Mateus 22
Majepacʉ jʉ̃menijicʉi yávaiye mamaene coyʉitucubo (CUBNT) vs NVI
1 Bedióva cojedeca Jesús, yópe arĩ, buedejame náre apeno jã́ri dápiarĩ ne d̶arãjiyepe ainoque:
1 Jesus lhes falou novamente por parábolas, dizendo:
2 —Jʉ̃menijicʉi jaboteinomu yópe cũinácʉ jabocʉi mácʉ pʉrʉbʉoyʉre torojʉve tede d̶ainope.
2 "O Reino dos céus é como um rei que preparou um banquete de casamento para seu filho.
3 Ñai torojʉve teino upacʉ jarorĩ, “Nʉjara” aicõjeniduquemavʉ ʉ̃i yebacavʉre ʉ̃i cutuimarare. Ʉbenita ina cutuimaracapũravʉ nʉiyʉbetequemavʉ.
3 Enviou seus servos aos que tinham sido convidados para o banquete, dizendo-lhes que viessem; mas eles não quiseram vir.
4 Bedióva cojedeca jarorĩ, aicõjeniduquemavʉ apevʉ ʉ̃i yebacavʉre yópe: “Coyʉjarã ina ji cutuimarare yópe: ‘Ji torojʉve teinore mead̶aivʉ yʉ. Boaicõjeivʉ oteivecʉva ʉrarãre aru ina mamara jiacʉrivʉre máre. Caiyede mead̶aivʉ yʉ. Que baru ãranʉjara cari’, ajarã ji cutuimarare”, aquemavʉ ñai jabocʉ.
4 "De novo enviou outros servos e disse: ‘Digam aos que foram convidados que preparei meu banquete: meus bois e meus novilhos gordos foram abatidos, e tudo está preparado. Venham para o banquete de casamento! ’
5 Ʉbenita ina cutuimara ñai jabocʉre ãmeina jã́ri, yʉrini, nʉmetequemavʉ ʉ̃i torojʉve teinore. Cũinácʉ memecʉnʉquemavʉ ʉ̃i jioi. Apecʉ memecʉnʉquemavʉ ʉ̃i bojed̶aitucubʉi.
5 "Mas eles não lhes deram atenção e saíram, um para o seu campo, outro para os seus negócios.
6 Aru apevʉ ina yebacavʉre jẽni, cʉyojarõ d̶arĩ, boarĩ́ jarʉvaquemavʉ náre.
6 Os restantes, agarrando os servos, maltrataram-nos e os mataram.
7 Diede jápiarĩ, ñai jabocʉ jaraquemavʉ. Churaravare jaroquemavʉ, ne boarĩ́ jarʉvarãjiyepe ayʉ ina boarĩ́ jarʉvaivʉ bácavʉre ʉ̃i yebacavʉre aru ne juarãjiyepe ayʉ ne ĩmarore.
7 O rei ficou irado e, enviando o seu exército, destruiu aqueles assassinos e queimou a cidade deles.
8 ’Dinʉmʉre ñai jabocʉ aquemavʉ apevʉ ʉ̃i yebacavʉre, “Jímacʉ ʉ̃i pʉrʉbʉoiye torojʉve teino mead̶arĩ bʉojainomu. Ʉbenita ina ji cutuimara mácavʉ ãmena bajure daiye jaʉbetedebu.
8 "Então disse a seus servos: ‘O banquete de casamento está pronto, mas os meus convidados não eram dignos.
9 Que baru ma ʉramai nʉjara mʉja. Nore caivʉ mʉje eaimarare cutujarã, ne darãjiyepe aivʉ ji torojʉve teinoi”, aquemavʉ ñai jabocʉ.
9 Vão às esquinas e convidem para o banquete todos os que vocês encontrarem’.
10 Ʉ̃i que arĩburu yóboi, ina yebacavʉ mái nʉri cójijovaquemavʉ caivʉ ne eaimarare, mearare aru ãmenare máre, ne torojʉve teitucubʉ buiquíyepe aivʉ.
10 Então os servos saíram para as ruas e reuniram todas as pessoas que puderam encontrar, gente boa e gente má, e a sala do banquete de casamento ficou cheia de convidados.
11 Ʉbenita ñai jabocʉ jã́cʉnʉri ina ʉ̃i cutuimarare no torojʉve teitucubʉi, jã́quemavʉ cũinácʉ põecʉre pʉrʉbʉoino doiyede dobecʉva.
11 "Mas quando o rei entrou para ver os convidados, notou ali um homem que não estava usando veste nupcial.
12 Que baru ʉ̃́re jẽniari jã́quemavʉ, “Pacomá, ¿aipe teni ecoyʉ bʉojacʉrʉ̃ yore pʉrʉbʉoino doiyede dobecʉva?” aquemavʉ. Ʉbenita ñai cutuimʉcapũravʉ bi aquemavʉ.
12 E lhe perguntou: ‘Amigo, como você entrou aqui sem veste nupcial? ’ O homem emudeceu.
13 Dinʉmʉre ñai jabocʉ ʉ̃́re cad̶ateipõevare yópe aquemavʉ, “Ʉ̃i pʉrʉáre, ʉ̃i cʉbobare máre bʉorĩ, jarʉvajarã ʉ̃́re joai, ñeminoi, ʉ̃i jʉ abe boje yʉre, ʉ̃i coatequiyepe aivʉ yʉre jarʉvarĩ. Chĩoivʉ orĩ cʉrãjarama põeva nore. Aru jararĩ cõpi cũrajarama na, aquemavʉ ñai jabocʉ”, arejame Jesús.
13 "Então o rei disse aos que serviam: ‘Amarrem-lhe as mãos e os pés, e lancem-no para fora, nas trevas; ali haverá choro e ranger de dentes’.
14 Jesús, yópe arĩ, buede nʉrejame:
14 "Pois muitos são chamados, mas poucos são escolhidos".
15 No yóboi apevʉ fariseova ne bajumia borotedejaimad̶a aipe d̶arĩ ne jʉjovarĩ jacotʉjʉroede Jesúre ʉ̃i coyʉiyequede.
15 Então os fariseus saíram e começaram a planejar um meio de enredá-lo em suas próprias palavras.
16 Apevʉ ne bueimarare apevʉ Herodecavʉque jarorejaimad̶a na. Ʉ̃i yebai edarĩ, ʉ̃́re yópe arejaima, mamad̶aiyʉrivʉ:
16 Enviaram-lhe seus discípulos juntamente com os herodianos que lhe disseram: "Mestre, sabemos que és íntegro e que ensinas o caminho de Deus conforme a verdade. Tu não te deixas influenciar por ninguém, porque não te prendes à aparência dos homens.
17 Que baru coyʉjacʉ yéde mi dápiaiyede iye ñʉje jẽniaiyede mʉre caride. ¿Maje jabocʉ César ʉ̃i ĩ́cõjejʉroede, ʉ̃i jaboteiye boje, maje bojed̶aru, mearica die? ¿O bojed̶abejeba maja? arejaima na, ʉ̃́re jʉjovaiyʉrĩduivʉ.
17 Dize-nos, pois: Qual é a tua opinião? É certo pagar imposto a César ou não? "
18 Ʉbenita ne ʉ̃́re ãmeina d̶ájʉroede majini, yópe arejame Jesús:
18 Mas Jesus, percebendo a má intenção deles, perguntou: "Hipócritas! Por que vocês estão me pondo à prova?
19 Jã́d̶ovajara yʉre tãutʉratʉravare, arejame Jesús.
19 Mostrem-me a moeda usada para pagar o imposto". Eles lhe mostraram um denário,
20 Ʉ̃́re ʉ̃i davarĩ jíyede, arejame Jesús:
20 e ele lhes perguntou: "De quem é esta imagem e esta inscrição? "
21 —Ñai jabocʉ Césai decocʉ aru ʉ̃i ãmiá máre cʉritʉravatamu, arejaima Jesúre.
21 "De César", responderam eles. E ele lhes disse: "Então, dêem a César o que é de César e a Deus o que é de Deus".
22 Ʉ̃i que aiyede jápiarĩ, pare dápiarĩ cuecumarejaimad̶a ina ʉ̃́re jʉjovaiyʉrĩduivʉ bácavʉ. Que baru ʉ̃́re dajocarĩ etarĩ nʉrejaima na.
22 Ao ouvirem isso, eles ficaram admirados; e, deixando-o, retiraram-se.
23 Dijãravʉmareca apevʉ saduceova darejaima Jesús yebai. Saduceo ãmicʉriyajubobu judíovacavʉ ne yajubo cũináyajubo. Caivʉ saduceova “Yainore jarʉvarĩ nacajaiye cʉbevʉ”, ad̶ama na. Jesúre jẽniari jã́rejaima ina saduceova yópe arĩ:
23 Naquele mesmo dia, os saduceus, que dizem que não há ressurreição, aproximaram-se dele com a seguinte questão:
24 —Mʉ, bueipõecʉ, Jʉ̃menijicʉi cõjeiyede Moisés bácʉ coyʉrejaquemavʉ: “Cũinácʉ némamicʉ yaidú, jʉed̶ocʉvabecʉva, yaiyʉ́ bácʉi yócʉre pʉrʉbʉoiye jaʉvʉ nomiópecoque, jʉed̶ocʉvacʉyʉ. Aru ina jʉed̶ova bárãjivʉ yaiyʉ́ bácʉi ãmiáre cʉvarãjarama na”, coyʉicõjenejaquemavʉ Moisés bácʉre Jʉ̃menijicʉ.
24 "Mestre, Moisés disse que se um homem morrer sem deixar filhos, seu irmão deverá casar-se com a viúva e dar-lhe descendência.
25 Javede cʉ́tequemavʉ siete paivʉ ʉ̃mʉva ñʉjacavʉ. Cũinácʉ ʉ̃mʉi mára matequémavʉ na. Aru némamicʉ pʉrʉbʉoquemavʉ. No yóboi yaiquémavʉ ʉ̃ mácʉ, jʉed̶ocʉvabecʉva.
25 Entre nós havia sete irmãos. O primeiro casou-se e morreu. Como não teve filhos, deixou a mulher para seu irmão.
26 Que baru apecʉ, némamicʉ bácʉrã cutuyʉ, pʉrʉbʉoquemavʉ jíbʉcʉ bácʉi márepacoque. Aru jíbʉcʉ bácʉpedeca, yaiquémavʉ ʉ̃ mácʉ máre, jʉed̶ocʉvabecʉva. Aru apecʉ, ʉ̃ mácʉrã cutuyʉ máre, nopedeca, aru caivʉ ina siete paivʉ bácavʉ ṍque pʉrʉbʉorĩ, yaiquémavʉ na mácavʉ caivʉ jʉed̶ocʉvabevʉva.
26 A mesma coisa aconteceu com o segundo, com o terceiro, até o sétimo.
27 Caivʉ ne yóboi, ico nomió máco máre yaiquémavʉ.
27 Finalmente, depois de todos, morreu a mulher.
28 ¿Aru yainore jarʉvarĩ nacajaijãravʉ baquinóre, ñamei márepaco bacod̶óba ico? Ijãravʉi caivʉ ina siete paivʉ cʉvatequemavʉ ṍre, arejaima na Jesúre.
28 Pois bem, na ressurreição, de qual dos sete ela será esposa, visto que todos foram casados com ela? "
29 Ʉbenita Jesús arejame ina saduceovare:
29 Jesus respondeu: "Vocês estão enganados porque não conhecem as Escrituras nem o poder de Deus!
30 Yainore jarʉvarĩ nacajaijãravʉ baquinóre pʉrʉbʉobenajarama. Aru jíbenajarama némaromivare, ne pʉrʉbʉorãjiyepe aivʉ. Quénora ángeleva, ina pʉrʉbʉobevʉ, cavarõ mearo Jʉ̃menijicʉi cʉrõcavʉpe paivʉ, barãjárama ina yainore jarʉvarĩ nacajarajivʉ.
30 Na ressurreição, as pessoas não se casam nem são dadas em casamento; mas são como os anjos no céu.
31 ¿Iye yainore jarʉvarĩ nacajaiyede, jápiarĩ eabenarʉ mʉja iye Jʉ̃menijicʉi coyʉiye báquede Moisés bácʉre?
31 E quanto à ressurreição dos mortos, vocês não leram o que Deus lhes disse:
32 “Yʉ́tamu Jʉ̃menijicʉ. Abraham, Isaac, aru Jacob ne mearore jímʉmu yʉ”, arejaquemavʉ Jʉ̃menijicʉ. Que arĩ, yaivʉ bácavʉ ne mearore jímʉ ãmemi Jʉ̃menijicʉ. Quénora apʉrivʉ ne mearore jímʉtame ʉ̃, arĩ coyʉrejame náre Jesús.
32 ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’? Ele não é Deus de mortos, mas de vivos! "
33 Ina obedivʉ põeva Jesús ʉ̃i nópe coyʉiyede jápiaivʉ, pare dápiarĩ cuecumarejaimad̶a, ʉ̃i nópe aiye boje.
33 Ouvindo isso, a multidão ficou admirada com o seu ensino.
34 Apevʉ fariseova ne jápiaiyede Jesús vainí tʉyʉ bácʉre ina saduceovare, bi are d̶ayʉ bácʉre náre, cójijidejaima ʉ̃i yebai.
34 Ao ouvirem dizer que Jesus havia deixado os saduceus sem resposta, os fariseus se reuniram.
35 Aru cũinácʉ nácacʉ, Jʉ̃menijicʉi d̶aicõjeiyede majicʉ, Jesúre jʉjovarĩ jacotʉiyʉrĩduyʉ jẽniari jã́rejame yópe:
35 Um deles, perito na lei, o pôs à prova com esta pergunta:
36 —Mʉ, bueipõecʉ, ¿ã́roma majare Jʉ̃menijicʉi d̶aicõjeino pʉeno parʉrõ cõjeino? arejame ʉ̃.
36 "Mestre, qual é o maior mandamento da Lei? "
37 Jesús arejame ʉ̃́re:
37 Respondeu Jesus: " ‘Ame o Senhor, o seu Deus de todo o seu coração, de toda a sua alma e de todo o seu entendimento’.
38 Nótamu Jʉ̃menijicʉi d̶aicõjeino pʉeno parʉrõ, pʉeno mearo máre.
38 Este é o primeiro e maior mandamento.
39 Aru no yóbo cãchijino parʉrõ d̶aicõjeinotamu mamaro cõjeinope paino. “Mi bajure mi jecʉépedeca jecʉjacʉ mícʉre máre”.
39 E o segundo é semelhante a ele: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’.
40 Caiye Jʉ̃menijicʉi d̶aicõjeiye ʉ̃i coyʉiye báquede Moisés bácʉre, aru caiye ina Jʉ̃menijicʉi yávaiyede coyʉcaipõeva mácavʉ ne bueiye báquede máre coyʉiyetamu cũinátʉrʉra iye pʉque d̶aicõjeiyeque. Põevare ʉe jaʉvʉ majepacʉ Jʉ̃menijicʉre aru jecʉé jaʉvʉ apevʉ põevare máre, arĩ buedejame Jesús.
40 Destes dois mandamentos dependem toda a Lei e os Profetas".
41 Ina fariseovacavʉ cójijivʉreca cãreja Jesús yebai, náre yópe arĩ, jẽniari jã́rejame Jesús:
41 Estando os fariseus reunidos, Jesus lhes perguntou:
42 —¿Aipe dápiaivʉrʉ̃ mʉja ñai Cristore? ¿Ñamei mácʉba ñai? arejame.
42 "O que vocês pensam a respeito do Cristo? De quem ele é filho? " "É filho de Davi", responderam eles.
43 Náre arejame Jesús:
43 Ele lhes disse: "Então, como é que Davi, falando pelo Espírito, o chama ‘Senhor’? Pois ele afirma:
44 Jʉ̃menijicʉ aquemavʉ ji jabocʉre, “Dobajacʉ ji meapũravʉi, mi cʉvae boje parʉéde yʉpedeca. Aru yʉ epecʉyʉmu mi mauvare mi cʉboba cãchinoi. Que teni mʉre vainí jarʉvare d̶acʉyʉmu yʉ náre, mi jabotequiyepe ayʉ náre”, arĩ toivarejaquemavʉ David bácʉ Cristorã.
44 ‘O Senhor disse ao meu Senhor: "Senta-te à minha direita, até que eu ponha os teus inimigos debaixo de teus pés" ’.
45 David bácʉvacari Cristoi borore arejaquemavʉ, “Ʉ̃́recabe ji jabocʉ”. Que baru, ¿aipe teni David bácʉi pãramecʉba ʉ̃? arejame Jesús.
45 Se, pois, Davi o chama ‘Senhor’, como pode ser ele seu filho? "
46 Ñame bʉojarĩ cũiná coyʉbeteima ʉ̃́re. Dijãravʉmata ñame yéde jẽniari jã́menejaima Jesúre bedióva cojedeca.
46 Ninguém conseguia responder-lhe uma palavra; e daquele dia em diante, ninguém jamais se atreveu a lhe fazer perguntas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.