Marcos 12
Chaʼ tsoʼo nu nchcuiʼ jiʼi̱ Jesucristo nu xuʼna na (CTANT) vs NAA
1 Loꞌo liꞌ nguxana Jesús nda yu sca cui̱i̱ loꞌo nu nguꞌ tlyu nu ndu̱ cacua ti slo yu:
1 Depois Jesus começou a falar-lhes por parábola:
2 Loꞌo ndyalaa coꞌ nu ngaꞌa̱ chaꞌ cumi̱ siꞌyu losuꞌ biꞌ, liꞌ ngulo yu cña jiꞌi̱ msu jiꞌi̱ chaꞌ tsaa slo ñati̱ biꞌ, tsaa squiꞌya xi siꞌyu losuꞌ tyixi nu ngaꞌa̱ chaꞌ tyacua jiꞌi̱ ycuiꞌ.
2 No tempo da colheita, mandou um servo para que recebesse dos lavradores a sua parte dos frutos da vinha.
3 Hora ti ntejeyaꞌ nguꞌ nu ndu̱ loo cña biꞌ jiꞌi̱ msu nu ndyalaa ca ti, ngujuiꞌi̱ nguꞌ jiꞌi̱; ná nda nguꞌ ni sca ti siꞌyu losuꞌ cacu xuꞌna cña biꞌ.
3 Mas os lavradores o agarraram, espancaram e o despacharam de mãos vazias.
4 Xaꞌ ngulo xuꞌna cña jiꞌi̱ chaca msu chaꞌ tsaa naꞌa̱ msu biꞌ jiꞌi̱ yaca siꞌyu jiꞌi̱ yu. Chaca quiyaꞌ nguaꞌni lyaꞌ tsa tiꞌ nguꞌ biꞌ jiꞌi̱ msu nu ndyala slo nguꞌ. Ngujuiꞌi̱ ndacu̱ꞌ nguꞌ scuaꞌ hique msu biꞌ, loꞌo juaꞌa̱ ngu̱ nguꞌ quee jiꞌi̱.
4 De novo, enviou-lhes outro servo, e eles bateram na cabeça dele e o insultaram.
5 Xaꞌ ngulo xuꞌna biꞌ cña jiꞌi̱ chaca msu, loꞌo liꞌ ndyujuii nguꞌ jiꞌi̱ nu msu biꞌ. Tyu̱u̱ tyaꞌa msu cua nda xuꞌna cña jiꞌi̱ chaꞌ tsaa squiꞌya nguꞌ siꞌyu losuꞌ biꞌ, pana nguaꞌni lyaꞌ tsa tiꞌ nu ñati̱ biꞌ jiꞌi̱ ca taꞌa msu nu ndyaa slo nguꞌ. Ntsuꞌu msu biꞌ ñaa ngujuiꞌi̱ ti nguꞌ jiꞌi̱, loꞌo juaꞌa̱ ntsuꞌu nu ndyujuii nguꞌ jiꞌi̱ tsiyaꞌ ti.
5 Mandou ainda outro servo, e a este mataram. Muitos outros lhes enviou, dos quais espancaram uns e mataram outros.
6 ’Chaca tya ñati̱ ndyanu jiꞌi̱ xuꞌna cña biꞌ, sca sñiꞌ yu nu tyacaꞌa tsa jiꞌi̱ yu laca biꞌ. Liꞌ nda xuꞌna cña jiꞌi̱ sñiꞌ ycuiꞌ ca chaꞌ tsaa naꞌa̱ jiꞌi̱ nu nguꞌ nu lyaꞌ tiꞌ biꞌ. “Ná tyiqueeꞌ taquiyaꞌ nguꞌ jiꞌi̱ sñiꞌ naꞌ”, ngua tiꞌ xuꞌna biꞌ.
6 — Restava-lhe ainda um: o seu filho amado. Por fim, mandou o filho, pensando: “O meu filho eles respeitarão.”
7 Pana loꞌo naꞌa̱ nu nguꞌ nu lyaꞌ tiꞌ biꞌ jiꞌi̱ sñiꞌ ycuiꞌ xuꞌna cña biꞌ, liꞌ nguxana nguꞌ nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo tyaꞌa nguꞌ: “Nu jua caca xuꞌna yaca re nde loo la”, nacui̱ nguꞌ jiꞌi̱ tyaꞌa nguꞌ. “Tsoꞌo la si ca taꞌa na cujuii clya na jiꞌi̱ yu, chaꞌ tyanu yaca re cuentya jiꞌna tsiyaꞌ ti”, nacui̱ nguꞌ.
7 Mas os tais lavradores disseram entre si: “Este é o herdeiro; venham, vamos matá-lo, e a herança será nossa.”
8 Liꞌ ngusñi nguꞌ biꞌ jiꞌi̱ sñiꞌ xuꞌna cña biꞌ, ndyujuii nguꞌ biꞌ jiꞌi̱; nguxcua̱a̱ nguꞌ jiꞌi̱ jyoꞌo biꞌ ca chu̱ꞌ loꞌo.
8 E, agarrando o filho, mataram-no e o lançaram fora da vinha.
9 Tya nchcuiꞌ la Jesús loꞌo nguꞌ, nchcuane yu sca chaꞌ jiꞌi̱ nguꞌ liꞌ:
9 — Que fará, pois, o dono da vinha? Virá, exterminará aqueles lavradores e entregará a vinha a outros.
10 ’¿Ha bilya chcuiꞌ ma̱ lo quityi jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi su nscua ndiꞌya̱?:
10 Vocês ainda não leram este trecho da Escritura:
11 Ycuiꞌ nu Xuꞌna na nguaꞌni chaꞌ juaꞌa̱ ngua chaꞌ biꞌ, biꞌ chaꞌ ndube tsa tiꞌ na jiꞌi̱ chaꞌ tlyu biꞌ.
11 Isto procede do Senhor
12 Loꞌo liꞌ ngua ñasi̱ꞌ nu nguꞌ tlyu biꞌ jiꞌi̱ Jesús, chaꞌ ngua tii nguꞌ biꞌ, chaꞌ cua nchcuiꞌ Jesús chaꞌ jiꞌi̱ ycuiꞌ nguꞌ biꞌ laja loꞌo nda yu cui̱i̱ biꞌ loꞌo nguꞌ. Xñi nguꞌ biꞌ jiꞌi̱ Jesús ngua tiꞌ nguꞌ; pana ná ngua jiꞌi̱ nguꞌ, chaꞌ ntsi̱i̱ nguꞌ jiꞌi̱ nu ñati̱ quiñaꞌa̱ biꞌ. Biꞌ chaꞌ nduꞌu nu nguꞌ tlyu biꞌ, ndyaa nguꞌ liꞌ.
12 E procuravam prender Jesus, porque entenderam que ele havia contado essa parábola contra eles; mas temiam o povo. Então eles o deixaram e foram embora.
13 Ca tiyaꞌ la liꞌ ngulo nu nguꞌ tlyu biꞌ cña jiꞌi̱ tucua sna tyaꞌa nguꞌ fariseo, juaꞌa̱ jiꞌi̱ xi ñati̱ nu cuentya jiꞌi̱ rey Herodes, chaꞌ tsaa nguꞌ ca slo Jesús, chaꞌ chcuiꞌ cuayáꞌ nguꞌ loꞌo yu.
13 E enviaram a Jesus alguns dos fariseus e dos herodianos, para que o apanhassem em alguma palavra.
14 Loꞌo cua ndyalaa nguꞌ slo yu, liꞌ nchcuiꞌ nguꞌ loꞌo yu:
14 Chegando, disseram-lhe: — Mestre, sabemos que o senhor é verdadeiro e não se importa com a opinião dos outros, porque não olha a aparência das pessoas, mas, segundo a verdade, ensina o caminho de Deus; é lícito pagar imposto a César ou não? Devemos ou não devemos pagar?
15 Ngua tii Jesús chaꞌ tucua chaꞌ ntsuꞌu tyiquee nguꞌ biꞌ.
15 Mas Jesus, percebendo a hipocrisia deles, respondeu:
16 Liꞌ nda nguꞌ sca cñi jiꞌi̱. Nchcuane Jesús jiꞌi̱ nguꞌ liꞌ:
16 Eles trouxeram. E Jesus lhes perguntou: Eles responderam: — De César.
17 ―Tsoꞌo ―nacui̱ Jesús liꞌ―, jiꞌi̱ rey tlyu biꞌ tya ma̱ lcaa na nu ngaꞌa̱ chaꞌ ta ma̱ jiꞌi̱ lacua, loꞌo juaꞌa̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi tya ma̱ lcaa na nu ntsuꞌu chaꞌ tya ma̱ jiꞌi̱ Ni.
17 Então Jesus disse: E muito se admiraram dele.
18 Loꞌo liꞌ ndyalaa xi nguꞌ saduceo slo Jesús; loꞌo nu nguꞌ biꞌ ni, ná jlya tiꞌ nguꞌ chaꞌ tya tyuꞌú jyoꞌo chaca quiyaꞌ. Nchcuane nguꞌ biꞌ sca chaꞌ jiꞌi̱ Jesús liꞌ:
18 Então alguns saduceus, que dizem não haver ressurreição, aproximaram-se de Jesus e lhe perguntaram:
19 ―Mstru ―nacui̱ nguꞌ biꞌ―, saꞌni la nguscua jyoꞌo Moisés sca chaꞌ lo quityi cuentya jiꞌi̱ tyaꞌa ngula nguꞌ. Nu loꞌo cua ngujuii tsaca yu ni, si cua ngujui clyoꞌo yu pana bilya caja sñiꞌ yu, liꞌ ntsuꞌu cña jiꞌi̱ tyaꞌa ngula yu nu ntucua ycuiꞌ ti chaꞌ caja clyoꞌo loꞌo nu cunaꞌa̱ clyoꞌo jyoꞌo tyaꞌa yu. Liꞌ chcuiꞌ nguꞌ jiꞌi̱ sñiꞌ clyo nguꞌ chaꞌ sñiꞌ nu quiꞌyu nu cua ngujuii biꞌ laca biꞌ, chaꞌ ná chcunaꞌ xtañi yu nu cua ngujuii biꞌ. Juaꞌa̱ nchcuiꞌ Moisés cua saꞌni la.
19 — Mestre, Moisés nos deixou escrito que, se um homem morrer e deixar mulher sem filhos, o irmão desse homem deve casar com a viúva e gerar descendentes para o falecido.
20 ¿Ñiꞌya̱ caca liꞌ? Ngua sca quiyaꞌ ndiꞌi̱ cati tyaꞌa nu quiꞌyu, xcuiꞌ tyaꞌa ngula nguꞌ. Ngujui clyoꞌo nu cusuꞌ la, pana yala ti ngujuii liꞌ, loꞌo bilya caja sñiꞌ nguꞌ.
20 Havia sete irmãos. O primeiro casou e morreu sem deixar filhos;
21 Loꞌo juaꞌa̱ ngujui clyoꞌo nu cunaꞌa̱ tiꞌi biꞌ loꞌo chaca yu tyaꞌa ngula jyoꞌo biꞌ. La cuiꞌ juaꞌa̱ ngujuii nu quiꞌyu biꞌ, loꞌo bilya caja sñiꞌ nguꞌ. Xaꞌ ngujui clyoꞌo nu cunaꞌa̱ tiꞌi biꞌ loꞌo chaca yu tyaꞌa jyoꞌo biꞌ.
21 o segundo casou com a viúva e morreu, também sem deixar descendência; e o terceiro, da mesma forma.
22 Loꞌo juaꞌa̱ ngua chaꞌ jiꞌi̱ loꞌo nu cati tyaꞌa nguꞌ quiꞌyu biꞌ. Ná ngujui sñiꞌ nguꞌ tsiyaꞌ ti. Su cua ndye, liꞌ ngujuii nu cunaꞌa̱ biꞌ.
22 E, assim, os sete não deixaram descendência. Por fim, depois de todos, morreu também a mulher.
23 Nu loꞌo tyuꞌú lcaa jyoꞌo chaca quiyaꞌ ni, ¿tilaca caca clyoꞌo nu cunaꞌa̱ biꞌ, chaꞌ nu ca taꞌa cati tyaꞌa nguꞌ biꞌ cua ngutiꞌi̱ loꞌo nu cunaꞌa̱ biꞌ?
23 Na ressurreição, quando eles ressuscitarem, de qual deles ela será a esposa? Porque os sete casaram com ela.
24 ―Ná jlo tiꞌ ma̱ tsiyaꞌ ti ―nacui̱ Jesús jiꞌi̱ nguꞌ biꞌ―, chaꞌ ná nchca cuayáꞌ tiꞌ ma̱ ñiꞌya̱ chaꞌ nu nscua lo quityi jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi. Ná nchca cuayáꞌ tiꞌ ma̱ ñiꞌya̱ ñaꞌa̱ cña tonu tsa nu nchca jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi cuaꞌni Ni.
24 Jesus respondeu:
25 Nu loꞌo tyuꞌú lcaa jyoꞌo chaca quiyaꞌ, ngaꞌaa ntsuꞌu chaꞌ caja clyoꞌo nguꞌ liꞌ. La cuiꞌ ñiꞌya̱ nu ndiꞌi̱ xca̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi ca su ntucua Ni, la cuiꞌ juaꞌa̱ tyiꞌi̱ nguꞌ liꞌ.
25 Pois, quando ressuscitarem dentre os mortos, nem casarão, nem se darão em casamento, mas serão como os anjos nos céus.
26 ¿Ha ná jlya tiꞌ ma̱ chaꞌ tyuꞌú jyoꞌo chaca quiyaꞌ? ¿Ha bilya chcuiꞌ ma̱ lo quityi nu nguscua jyoꞌo Moisés cua saꞌni la? Tsoꞌo la si chcuiꞌ ma̱ ñiꞌya̱ nscua chaꞌ jiꞌi̱ yaca quicheꞌ biꞌ, nu loꞌo nchcuiꞌ ycuiꞌ Ndyosi loꞌo Moisés ndiꞌya̱: “Ycuiꞌ Ndyosi Xuꞌna Abram laca naꞌ”, nacui̱ ycuiꞌ Ni jiꞌi̱ Moisés; “ycuiꞌ Ndyosi Xuꞌna Isaac laca naꞌ, ycuiꞌ Ndyosi Xuꞌna Jacob laca naꞌ”.
26 Quanto aos mortos, que eles de fato ressuscitam, vocês nunca leram no Livro de Moisés, no trecho referente à sarça, como Deus lhe falou: “Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó”?
27 Ná nacui̱ quityi biꞌ chaꞌ na cua ngua ycuiꞌ Ndyosi Xuꞌna nguꞌ biꞌ, ñaꞌa̱ ti tya laca Ni Xuꞌna nguꞌ biꞌ juani; loꞌo juaꞌa̱ laca ycuiꞌ Ndyosi Xuꞌna lcaa ñati̱ luꞌú. Biꞌ chaꞌ nacui̱ naꞌ chaꞌ ná ngua cuayáꞌ tiꞌ ma̱ tsiyaꞌ ti ―nacui̱ Jesús jiꞌi̱ nu nguꞌ saduceo biꞌ.
27 Ele não é Deus de mortos, e sim de vivos. Vocês estão completamente enganados.
28 Ndu̱ sca mstru chaꞌ joꞌó slo Jesús liꞌ. Ndyuna mstru biꞌ ñiꞌya̱ nu nguxacui̱ nguꞌ chaꞌ jiꞌi̱ Jesús, ñiꞌya̱ ngua chaꞌ tsoꞌo tsa nchcuiꞌ Jesús loꞌo nguꞌ. Loꞌo liꞌ nchcuane mstru biꞌ sca chaꞌ jiꞌi̱ Jesús:
28 Chegando um dos escribas, que ouviu a discussão entre eles e viu que Jesus tinha dado uma boa resposta, perguntou-lhe: — Qual é o principal de todos os mandamentos?
29 Liꞌ nguxacui̱ Jesús chaꞌ jiꞌi̱ mstru biꞌ:
29 Jesus respondeu:
30 “Loꞌo juaꞌa̱ ntsuꞌu chaꞌ tyucui tyiquee ma̱ tyuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ ma̱ loꞌo ycuiꞌ Ndyosi nu Xuꞌna ma̱, nu loꞌo lubii ti cresiya jiꞌi̱ ma̱, juaꞌa̱ loꞌo lcaa chaꞌ nu ndaꞌya hique ma̱, juaꞌa̱ loꞌo tyucui juersa jiꞌi̱ ma̱ tyuꞌu chaꞌ jiꞌi̱ ma̱ loꞌo Ni.”
30 Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma, de todo o seu entendimento e com toda a sua força.”
31 Loꞌo juaꞌa̱ nscua chaca chaꞌ nu nchcuiꞌ ndiꞌya̱: “Cuaꞌni tyaꞌna tiꞌ ma̱ jiꞌi̱ tyaꞌa ñati̱ ma̱ ñiꞌya̱ nu nduꞌni tyaꞌna tiꞌ ma̱ jiꞌi̱ ycuiꞌ ca ma̱”. Ngaꞌaa ntsuꞌu xaꞌ la cña nu ndulo la jiꞌna chaꞌ cuaꞌni na ―nacui̱ Jesús.
31 O segundo é: “Ame o seu próximo como você ama a si mesmo.” Não há outro mandamento maior do que estes.
32 ―Chaꞌ liñi laca chaꞌ nu nchcuiꞌ nuꞌu̱, mstru ―nacui̱ mstru biꞌ jiꞌi̱ Jesús―, chañi chaꞌ nu nchcuiꞌ nuꞌu̱ chaꞌ sca ti ycuiꞌ Ndyosi nu chañi chaꞌ laca Ni Xuꞌna na; ngaꞌaa ntsuꞌu chaca.
32 Então o escriba disse: — Muito bem, Mestre! E com verdade o senhor disse que ele é o único, e não há outro além dele,
33 Loꞌo juaꞌa̱ tyucui tyiquee na ngaꞌa̱ chaꞌ tyuꞌu chaꞌ jiꞌna loꞌo ycuiꞌ Ndyosi, juaꞌa̱ loꞌo lcaa chaꞌ nu ndaꞌya hique na, juaꞌa̱ loꞌo tyucui juersa jiꞌna tyuꞌu chaꞌ jiꞌna loꞌo Ni; nduꞌni tsa chaꞌ cuaꞌni na juaꞌa̱. Loꞌo juaꞌa̱ chaꞌ cuaꞌni tyaꞌna tiꞌ na jiꞌi̱ tyaꞌa ñati̱ na, ñiꞌya̱ nu tyaꞌna tiꞌ na ñaꞌa̱ na jiꞌi̱ ycuiꞌ ca na, tsoꞌo tsa chaꞌ biꞌ. Nu loꞌo cuaꞌni na cña juaꞌa̱, quiñaꞌa̱ tsa chaꞌ tsoꞌo ndyuꞌni na liꞌ. Xtyi la chaꞌ ndulo jiꞌna chaꞌ tsaa loꞌo na msta̱ nu caca jiꞌi̱ ycuiꞌ Ndyosi, masi msta̱ ndyaqui̱, masi naꞌni luꞌú nu cujuii na ca neꞌ laa chaꞌ caca msta̱.
33 e que amar a Deus de todo o coração e de todo o entendimento e com todas as forças e amar o próximo como a si mesmo é mais do que todos os holocaustos e sacrifícios.
34 Ngua cuayáꞌ tsoꞌo tiꞌ nu quiꞌyu biꞌ, ngua tiꞌ Jesús.
34 Vendo Jesus que o escriba havia respondido sabiamente, declarou-lhe: E ninguém mais ousava fazer perguntas a Jesus.
35 Tya ndu̱ Jesús nclyuꞌu yu jiꞌi̱ nguꞌ neꞌ laa tonu biꞌ. Liꞌ nchcuane yu jiꞌi̱ nguꞌ:
35 Jesus, ensinando no templo, perguntou:
36 Cua nchcuiꞌ ycuiꞌ jyoꞌo David tya saꞌni la chaꞌ Xuꞌna yu laca ycuiꞌ Cristo. Xquiꞌya chaꞌ nguluꞌu Xtyiꞌi ycuiꞌ Ndyosi jiꞌi̱ David, biꞌ chaꞌ nguscua yu ndiꞌya̱:
36 O próprio Davi falou, pelo Espírito Santo:
37 Xuꞌna naꞌ, nchcuiꞌ jyoꞌo David jiꞌi̱ Cristo ―nacui̱ Jesús jiꞌi̱ nguꞌ―. ¿Ni chaꞌ laca nchcuiꞌ nguꞌ chaꞌ ñati̱ tyaꞌa jiꞌi̱ jyoꞌo David caca ycuiꞌ Cristo lacua?
37 — O próprio Davi chama o Cristo de Senhor; então como ele pode ser filho de Davi? E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Loꞌo liꞌ tya nclyuꞌu la Jesús jiꞌi̱ nguꞌ:
38 E, ao ensinar, Jesus dizia:
39 Ndiya tiꞌ mstru biꞌ tyucua lo yaca xlya nu tsoꞌo la ñaꞌa̱ neꞌ laa, juaꞌa̱ tyucua nguꞌ biꞌ ca su tsoꞌo la loꞌo ndyaca taꞌa.
39 buscam as primeiras cadeiras nas sinagogas e os primeiros lugares nos banquetes;
40 Hasta nxlyaá mstru biꞌ niꞌi̱ jiꞌi̱ nu cunaꞌa̱ tiꞌi, juaꞌa̱ jiꞌi̱ lcaa na nu ntsuꞌu jiꞌi̱ nu cunaꞌa̱ biꞌ nxlyaá nguꞌ. Tyiqueeꞌ nchcuiꞌ mstru biꞌ loꞌo ycuiꞌ Ndyosi; pana na cuiñi ti nduꞌni nguꞌ juaꞌa̱, chaꞌ ñaꞌa̱ ñati̱ jiꞌi̱ nguꞌ ntiꞌ nguꞌ. Biꞌ chaꞌ lye la xcubeꞌ Ni jiꞌi̱ mstru biꞌ, nu loꞌo tyalaa tsa̱ chaꞌ cuaꞌni cuayáꞌ Ni jiꞌi̱ lcaa ñati̱.
40 devoram as casas das viúvas e, para o justificar, fazem longas orações. Estes sofrerão juízo muito mais severo.
41 Loꞌo ndye nchcuiꞌ Jesús chaꞌ biꞌ, liꞌ ndyaa tucua yu xi neꞌ laa biꞌ cacua ti su ndu̱ caju̱ su nxuꞌba nguꞌ cñi chaꞌ caca msta̱. Naꞌa̱ yu jiꞌi̱ nu quiñaꞌa̱ tsa ñati̱ nu ndyaꞌa̱ nsuꞌba msta̱ neꞌ caju̱ cajua. Ndyaꞌa̱ xi nguꞌ culiyaꞌ, quiñaꞌa̱ tsa cñi ngusuꞌba nguꞌ culiyaꞌ biꞌ neꞌ caju̱ biꞌ.
41 Sentado diante da caixa de ofertas, Jesus observava como o povo lançava ali o dinheiro. Ora, muitos ricos depositavam grandes quantias.
42 Liꞌ ndyalaa sca nu cunaꞌa̱ tiꞌi, ngusuꞌba tucua tyaꞌa ti cñi sube neꞌ caju̱ biꞌ, ñiꞌya̱ ntiꞌ si laca biꞌ sca centavo ti.
42 Vindo, porém, uma viúva pobre, lançou duas pequenas moedas correspondentes a um quadrante.
43 Liꞌ nchcuiꞌ Jesús loꞌo nu nguꞌ nu ndyaca tsaꞌa̱ jiꞌi̱ chaꞌ ca̱a̱ nguꞌ slo:
43 E, chamando os seus discípulos, Jesus disse:
44 Xaꞌ ñati̱ ni, nda nguꞌ cñi nu ntyucua ti jiꞌi̱ nguꞌ; pana nda nu cunaꞌa̱ tiꞌi jua lcaa na nu ntsuꞌu ti xi jiꞌi̱, lcaa nu ngaꞌa̱ chaꞌ caja xi na cacu maꞌ cua nda biꞌ juani.
44 Porque todos eles deram daquilo que lhes sobrava; ela, porém, da sua pobreza deu tudo o que possuía, todo o seu sustento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.