João 8
Ɨ nyúucarij tɨ jájcua tɨ aꞌɨj́na áꞌxaj ɨ Tavástaraꞌ ɨ Jesús tɨ Cɨríistuꞌ pueꞌeen ajta Salmos (COK) vs NAA
1 Ajta ɨ Jesús aꞌáa pu joꞌmej joꞌtɨj jɨríj joꞌtacáꞌaj tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Aseitúunajrimi,
1 Jesus, no entanto, foi para o monte das Oliveiras.
2 yaa ariáꞌpuaꞌaj, tɨꞌɨj oochán eereꞌnyáaj ɨ xɨcáj, ajtáhuaꞌaj pu utyájrupij u tyeyúuj tzajtaꞌ. Majta jeꞌen ɨ tyeɨ́tyee ajtyáxɨɨriacaꞌ jimi, aj puꞌij ooyíxɨj tɨꞌquij huatyóochej tɨ tyihuóꞌmuaꞌtyej.
2 De madrugada, voltou novamente para o templo, e todo o povo se reuniu em volta dele; e Jesus, assentado, os ensinava.
3 Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyihuáꞌmuaꞌtyej ɨ yuꞌxarij jitze ɨ maj jɨn tyíꞌijta, majta ɨ fariseos, aꞌɨ́ɨ mu íitaj ajeꞌréꞌnyijtye, ɨ maj aꞌyan tyeetyéeviꞌ tɨꞌɨj ooj juxánaꞌcɨriaꞌcaj séej jamuán ɨ tyáataj. Aꞌáa mu mij jéꞌtaꞌ yoꞌtáraj joꞌmaj jaꞌtyúusɨɨriaꞌcaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee,
3 Então os escribas e fariseus trouxeram à presença dele uma mulher surpreendida em adultério e, fazendo-a ficar em pé no meio de todos,
4 matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús tɨjɨn:
4 disseram a Jesus: — Mestre, esta mulher foi surpreendida em flagrante adultério.
5 Ajta aꞌɨ́jna ɨ Moisés aꞌyaa pu tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ ɨ yuꞌxarij jitze tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ tyaj tyetyéj jɨn jaatyátoꞌsixɨꞌɨn tyej tyij jaajéꞌcaj, aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj íitaj tɨ aꞌyan rɨjcaj. ¿Arí muáaj jiꞌnye petyíꞌxaj?
5 Na Lei, Moisés nos ordenou que tais mulheres sejam apedrejadas. E o senhor, o que tem a dizer?
6 Aꞌyaa mu aꞌɨ́ɨmaj tyaataꞌíhuoꞌriꞌ mej mij aꞌɨ́jcɨ jɨn jaꞌantyimuéꞌtɨn, tɨꞌɨj huatáɨꞌriitarej maj tyiꞌtɨ́j jitzán ujpuáꞌrityeꞌen. Ajta ɨ Jesús aꞌɨ́ɨ pu ecóotutacaꞌ, tɨꞌquij huatyóochej tɨ juxɨtyéj jɨn tyoꞌyúꞌxaj a chóotaꞌ.
6 Eles diziam isso tentando-o, para terem de que o acusar. Mas Jesus, inclinando-se, escrevia na terra com o dedo.
7 Majta móocheꞌ aꞌyan tyéꞌihuoꞌracaꞌaj, aj puꞌij ɨ Jesús huatyéechaxɨj tɨꞌquij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
7 Como eles insistiam na pergunta, Jesus se levantou e lhes disse:
8 Aj puꞌij ajtáhuaꞌaj ecóotutacaꞌ ajta tyeꞌej yúꞌxajraa a chóotaꞌ.
8 E, inclinando-se novamente, continuou a escrever no chão.
9 Matɨꞌɨj aꞌyan tyáanamuajriꞌ jeꞌej tɨ ɨ Jesús tyuꞌtaxájtacaꞌ, aj mu mij joꞌcɨ́xɨj sɨ́ɨj ajta sɨ́ɨj, anaquéej mu aꞌɨ́ɨmaj joꞌcɨ́j ɨ maj jéetzeꞌ huásij. Tɨꞌɨj ɨ Jesús jusɨ́ɨj naꞌquij aꞌáa joꞌtyáꞌɨtzee aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ íitaj tɨ aꞌáa joꞌtácatyii,
9 Mas eles, ouvindo essa resposta, foram saindo um por um, a começar pelos mais velhos até os últimos, ficando só Jesus e a mulher em pé diante dele.
10 aj puꞌij Jesús huatyéechaxɨj ajta aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
10 Levantando-se, Jesus perguntou a ela:
11 Aj puꞌij ɨ íitɨꞌ aꞌyan tyuꞌtanyúj tɨjɨn:
11 Ela respondeu: — Ninguém, Senhor! Então Jesus disse:
12 Aj puꞌij ɨ Jesús ajtáhuaꞌaj aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj ɨ tyeɨ́tyee tɨjɨn:
12 De novo, Jesus lhes falou, dizendo:
13 Matɨꞌɨj mij ɨ fariseos aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
13 Então os fariseus lhe disseram: — Você dá testemunho de si mesmo. O testemunho que você dá não é verdadeiro.
14 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
14 Jesus respondeu:
15 Aꞌyaa xu muaꞌaj tyihuáꞌxɨjtyeꞌ jeꞌej siaj jujɨ́ɨmuaꞌaj tyéejtyoovej. Nyajta nyáaj, canu aꞌtɨ́j jaꞌxɨjtyeꞌ,
15 Vocês julgam segundo a carne; eu não julgo ninguém.
16 ajta tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j noꞌxɨ́jtyej, aꞌɨ́j nu jɨn jaꞌxɨjtyeꞌen ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, jiꞌnye canu nyasɨ́ɨj jeꞌej tyéejtyoj, sulu aꞌɨ́ɨ pu ɨ nyavástaraꞌ ɨ tɨ unyojoꞌtaꞌítyacaꞌ huáꞌxɨjtyeꞌen.
16 E, se eu julgo, o meu juízo é verdadeiro, porque não sou só eu que julgo, mas eu e o Pai, que me enviou.
17 Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ nyúucarij ɨ siaj jɨn tyíꞌijta tɨ aꞌájna tyíꞌhuɨɨreꞌ tɨpuaꞌaj mahuaꞌpuaj tyiꞌtɨ́j muaataxáj.
17 Também na Lei de vocês está escrito que o testemunho de duas pessoas é verdadeiro.
18 Nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj nyasɨ́ɨj tyényaxajtaj, ajta ɨ sɨ́ɨj tɨ aꞌyan tyiꞌnyetyáxajta, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyavástaraꞌ ɨ tɨ unyojoꞌtaꞌítyacaꞌ.
18 Eu dou testemunho de mim mesmo, e o Pai, que me enviou, também dá testemunho de mim.
19 Aj mu mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
19 Então eles lhe perguntaram: — Onde está o seu Pai? Jesus respondeu:
20 Aꞌyaa pu ɨ Jesús tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨꞌɨj ooj tyihuaꞌmuaꞌtyáacaj u tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌájna véjriꞌ joꞌmaj yáꞌsɨꞌrii ɨ túmii. Ajta capu aꞌtɨ́j jaatyéeviꞌ, jiꞌnye capu eexúj atyojoꞌréꞌnyajcaꞌaj aꞌtzáaj tɨ aꞌyan tyaꞌtácatyiij jimi.
20 Jesus proferiu essas palavras perto da caixa de ofertas, quando ensinava no templo. Ninguém o prendeu, porque ainda não havia chegado a sua hora.
21 Ajtáhuaꞌaj pu ɨ Jesús aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
21 Outra vez Jesus lhes falou, dizendo:
22 Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan mu aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:
22 Então os judeus diziam: — Será que ele tem a intenção de se suicidar? Porque diz: “Para onde eu vou vocês não podem ir.”
23 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
23 Jesus lhes disse:
24 Aꞌɨ́j nu jɨn aꞌyan tyajamuaatéꞌexaa siaj aꞌɨ́jna jɨn cuiꞌnyij ɨ siaj jɨn ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, jiꞌnye tɨpuaꞌaj sequee tyáꞌtzaahuatyeꞌej nyaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Dios tɨ uyoꞌtaꞌítyacaꞌ, aꞌɨ́j xu jɨn cuiꞌnyij ɨ siaj jɨn huóoxanaꞌcɨrej.
24 Por isso, eu lhes disse que vocês morrerão em seus pecados. Porque, se não crerem que
25 Aj mu mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:
25 Então lhe perguntaram: — Quem é você? Jesus respondeu:
26 Jéehua nu jaꞌmua jitze maꞌcan tyuꞌtaxájtaj nyajta jéehua jamuaꞌxɨjtyeꞌen, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ nyojoꞌtaꞌítyacaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn tyíꞌxaj, ajta aꞌɨ́jna ɨ nyej nyáaj huáꞌixaatyeꞌ ɨ maj yan japuan séejreꞌ ɨ cháanacaj japua, aꞌɨ́ɨ puꞌuj tánaꞌaj puéꞌeen ɨ nyaj jáanamuajriꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tɨ unyojoꞌtaꞌítyacaꞌ.
26 Muitas coisas tenho para falar e julgar a respeito de vocês. Porém aquele que me enviou é verdadeiro, de modo que as coisas que dele ouvi, essas digo ao mundo.
27 Majta aꞌɨ́ɨmaj camu yoꞌitéej muáꞌraa tɨ aꞌɨ́j jitze maꞌcan tyihuáꞌixaatyaꞌcaꞌaj ɨ juvástaraꞌ.
27 Eles não entenderam que Jesus lhes falava do Pai.
28 Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
28 Então Jesus disse:
29 Jiꞌnye aꞌɨ́jna ɨ tɨ unyojoꞌtaꞌítyacaꞌ aꞌɨ́ɨ pu nyaj jamuán yésejreꞌ, capu ɨ nyavástaraꞌ aꞌnáj juséentacan yanúurɨej, jiꞌnye aꞌnáj tɨnaꞌaj nu aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ aꞌɨ́j tyaꞌráanajchi.
29 E aquele que me enviou está comigo, não me deixou só, porque eu faço sempre o que lhe agrada.
30 Tɨꞌɨj ɨ Jesús aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ, mueꞌtɨ́j mu jimi tyáꞌantzaahuaj.
30 Quando Jesus disse isto, muitos creram nele.
31 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan ɨ maj jimi tyáꞌantzaahuaj tɨjɨn:
31 Então Jesus disse aos judeus que haviam crido nele:
32 muaꞌaj xu jamuaꞌreeren ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, aꞌɨ́j xu jɨn juxáahuaj mahuacɨ́ꞌcaꞌaj xáꞌjuꞌun.
32 conhecerão a verdade, e a verdade os libertará.
33 Matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
33 Eles responderam: — Somos descendência de Abraão e jamais fomos escravos de ninguém. Como você pode dizer que seremos livres?
34 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
34 Jesus respondeu:
35 Aꞌɨ́jna ɨ tɨ caꞌnyéjrij jɨn tyíꞌmuarɨeꞌ capu jusén jɨn huatyáꞌɨtzeereꞌej ɨ tɨ jimi tyíꞌmuarɨeꞌ, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ yójraꞌ puéꞌeen, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌ jamuán huatyáꞌɨtzeereꞌej ɨ jutyéɨtyeristyamuaꞌ jimi jusén jɨmeꞌ.
35 O escravo não fica sempre na casa; o filho, sim, fica para sempre.
36 Aꞌɨ́j pu jɨn tɨpuaꞌaj ɨ yójraꞌ ɨ Dios jamuiꞌráatoonyij siaj sij juxáahuaj huacɨ́ꞌcaꞌaj, aꞌyaa xu juxáahuaj tyityaacɨ́ꞌcaꞌaj xáꞌjuꞌun.
36 Se, pois, o Filho os libertar, vocês serão verdadeiramente livres.
37 Nyáaj nu jamuaꞌreej siaj Abraham jitze eerámaꞌcan, siajta aꞌyan tyáꞌxɨeꞌveꞌ siaj naajéꞌcaj, jiꞌnye caxu náꞌtzaahuatyeꞌ jeꞌej nyaj tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ.
37 Bem sei que vocês são descendência de Abraão; no entanto, estão querendo me matar, porque a minha palavra não está em vocês.
38 Aꞌɨ́j nu nyáaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ jeꞌej tɨ ɨ nyavástaraꞌ tyinaamuáꞌtyej, aꞌyaa xu sij siajta muaꞌaj huárɨnyij jeꞌej siaj tyáanamuajriꞌ ɨ juvástaraꞌ jimi.
38 Eu falo das coisas que vi junto de meu Pai; vocês, porém, fazem o que ouviram do pai de vocês.
39 Matɨꞌɨj mij aꞌyan tyityaatanyúj tɨjɨn:
39 Então lhe disseram: — Nosso pai é Abraão. Mas Jesus respondeu:
40 Aꞌyaa puꞌij, tyij nyajta nyeríj jamuáaꞌixaa ɨ tɨ aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, ɨ Dios tɨ naamuáꞌtyej, muaꞌaj xu sij jaxɨeꞌveꞌ siaj naajéꞌcaj. Ajta ɨ Abraham capu aꞌnáj aꞌyan huarɨ́j.
40 Mas agora vocês estão querendo me matar, a mim que lhes falei a verdade que ouvi de Deus; Abraão não fez isso.
41 Muaꞌaj xu sij aꞌyan chaꞌtaj sianaꞌaj rɨcɨj tɨꞌɨj ɨ jaꞌmuavástaraꞌ.
41 Vocês fazem as obras do pai de vocês. Eles responderam: — Nós não somos filhos ilegítimos. Temos um pai, que é Deus.
42 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
42 Jesus disse:
43 ¿Jiꞌnye tɨꞌij quee jaꞌmuaꞌɨꞌriityeꞌ siaj yoꞌitéej xáꞌraꞌnyij ɨ nyaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ? Caxu nyojoꞌitej, jiꞌnye caxu janamuaj ɨ nyúucarij nyaj jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ.
43 Por que vocês não compreendem a minha linguagem? É porque vocês são incapazes de ouvir a minha palavra.
44 Aꞌɨ́ɨ pu muaꞌajmaj jaꞌmuatáataj ɨ tyiyáaruꞌ, muaꞌaj xu aꞌɨ́j jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa xu sij rɨcɨj jeꞌej tɨ aꞌɨ́ɨn tyáꞌxɨeꞌveꞌ. Aꞌɨ́ɨ pu ɨ tyiyáaruꞌ tyíꞌtyacuiꞌcaa tɨꞌɨj naꞌaj jájcuaj ɨmuáj. Capu aꞌɨ́jna jitze séejreꞌ ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, aꞌɨ́j pu jɨn hueꞌtzij tyíꞌxaj. Tɨꞌɨjta tyíꞌhueꞌtaj, aꞌyaa pu tyaataxájta cuxáa aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna, jiꞌnye huápuɨꞌɨj pu tyíꞌhueꞌtacaa, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ huaꞌ táataj ɨ maj tyíꞌhueꞌtacaa.
44 Vocês são do diabo, que é o pai de vocês, e querem satisfazer os desejos dele. Ele foi assassino desde o princípio e jamais se firmou na verdade, porque nele não há verdade. Quando ele profere mentira, fala do que lhe é próprio, porque é mentiroso e pai da mentira.
45 Nyajta nyáaj aꞌɨ́j nu jáꞌmuaꞌixaatyeꞌ ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, aꞌɨ́j xu jɨn muaꞌaj quee náꞌtzaahuatyeꞌ.
45 Mas, porque eu digo a verdade, vocês não creem em mim.
46 ¿Aꞌtanyíj muaꞌajmaj tɨ jitze ajtyámaꞌcan huatóocɨꞌpuaj tɨ naatéꞌexaatyeꞌ tyiꞌtɨ́j nyaj jɨn áꞌɨtzeereꞌ? Ajta tɨpuaꞌaj aꞌɨ́j nyajaꞌmuaꞌixaatyeꞌ ɨ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ, ¿jiꞌnye een jɨmeꞌ sequée náꞌtzaahuatyeꞌ?
46 Quem de vocês me convence de pecado? Se digo a verdade, por que não creem em mim?
47 Aꞌɨ́jna ɨ tɨ Dios jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu janamuaj jeꞌej tɨ Dios tyíꞌxaj, siajta muaꞌaj caxu ɨ Dios jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́j xu jɨn quee janamuajracuj ɨ nyúucariaꞌraꞌ.
47 Quem é de Deus ouve as palavras de Deus; por isso, vocês não me ouvem, porque não são de Deus.
48 Aj mu mij aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
48 Os judeus disseram a Jesus: — Será que não temos razão em dizer que você é samaritano e tem demônio?
49 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
49 Jesus respondeu:
50 Canu nyáaj jahuoo nyej nyij nyasɨ́ɨj tyámuaꞌ tyuꞌtányaxaj, sulu sɨ́ɨj pu aꞌyan tyáꞌhuoo, aꞌɨ́ɨ puꞌij aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨn tyihuáꞌxɨjtyeꞌ.
50 Eu não procuro a minha própria glória; há quem a busque e julgue.
51 Aꞌyaa nu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ tzáahuatyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ tɨjɨn aꞌɨ́jna ɨ tyáꞌtzaahuatyeꞌ jeꞌej nyaj tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ, capu aꞌnáj muɨꞌnyij.
51 Em verdade, em verdade lhes digo que, se alguém guardar a minha palavra, não verá a morte eternamente.
52 Aꞌyaa mu mij tyityaatanyúj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan tɨjɨn:
52 Então os judeus disseram: — Agora estamos certos de que você tem demônio. Abraão morreu, e também os profetas, e você diz: “Se alguém guardar a minha palavra, não provará a morte eternamente.”
53 ¿Nyiquij muáaj jéetzeꞌ vaꞌcán jɨn petyiꞌtyéjvee quee ɨ tatáataj Abraham? Aꞌɨ́ɨ pu huamuɨ́ꞌ, majta ɨ maj Dios jitze maꞌcan tyíꞌxajtacaꞌaj, aꞌɨ́ɨ mu majta huácuij. ¿Jiꞌnye muáaj petyíꞌxaj aꞌtanyíj paj puéꞌeen?
53 Você não está querendo dizer que é maior do que Abraão, o nosso pai, que morreu? Também os profetas morreram. Quem você pensa que é?
54 Jesús pu aꞌyan pu tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
54 Jesus respondeu:
55 Siajta muaꞌaj caxu jamuaꞌtyej. Nyajta nyáaj nu xaa jamuaꞌtyej, ajta tɨpuaꞌaj aꞌyan nyetyuꞌtaxáj yee canu jamuaꞌtyej, aꞌyaa nu nyij tyíꞌhueꞌtan siatɨꞌɨj muaꞌaj. Ajta aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna nyej nyáaj jamuaꞌtyej, nyajta jaꞌtzaahuatyeꞌ ɨ nyúucariaꞌraꞌ.
55 Entretanto, vocês não o conhecem; eu, porém, o conheço. Se eu disser que não o conheço, serei como vocês: mentiroso; mas eu o conheço e guardo a sua palavra.
56 Aꞌɨ́jna ɨ Abraham ɨ tɨ jaꞌmuatáataj, aꞌɨ́ɨ pu huatóotyamuaꞌvej tɨꞌɨj jaaséej aꞌɨ́jcɨ xɨcáaraꞌ nyaj jitzán néijmiꞌi jɨn tyuꞌtaꞌíjtaj, aꞌɨ́ɨ pu jaaséej, ajta jéehua huápuɨꞌɨj huatóotyamuaꞌvej.
56 Abraão, o pai de vocês, alegrou-se por ver o meu dia; e ele viu esse dia e ficou alegre.
57 Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa mu tyaatéꞌexaa ɨ Jesús tɨjɨn:
57 Então os judeus lhe perguntaram: — Você não tem nem cinquenta anos e viu Abraão?
58 Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
58 Jesus respondeu:
59 Aj mu mij aꞌɨ́ɨmaj tyetyéj tyituꞌtuj mej mij jaatyátoꞌsixɨꞌɨn, ajta aꞌɨ́jna ɨ Jesús huatyóoꞌavaatacaꞌ, ajta jeꞌen iirájraa u tyeyúuj tzajtaꞌ.
59 Então pegaram pedras para atirar nele, mas Jesus se ocultou e saiu do templo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar João 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.