Atos 7

Ɨ nyúucarij tɨ jájcua tɨ aꞌɨj́na áꞌxaj ɨ Tavástaraꞌ ɨ Jesús tɨ Cɨríistuꞌ pueꞌeen ajta Salmos (COK) vs NTLH

Sair da comparação
NTLH Nova Tradução na Linguagem de Hoje 2000
1 Aj puꞌij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyíꞌijta u tyeyúuj tzajtaꞌ tɨjɨn:
1 O Grande Sacerdote perguntou a Estêvão: — O que essas pessoas estão dizendo é verdade?
2 Aj puꞌij aꞌyan tyuꞌtanyúj aꞌɨ́jna ɨ Esteban tɨjɨn:
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem! O
3 Aꞌyaa pu ɨ Dios tyaatéꞌexaa tɨjɨn: “Eerájraꞌ aꞌíjcɨ japua ɨ aꞌ chuéj, ajta muaꞌ tyéeɨtyeristyamuaꞌ, capáj huáꞌviꞌtɨj sulu micheꞌ aꞌyan eenyeꞌ, séej nu muaataséjratyeꞌej ɨ chuéj paj japuan séeriaꞌaj puáꞌmej, pataꞌaj aꞌáa jóꞌraꞌnyij.”
3 E Deus lhe disse: “Saia da sua terra e do meio dos seus parentes e vá para uma terra que eu lhe mostrarei.”
4 Aj puꞌij ɨ Abraham eerájraa aꞌájna a Caldea, tɨꞌquij aꞌáa joꞌyíxɨj a Harán. Aꞌtzúj aꞌtyéeviꞌcaj puꞌij téꞌej huamuɨ́ꞌ ɨ táatajraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, aj puꞌij Dios jaataꞌíj aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham tɨ eerájraꞌnyij aꞌájna a Harán tɨꞌij jaꞌrájraꞌnyij aꞌíjcɨ ɨ chuéj japua ɨ siaj ijíij yan japuan huacháatɨmee.
4 Então ele saiu da Caldeia e foi morar em Harã. Depois que o pai dele morreu, Deus trouxe Abraão para esta terra onde vocês agora estão morando.
5 Ajta quee ɨ chuéj jaatáꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, nyi cɨ́ɨraꞌtzuj joꞌtɨj jaꞌhuóochejtyeꞌen. Ajta ɨ Dios aꞌyaa pu tyaꞌtóoraj tɨ chuéj jaatáꞌsij, taꞌaj ij tɨꞌɨj huámuɨꞌnyij aꞌɨ́jna ɨ Abraham, aꞌɨ́ɨjma huácɨꞌtyij ɨ maj jitzán eerányesij. Aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze tɨꞌɨj Dios jitzán aꞌyan tyaꞌtóoraj, capu eexúj tyiyójmuaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ Abraham.
5 Ele não deu a Abraão nem mesmo um palmo desta terra, mas prometeu que ia lhe dar toda esta terra e que depois ela seria dos seus descendentes. Quando Deus fez essa promessa, Abraão ainda não tinha filhos.
6 Aꞌyaa pu ajta tyaatéꞌexaa maj aꞌáa joꞌtyaꞌaj muáꞌjuꞌun ɨ maj jitzán eerányesij, séej chuéj japua joꞌmaj quee jáꞌmaꞌcan, majta tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌsij maj tyuꞌmuárɨeꞌen puéjtzij jɨmeꞌ, aꞌyaa mu áꞌtyeeren aꞌchu muáacuaj anxɨtyej nyinyiꞌraꞌaj maj aꞌyan tyaꞌajpuéetzij muáꞌjuꞌun.
6 Ele disse a Abraão: “Os seus descendentes vão viver como estrangeiros em outra terra. Ali eles serão escravos e serão maltratados durante quatrocentos anos.”
7 Aꞌyaa pu ajta tyaatéꞌexaa ɨ Dios tɨjɨn: “Nyáaj nu puéjtzij huoꞌtaꞌsij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj caꞌnyéjrij jɨn tyihuaꞌíityaꞌaj muáꞌjuꞌun, aj mu mij téꞌej eeráajuꞌun aꞌɨ́ɨmaj, matɨꞌɨj mij naatyáhuɨɨreꞌej iiyeꞌej joꞌpaj joꞌcaj.”
7 — E Deus disse ainda: “Eu castigarei a nação que os escravizar. Depois disso eles voltarão daquela terra e me adorarão neste lugar.”
8 Aj puꞌij Dios jaatáꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham tɨꞌij aꞌɨ́j jɨn antyúumuaꞌreeriaj ɨ maj jaꞌantyisíꞌchej ɨ junavíj. Aꞌɨ́j pu jɨn tɨꞌɨj tyoomáꞌcaj arahuéeicaj xɨcáj tɨ huanɨeꞌhuacaꞌ ɨ yójraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, aꞌyaa puꞌij jáaruuj ɨ juyój tɨ aꞌyan ántyapuaacaꞌaj tɨjɨn Isaac. Ajta aꞌɨ́jna ɨ Isaac, aꞌyaa pu chaꞌtánaꞌaj jáaruuj aꞌɨ́jcɨ ɨ juyój tɨ aꞌyan ántyapuaacaꞌaj tɨjɨn Jacob. Ajta aꞌɨ́jna ɨ Jacob, aꞌyaa chaꞌtánaꞌaj huóꞌruuj aꞌɨ́ɨjma ɨ juyójmuaꞌ, ɨ maj tamuáamuataꞌ japuan huaꞌpuaj aráꞌaxcaa, ɨ maj tahuásimuaꞌ puéꞌeen.
8 Deus deu a Abraão a cerimônia da circuncisão como prova da aliança que fez com ele. Por isso Abraão circuncidou o seu filho Isaque uma semana depois do seu nascimento. Isaque circuncidou o seu filho Jacó, e Jacó fez o mesmo com os seus doze filhos, os patriarcas .
9 ’Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Jacob, aꞌɨ́ɨ mu jaꞌanchueerej séej ɨ juꞌihuáaraꞌ tɨ aꞌyan ántyapuaacaꞌaj tɨjɨn José, aj mu mij jáatoj mej mij séecan yoꞌvíꞌtɨj séej chuéj japua tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Egipto. Ajta Dios pu jaatyáhuɨɨ aꞌɨ́jcɨ ɨ José,
9 Estêvão continuou: — Os irmãos de José tinham inveja dele e o venderam para ser escravo no Egito. Mas Deus estava com ele
10 jaatyáhuɨɨ tɨꞌij quee jajpuéetzij jáꞌraꞌnyij. Dios pu juꞌcámuaꞌriityej aꞌɨ́jcɨ ɨ José, tɨꞌij tyámuaꞌ naa yóꞌsejraj aꞌɨ́jna ɨ tɨ vaꞌcán jɨn tyíꞌijta aꞌájna a Egipto, ɨ maj aꞌyan jatamuáꞌmuaj tɨjɨn Faraón, aꞌɨ́j pu jɨn jaꞌantyíhuoj aꞌɨ́jcɨ ɨ José tɨꞌij tyuꞌtaꞌíjtaj néijmiꞌqueꞌ aꞌájna a Egipto, ajta aꞌájna joꞌtɨj jáꞌchajcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ vaꞌcán jɨn tyíꞌijta.
10 e o livrou de todas as suas aflições. Quando José apareceu diante de Faraó, rei do Egito, Deus lhe deu sabedoria e modos agradáveis. E Faraó o nomeou governador do Egito e do palácio do rei.
11 ’Ajta jeꞌen jéehua huatúuriꞌhuaj jaꞌraa aꞌájna a Egipto, ajta aꞌájna a Canaán, majta ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj, camu tyiꞌtɨ́j tyíꞌchaꞌɨɨcaꞌaj maj jáacuaꞌnyij.
11 Depois houve falta de alimentos e muito sofrimento no Egito e em Canaã, e os nossos antepassados não tinham mais o que comer.
12 Tɨꞌɨj aꞌyan tyáamuaꞌreeriꞌ aꞌɨ́jna ɨ Jacob, tɨ aꞌáa tyajáꞌxooviꞌcaꞌaj aꞌájna a Egipto tyiꞌtɨ́j maj jáacuaꞌnyij, aj puꞌij huoꞌtaꞌítyacaꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ juyójmuaꞌ, aꞌɨ́ɨmaj mu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj. Aꞌíi pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj anaquéej aꞌáa jaꞌtanyéj.
12 Mais tarde, Jacó ouviu dizer que no Egito havia trigo e mandou pela primeira vez os nossos antepassados até lá.
13 Ajta matɨꞌɨj majtáhuaꞌaj aꞌáa jóꞌjuꞌ aꞌájna a Egipto, aj puꞌij ɨ José huatóoxajtacaꞌ huaꞌ jimi ɨ juꞌihuáamuaꞌ aꞌtɨ́j tɨ puéꞌeenyeꞌej, aꞌyaa puꞌij ɨ Faraón tyáamuaꞌreeriꞌ aꞌtyán tɨ jitzán eerámaꞌcan aꞌɨ́jna ɨ José.
13 Na segunda vez José contou aos seus irmãos quem ele era, e Faraó ficou sabendo da família de José.
14 Ajta jeꞌen tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ José tɨꞌij ɨ táatajraꞌ ajeꞌréꞌnyej a Egipto, majta ɨ maj jamuán ajáꞌchajcaꞌaj, ɨ maj huéeicatyej japuan tamuáamuataꞌ japuan anxɨ́vij aráꞌaxcaa.
14 Então José mandou buscar o seu pai Jacó e todos os seus parentes, a fim de irem para o Egito; eram setenta e cinco pessoas ao todo.
15 Tɨꞌquij Jacob aꞌáa jaꞌhuóochejtye a Egipto, aꞌáa puꞌij joꞌmuɨ́ꞌ aꞌɨ́jna, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj aꞌáa mu majta joꞌcuij.
15 Jacó foi para o Egito, e ali ele e os nossos antepassados ficaram morando até o dia da morte deles.
16 Aj mu mij aꞌáa huojóꞌtɨj ɨ muɨꞌchítyee aꞌájna a Siquem, aꞌáa mu huajaꞌváꞌnaj aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ chuéj tɨ huóꞌnanɨeeriꞌ aꞌɨ́jna ɨ Abraham aꞌɨ́ɨjma ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Hamor, Siquem tɨ jáꞌchajcaꞌaj.
16 Depois os corpos deles foram trazidos para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos descendentes de Hamor por um certo preço.
17 Tɨꞌɨj arí atyojoꞌreꞌnyéesimaꞌcaj aꞌɨ́jcɨ xɨcáaraꞌ tɨ jitzán aróoꞌastej ɨ Dios tɨ jɨn tyaꞌtóoraj aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Abraham, jéehua mu huatámuiꞌriacaꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj maj jitzán eerányej, muꞌríj muiꞌcaa aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj aꞌáa joꞌtyáꞌcaꞌaj aꞌájna a Egipto.
17 — Quando estava chegando o tempo de Deus cumprir o juramento que havia feito a Abraão, o nosso povo tinha aumentado muito no Egito.
18 Aj puꞌij sɨ́ɨj tyeꞌentyájrupij ɨ tɨ vaꞌcán jɨn tyíꞌijtacaꞌaj aꞌájna a Egipto, capu jaamuaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ José.
18 Então um rei que não sabia nada a respeito de José começou a governar o Egito.
19 Aꞌɨ́jna ɨ rey, aꞌɨ́ɨ pu huoꞌcuanamuaj ɨ tatyeɨ́tyeristyamuaꞌ, jeꞌej puaꞌaj pu tyihuáꞌajchaꞌɨɨcaꞌaj ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj. Caꞌnyéjrij pu jɨn huoꞌtaꞌíj mej mij huiꞌráhuaꞌxɨj ɨ juyójmuaꞌ ɨ maj móoj unyáaqueꞌej mej mij huácuiꞌnyij.
19 Esse rei enganou e maltratou os nossos antepassados, a ponto de obrigá-los a abandonar as suas próprias criancinhas para que elas morressem.
20 Aꞌájna tɨꞌɨj huanɨeꞌhuacaꞌ ɨ Moisés. Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ huásimuaꞌmuaꞌ ɨ páꞌrɨꞌɨj, aꞌɨ́ɨ mu jaaxáꞌpueeriꞌ aꞌájna a juchéj huéeicaj máxcɨrɨeꞌ.
20 Nesse tempo nasceu Moisés, que era uma linda criança, e durante três meses os seus pais cuidaram dele em casa.
21 Tɨꞌɨj tyaꞌráꞌaj aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze ɨ maj jitzán huáꞌcuiꞌnyij ɨ tɨꞌríij, ɨ yójraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ vaꞌcán jɨn tyíꞌijta, aꞌɨ́ɨ pu japuan huatanyúj ajta jáaveꞌsijriꞌ yaa tɨꞌɨj juyój.
21 Mas, quando tiveram de abandoná-lo, a filha do rei o adotou e criou como seu próprio filho.
22 Matɨꞌɨj mij néijmiꞌi tyaamuáꞌtyej ɨ maj tyojóꞌitej aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Egipto jáꞌmaꞌcan. Tyámuaꞌ pu tyoꞌcámuaꞌriajcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ Moisés aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ tyuꞌtaxáj, ajta jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j huáꞌuurej.
22 E assim ele foi instruído em toda a ciência dos egípcios e se tornou um homem que falava e agia com autoridade.
23 ’Tɨꞌɨj huáꞌpuatyej nyinyiꞌraꞌaj jajchaꞌɨ́ɨcaj ɨ Moisés, aꞌyaa pu tyuꞌtóoxajtacaꞌ tɨ uhuojoꞌváꞌmuaarej ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, jiꞌnye aꞌɨ́ɨjma pu jitze eerámaꞌcan.
23 Estêvão disse ainda: — Quando Moisés já estava com quarenta anos, resolveu ir ver a sua gente, os israelitas.
24 Tɨꞌɨj aꞌáa jaꞌráꞌaj, aj puꞌij séej huaséj ɨ tɨ Egipto jáꞌmaꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu séej jeꞌej puaꞌaj uuriajcaꞌaj ɨ tɨ huaꞌ jitze ajtyámaꞌcan, tɨꞌquij ɨ Moisés aꞌáa joꞌmej tɨꞌij aꞌɨ́jna japua huatányuunyij, aj puꞌij ɨ Moisés jaajéꞌcaj aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j Egipto tɨ jáꞌmaꞌcan.
24 Ali viu um egípcio maltratando um homem do seu povo. Então defendeu o israelita e o vingou, matando o egípcio.
25 Aꞌyaa pu tyíꞌmuaꞌajcaj yee máamuaꞌreej ɨ ihuáamuaꞌmuaꞌ tɨ ɨ Moisés Dios jitze aróocaꞌnyej, tɨꞌij hueꞌrátoonyij aꞌɨ́ɨjma, majta camu jáamuaꞌreeriꞌ.
25 Moisés pensava que os israelitas entenderiam que Deus ia libertá-los por meio dele, mas eles não entenderam.
26 Yaa ariáꞌpuaꞌaj pu huoꞌtyoj huaꞌpuácaa ɨ juꞌihuáamuaꞌ, múunyoꞌsiꞌtyaꞌcaꞌaj aꞌɨ́ɨmaj, aꞌyaa pu tyáꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj ɨ Moisés tɨ huoꞌtáꞌijmuj, tɨꞌquij aꞌyan tyihuoꞌtajé tɨjɨn: “Muaꞌaj tyétyacaa mu siaj juꞌihuáamuaꞌ, ¿jiꞌnye siaj sij jeꞌej puaꞌaj juꞌuurej jujɨ́ɨmuaꞌaj?”
26 No dia seguinte Moisés viu dois israelitas brigando. E, tentando apartar a briga, disse: “Homens, escutem! Vocês são irmãos; por que estão brigando?”
27 Aj puꞌij ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj jooriajcaꞌaj ɨ séej ɨ juꞌihuáaraꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jaatátajchacaꞌ ɨ Moisés, ajta aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: “¿Aꞌtanyíj muaꞌantyíhuoo muéetzij tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ, pej pij ityájma tyitaataꞌíjtyeꞌen?
27 — Mas aquele que estava maltratando o outro empurrou Moisés para um lado e disse: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?
28 Nyi pajta nyéetzij nyejeꞌcatan patɨꞌɨj tajquíj tyeejéꞌcaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ Egipto jáꞌmaꞌcan.”
28 Você está querendo me matar como matou o egípcio ontem?”
29 Tɨꞌɨj jáanamuajriꞌ aꞌɨ́jna ɨ Moisés, aj puꞌij huatóoꞌuj, jóꞌraa aꞌájna séej chuéj japua tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Madián, aꞌáa pu jóꞌcatyii yaa tɨꞌɨj aꞌtɨ́j tɨquee aꞌáa jáꞌmaꞌcan, aꞌáa pu joꞌtyényeɨɨchacaꞌ, ajta huaꞌpuácaa tyiyóomuaꞌaj jaꞌraa aꞌɨ́jna ɨ Moisés.
29 Quando Moisés ouviu isso, fugiu do Egito e foi morar na terra de Midiã, e ali nasceram dois filhos dele.
30 ’Tyoomáꞌcaj huáꞌpuatyej nyinyiꞌraꞌaj, aj puꞌij sɨ́ɨj huataséjre aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Moisés aꞌájna joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj a véjriꞌ ɨ jɨríj jitze tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn Sinaí. Aꞌáa pu joꞌtaséjrej ɨ tɨ tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ tyiꞌtɨ́j tuꞌpíj jitze tɨ tyátaasimaꞌaj.
30 — Quarenta anos mais tarde, quando Moisés estava no deserto, perto do monte Sinai, um anjo apareceu a ele, no meio do fogo de um espinheiro que estava queimando.
31 Tɨꞌɨj aꞌɨ́j huaséj aꞌɨ́jna ɨ Moisés jeꞌej pu joꞌtaséj, aj puꞌij ajtyáxɨɨriacaꞌ tɨꞌij véjriꞌ tyámuaꞌ naa tyeeséj, tɨꞌquij jáanamuajriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tavástaraꞌ tɨ aꞌyan tyíꞌxajtacaꞌaj tɨjɨn:
31 Moisés ficou admirado com o que estava vendo e chegou perto para ver melhor. Então ouviu a voz do Senhor, que disse:
32 “Nyáaj nu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ huaꞌ Dios ɨ jáꞌmuahuasimuaꞌcɨꞌɨj, aꞌɨ́jcɨ ɨ Abraham, aꞌɨ́jcɨ ɨ Isaac, nyajta aꞌɨ́jcɨ ɨ Jacob.” Ajta ɨ Moisés, jéehua pu tyóoviveesimaꞌaj, capu óocaꞌnyajcaꞌaj tɨ jaaséej.
32 “Eu sou o Deus dos seus antepassados, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés tremia de medo e não tinha coragem de olhar.
33 Ajta aꞌyan tyaatéꞌexaa ɨ tavástaraꞌ tɨjɨn: “Pataꞌaj ajtáɨꞌpuꞌxɨꞌɨn muaꞌ caꞌquéj, jiꞌnye nyéetzij pu nyaꞌaꞌrij mu chuéj paj japuan joꞌchaꞌcan.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias, pois o lugar onde você está é um lugar sagrado.
34 Nyáaj nu nyeríj huoꞌséj jeꞌej maj tyáꞌpuejtzitarej ɨ nyetyeɨ́ɨtyeristyamuaꞌ ɨ maj aꞌáa joꞌtyíj a Egipto, nyáaj nu huóꞌnamuajriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ maj jɨn áꞌviicueꞌreꞌ, nuꞌríj yavaꞌcáanyej nyej nyij huaꞌ japua huatányuunyij mej mij iirácɨɨnyej aꞌájna a Egipto. Aꞌɨ́j nu jɨn nyáaj muaataꞌítyij, pej pij aꞌáa jóꞌmeꞌen a Egipto.”
34 Eu tenho visto como o meu povo está sendo maltratado no Egito; tenho ouvido os gemidos deles e desci para libertá-los. Agora vou mandar você para o Egito.”
35 ’Maj majta aꞌɨ́ɨmaj quee jaataxɨéꞌvej aꞌɨ́jcɨ ɨ Moisés, matɨꞌɨj aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn: “¿Aꞌtanyíj muaꞌantyíhuoo muéetzij tyiꞌtɨ́j jɨmeꞌ, pej pij ityájma tyitaataꞌíjtyeꞌen?”, Dios pu uyoꞌtaꞌítyacaꞌ yaa tɨꞌɨj ɨ tɨ huaꞌ jɨmeꞌ antyúumuaꞌreej, ajta ɨ tɨ hueꞌrátoonyij, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ sɨ́ɨj huataséjre ɨ tɨ tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tuꞌpíj tɨ tyátaasimaꞌaj.
35 E Estêvão continuou: — Esse mesmo Moisés foi rejeitado pelo povo de Israel. Eles lhe perguntaram: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?” Deus enviou esse Moisés como líder e libertador, com a ajuda do anjo que apareceu no espinheiro.
36 Aꞌɨ́jna ɨ Moisés, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ huiꞌrájtoj aꞌájna a Egipto aꞌɨ́ɨjma ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj, tyiꞌtɨ́j pu huoꞌtaséjra mej mij aꞌɨ́jcɨ jɨn jáamuaꞌreej tɨ Dios jitze aróocaꞌnyajcaꞌaj, ajta aꞌájna jájritzeꞌ tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn jájtyij tɨ poꞌvij, ajta aꞌájna joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj, aꞌáa pu huáꞌpuatyej nyinyiꞌraꞌaj áꞌtyeej tɨ aꞌyan rɨjcaa ɨ Moisés.
36 Foi ele quem tirou os israelitas do Egito, fazendo milagres e maravilhas naquela terra, e também no mar Vermelho, e no deserto, durante quarenta anos.
37 Aꞌíjna ɨ Moisés, aꞌɨ́ɨ pu ajta aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej ɨ tɨ aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan tɨjɨn: “Dios pu séej antyíhuoosij tɨ muaꞌajmaj jitze ajtyámaꞌcan tɨ ajta aꞌyan tyihuoꞌtyáhuɨɨreꞌsij nyatɨꞌɨj nyáaj.”
37 Foi esse mesmo Moisés quem disse aos israelitas: “Do meio de vocês Deus escolherá e enviará para vocês um profeta , assim como ele me enviou.”
38 Matɨꞌɨj ɨ tyeɨ́tyee aꞌáa jaꞌtyúusɨɨ joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj, aꞌɨ́ɨ pu ajta ɨ Moisés ajoꞌtyávaacaꞌaj huaꞌ jamuán ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj tɨꞌij aꞌɨ́ɨn jamuán tyuꞌxáj ɨ tɨ tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ aꞌájna jɨríj japua tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Sinaí, aꞌɨ́ɨ puꞌij jaꞌancuriáaꞌ ɨ nyúucarij júuricamej tɨ jitzán séejreꞌ, tɨꞌij tajimí séeriaꞌaj jáꞌraꞌnyij.
38 Foi Moisés quem esteve com os israelitas reunidos no deserto; ele esteve lá com os nossos antepassados e com o anjo que falou com ele no monte Sinai. E foi Moisés quem recebeu e nos entregou as mensagens vivas de Deus.
39 ’Majta ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj camu jaataxɨéꞌvej maj jaꞌantzaahuatyeꞌen, aꞌyaa mu tyáꞌxɨeꞌvaꞌcaꞌaj ɨ jutzájtaꞌ maj huariáꞌcɨɨnyej aꞌájna a Egipto.
39 — Os nossos antepassados não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e queriam voltar para o Egito.
40 Aꞌyaa mu tyaatéꞌexaa aꞌɨ́jcɨ ɨ Aarón tɨjɨn: “Sáanturij táataavej mej mij aꞌɨ́ɨn anáatyaꞌaj muáꞌraꞌnyij, jiꞌnye catu jamuaꞌreej jeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j jáaruuj aꞌɨ́jcɨ ɨ Moisés, ɨ tɨ tɨiꞌrájtoo aꞌájna a Egipto.”
40 Eles disseram a Arão: “Faça para nós deuses que irão à nossa frente. Não sabemos o que aconteceu com Moisés, aquele homem que nos tirou do Egito.”
41 Aj mu mij sáantuj huatyátaahuacaꞌ tɨ aꞌyan huaséꞌrihuaꞌaj tɨꞌɨj visáaruꞌ, matɨꞌɨj mij tyaatámuꞌvejrityej aꞌɨ́jcɨ ɨ visáaruꞌ, muatóotyamuaꞌvej majta tyuꞌyéꞌestej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ maj jaatyátaahuacaꞌ jujɨ́ɨmuaꞌaj ɨ sáantuj.
41 Então fizeram uma imagem em forma de bezerro e mataram animais para oferecer a ela como sacrifício . Depois deram uma festa em honra da imagem que eles mesmos tinham feito.
42 Ajta ɨ Dios ajtáraa aꞌɨ́ɨjma jimi, tɨꞌɨj ij huoꞌtaꞌ mej mij séej jimi tyuꞌtyáhuɨɨreꞌen, aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ xúꞌraꞌvetyee, máxcɨrɨeꞌ, xɨcáj, tyiꞌtɨ́j tɨ jeꞌej tyíꞌsejreꞌ ɨ jútyeꞌ. Aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌ aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ yuꞌxarij ɨ maj joꞌyúꞌxacaꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyityatatyáꞌcaꞌaj ɨ Dios jimi tɨjɨn:
42 Mas Deus se afastou deles e deixou que adorassem as estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas : “Ó povo de Israel, não foi para mim que vocês mataram e ofereceram animais em durante quarenta anos no deserto.
43 Nyij sequée aꞌyaa sianaꞌaj tyáatɨsimaꞌaj ɨ chiꞌraꞌan
43 Vocês carregaram a barraca do deus e também a imagem da estrela de Raifã , o deus de vocês. Esses eram ídolos que vocês tinham feito para adorar. Por isso vou mandar vocês para além da Babilônia.”
44 ’Aꞌájna joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj, aꞌɨ́ɨ pu ajaꞌ séjriaꞌcaꞌaj huaꞌ jimi ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj aꞌɨ́jna ɨ ɨnáamuaj tɨ curiáꞌnamiꞌ joꞌmaj jóosɨꞌrii, aꞌyaa mu eenyeꞌ huatyátaahuacaꞌ jeꞌej tɨ yeꞌej ɨ Dios tyaataꞌíj aꞌɨ́jcɨ ɨ Moisés, tɨꞌɨj aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨ jaatyátaavej aꞌyan eenyeꞌ tɨꞌɨj ɨ muaꞌtyéjrij tɨ aꞌɨ́ɨn jaataséjra.
44 — No deserto, os nossos antepassados tinham consigo a Tenda da Presença de Deus . Essa Tenda foi feita como Deus tinha mandado Moisés fazer, de acordo com o modelo que Deus lhe havia mostrado.
45 Aꞌɨ́ɨ mu ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj jaꞌancuriáꞌja aꞌɨ́jcɨ ɨ ɨnáamuaj, aj mu mij uyaꞌrájtɨɨ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj mu ujoꞌváꞌjuꞌ aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ Josué, matɨꞌɨj huoꞌmuéꞌtɨj ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj séecan ɨ chájtaꞌnaj jitze jáꞌchajcaꞌaj, aꞌɨ́ɨjma ɨ tɨ Dios huoꞌtaꞌ mej mij huoꞌmuéꞌtɨn. Aꞌáa pu jáꞌsejriaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ ɨnáamuaj ꞌasta quee huaséjre ɨ David.
45 Eles tinham recebido a Tenda dos seus antepassados e a levaram quando foram com Josué e conquistaram as terras das nações que Deus expulsou de diante deles. A Tenda ficou lá com eles até o tempo de Davi.
46 Aꞌɨ́jna ɨ David, aꞌɨ́j pu huacɨꞌɨj tɨ Dios tyámuaꞌ tyéejchaꞌɨɨj, aꞌɨ́j pu jɨn jaatáhuoj aꞌɨ́jna ɨ David ɨ Dios jimi, tɨꞌij Dios jaatáꞌ tɨ David jaꞌajtaavej ɨ tyeyúuj tɨꞌij aꞌyan tyiꞌhuɨ́ɨreꞌej jáꞌraꞌnyij tɨꞌɨj chiꞌraꞌan aꞌɨ́jcɨ ɨ Dios raꞌ ɨ Jacob.
46 Davi recebeu a aprovação de Deus e pediu licença para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 Capu ajta aꞌyan atyojoꞌréꞌnyej, sulu aꞌɨ́ɨ pu jaꞌajtaahuacaꞌ ɨ chiꞌraꞌan ɨ Dios aꞌɨ́jna ɨ Salomón.
47 Mas foi Salomão quem construiu a casa de Deus.
48 Maꞌajta ɨ Dios capu aꞌáa jaꞌchej ɨ chiꞌij tzajtaꞌ ɨ maj jaꞌajtaahuacaꞌ ɨ tyeɨ́tyee, aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyoꞌyúꞌxacaꞌ ɨ sɨ́ɨj tɨ tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan tɨjɨn:
48 — Porém o Altíssimo não mora em casas construídas por seres humanos. Como disse o profeta:
49 Ɨ tajapuá pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaꞌ ɨpuáaj,
49 “O céu é o meu trono, diz o Senhor, e a terra é o estrado onde descanso os meus pés. Que tipo de casa vocês poderiam construir para mim? Como conseguiriam construir um lugar onde eu pudesse morar?
50 ¿Nyij nyequee nyáaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen
50 Por acaso não fui eu quem fez todas as coisas?”
51 ’Aj puꞌij aꞌyan ajta tyihuoꞌtéꞌexaaj aꞌɨ́jna ɨ Esteban tɨjɨn:
51 E Estêvão terminou, dizendo: — Como vocês são teimosos! Como são duros de coração e surdos para ouvir a mensagem de Deus! Vocês sempre têm rejeitado o Espírito Santo, como os seus antepassados rejeitaram.
52 ¿Aꞌtanyíj mequee jeꞌej huáruuj ɨ jáꞌmuahuasimuaꞌcɨꞌɨj ɨ maj jaxajtacaꞌaj ɨ Dios tɨ jitze eerámaꞌcan? Aꞌɨ́ɨ mu huoꞌcuij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj anaquéej jaataxájtacaꞌ tɨ yavaꞌcányesij ɨ tɨ jɨꞌréenyeꞌej séejreꞌ ɨ Dios jimi. Ajta tɨꞌɨj yatanyéj aꞌɨ́jna ɨ tɨquee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ ɨ Dios jimi, muaꞌaj xu jáacuanamuaj, siajta jaajéꞌcaj.
52 Qual foi o profeta que os antepassados de vocês não perseguiram? Eles mataram os mensageiros de Deus que no passado anunciaram a vinda do Bom Servo . E agora vocês o traíram e o mataram.
53 Muaꞌaj mu siaj jaꞌancuriáaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij, aꞌɨ́ɨmaj jimi ɨ maj tajapuá tyíꞌhuɨɨreꞌ, caxu jaꞌtzaahuatyeꞌ.
53 Vocês receberam a lei por meio de anjos e não têm obedecido a essa lei.
54 Matɨꞌɨj aꞌyan tyáanamuajriꞌ, tyámuaꞌ mu tyityaatanyínyuꞌcacucaꞌ, majta ancuriocɨꞌmáaj ɨ jutaméj jitze aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Esteban.
54 Quando os membros do Conselho Superior acabaram de ouvir o que Estêvão tinha dito, ficaram furiosos e rangeram os dentes contra ele.
55 Ajta ɨ Esteban, aꞌɨ́j pu jitze aroocaꞌnyáaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, tɨꞌquij jútyeꞌ jóꞌnyeeriacaꞌ, aj puꞌij jaaséj tɨ ajeꞌcátatzacaꞌaj ɨ Dios tɨ jɨn naa huaséꞌrin, ajta pu aꞌɨ́j huaséj ɨ Jesús tɨ muácaꞌtaꞌ pujmuaꞌ ɨ Dios joꞌtyávaacaꞌaj.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para o céu e viu a glória de Deus. E viu também Jesus em pé, ao lado direito de Deus.
56 Ajta jeꞌen aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:
56 Então disse: — Olhem! Eu estou vendo o céu aberto e o
57 Majta aꞌɨ́ɨmaj muiꞌtyóonaxɨj ɨ junaxɨéetaꞌ ɨ jumuácaꞌ jɨmeꞌ, majta huatyejíihuajra caꞌnyíin jɨmeꞌ, aj mu mij ootyáhuaachacaꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi.
57 Mas eles taparam os ouvidos e, gritando bem alto, avançaram todos juntos contra Estêvão.
58 Matɨꞌɨj mij jeꞌráajaj aꞌájna a chájtaꞌ, aj mu mij jaatyátoꞌsixɨj tyetyéj jɨmeꞌ, majta ɨ maj tyíꞌsejracaꞌaj, aꞌɨ́ɨ mu antyúuchuiixɨ ɨ tyúusiicuꞌ, matɨꞌɨj mij atyajaꞌajraj aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tyamuéej tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn Saulo.
58 Depois o jogaram para fora da cidade e o apedrejaram. E as testemunhas deixaram um moço chamado Saulo tomando conta das suas capas .
59 Matɨꞌɨj jatyatóꞌxaꞌcaj aꞌɨ́jcɨ ɨ Esteban, aꞌyaa pu tyaatáhuo ɨ Dios jimi tɨjɨn:
59 Enquanto eles atiravam as pedras, Estêvão chamava Jesus, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 Aj puꞌij tyítunutacaꞌ, ajta jeꞌen caꞌnyíin jɨn aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:
60 Depois, ajoelhou-se e gritou com voz bem forte: — Senhor, não condenes esta gente por causa deste pecado! E, depois que disse isso, ele morreu.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.