŋarryu nhirrpar. Yurr yindi nhanŋuny dhu mari dhawaṯthun ŋurikiyiny yolŋuw ŋunhi ŋayi ŋarrany dhu dhayuŋan walalaŋgala goŋlil miriŋuwalnydja.”
22 Porque o Filho do Homem, na verdade, vai segundo o que está determinado, mas ai daquele por intermédio de quem ele está sendo traído!
23 Bala walalawuynydja nhakun dhä-birrka'yunminan bitjanminan, “Yol dhika yolŋuny? Yolthu dhu gurrupandja ŋanya?”
23 Então, começaram a indagar entre si quem seria, dentre eles, o que estava para fazer isto.
24 Yo. Ga dhäŋur beŋuryiny nhanŋuny ŋunhi Djesuwnydja malthunamirr mala gan waŋanhaminan dhä-ŋurrkanhaminan walalanhawuynhany walal, yol nhakun dhu ŋurruŋuyirr.
24 Suscitaram também entre si uma discussão sobre qual deles parecia ser o maior.
25 Bala ŋayi Djesuynydja walalaŋ lakaraŋal bitjarrnha gam', “Ŋunhiwurr dhuwal buŋgawany yolŋu mala dhiyalnydja munatha'ŋurnydja, ŋunhi walal ŋuli ga ganydjarr-gurrupan wiripuwurruny yolŋuny walalany dhärukthu ḏälyu walalaŋgiyingal walal, bala walal ŋuli ŋunhi lakaranhamirrnydja bitjanmirra, ‘Ŋarrany dhuwal guŋga'yunamirr warray ga bulu ŋarra rrupiya-gurrupanamirr ŋarrakalaŋawnydja yolŋuw walalaŋ,’ bitjanmirra.
25 Mas Jesus lhes disse: Os reis dos povos dominam sobre eles, e os que exercem autoridade são chamados benfeitores.
26 Yurr God-Waŋarrwuny ŋunhi rom gänaŋ'thun warray ga dhipuŋurnydja munatha'wuywalnydja romŋur. Ŋuli nhe ŋunhi yolŋu ŋurruŋuny ŋarrakalaŋawnydja romgu, nheny dhu ga ŋunhi bitjanna nhinany nhakun ŋunhi yuṯan yolŋu, nyilŋ'maranhamirra, yakan nhe dhu ga ŋunhi buŋgawakunhamirrnydja; yanan nhe dhu ga ŋunhi mukthunna djämany guŋga'yundja nhuŋuwuy nhe yolŋunhany walalany, ŋunhiyiny nhakun nhe dhu balanyayiny walalaŋgun djämamirr.
26 Mas vós não sois assim; pelo contrário, o maior entre vós seja como o menor; e aquele que dirige seja como o que serve.
27 Yo. Djämamirriynydja yolŋuy ŋuli ga ŋunhi gäma ŋatha ŋuriki wiripuŋuw yolŋuw, ŋunhi ŋayi ŋuli ga nhina galkun ŋathaw ḻukanharaw, bili ŋayipiny ŋunhi yolŋu buŋgawany garrwar warray ŋurikalyiny yolŋuwal djämamirriwalnydja. Ga ŋarrapiny dhuwal nhakun djämamirryi dhiyal nhumalaŋguny, yaka dhuwal ŋarra buŋgawa balanyany gumurr-ḏälnydja dhäruk-gurrupanamirr.”
27 Pois qual é maior: quem está à mesa ou quem serve? Porventura, não é quem está à mesa? Pois, no meio de vós, eu sou como quem serve.
28 “Yo, nhumany dhuwalawurrnydja galki warray gan nhinan ŋarrakal bitjarr bili yan ŋuliwitjarr ŋarrakalaŋuwurr ŋayaŋu-yätjinyawurr romgurr, ga yaka nhakun nhuma ŋarrany gananna.
28 Vós sois os que tendes permanecido comigo nas minhas tentações.
29 Bala ŋarra ga dhuwal buŋgawayaman nhumalany ŋarrakalaŋawnydja yolŋuw walalaŋ nhuma dhu buŋgawayirra walalaŋguny, bitjan yan nhakun ŋarrakal Bäpay nhirrpar ŋarrany ŋurruŋuyaŋal, märr ŋarran dhu ga nhina ŋurruŋuny bukmakkun yan yolŋuw walalaŋ.
29 Assim como meu Pai me confiou um reino, eu vo-lo confio,
30 Yo, ga rrambaŋin limurr dhu gi ŋunhi nhininy ŋunhalnydja ŋarrakalnydja romŋur. Ga ḻukiny limurr dhu ŋunhi rrambaŋin waŋganyŋura yan ŋathany ga gapuny, ga nhinany nhuma dhu ga ŋunhi ŋunhiliyin nhinanhawuyŋura mala, mala-djarr'yunamirra mala ŋurikiwurruŋgun ŋunhi yolŋuwnha walalaŋ Yitjuralwun bäpurruw 12-kun.” Ga bitjarra ŋayi gan Djesu waŋanany.
30 para que comais e bebais à minha mesa no meu reino; e vos assentareis em tronos para julgar as doze tribos de Israel.
31 Bala ŋayi Djesuny bilyurra ga waŋan Betawnydja bitjarra gam', “Djäyman! Djäyman!” bitjarr. “Djaytindja ga ŋunha djälthirra ŋayi dhu nhunany yan nhakun birrka'yun, ga God-Waŋarrnydja nhanŋu ŋuriki yoraŋal, bala ŋayi nhunany dhu birrka'yunna bitjan nhakun ŋuli marrtji ŋunhi yolŋuy ŋatha-djämamirriy rurr'rurryun dhukun ŋathaŋur malany maŋutjiŋur.
31 Simão, Simão, eis que Satanás vos reclamou para vos peneirar como trigo!
32 Yurr ŋarrany nhuŋu gan dhuwal bukumirriyaŋal, Djäyman, märr nheny dhu marrtji bitjan bili yan märr-nhirrpanmirrnydja ŋarrakiyingal, ga yaka ŋula galkirriny ga ganurrnydja ŋarrany. Ga dhäŋur beŋurnydja ŋunhi nhe dhu roŋiyirrnydja ŋarrakal, nheny dhu ga guŋga'yunna ga marrparaŋgum muka gäma walalany ŋunhi nhuŋuwuynydja nhe yukuyuku'mirriŋunhany walalany.”
32 Eu, porém, roguei por ti, para que a tua fé não desfaleça; tu, pois, quando te converteres, fortalece os teus irmãos.
33 Ga ŋayiny Betany buku-ḏuwaṯthurr warray waŋan bitjarr, “Garray, yaka ŋarrany nhuna dhu dhuwal ganan. Ŋarrany dhu galki yan bitjan bili nhokal, ŋunhi ŋula wanhaminy nhe dhu dharruŋguŋurnydja nhä mak dhiŋganhamirriŋurnydja romŋur. Bäyŋun dhu dhuwal ŋarrapiny nhunany ganan.”
33 Ele, porém, respondeu: Senhor, estou pronto a ir contigo, tanto para a prisão como para a morte.
34 Yurr ŋayi Djesuny waŋan bitjarr, “Beta, yuwalk ŋarra nhuŋu ga dhuwal lakaramany, nhepiny dhu ŋunhi dhumbal'yunna ŋarrakuny buku-ḻurrkun'mirra, yurrnha dhu ŋunhi guḻawurrnydja ŋäthi djaḏaw'maramany.”
34 Mas Jesus lhe disse: Afirmo-te, Pedro, que, hoje, três vezes negarás que me conheces, antes que o galo cante.
35 Ga dhäŋur beŋuryiny ŋayi Djesuy dhä-birrka'yurra walalany bitjarra, “Balanyamirriynydja waluy ŋunhi ŋäthilnydja ŋarra nhumalany djuy'yurr muka lakaranharaw, dhäwuw birrŋ'maranharaw, ga nhumany ŋunhi marrtjinany rrupiyamiriwnha mala ga dhapathuŋ'miriwnha ŋula nhämiriwnha, yakan nhuma ganha gänha bathiny mala girri'mirrnydja. Ga nhän nhuma gan ŋunhi, marryan' nhinanany? Ŋathamiriwnydja ga girri'miriwnydja?” bitjarr.
35 A seguir, Jesus lhes perguntou: Quando vos mandei sem bolsa, sem alforje e sem sandálias, faltou-vos, porventura, alguma coisa? Nada, disseram eles.
36 Bala ŋayipiny Djesuynydja lakaraŋal bitjarrnha, “Dhiyaŋun bala nhuma dhu ga marrtjiny ḏälkurra romgurr. Ŋuli nhuma ga ŋayatham rrupiyany, gäŋun ŋunhiyiny, ga biyakiyi bili märraŋdhi bathi girri'mirrnydja nhuŋuwuy nhe. Ga ŋuli nhuŋu bäyŋuny mandjawak, ga nheny dhu djalim bätjupatjun nhuŋuwuy nhe, bala nhe dhu ŋunhi märraman mandjawaktja.
36 Então, lhes disse: Agora, porém, quem tem bolsa, tome-a, como também o alforje; e o que não tem espada, venda a sua capa e compre uma.
37 Bili ŋunha ŋunhi djorrayny'tja ga lakaram ŋarranhany bitjanna gam', ‘Walal lakaraŋal ŋanyanhany, be ŋayiny dhuwurr-yätjkurr yolŋu, bala walal bumarnydja ŋanya murrkay'kuŋalnha,’ bitjan ga ŋunhi Djorrayny'tja dhuyuynydja lakaram ŋarranhany, ga galki dhu ŋunhiyiny maḻŋ'thunna, dhawaṯthunna dhu ŋarrakalaŋuwuynydja.”
37 Pois vos digo que importa que se cumpra em mim o que está escrito:
38 Ga ŋunhiwurryiny ŋunhi malthunamirrnydja walal waŋan bitjarr, “Garray, dhuwal ŋunhi märrma' maṉḏany mandjawak ŋanapurr ga ŋayatham.”
38 Então, lhe disseram: Senhor, eis aqui duas espadas! Respondeu-lhes: Basta!
39 Yo. Ga dhäŋur beŋuryiny Djesuynydja ganarrthaŋala ŋunhiyiny Djurutjalamdja wäŋa, bala ŋayi yan marrtjinan dhunupan balan bukulila wäŋalil yäkulil Woliplila, ŋunhiwiliyin wäŋalil ŋunhi ŋayi gan bitjarr bili marrtjin yan balayi. Ga walalnydja nhanŋu ŋunhi malthunamirrnydja mala malthurryi nhanŋu.
39 E, saindo, foi, como de costume, para o monte das Oliveiras; e os discípulos o acompanharam.
40 Ga ŋunhi nhakun walal ŋayathaŋalnydja ŋunhiyiny wäŋa, bala ŋayi waŋanan walalaŋgal bitjarrnha, “Bira'yun nhuma dhu ga nhinany, ga bukumirriyaman ga, märr nhuma dhu yaka muka galkirriny ŋunhi ŋayi dhu mokuyyuny dharrwunumany nhumalany.”
40 Chegando ao lugar escolhido, Jesus lhes disse: Orai, para que não entreis em tentação.
41 Bala ŋayi Djesuynydja ganarrthaŋala walalany, ga marrtjinany ŋayi ŋunhi märr-gurriri, bala yan bun'kumu-djipthurra, bala bukumirriyaŋala gan.
41 Ele, por sua vez, se afastou, cerca de um tiro de pedra, e, de joelhos, orava,
42 Waŋanany ŋayi gan ŋunhi bitjarrnha, “Bäpa, ŋarrany djälnha nheny dhu djaw'yunna ŋarrakal märraman dhuwandja ŋunhi galŋa-ŋonuŋdhinyamirrnydja rom. Yurr ŋarrapiny nhuŋuwuy dhu ga yan märrwuny malthun, yaka ŋarrakuwuynydja ŋarra märrwu.” Bitjarr ŋayi gan ŋunhi Djesuynydja bukumirriyaŋal.
42 dizendo: Pai, se queres, passa de mim este cálice; contudo, não se faça a minha vontade, e sim a tua.
43 Bala ŋayi ŋunhi God-Waŋarwuny dhäwu-gänhamirrnydja yolŋu dhunupan maḻŋ'thurra nhanukal, bala yan ŋayi ŋanya marrparaŋguŋalnha, ḏälkuŋalnha manapar ŋanya.
43 [Então, lhe apareceu um anjo do céu que o confortava.
44 Yo, ŋayaŋuny nhanŋu ŋunhi mirithinan yan dhika galŋa-ŋonuŋdhinany, ga buluny ŋayi gan ŋunhi bukumirriyaŋal ŋayaŋuynha. Bala nhanŋu marrtjin ŋunhi worrny'tja rumbalŋurnydja djuḻ'-djuḻyurrnydja munatha'lilnydja bitjarrnha nhakun maŋgun'.
44 E, estando em agonia, orava mais intensamente. E aconteceu que o seu suor se tornou como gotas de sangue caindo sobre a terra.]
45 Ga dhawar'yurrnydja ŋayi ŋunhi beŋuryiny bukumirriyanhaŋurnydja, bala ŋayi rur'yurra, balayi ŋayi roŋiyindhi malthunamirriwal mala nhanukalaŋuwal, ga maḻŋ'maraŋalnydja ŋayi ŋunhi walalany yakurrlila, bili ŋuriŋin warwuynha walalany ŋunhi djawar-gurruparnydja.
45 Levantando-se da oração, foi ter com os discípulos, e os achou dormindo de tristeza,
46 Bala ŋayi waŋanany walalaŋ bitjarrnha, “Walal, nhaku nhuma ga dhuwal wawuny ŋorra? Biyakun bira'yurra walal nhininy, ga bukumirriyaŋ muka gi yulŋuny, märr nhuma dhu yakan galkirrin ŋunhi ŋayi dhu ŋuruŋiyi mokuyyuny dharrwunumany nhumalany.”
46 e disse-lhes: Por que estais dormindo? Levantai-vos e orai, para que não entreis em tentação.
47 Yo. Djesuynydja gan ŋunhi baḏak yan waŋan walalany, bala walalnydja ŋunhi balanyamirriy bili yan yolŋuny walal dharrwan bunanany, yurr ŋayi ŋunhi Djudatjthu walalany gan ŋurru-warryurrnydja, ŋuriŋiyi yolŋuy ŋunhi ŋayi galkipuynha malthunamirra nhanŋu Djesuw, beŋura ŋunhi 12-ŋura malaŋur. Marrtjinany ŋayi ŋunhi galkithinan yan nhanukal Djesuwalnydja, bala ŋayi yan wälkuŋalnha ŋanya.
47 Falava ele ainda, quando chegou uma multidão; e um dos doze, o chamado Judas, que vinha à frente deles, aproximou-se de Jesus para o beijar.
48 Ga ŋayi Djesuny waŋan bitjarr, “Djudatj, dhuwandja nhe ŋarrany milkuŋalnha miriŋuwalnha gurrupar muka? … wälkuŋalnydja ŋarrany?”
48 Jesus, porém, lhe disse: Judas, com um beijo trais o Filho do Homem?
49 Ga walalnydja ŋuriŋiwurruy malthunamirriynydja mala nhanukal, ŋunhi walal gan dhärra'-dharran ŋunhiliyi Djesuwal galki, walal nhäŋalnha ŋunhiwiliyiny ŋanya, bala dharaŋarnha yan ŋunhi walalnydja ŋunhiwurryiny yolŋu walal marrtjin ŋayathanharawnha nhanŋun Djesuwnha. Bala walal waŋanan bitjarra, “Garray, nhaltjanna ŋanapurrnydja dhu dhika walalanhany? … buman dhiyaŋun mandjawakthun?” bitjarr.
49 Os que estavam ao redor dele, vendo o que ia suceder, perguntaram: Senhor, feriremos à espada?
50 Ga waŋganydhuny Djesuwal malthunamirriy warryurr mandjawaknha nhanŋuwuy ŋayi, ga dhunupan yan ŋayi ŋunhi djatthurra, gulk-bitjarryi, ŋuriki ŋurruḏawalaŋuw djirrikaymirriw ḏapmaranhawuynha yolŋuny buthuru yan dhunupa'ŋu gulkthurr.
50 Um deles feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe a orelha direita.
51 Bala ŋayi Djesuny waŋanan bitjarra, “Yaka biyak ye, ḏaḏawyurra,” bitjarr. Bala yan ŋayi goŋ-djarryurra, ga ŋayathaŋal ŋunhi buthuruny yolŋunhany, bala dhunupan yan ḏukmaraŋala.
51 Mas Jesus acudiu, dizendo: Deixai, basta. E, tocando-lhe a orelha, o curou.
52 Bala ŋayi Djesuny bilyurra, ga waŋan walalaŋ ŋunhi ŋurruŋu djirrikaymirriwnha yolŋuw walalaŋ ga ŋurikiwurruŋ ŋunhi walal buku-ŋal'yunamirriw buṉbuw djägamirr mala, ga wiripuwurruŋ ŋaḻapaḻmirriw bitjarrnha gam', “Nhaku nhuma dhuwal marrtjin goŋ-mandjawakmirrnydja mala ga goŋ-birku'mirrnydja ŋarrakuny? Nhä dhika ŋarrany? … rom-bakmaranhamirr yolŋu
52 Então, dirigindo-se Jesus aos principais sacerdotes, capitães do templo e anciãos que vieram prendê-lo, disse: Saístes com espadas e porretes como para deter um salteador?
53 Ŋarrany gan ŋunhi bitjarr warray bili walu-ŋupar nhinan ŋunhalnydja ŋunhi buku-ŋal'yunamirriŋurnydja buṉbuŋur; ga nhumany balaŋ ŋunhi marrtjinya ga ŋayathanhan ŋarrany. Yurr dhuwandja nhumalaŋgun walu, ŋayan'tharran nhuma ga dhuwali ŋarraku ŋayathanharawnha, dharrwununharaynha ŋurikalnha ŋunhi buŋgawawal dhuwalaŋuwuywalnha buku-munha'wuywal ganydjarryu.”
53 Diariamente, estando eu convosco no templo, não pusestes as mãos sobre mim. Esta, porém, é a vossa hora e o poder das trevas.
54 Dhäŋur beŋuryiny walal ŋanya Djesunhany ŋayathaŋalnha, ga gäŋalnydja ŋanya walal balan ŋurikalnha ŋunhi ŋurruḏawalaŋuwalnha djirrikaymirriwal wäŋalil, ga ŋayiny gan ŋunhi Betany marrtjin dhuḏikurr, märr-barrku munguyurryi ŋanya marrtjin bala.
54 Então, prendendo-o, o levaram e o introduziram na casa do sumo sacerdote. Pedro seguia de longe.
55 Ga ŋunhi nhakun ŋayi Beta gulŋiyinany ŋunhiwiliyiny ŋärra'lil, bala ŋayi nhäŋalnydja yolŋunhany walalany, walal marrtjin dhaŋalkuŋalnha gurthan ḻithanmaranhaminyarawnha walalaŋguwuy walal. Bala ŋayiny Betany dhunupan marrtjin, dhutnha nhinan walalaŋgal.
55 E, quando acenderam fogo no meio do pátio e juntos se assentaram, Pedro tomou lugar entre eles.
56 Ga ŋayiny waŋganydhuny miyalkthu djämamirriynydja nhäŋala ŋanya Betanhany ŋayi gan nhinanany gurthaŋura, bala yan ŋayi ŋanya gan nhäŋalnydja dharr-bitjarra wiyinnha, ga dhunupan yan ŋayi ŋunhi waŋanany bitjarrnha, “Way, dhuwandja ŋunhi yolŋu Djesuwnha malthunamirr muka?”
56 Entrementes, uma criada, vendo-o assentado perto do fogo, fitando-o, disse: Este também estava com ele.
57 Ga ŋayiny Betany dhumbal'yurr waŋan bitjarr warray, “Yaka ŋarra dhuwal marŋgi nhanŋu,” bitjarr.
57 Mas Pedro negava, dizendo: Mulher, não o conheço.
58 Ga dhäŋur beŋuryiny yaka wiyin, bala wiripuŋuynydja muka yolŋuy ŋanya nhäŋal dharaŋaryi yan, bala waŋanan nhanŋu bitjarra, “Way, nheny dhuwal yolŋu nhanŋu Djesuw malthunamirr, muka?”
58 Pouco depois, vendo-o outro, disse: Também tu és dos tais. Pedro, porém, protestava: Homem, não sou.
59 Ga yaka wiyin ga wiripuŋuynydja muka yolŋuy ŋanya nhäŋal, bala ŋayi waŋanany ŋanya Betanhany mirithinan bitjarrnha, “Yuwalk muka ŋayi dhuwal malthunamirrnydja yolŋu nhanŋuwuy yan Djesuw, bili ŋayi dhuwal yolŋuny ŋunhaŋuwuy wäŋa-Galalipuy,” bitjarr.
59 E, tendo passado cerca de uma hora, outro afirmava, dizendo: Também este, verdadeiramente, estava com ele, porque também é galileu.
60 Ga ŋayiny Betany bulu waŋan dhumbal'yurr nhanŋu bitjarr, “Way yolŋu, nhä nhe ga dhuwal lakaramany? Bawa'yunna nhe ga dhuwal!” Ŋunhi ŋayi gan Beta bitjarrnydja waŋan, ga ŋayiny dhunupan guḻawurrnydja ŋäthinan.
60 Mas Pedro insistia: Homem, não compreendo o que dizes. E logo, estando ele ainda a falar, cantou o galo.
61 Bala ŋayi Djesuny ḏawa'yurra, dharrnha nhäŋal ŋanya Betanhany. Bala ŋayi Betaynydja dhunupan guyaŋanan ŋunhi nhaltjarr ŋayi Garray waŋanan nhanukal ŋäthil bitjarr gam', “Nheny dhu ŋarraku dhuwal dhumbal'yun buku-ḻurrkun'mirr, yurrnha dhu ŋunhi guḻawurrnydja ŋäthi.”
61 Então, voltando-se o Senhor, fixou os olhos em Pedro, e Pedro se lembrou da palavra do Senhor, como lhe dissera: Hoje, três vezes me negarás, antes de cantar o galo.
62 Bala ŋayi yan dhunupan Betany dhawaṯthurrnydja, ga ŋäthinany ŋayi ŋunhi murruy'-murruyyurra dhikan.
62 Então, Pedro, saindo dali, chorou amargamente.
63 — ausente —
63 Os que detinham Jesus zombavam dele, davam-lhe pancadas e,
64 — ausente —
64 vendando-lhe os olhos, diziam: Profetiza-nos: quem é que te bateu?
65 Ga bulu nhakun walal ŋanya gan Djesuny waŋandhi ŋayaŋu-miḏikumaryi dhärukthu mala walalaŋgiyingal walal.
65 E muitas outras coisas diziam contra ele, blasfemando.
66 Ga ŋunhi nhakun wäŋany djaḏaw'yurr, bala walalnydja ŋunhi ŋurruŋu djirrikaymirriynydja mala ga ŋurru-warryunayŋuynydja yolŋuy walal ga rom-marŋgikunhamirriynydja mala, gäŋalnha Djesunhany, ga nhirrparnydja ŋanya walal ŋunhi gumurrlilnydja ŋurikiwurruŋgala rom-djägamirriwala mala yolŋuwalnydja walalaŋgal.
66 Logo que amanheceu, reuniu-se a assembleia dos anciãos do povo, tanto os principais sacerdotes como os escribas, e o conduziram ao Sinédrio, onde lhe disseram:
67 Bala walal ŋanya gan dhä-birrka'yurra bitjarra, “Ŋuli nhe dhuwal yuwalktja yolŋu ŋunhi Maŋutji-dhunupayanhawuynydja, mak lakaraŋun ŋanapurruŋgal biyakun dhawaṯmaraŋun.”
67 Se tu és o Cristo, dize-nos. Então, Jesus lhes respondeu: Se vo-lo disser, não o acreditareis;
68 Ga ŋuli ŋarra dhu ŋunhi nhumalanhany dhä-birrka'yun, ga nhumany dhu ŋunhi bäyŋun ŋarrakuny buku-bakmaram waŋa.
68 também, se vos perguntar, de nenhum modo me respondereis.
69 Ga dhipuŋurnydja dhurrwaraŋur nhuma dhu nhäman ŋarranhany Yolŋunhany Gäthu'mirriŋuny, ŋarrany dhu ga nhinany ŋurruḏawalaŋun, dhunupa'ŋuŋura gali'ŋurnydja, ŋurikalyin ŋunhi ŋayi God-Waŋarr Ŋutu' Ḏäl.”
69 Desde agora, estará sentado o Filho do Homem à direita do Todo-Poderoso Deus.
70 Bala walal yan bukmakthun ŋuriŋiwurruyyiny dhä-birrka'yurrnydja ŋanya bitjarrnha, “Yol bili nhe dhuwal yolŋuny? Dhuwal nhe ŋunhi God-Waŋarrwuny Gäthu'mirriŋu?”
70 Então, disseram todos: Logo, tu és o Filho de Deus? E ele lhes respondeu: Vós dizeis que eu sou.
71 Bala walal yan yatjunminan bitjarrnha, “Yakan dhu ga buluny ŋula yolthuny ŋanya lakaram, bili dhuwal limurr bukmakthun ŋanya ŋäkulnydja lakaranhaminyawuynha, ŋunhi ŋayi gan yäku lakaraŋal warku'yurr God-Waŋarrnha.”
71 Clamaram, pois: Que necessidade mais temos de testemunho? Porque nós mesmos o ouvimos da sua própria boca.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.