Lucas 11
Al Kuruŋyen Mere Igiŋ (DAH) vs NVI
1 Be, nalu kurareb Yesu go naŋa kurar kura gor heŋ Al Kuruŋ mere irde hinhin. Be, Al Kuruŋ mere irde hinhin go pasi irkeb komatmiŋ kura goreb, “Doyaŋ Al Kuruŋ, Yon Baptais beleŋ komatmiŋ yago Al Kuruŋ mere ird ird mata saba yiryiŋ gwahade goyen neŋ wor saba dira,” inyiŋ.
1 Certo dia Jesus estava orando em determinado lugar. Tendo terminado, um dos seus discípulos lhe disse: "Senhor, ensina-nos a orar, como João ensinou aos discípulos dele".
2 Irkeb Yesu beleŋbe, “Al Kuruŋ mere irniŋ yeŋbe gahade mere irde hinayiŋ:
2 Ele lhes disse: "Quando vocês orarem, digam: ‘Pai! Santificado seja o teu nome. Venha o teu Reino.
3 Irde naŋkahalmiŋ naŋkahalmiŋ biŋgebe gwahade nene hinayiŋ yeŋ nurd ga duneŋ hayiŋ.
3 Dá-nos cada dia o nosso pão cotidiano.
4 Neŋbe al hoyaŋ beleŋ buluŋ dirde haŋ goyen halde yuneŋ hite geb, ge beleŋ wor nende mata buluŋ halde dunayiŋ.
4 Perdoa-nos os nossos pecados, pois também perdoamos a todos os que nos devem. E não nos deixes cair em tentação’ ".
5 — ausente —
5 Então lhes disse: "Suponham que um de vocês tenha um amigo e que recorra a ele à meia-noite e diga: ‘Amigo, empreste-me três pães,
6 — ausente —
6 porque um amigo meu chegou de viagem, e não tenho nada para lhe oferecer’.
7 Irkeb al gore ya biŋde mat, ‘Yamebe bikkeŋ taŋ saŋiŋ irhem, irdeb diriŋmiŋnebe ferhaŋ geb. Moŋgo ne huward migiriŋ timekeb diriŋmiŋne huwarnak geb. Biŋge ma guneŋ. Bada heŋ mulgaŋ hawa,’ inyeŋ.
7 "E o que estiver dentro responda: ‘Não me incomode. A porta já está fechada, e meus filhos estão deitados comigo. Não posso me levantar e lhe dar o que me pede’.
8 Gega fudinde dineŋ hime. Al gobe bada ma heŋ gusuŋaŋ irde tebaŋ irde hiyeŋ. Irkeb yeŋbe al kadne go yeŋ nurde goke teŋ biŋge gogo ma unyeŋ. Al gore gusuŋaŋ irde tebaŋ iryeŋ goke teŋbe huwarde yeŋ nurde wayyeŋ goyen unyeŋ.
8 Eu lhes digo: embora ele não se levante para dar-lhe o pão por ser seu amigo, por causa da importunação se levantará e lhe dará tudo o que precisar.
9 — ausente —
9 "Por isso lhes digo: Peçam, e lhes será dado; busquem, e encontrarão; batam, e a porta lhes será aberta.
10 — ausente —
10 Pois todo o que pede, recebe; o que busca, encontra; e àquele que bate, a porta será aberta.
11 “Deŋ gayen kura urtiŋ yago beleŋ makaŋ dapŋa niŋ gusuŋaŋ dirke gayen igiŋ kunere yunnayiŋ?
11 "Qual pai, entre vocês, se o filho lhe pedir um peixe, em lugar disso lhe dará uma cobra?
12 Irde tatirok bilmiŋ niŋ dinke gayen igiŋ misiŋ kalpaŋ yunnayiŋ? Epte ma gwaha tinayiŋ geb.
12 Ou se pedir um ovo, lhe dará um escorpião?
13 Deŋ mata buluŋ mar wor diriŋtiŋ yago beleŋ det kuraŋ yekeb det igiŋ po yunniŋ yeŋ nurde haŋyen. Niŋgeb Nantiŋ Al Kuruŋbe deŋ megen niŋ mar gote folek geb, Holi Spirit niŋ gusuŋaŋ irkeb det hoyaŋ ma dunyeŋ. Holi Spirit po dunyeŋ!” yinyiŋ.
13 Se vocês, apesar de serem maus, sabem dar boas coisas aos seus filhos, quanto mais o Pai que está no céu dará o Espírito Santo a quem o pedir! "
14 Be, nalu kurarebe Yesu beleŋ al kura uŋguram yaŋ mere ma teŋ hinhin goyen sope ire yeŋbe uŋgura go takira tikeb al gobe mere tiyyiŋ. Irkeb al buda kuruŋ go mata goyen keneŋbe diliŋ fot yamiŋ.
14 Jesus estava expulsando um demônio que era mudo. Quando o demônio saiu, o mudo falou, e a multidão ficou admirada.
15 Gega al kurabe, “Uŋgurar kuruŋmiŋ Belsebul beleŋ tareŋ irkeb gogo uŋgura yakira teŋ hi,” yamiŋ.
15 Mas alguns deles disseram: "É por Belzebu, o príncipe dos demônios, que ele expulsa demônios".
16 Munaŋ al kurabe gwaha irde merem yaŋ irniŋ yeŋbe, “Mata tiŋeŋ Al Kuruŋ beleŋ po ga irtek kura forok irke kinniŋ,” inamiŋ.
16 Outros o punham à prova, pedindo-lhe um sinal do céu.
17 Goyenbe Yesu gobe al dufay heŋ hinhan goyen yeneŋ bebak teŋbe gaha yinyiŋ: “Tiyuŋ kuruŋ kura bana al beleŋ yiŋgeŋ uliŋ kadom asogo gird teŋ bur yenayiŋ gobe saŋiŋ ma heŋ tumŋaŋ buluŋ henayiŋ. Irde al miŋ uŋkureŋ wor gwahade po, yiŋgeŋ uliŋ kadom asogo gird teŋ bur yenayiŋbe tumŋaŋ mugol nenayiŋ.
17 Jesus, conhecendo os seus pensamentos, disse-lhes: "Todo reino dividido contra si mesmo será arruinado, e uma casa dividida contra si mesma cairá.
18 Niŋgeb gwahade goyen po Satan beleŋ uŋgura yeŋ yufukde haŋ goyen buluŋ buluŋ yiryeŋbe dahadem tareŋ henayiŋ? Epte moŋ. Mere ga tihim gabe deŋ beleŋ ne niŋ yeŋ, ‘Uŋgurayen kuruŋmiŋ Belsebul gote tareŋde uŋgura yakira teŋ hi,’ yekeb gago dinhem.
18 Se Satanás está dividido contra si mesmo, como o seu reino pode subsistir? Digo isso porque vocês estão dizendo que expulso demônios por Belzebu.
19 Deŋ beleŋ ne niŋ yeŋ gwahade yeŋ haŋ gega, deŋ gama dirde haŋ mar wor uŋgura yakira teŋ haŋyen goyenbe ganuŋyen saŋiŋde yakira teŋ haŋyen? Belsebulyen tareŋde ma Al Kuruŋyen tareŋde? Mel gobe, ‘Uŋgura yakira teŋ teŋ saŋiŋbe Al Kuruŋ hitte mat waŋ hi,’ yeŋ nurde haŋ geb, deŋ beleŋ ne nineŋ haŋ gobe usi wor po yeŋ nurd dunnayiŋ.
19 Se eu expulso demônios por Belzebu, por quem os expulsam os filhos de vocês? Por isso, eles mesmos estarão como juízes sobre vocês.
20 Al Kuruŋ beleŋ doyaŋ dird dird mata bikkeŋ deŋ hitte forok yitiŋ hi goyen kawan ird irdmiŋbe ne beleŋ Al Kuruŋyen saŋiŋde uŋgura yakira teŋ himyen gogo.
20 Mas se é pelo dedo de Deus que eu expulso demônios, então chegou a vocês o Reino de Deus.
21 “Be, al tareŋ kura fuleŋare niŋ det yade yamiŋ doyaŋ irde hikeb al kura beleŋ samuŋmiŋ go epte ma kawe tiyyeŋ.
21 "Quando um homem forte, bem armado, guarda sua casa, seus bens estão seguros.
22 Gega al hoyaŋ kura al gote tareŋ folek gore waŋbe fuleŋare niŋ detmiŋ go hende saŋiŋ heŋ hiyen goyen goraŋ irde maydeb samuŋmiŋ yade yukuŋ kadom yagoya gale henayiŋ. Niŋgeb gwahade goyen po, tareŋnebe uŋgura gote folek geb, alya bereya uŋgura beleŋ yade buluŋ buluŋ yirde hiyen goyen yumulgaŋ teŋ hime.
22 Mas quando alguém mais forte o ataca e vence, tira-lhe a armadura em que confiava e divide os despojos.
23 “Be, al kura ne niŋ ma heŋ haŋ marbe asogone. Irde al kura Al Kuruŋ hitte al yukuŋ yukuŋ niŋ faraŋ ma nurde haŋ marbe al bur yirde meteŋ go buluŋ irde haŋ yeŋ nureŋ.
23 "Aquele que não está comigo é contra mim, e aquele que comigo não ajunta, espalha.
24 “Be, uŋgura kura al uliŋde niŋ takira tike kat kuyeŋ gobe mali naŋa al ma hitek bana goŋ kuŋ usaŋ heŋ heŋ gasuŋ niŋ naŋkeneŋ kuŋ hiyeŋ. Gega gasuŋ kura ma keneŋbe, ‘Bikkeŋ hinhem gasuŋde gor mulgaŋ heweŋ,’ yiyyeŋ.
24 "Quando um espírito imundo sai de um homem, passa por lugares áridos procurando descanso, e não o encontrando, diz: ‘Voltarei para a casa de onde saí’.
25 Irdeb mulgaŋ heŋ waŋbe gasuŋ bikkek gobe halde haraŋ heŋ sope irtiŋ kinyeŋ.
25 Quando chega, encontra a casa varrida e em ordem.
26 Irdeb kuŋbe sopte uŋgura 7 yende tareŋ folek goyen yupi teŋ tumŋaŋ waŋbe al goyen ketal urnayiŋ. Gwaha irkeb al gobe haŋkapya hinhin gwahade moŋ, buluŋ wor po hiyyeŋ,” yinyiŋ.
26 Então vai e traz outros sete espíritos piores do que ele, e entrando passam a viver ali. E o estado final daquele homem torna-se pior do que o primeiro".
27 Be, bere kura gore al buda bana goŋ heŋ Yesu mere teŋ hinhin go nurdeb, “Bere kawaŋ gerde siŋsilaŋ giryiŋ gobe amaŋ hiyyeŋ,” inyiŋ.
27 Quando Jesus dizia estas coisas, uma mulher da multidão exclamou: "Feliz é a mulher que te deu à luz e te amamentou".
28 Irkeb Yesu beleŋ wol heŋbe, “Alya bereya Al Kuruŋyen mere nurde gama irde haŋ mar go gab amaŋeŋ nurde hinayiŋ,” inyiŋ.
28 Ele respondeu: "Antes, felizes são aqueles que ouvem a palavra de Deus e lhe obedecem".
29 Be, al budam wor po waŋ gabu irdeb kalyaŋ kerkeb Yesu beleŋ yeneŋbe gaha yiriŋ: “Gayenter niŋ alya bereya gabe dufaymiŋya matamiŋyabe buluŋ wor po. Mel gobe mata tiŋeŋ Al Kuruŋ beleŋ po ga irtek goke po gusuŋaŋ heŋ haŋ. Goyenbe bikkeŋ Al Kuruŋyen mere basaŋ al Yona hitte mata tiŋeŋ kura forok yiriŋ gwahade goyen ne hitte forok yiyyeŋ goyen po ga kennayiŋ. Mata tiŋeŋ hoyaŋ kura ma kennayiŋ.
29 Aumentando a multidão, Jesus começou a dizer: "Esta é uma geração perversa. Ela pede um sinal miraculoso, mas nenhum sinal lhe será dado, exceto o sinal de Jonas.
30 Bikkeŋ Yonabe makaŋ dapŋa kuruŋ wor po gore tohogo tike naŋkahal karwo gayen biŋ bana heŋ ga katyiŋ goyen tagalke Niniwe taunde niŋ mar tumŋaŋ Al Kuruŋyen saŋiŋ bebak tiyamiŋ. Gwahade goyen po, ne Al Urmiŋ hitte mata tiŋeŋ kura forok yiyyeŋ goyen alya bereya gayenter niŋ gayen kennayiŋ.
30 Pois assim como Jonas foi um sinal para os ninivitas, o Filho do homem também o será para esta geração.
31 Bikkeŋ Solomon beleŋ Israel naŋa doyaŋ irde hinhinyabe naŋa gisaw niŋ doyaŋ bere kuruŋ Siba beleŋ Solomonyen dufaymiŋ wukkeŋ goyen nure yeŋ wayyiŋ. Gega alya bereya gayenter niŋ gabe ne Solomonyen dufay folek gare saba yirde hime gega, go ma nurde haŋ. Niŋgeb kame Al Kuruŋ beleŋ al igiŋya buluŋya pota yird yird nalurebe doyaŋ bere Siba beleŋ huwardeb merene ma nurde haŋ mar gayen merem yaŋ yiryeŋ.
31 A rainha do Sul se levantará no juízo com os homens desta geração e os condenará, pois ela veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão, e agora está aqui o que é maior do que Salomão.
32 Irde Niniwe taunde niŋ mar gobe Yona beleŋ kuŋ Al Kuruŋyen mere basaŋ heŋ tagalkeb mata buluŋmiŋ yubul teŋ Al Kuruŋ niŋ biŋ mulgaŋ hamiŋ. Gega alya bereya gayenter niŋ gabe ne saba teŋ hime gabe Yonayen saba folek gega, go ma nurde haŋ. Niŋgeb Al Kuruŋ beleŋ al igiŋya buluŋya pota yird yird nalurebe Niniwe niŋ mar beleŋ huwardeb merene ma nurde haŋ mar gayen miŋge yirnayiŋ,” yiriŋ.
32 Os homens de Nínive se levantarão no juízo com esta geração e a condenarão; pois eles se arrependeram com a pregação de Jonas, e agora está aqui o que é maior do que Jonas".
33 Irde sopte gaha yiriŋ: “Al kura hulsi yusuŋ yurde ga banare ma yerde haŋyen. Irde koroŋ po aw ma yurde haŋyen. Gwaha yirtiŋeŋbe yade hulsi kawan yentek gasuŋde gor yerde haŋyen. Gogab al beleŋ ya bana waŋbe hulsi melak kawan po heŋ hike kennayiŋ. Gwahade goyen po, merenebe kawan po tagalde hike nurde hinayiŋ.
33 "Ninguém acende uma candeia e a coloca em lugar onde fique escondida ou debaixo de uma vasilha. Pelo contrário, coloca-a no lugar apropriado, para que os que entram possam ver a luz.
34 Irde diltiŋbe ultiŋ kuruŋ gote hulsi yara. Niŋgeb diltiŋ igiŋ hikeb hulsi beleŋ ya bana melak heŋ wuk yiyyeŋ go gwahade, neneŋ keŋkela bebak teŋ merene beleŋ dufaytiŋya matatiŋya goyen wuk wor po yiryeŋ. Munaŋ diltiŋ buluŋbe merene bitiŋ bana ma hi niŋgeb, dufaytiŋya matatiŋya gobe kidoma beleŋ po makiŋ hiyyeŋ.
34 Os olhos são a candeia do corpo. Quando os seus olhos forem bons, igualmente todo o seu corpo estará cheio de luz. Mas quando forem maus, igualmente o seu corpo estará cheio de trevas.
35 Goke teŋbe hulsi go kamkeb bitiŋ bana kidoma po makiŋ hiyyeŋkek geb, keŋkela heŋ doyaŋ yirde hinayiŋ.
35 Portanto, cuidado para que a luz que está em seu interior não sejam trevas.
36 Merene deŋ bana hulsi melak heŋ wuk yitiŋ yara hiyeŋbe kidoma muŋ kura gor ma hiyeŋ gwahade goyen po dufay buluŋya mata buluŋya miŋmoŋ hinayiŋ. Deŋ hitte hulsi melak heŋ wuk wor po yiyyeŋ gwahade po, merene beleŋ dufaytiŋya matatiŋya wukkeŋ wor po yiryeŋ,” yinyiŋ.
36 Logo, se todo o seu corpo estiver cheio de luz, e nenhuma parte dele estiver em trevas, estará completamente iluminado, como quando a luz de uma candeia brilha sobre você".
37 Be, Yesu beleŋ meremiŋ pasi irkeb Farisi al kura gore, “Wake yaner kuŋ biŋge nere,” ineŋbe yamiŋde kuŋ keperdeb dula tiyyeŋ tiyaryum.
37 Tendo terminado de falar, um fariseu o convidou para comer com ele. Então Jesus foi, e reclinou-se à mesa;
38 Gega Yesu beleŋ Yuda marte matare haniŋ ma haldeya biŋge neke keneŋbe diliŋ fot yiriŋ.
38 mas o fariseu, notando que Jesus não se lavara cerimonialmente antes da refeição, ficou surpreso.
39 Irkeb Doyaŋ Al Kuruŋ beleŋ gaha inyiŋ: “Deŋ Farisi marbe koroŋya gisuya siŋak beleŋ po haltiŋ yara teŋ haŋ. Gega bitiŋdebe kudiŋ mataya mata buluŋ kurayen kurayen kuruŋ gore makiŋ hitiŋ haŋ.
39 Então o Senhor lhe disse: "Vocês, fariseus, limpam o exterior do copo e do prato, mas interiormente estão cheios de ganância e da maldade.
40 Duliŋ kukuwa wor wor, Al Kuruŋ ultiŋ siŋare niŋ iryiŋ gore po bitiŋ manaŋ iryiŋ.
40 Insensatos! Quem fez o exterior não fez também o interior?
41 Niŋgeb ultiŋya bitiŋya Al Kuruŋ diliŋde wukkek hiniŋ yeŋbe al buniŋeŋ det niŋ amu heŋ haŋ mar goyen fudinde mat po faraŋ yurde hinayiŋ.
41 Mas dêem o que está dentro do prato como esmola, e verão que tudo lhes ficará limpo.
42 “Deŋ Farisi marbe paŋiŋ meteŋ teŋbe Moseyen saba keŋkela gama irniŋ yeŋ paŋiŋ kurayen kurayen goyen pota yirke kuŋ buda 10 hekeb buda uŋkureŋbe Al Kuruŋ niŋ uneŋ haŋyen. Gega al hoyaŋ faraŋ yurtiŋeŋbe buluŋ yirde goke kandukŋeŋ ma nurde haŋyen. Irde bitiŋde mat Al Kuruŋ niŋ amaŋeŋ ma nurde haŋ. Niŋgeb kame gote muruŋgem buluŋ tenayiŋ goke buniŋeŋ nurde duneŋ hime. Niŋgeb al hoyaŋ faraŋ yurd yurd mata goyen teŋ hinayiŋ. Irde Al Kuruŋ galak ird ird mata goyen wor bada ma heŋ gwaha po teŋ hinayiŋ.
42 "Ai de vocês, fariseus, porque dão a Deus o dízimo da hortelã, da arruda e de toda a sorte de hortaliças, mas desprezam a justiça e o amor de Deus! Vocês deviam praticar estas coisas, sem deixar de fazer aquelas.
43 “Deŋ Farisi marbe gabu yatiŋyaŋ kuŋ al deŋem yaŋ beleŋ keperde hitek gasuŋyaŋ po kepertek yeŋ nurde haŋyen. Irde al budam kuŋ waŋ teŋ haŋyen gasuŋyaŋ kuŋ hitekeb al beleŋ palap dirde pere dirde hinaŋ yeŋ nurde haŋyen. Niŋgeb kame mata buluŋtiŋ gote muruŋgem buluŋ tenayiŋ geb, goke buniŋeŋ nurde duneŋ hime.
43 "Ai de vocês, fariseus, porque amam os lugares de honra nas sinagogas e as saudações em público!
44 “Deŋ Farisi marbe al hakwa yerde hitiŋ horabok bikkek kura megeŋ beleŋ sam irtiŋ geb al beleŋ ma nurdeya goyen hereŋ kuŋ haŋyen go gwahade goyen, siŋare mat deneŋmiŋbe al huwak mata buluŋtiŋ miŋmoŋ yara. Niŋgeb deŋ beleŋ al buluŋ yirde haŋ goyen ma nurdeya gama dirdeb yeŋ wor buluŋ heŋ haŋyen. Niŋgeb kame mata buluŋtiŋ gote muruŋgem buluŋ yawarnayiŋ goke buniŋeŋ nurd duneŋ hime,” yiriŋ.
44 "Ai de vocês, porque são como túmulos que não se vêem, por sobre os quais os homens andam sem o saber! "
45 Irkeb Moseyen saba keŋkela nurtiŋ al kura goreb, “Tisa, Farisi mar po yinhem yeŋ nurha, goyenbe neŋ Moseyen saba mar manaŋ sukal dirha geb,” inyiŋ.
45 Um dos peritos na lei lhe respondeu: "Mestre, quando dizes essas coisas, insultas também a nós".
46 Irkeb Yesu beleŋ wol heŋbe, “Deŋ Moseyen saba marbe saba kura al beleŋ gama irtek meteŋeŋ wor po goyen supahakde yerde haŋyen. Gega dindikeŋbe saba uŋkureŋ muŋ kura ma gama irde haŋyen. Niŋgeb kame mata buluŋtiŋ gote muruŋgem buluŋ yawarnayiŋ goke buniŋeŋ nurd duneŋ hime.
46 "Quanto a vocês, peritos na lei", disse Jesus, "ai de vocês também! porque sobrecarregam os homens com fardos que dificilmente eles podem carregar, e vocês mesmos não levantam nem um dedo para ajudá-los.
47 — ausente —
47 "Ai de vocês, porque edificam os túmulos dos profetas, sendo que foram os seus próprios antepassados que os mataram.
48 — ausente —
48 Assim vocês dão testemunho de que aprovam o que os seus antepassados fizeram. Eles mataram os profetas, e vocês lhes edificam os túmulos.
49 Deŋ beleŋ gwaha tinayiŋ goke Al Kuruŋ dufaymiŋ wukkek beleŋbe, ‘Porofet yagoya Mesaiayen mere basaŋ mar aposel yagoya yad yermeke Yuda mar hitte kunayiŋ. Irkeb kurabe gasa yirke kamnayiŋ. Munaŋ kurabe buluŋ buluŋ yirke uliŋ misiŋ kateŋ hinayiŋ,’ yiriŋ.
49 Por isso, Deus disse em sua sabedoria: ‘Eu lhes mandarei profetas e apóstolos, dos quais eles matarão alguns, e a outros perseguirão’.
50 Niŋgeb bikkeŋ wor po porofet yago gasa yirke kamde hinhan mata goyen waŋ waŋbe gayenter manaŋ gwahade po geb, mel gote dari wok yamiŋ gote kanduk gobe deŋ Yuda mar gayenter niŋ beleŋ tenayiŋ.
50 Pelo que, esta geração será considerada responsável pelo sangue de todos os profetas, derramado desde o princípio do mundo:
51 Fudinde wor po dineŋ hime. Deŋ gayenter niŋ Yuda marbe Adam urmiŋ Abel kamyiŋde mat waŋ waŋ Al Kuruŋ niŋ det kumga teŋ uneŋ uneŋ gasuŋya gasuŋ himamya kahalte mayke kamyiŋ al Sekaraia gote muruŋgem buluŋ wor po tenayiŋ geb.
51 desde o sangue de Abel até o sangue de Zacarias, que foi morto entre o altar e o santuário. Sim, eu lhes digo, esta geração será considerada responsável por tudo isso.
52 “Deŋ Moseyen saba marbe alya bereya Al Kuruŋyen mere nurde bebak teŋ dirŋeŋ weŋ heŋ heŋ beleŋ goyen pet yirde haŋ. Niŋgeb kame gote muruŋgem tenayiŋ goke buniŋeŋ nurd duneŋ hime. Deŋbe Al Kuruŋ hitte kuŋ kuŋ beleŋ goyen ma gama irde haŋ. Irde al hoyaŋ Al Kuruŋ hitte kuŋ kuŋ beleŋ go manaŋ pet pet yirde haŋ,” inyiŋ.
52 "Ai de vocês, peritos na lei, porque se apoderaram da chave do conhecimento. Vocês mesmos não entraram e impediram os que estavam prestes a entrar! "
53 — ausente —
53 Quando Jesus saiu dali, os fariseus e os mestres da lei começaram a opor-se fortemente a ele e a interrogá-lo com muitas perguntas,
54 — ausente —
54 esperando apanhá-lo em algo que dissesse.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.