Marcos 14
Yak'usda Ooghuni (CRXNTPO) vs ARIB
1 'Awhuz nat dzin whuz'ai Lizwifne butus lhuseya-un whewhúnahulni 'ink'ez lhes lhuntíldoh-i ut'alh-un, whewhúnahulnih cha, 'et lubret moodihne 'ink'ez Moses be 'udustl'us 'uk'ununáguzne, Sizi yooyoh whútsul hikunúta hituzilhghelh ha.
1 Ora, dali a dois dias era a páscoa e a festa dos pães ázimos; e os principais sacerdotes e os escribas andavam buscando como prender Jesus a traição, para o matarem.
2 'Et 'uhutni, “Njan butus lhuséya-un, 'et whutoh iloh uts'ooleh doo ka la dunene lhtahohót'alh.”
2 Pois eles diziam: Não durante a festa, para que não haja tumulto entre o povo.
3 'Ilhoghun keyoh wheyaz Bethany huwhútni-un, 'et Simon ooka whulhjut ínle'-un, leprosy huyúlhni, ooyoh 'en Sizi yuzih usda. 'Et la na'ut'alh whe ts'eke k'unútsútjul dízti'-i tse bé hahoogaz-i be súlhdzo 'ink'ez oodé' duldze yi'alh whe danínya. Ndi 'i yayányuz 'ink'ez k'unutsútjul 'i Sizi yutsi k'eyilhdzo.
3 Estando ele em Betânia, reclinado à mesa em casa de Simão, o leproso, veio uma mulher que trazia um vaso de alabastro cheio de bálsamo de nardo puro, de grande preço; e, quebrando o vaso, derramou-lhe sobre a cabeça o bálsamo.
4 Whulohne dune hukwa hunílch'e 'ink'ez 'ulhodútni, “'Et di ha nyoo k'unutsútjul 'ants'et ninta' yulh'ih.
4 Mas alguns houve que em si mesmos se indignaram e disseram: Para que se fez este desperdício do bálsamo?
5 Dizti' whe da' be 'óket 'ink'ez da' sooneya tel'enne gha húyodzaih,” 'ink'ez duyoh ts'e ts'eke tube cho hich'az yálhduk.
5 Pois podia ser vendido por mais de trezentos denários que se dariam aos pobres. E bramavam contra ela.
6 'Et Sizi 'ubúlhni, “Oots'áhalhozah'ai! Di ha teduhle? 'Ut'en unzóo-i sba inla whe 'unt'oh.
6 Jesus, porém, disse: Deixai-a; por que a molestais? Ela praticou uma boa ação para comigo.
7 'Ahoolhyiz tel'enne nohnat whutáleh. Hukwá' nahzun de totsuk bula 'aht'en. 'Et si 'ahoolhyiz huba nohbulh lhé'tuzist'el whe' hoont'oh.
7 Porquanto os pobres sempre os tendes convosco e, quando quiserdes, podeis fazer-lhes bem; a mim, porém, nem sempre me tendes.
8 K'unuts'útjul-i syust'e yuk'éyilhdzo 'adutistelh wheni lhasúdinla. Ndun ts'eke 'aw 'on 'un ooneh ait'oh-un, 'et 'uhóonla whe 'unt'oh.
8 ela fez o que pode; antecipou-se a ungir o meu corpo para a sepultura.
9 'Alha nohdusni ndi yun k'ut ndulcho whe ndi khuni unzoo-i nudútikat, ndun ts'eke ndet 'uhoonla-un, 'et hukw'u naootitnuk 'et whe dune yunatilnih.”
9 Em verdade vos digo que, em todo o mundo, onde quer que for pregado o evangelho, também o que ela fez será contado para memória sua.
10 Whunizyane 'on 'at nane yugha hodul'ehne, 'ilhoghun Judas Iscariot huyúlhni-un, 'en Lizwif bulubret bumoodih buts'ú whinya Sizi butl'aítilhtelh ha.
10 Então Judas Iscariotes, um dos doze, foi ter com os principais sacerdotes para lhes entregar Jesus.
11 Dája 'ubúlhni-un huhóont'i' 'ink'ez sooneya hits'óozi. 'Et Judas Sizi ye 'óotakulh-un, 'et hukwa itís'en.
11 Ouvindo-o eles, alegraram-se, e prometeram dar-lhe dinheiro. E buscava como o entregaria em ocasião oportuna.
12 'Et 'udechoo dzin lhes lhuntíldoh-i nahut'úlh-un, 'et dzin 'usbaiyaz na'hitit'ulh-i naihizulghih, ndi 'usbaiyaz Lizwifne butus lhuséya-un huba 'unt'oh. 'Et Sizi yugha hodul'ehne 'uhuyúlhni, “Nts'e netalh'alh ndi natant'ulh-i, 'i mba lházdutileh?”
12 Ora, no primeiro dia dos pães ázimos, quando imolavam a páscoa, disseram-lhe seus discípulos: Aonde queres que vamos fazer os preparativos para comeres a páscoa?
13 'Et Sizi nane, 'enne whébalh'a' 'ink'ez 'ubúlhni, “Jerusalem ts'e ah'us 'ink'ez dune too na'á-un, 'en la nohdudóya'. Nts'e la yoh ts'ú tizya ts'e whuz bun tooh'as,
13 Enviou, pois, dois dos seus discípulos, e disse-lhes: Ide à cidade, e vos sairá ao encontro um homem levando um cântaro de água; seguí-o;
14 'ink'ez yoh ooch'e'-un nja dúdohni', ‘Dune hodulh'éh-un nja dutni ndet la sgha hodul'ehne bulh butus lhuséya-un huwa na'uztit'úlh-un yoh negho tálh'alh eh?’
14 e, onde ele entrar, dizei ao dono da casa: O Mestre manda perguntar: Onde está o meu aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
15 'Et la dohyoh hooncha-un lháoodint'oh-un whunóhnoolhtun, 'et la naztit'úlh-i lhadóohleh.”
15 E ele vos mostrará um grande cenáculo mobiliado e pronto; aí fazei-nos os preparativos.
16 'Et 'awet yugha hodul'ehne Jerusalem ts'e whehán'az 'ink'ez Sizi soo daja ubulhni-un ts'iyawh whuz un'a nahoohóon'ai 'ink'ez butus luséya-un wheni lhahodinla.
16 Partindo, pois, os discípulos, foram à cidade, onde acharam tudo como ele lhes dissera, e prepararam a páscoa.
17 'Et hulhgha 'awet Sizi whunizyane 'on 'at nane te whusahándil.
17 Ao anoitecer chegou ele com os doze.
18 'Et na'hut'alh whe Sizi 'ubúlhni, “'Et njan dunóhdusni 'ilhoghun nohtoh sulh ná'ut'alh-un, 'en se'óotakulh.”
18 E, quando estavam reclinados à mesa e comiam, disse Jesus: Em verdade vos digo que um de vós, que comigo come, há de trair-me.
19 'Et yugha hodul'ehne budzi únduda whe 'ilhoghun hinli whe huyoodulhkut, “Si eh 'usudíni,” huyúlhni. 'Et 'uyoon cha ndutni, “Si eh 'usudíni?”
19 Ao que eles começaram a entristecer-se e a perguntar-lhe um após outro: Porventura sou eu?
20 'Et Sizi 'ubúlhni, “'Et whunizyane 'on 'at nane njan netoh mbe la dules sulh tunayuz'ai-un, 'en 'utinelh.
20 Respondeu-lhes: É um dos doze, que mete comigo a mão no prato.
21 Ndi Yak'usda ooghuni 'uk'unusgúz-i 'et ndutni, ‘Yinka dune ye', 'en datítsa. 'Et ndun ye 'ónket-un, dalcho-i be ooba wheóonujut tileh.’ Ndun dune 'aw lhuhóolel de, 'et da' 'on nus soo' hot'e' oole'.”
21 Pois o Filho do homem vai, conforme está escrito a seu respeito; mas ai daquele por quem o Filho do homem é traído! bom seria para esse homem se não houvera nascido.
22 'Et na'hut'alh whe Sizi lhes yílhchoot yuba tenadidli 'ink'ez lhts'edanyuz. 'Et yugha hodul'ehne bugha íninla 'ink'ez 'ubúlhni, “Ndi ulhchoot, 'ink'ez ah'álh. Ndi syust'e 'unt'oh.”
22 Enquanto comiam, Jesus tomou pão e, abençoando-o, o partiu e deu-lho, dizendo: Tomai; isto é o meu corpo.
23 'Et lubot yílhchoot, 'ink'ez duBá “Músi,” yúlhni. Butl'ayánkai 'ink'ez ts'iyawh huyitnai'.
23 E tomando um cálice, rendeu graças e deu-lho; e todos beberam dele.
24 'Ink'ez 'ubúlhni, “Ndi 'i suzkai' 'unt'oh. Lhane buba nadútilt'ih 'ink'ez 'i gha 'andit nohts'u nahizúsya.
24 E disse-lhes: Isto é o meu sangue, o sangue do pacto, que por muitos é derramado.
25 'Et nohdúsni, ndi ts'ekoo too' 'aw doo cha za oosnai' ait'oh 'ink'ez ndet dzin 'uyoo 'andidi-i ts'ekoo too' tisnelh de, ndet la ts'iyanne Yak'usda ook'úne' hutit'en 'et whuts'un.”
25 Em verdade vos digo que não beberei mais do fruto da videira, até aquele dia em que o beber, novo, no reino de Deus.
26 'Et Yak'usda ooyun be híjun 'ink'ez ndo shus k'uz Olive be hóodzi whuz whehándil.
26 E, tendo cantado um hino, saíram para o Monte das Oliveiras.
27 'Ink'ez Sizi 'ubúlhni, “'Andit 'ulhdzis nohni ts'iyawh skayátilhleh, 'ink'ez ninta tilhwus, ndi Yak'usda ooghuni ndutni,
27 Disse-lhes então Jesus: Todos vós vos escandalizareis; porque escrito está: Ferirei o pastor, e as ovelhas se dispersarão.
28 'Et dunadusja hukw'elh'az de, 'et yun k'ut Galilee ts'e nohtso tisyalh.”
28 Todavia, depois que eu ressurgir, irei adiante de vós para a Galiléia.
29 Peter 'uyúlhni, “Ts'iyanne nkayá tileh, 'et hoonts'i 'aw si íloh!”
29 Ao que Pedro lhe disse: Ainda que todos se escandalizem, nunca, porém, eu.
30 'Et Sizi 'uyúlhni, “Peter, njan whunaoolnih, 'andit 'ulhdzis lugok dune nat 'udutinelh whutso, tat 'et ‘t'esunuzínzun’ dutanelh.”
30 Replicou-lhe Jesus: Em verdade te digo que hoje, nesta noite, antes que o galo cante duas vezes, três vezes tu me negarás.
31 'Et Peter soo khuni ulhtus-i be ndutni, “Nyulh datísah 'et hoonts'i 'aw t'enyunuzúszun doosní' ait'oh.” 'Onghunne yugha hodul'ehne cha ts'iyawh whuz un'a nduhútni.
31 Mas ele repetia com veemência: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de modo nenhum te negarei. Assim também diziam todos.
32 'Et la 'ilhoghun haníyeh k'et Gethsemane huwhútni ts'e whehándil 'ink'ez Sizi yugha hodul'ehne 'ubúlhni, “Njan dulhts'i. Si n'un tenadutisdli.”
32 Então chegaram a um lugar chamado Getsêmani, e disse Jesus a seus discípulos: Sentai-vos aqui, enquanto eu oro.
33 'Et Peter James 'ink'ez John te 'on 'un bubulh when'az. 'Et 'awet ts'odi be tewhéndunilne
33 E levou consigo a Pedro, a Tiago e a João, e começou a ter pavor e a angustiar-se;
34 'ink'ez 'ubulhni, “Szul tube ts'odi suli' k'et 'awet datisah le'ust'oh. Nja dúlhts'i 'ink'ez howahli.”
34 e disse-lhes: A minha alma está triste até a morte; ficai aqui e vigiai.
35 'Et 'on 'unyaz whenya 'ink'ez nachánitno. 'Et tenadudli whe ndutni, “'UBá njan whusawhútilts'ulh-un, whuz un'a 'unt'oh de, 'et whute senghóltsit.
35 E adiantando-se um pouco, prostrou-se em terra; e orava para que, se fosse possível, passasse dele aquela hora.
36 'UBá, nyun za ts'iyantsuk nk'úne' whut'en. Ndi dzoh nutiszut-un sba hooloh nahoolhtsi, 'et hoonts'i si hukwa' nuszun íloh, nyun hukwa' ninzun hukw'un'a 'et 'uhóneh.”
36 E dizia: Aba, Pai, tudo te é possível; afasta de mim este cálice; todavia não seja o que eu quero, mas o que tu queres.
37 'Et nyoonne tane yugha hodul'ehne nahunistez whe bughu nanja 'ink'ez Peter 'ulhni, “Simon nanínti whe 'int'oh. 'Aw eh 'atsulyaz honih ait'oh?”
37 Voltando, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Simão, dormes? não pudeste vigiar uma hora?
38 'Ink'ez 'úbulhni, “Howahli tank'us-un tiht'i whuch'a tenadoohdli. Nohyughi be tihzoo' hukwa' nahzun, 'et hoonts'i nohyust'e tetsun whe 'unt'oh.”
38 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
39 'Et doo cha 'on 'un whenaja 'ink'ez whutso da' tenadidli whuz un'a za tenadudli.
39 Retirou-se de novo e orou, dizendo as mesmas palavras.
40 Doo cha za yugha hodul'ehne nahunistez whe bughu nanja 'aw huhoonih ait'oh 'ink'ez 'aw whé' hidoni' hooyoh.
40 E voltando outra vez, achou-os dormindo, porque seus olhos estavam carregados; e não sabiam o que lhe responder.
41 Whulh tat-un bughu nanja 'et 'ubúlhni, “Whute sahtez 'ink'ez nalhyis. 'Awet whusahóolts'ut, soo cho whunulh'en, yinka dune ye', 'en dune ntsi'ne butl'ahítilhtelh.
41 Ao voltar pela terceira vez, disse-lhes: Dormi agora e descansai.-Basta; é chegada a hora. Eis que o Filho do homem está sendo entregue nas mãos dos pecadores.
42 Dunadahdilh uztoodilh, nulh'en ndun dune se'óotakulh-un, 'awet 'oh whuya uyalh.”
42 Levantai-vos, vamo-nos; eis que é chegado aquele que me trai.
43 'Et 'awhuz Sizi yalhduk whe Judas 'en whusaínya. Ndun Judas 'en whunizyane 'on 'at nane whel'a'ne, 'ilhoghun-un 'unt'oh. Dzoh sa' inle' Lizwif lubret bumoodihne, Moses be 'udustl'us 'uk'ununáguzne cha, 'ink'ez dune tso whudilhdzulhne cha, 'uda' buts'ú nuséya, 'ink'ez Sizi ye búts'e'onket. 'Enne Judas buts'ó whenáhiyalh'a', 'ink'ez dune lhane yulh údulh saluzti cha 'ink'ez tut'oh cha hilelh whe whusahándil.
43 E logo, enquanto ele ainda falava, chegou Judas, um dos doze, e com ele uma multidão com espadas e varapaus, vinda da parte dos principais sacerdotes, dos escribas e dos anciãos.
44 Hídulh whe Judas 'ubúlhni, “Ilhoghun dune oonimbus k'ut nadists'ooz-un, 'en oohgooh 'ink'ez oogha 'óohli whe tóolhtelh.”
44 Ora, o que o traía lhes havia dado um sinal, dizendo: Aquele que eu beijar, esse é; prendei-o e levai-o com segurança.
45 'Et huwa Judas Sizi yughu ninya ibulh 'uyúlhni, “Hadih, Rabbi,” 'ink'ez naidits'ooz.
45 E, logo que chegou, aproximando-se de Jesus, disse: Rabi! E o beijou.
46 'Et 'awet Sizi huyílhchoot 'ink'ez duts'o cho huyoontun.
46 Ao que eles lhes lançaram as mãos, e o prenderam.
47 'Et hoonts'i 'ilhoghun Sizi zih usyin-un saluzti hayálhtsus 'ink'ez Lizwif lubret 'uk'énus dízti'-un be 'ulhna-un yudzo k'uz haílht'o.
47 Mas um dos que ali estavam, puxando da espada, feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe uma orelha.
48 'Et Sizi yatilhduk 'ink'ez 'ubúlhni, “'Et di ha saluzti cha 'ink'ez tut'oh cha nuhle 'ink'ez 'undunust'ih hukw'un'a skatíhdil?
48 Disse-lhes Jesus: Saístes com espadas e varapaus para me prender, como a um salteador?
49 Dzin totsuk nohbulh 'úst'oh 'ink'ez lugliz whucho whunohodus'eh, 'et di ha 'oh da' sulhúlhchulh inle'. 'Et hoonts'i Yak'usda ooghuni dája ni whuz un'a 'ohóneh huba' hoont'oh.”
49 Todos os dias estava convosco no templo, a ensinar, e não me prendestes; mas isto é para que se cumpram as Escrituras.
50 'Et ts'iyawh yugha hodul'ehne hich'a sudil 'ink'ez nintahulghaz.
50 Nisto, todos o deixaram e fugiram.
51 'Ilhoghun chilh naih ts'ut'an-i za khaóosduz, 'en Sizi uniyalh. Ndun chilh 'en 'uyoonne chilke huyílhchoot.
51 Ora, seguia-o certo jovem envolto em um lençol sobre o corpo nu; e o agarraram.
52 'Ust'et bula k'éhalgai whe naih za bula k'eyáno.
52 Mas ele, largando o lençol, fugiu despido.
53 'Et Sizi huyílhchoot 'ink'ez Lizwif lubret 'uk'enus dízti'-un ooyoh ts'e whehúyalhti. 'Et Lizwif lubret bumoodihne, dune tso whudilhdzulhne cha, Moses be 'udustl'us 'uk'ununáguzne cha 'ilhuhozdil.
53 Levaram Jesus ao sumo sacerdote, e ajuntaram-se todos os principais sacerdotes, os anciãos e os escribas.
54 Peter yoo niz de bubuniyalh. Lizwif lubret 'uk'enus dízti'-un ooyoh 'et whuna'nistl'óo-un whuz bughu danínya. 'Et howunline buzih natl'adida' 'ink'ez naldzilh.
54 E Pedro o seguiu de longe até dentro do pátio do sumo sacerdote, e estava sentado com os guardas, aquentando-se ao fogo.
55 Lizwif lubret bumoodihne 'ink'ez nahíyilhne cha 'enne bubut Sizi néhinilhti hukwá hituzilhghelh-un highu nahó'alh hukwa' hut'en, dune yuch'az yaoolhdukne nahólhtelh hukwa' hut'en, 'et hoonts'i 'aw 'ilhoghun nalhihilhtel.
55 Os principais sacerdotes testemunho contra Jesus para o matar, e não o achavam.
56 Lhane dune huwhuts'it whe hich'az yálhduk, 'et hoonts'i ts'iyawh lhelhts'un un'a 'uhutni.
56 Porque contra ele muitos depunham falsamente, mas os testemunhos não concordavam.
57 Whulohne dune dodindil 'ink'ez Sizi hiba whuts'it whe njan duhútni,
57 Levantaram-se por fim alguns que depunham falsamente contra ele, dizendo:
58 “Njan dutni whe nenalh 'útni, ‘Njan lugliz whucho dune 'uhóonla-un, 'et nanaóoduntisyus. 'Et hukw'elh'az tat dzin inle' de, 'aw dune whut'álhanal whe 'udun na'whutisdlelh.’”
58 Nós o ouvimos dizer: Eu destruirei este santuário, construído por mãos de homens, e em três dias edificarei outro, não feito por mãos de homens.
59 'Et hoonts'i 'aw ts'ih'un lhgha 'úhudootni' aít'oh.
59 E nem assim concordava o seu testemunho.
60 'Et lizwif bulubret 'uk'enus dízti'-un butoh dudinya 'ink'ez Sizi 'ulhni, “Ndun dune nch'az yáhulhduk daja datanelh?”
60 Levantou-se então o sumo sacerdote no meio e perguntou a Jesus: Não respondes coisa alguma? Que é que estes depõem conta ti?
61 'Et hoonts'i Sizi t'edusni 'ink'ez 'aw yalhtílhdih. 'Et doo cha za lubret yoodulhkut, “Nyun eh Christ 'int'oh? Yak'usda dízti'-un ooYe' inli?”
61 Ele, porém, permaneceu calado, e nada respondeu. Tornou o sumo sacerdote a interrogá-lo, perguntando-lhe: És tu o Cristo, o Filho do Deus bendito?
62 Sizi uyúlhni, “A, 'en 'ust'oh, 'ink'ez nohni ts'iyawh si, yinka dune ye', huyuntilh'elh Yak'usda ooghu nailhni ts'unk'us usda whe ndus de kw'us toh hanátidalh.”
62 Respondeu Jesus: Eu o sou; e vereis o Filho do homem assentado à direita do Poder e vindo com as nuvens do céu.
63 'Et nyoon lubret tube hunílch'e k'et dunaih lhts'e yalhch'ul 'ink'ez nja dutni, “'Aw 'on 'un 'uyoonne ts'oodolhkut aít'oh.
63 Então o sumo sacerdote, rasgando as suas vestes, disse: Para que precisamos ainda de testemunhas?
64 Ndi ooghuni Yak'usda yech'az yálhduk-i dahts'o! Nohba dáhoont'oh?” 'Et ts'iyawh úhutni, “Daóotsah huba' 'unt'oh.”
64 Acabais de ouvir a blasfêmia; que vos parece? E todos o condenaram como réu de morte.
65 'Et whulohne highá whenduninzo, hinak'ená'uzguz 'ink'ez huyoonukat cha' huyulh'en 'ink'ez, “Mbe nyunízkuk?” huyúlhni. 'Et nyoonne dune ghunline huyílhchoot 'ink'ez 'enne cha huyoonankat.
65 E alguns começaram a cuspir nele, e a cobrir-lhe o rosto, e a dar-lhe socos, e a dizer-lhe: Profetiza. E os guardas receberam-no a bofetadas.
66 'Et 'awhuz Peter 'on yo nanistl'oo bet 'ut'en whe Lizwif bulubret 'uk'enus dízti'-un ts'ekeyaz yuba 'ut'en-un, 'oh whuya uyalh.
66 Ora, estando Pedro em baixo, no átrio, chegou uma das criadas do sumo sacerdote
67 Peter naldzilh yutilh'en 'ink'ez 'uyúlhni, “Nyun cha Sizi Nazareth whut'en-un bulh 'ínt'en inle'.”
67 e, vendo a Pedro, que se estava aquentando, encarou-o e disse: Tu também estavas com o nazareno, esse Jesus.
68 'Et Peter 'utni, “Tilah, ndet 'uwhudíni 'aw t'éoonuzúszun,” 'ink'ez 'az whenya. Soo 'et 'ahoh lugok dune 'udíja.
68 Mas ele o negou, dizendo: Não sei nem compreendo o que dizes. E saiu para o alpendre.
69 'Et ts'ekeyaz cha za nyo 'et yan'en nyoonne 'oh nudilhyanne cha za 'ubúlhni, “Nyoon 'en cha 'ilhoghun 'unt'oh.”
69 E a criada, vendo-o, começou de novo a dizer aos que ali estavam: Esse é um deles.
70 'Et hoonts'i Peter cha za, “'Awundooh!” ni. 'Et 'atsulyaz inle' nyoonne 'oh nudilhyanne cha za Peter 'et duhúyulhni, “'Alha nyun cha 'ilhoghun 'int'oh. Nyun cha Galilee hoont'en whe 'int'oh whuz un'a yailhduk 'et huwa.”
70 Mas ele o negou outra vez. E pouco depois os que ali estavam disseram novamente a Pedro: Certamente tu és um deles; pois és também galileu.
71 'Et Peter 'utni, “Ndughi nalh, 'alha' dusni whe' dusni, ndun dune 'udáhni-un, 'aw t'enuzuszun!”
71 Ele, porém, começou a praguejar e a jurar: Não conheço esse homem de quem falais.
72 'Et lugok dune whulh nat 'udija. 'Et Peter Sizi dája yulhni la whunalni, “Lugok dune nat 'udutinelh whutso 'et tat t'esunuzínzun dutanelh.” 'Et huwu nuni nuzut 'ink'ez intse.
72 Nesse instante o galo cantou pela segunda vez. E Pedro lembrou-se da palavra que lhe dissera Jesus: Antes que o galo cante duas vezes, três vezes me negarás. E caindo em si, começou a chorar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.