Atos 13
Ɨ nyúucarij tɨ jájcua tɨ aꞌɨj́na áꞌxaj ɨ Tavástaraꞌ ɨ Jesús tɨ Cɨríistuꞌ pueꞌeen ajta Salmos (COK) vs NTLH
1 Aꞌájna tyeyúuj tɨ joꞌtyéjvee a chájtaꞌ tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Antoquíia, aꞌáa mu séecan joꞌtyúꞌuucaꞌaj ɨ maj tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan, majta séecan ɨ maj tyihuáꞌmuaꞌtyajcaꞌaj ɨ tyeɨ́tyee. Aꞌɨ́ɨ mu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej aꞌɨ́jna ɨ Bernabé, ajta ɨ Simón, ɨ maj majta aꞌyan jatamuáꞌmuaj tɨjɨn tɨ xúꞌmuaraꞌ, ajta ɨ Lucio Cirene tɨ jáꞌmaꞌcan, ajta ɨ Menahem (aꞌɨ́jna ɨ Menahem, aꞌɨ́j pu jamuán huaveꞌsej ɨ Herodes ɨ tɨ tyíꞌijtacaꞌaj néijmiꞌqueꞌ a Galileea), ajta aꞌɨ́jna ɨ Saulo.
1 Na igreja de Antioquia havia os seguintes profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado “o Negro”; Lúcio, de Cirene; Manaém, que havia sido criado junto com o governador Herodes ; e Saulo.
2 Aꞌájna matɨꞌɨj jusɨ́ɨriaꞌcaj ɨ tavástaraꞌ jimi, majta juꞌítziꞌveꞌej, aj puꞌij ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
2 Certa vez, quando eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem para mim Barnabé e Saulo a fim de fazerem o trabalho para o qual eu os tenho chamado.
3 Matɨꞌɨj jaatáhuaviiraj ɨ Dios majta huooꞌítziꞌvaꞌaj, majta huaꞌvaꞌmuárɨeꞌxɨꞌɨj ɨ huaꞌ muꞌúutzeꞌ, aj mu mij huoꞌtaꞌítyacaꞌ maj jóꞌcɨɨnyej.
3 Então eles jejuaram, e oraram, e puseram as mãos sobre Barnabé e Saulo. E os enviaram na sua missão.
4 Aꞌɨ́jna ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌɨ́ɨ pu huoꞌtaꞌítyacaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Bernabé, ajta ɨ Saulo, mej mij aꞌáa jóꞌjuꞌ aꞌájna chájtaꞌ tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Seleucia, aꞌáa mu mij báarcuj jitze atyáacɨj, matɨꞌɨj mij antacɨ́j séej chuéj japua tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Chipre.
4 Barnabé e Saulo, tendo sido enviados pelo Espírito Santo, foram até a cidade de Selêucia e dali embarcaram para a ilha de Chipre.
5 Matɨꞌɨj aꞌáa jaꞌráꞌaj joꞌtɨj ɨ báarcuj jaꞌajtyéechaꞌcaj, a tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Salamina, aj mu mij huatyóohuij maj huóꞌixaatyeꞌen ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Dios, aꞌúu mu tyihuáꞌixaatyaꞌcaꞌaj ɨ huaꞌ tyeyúuj tzajtaꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan. Aꞌɨ́ɨ pu ajta ɨ Juan huaꞌ jamuán huamaꞌcaꞌaj, aꞌɨ́ɨ puꞌij huáꞌhuɨɨriaꞌcaꞌaj.
5 Quando chegaram à cidade de Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas . E eles tinham João Marcos para ajudá-los no trabalho missionário.
6 Néijmiꞌqueꞌ mu cɨɨnyacaꞌaj tɨꞌɨj naꞌaj vaꞌtɨ́j aꞌchájtaꞌ, matɨꞌɨj mij aꞌáa jaꞌráꞌaj chájtaꞌ, tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Pafos, aꞌáa mu séej jaꞌantyinájchacaꞌ tɨ tyíꞌchahuaa Israel tɨ jitze ajtyámaꞌcan, aꞌyaa pu ántyapuaacaꞌaj tɨjɨn Barjesús, ɨ tɨ hueꞌtzij jɨn tyihuáꞌixaatyaꞌcaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan.
6 Eles atravessaram toda a ilha, chegando até a cidade de Pafos. Ali encontraram um judeu que era mágico e falso
7 Aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyíꞌchahuaa, aꞌɨ́ɨ pu jamuán ajoꞌtyávaacaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ tajtúhuan ɨ tɨ aꞌyan ántyapuaacaꞌaj tɨjɨn Sergio Paulo, tyámuaꞌ pu metyóomuaꞌriajcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ tajtúhuan, aj puꞌij huoꞌtachoꞌvej aꞌɨ́jcɨ ɨ Bernabé, ajta ɨ Saulo, jiꞌnye janamuájramuɨꞌcaꞌaj ɨ Dios nyuucaaj.
7 Ele era amigo de Sérgio Paulo, o governador da ilha, que era um homem muito inteligente. O Governador mandou chamar Barnabé e Saulo, pois queria ouvir a palavra de Deus.
8 Ajta ɨ tɨ tyíꞌchahuaa aꞌyaa pu ántyapuaacaꞌaj huaꞌ nyuucaaj jɨmeꞌ ɨ Griegos tɨjɨn Elimas, aꞌɨ́ɨ pu tyuꞌtyáanaj tɨꞌij quee tyáꞌantzaahuatyeꞌen ɨ tajtúhuan.
8 Mas o mágico Elimas (este é o nome dele em grego ) era contra os apóstolos . Ele não queria que o Governador aceitasse a fé cristã.
9 Ajta ɨ Saulo, ɨ tɨ ajta aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn Pablo, aꞌɨ́j pu jitze jucaꞌnyáaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios, tɨꞌɨj ij jaꞌráasej tyámuaꞌ naa.
9 Então Saulo, também conhecido como Paulo , cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para Elimas
10 Tɨꞌquij aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:
10 e disse: — Filho do Diabo! Inimigo de tudo o que é bom! Homem mau e mentiroso! Por que é que você não para de torcer o verdadeiro ensinamento do Senhor?
11 Puꞌríj Dios puéjtzij muaatáꞌsij, puaꞌracúunyij paj puáꞌmej, capáj cheꞌ tyiꞌtɨ́j séeraj puáꞌmej aꞌchu puaꞌan xɨcáj.
11 Agora escute! O Senhor vai castigá-lo. Você ficará cego e não verá a luz do sol por algum tempo. No mesmo instante Elimas sentiu uma nuvem escura cobrir os seus olhos e ele começou a se virar para todos os lados, procurando alguém que o guiasse pela mão.
12 Tɨꞌɨj aꞌɨ́j huaséj ɨ tajtúhuan, aj puꞌij tyáꞌantzaahuaj, ajta tyámuaꞌ naa tyoꞌtaséj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ jeꞌej maj yeꞌej tyihuoꞌmuáꞌtyej ɨ tavástaraꞌ nyuucaaj.
12 Quando o Governador viu isso, creu e ficou muito admirado com os ensinamentos a respeito do Senhor Jesus.
13 Aꞌɨ́jna ɨ Pablo, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jamuán huajúꞌcaꞌaj, aꞌáa mu atyáacɨj ɨ báarcuj jitze aꞌájna a Pafos, matɨꞌɨj mij aꞌáa jaꞌráꞌaj aꞌájna chájtaꞌ tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Perge, aꞌáa tɨ huatacaꞌaj a Panfilia, ajta aꞌɨ́jna ɨ Juan aꞌáa pu huojoohuáꞌxɨj, tɨꞌquij huariáꞌraa aꞌájna a Jerusalén.
13 Paulo e os seus companheiros navegaram da cidade de Pafos até Perge, uma cidade da província da Panfília. Porém João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ séecan, aꞌɨ́ɨ mu eeráacɨj aꞌájna a Perge, matɨꞌɨj mij aꞌáa jaꞌráꞌaj aꞌájna a Antoquíia, aꞌáa tɨ huatacaꞌaj a Pisidia. Aꞌáa mu joꞌtyájrupij huaꞌ tyeyúuj tzajtaꞌ aꞌájna xɨcáaraꞌ maj jitzán jusoꞌpii, matɨꞌɨj mij huatyáraꞌsacaꞌ.
14 Eles continuaram a viagem, indo de Perge até a cidade de Antioquia, no distrito da Pisídia. No sábado entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Matɨꞌɨj joꞌjíivaꞌaj ɨ yuꞌxarij ɨ tɨ anxɨ́vij, majta séecan ɨ yuꞌxarij ɨ maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ maj tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan. Aj mu mij ɨ maj tyíꞌijta u tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌɨ́ɨ mu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
15 Depois da leitura da Lei de Moisés e dos livros dos Profetas , os chefes da sinagoga mandaram dizer a eles: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra para animar o povo, podem falar agora.
16 Tɨꞌquij huatyéechaxɨj aꞌɨ́jna ɨ Pablo, aj puꞌij ɨ jumuácaꞌ jɨn huoꞌtáꞌijmuejriꞌ mej quee jeꞌej tyáhuaasimeꞌen, aꞌyaa pu tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
16 Então Paulo se levantou, fez um sinal com a mão, pedindo silêncio, e começou a dizer: — Homens de Israel e todos vocês não judeus que
17 Aꞌɨ́jna ɨ huaꞌ Dios ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌantyíhuoj aꞌɨ́ɨjma ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj, jéehua pu huoꞌtámuiꞌrej, matɨꞌɨj móoj aꞌáa joꞌtyáꞌcaj aꞌájna a Egipto joꞌmaj quee jáꞌchajcaꞌaj. Aꞌtzúj aꞌtyéeviꞌcaj pu ɨ Dios hueꞌrájtoo aꞌájna a Egipto, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn putyíꞌuurej.
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos antepassados quando moravam na terra do Egito e fez deles um grande povo. Ele os tirou de lá com grande poder
18 Aꞌɨ́ɨ pu huaꞌ jɨmeꞌ huatyéeviicueꞌrej huáꞌpuatyej nyinyiꞌraꞌaj aꞌájna joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj.
18 e, no deserto, aguentou aquela gente durante quarenta anos.
19 Ajta arahuaꞌpuaquej pu huaꞌantyipuaꞌrij ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj aꞌáa joꞌcháatɨmaꞌcaa ɨ séej chuéj japua, tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Canaán, tɨꞌɨj ij huoꞌtapuejve aꞌɨ́jcɨ ɨ chuéj aꞌɨ́ɨjma ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj.
19 Ele destruiu sete povos na terra de Canaã, e o povo de Israel se tornou dono das terras deles.
20 Aꞌyaa pu áꞌtyeej aꞌchu muáacuaj anxɨtyej, japuan huáꞌpuatyej japuan tamuáamuataꞌ nyinyiꞌraꞌaj. Ajta jeꞌen Dios huoꞌtaꞌ ɨ juyójmuaꞌ tɨ tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌen juéesij jɨmeꞌ, aꞌyaa mu tyityaajúꞌcaꞌaj ꞌasta naꞌaj quee huaséjre aꞌɨ́jna ɨ Samuel ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxajtacaꞌaj.
20 Tudo isso levou uns quatrocentos e cinquenta anos. — Depois disso Deus lhes deu juízes, até o tempo de Samuel.
21 Aj mu mij jaatáhuaviiriꞌ tɨ sɨ́ɨj tyeꞌentyájrutyej tɨꞌij vaꞌcán jɨn tyuꞌtaꞌíjtaj, tɨꞌquij ɨ Dios aꞌyan tyuꞌtáꞌ tɨ sɨ́ɨj tyuꞌtyáhuɨɨreꞌen huáꞌpuatyej nyinyiꞌraꞌaj jɨmeꞌ, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeenyeꞌej aꞌɨ́jna ɨ Saúl tɨ yójraꞌ puéꞌeenyeꞌej aꞌɨ́jcɨ ɨ Quis, ɨ tɨ huaꞌ jitze ajtyámaꞌcantacaꞌaj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Benjamín jitze eeráanyej.
21 Quando o povo pediu um rei, ele lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, para ser rei deles durante quarenta anos.
22 Aꞌtzúj aꞌtyéeviꞌcaj tɨꞌquij téꞌej ɨ Dios jáaꞌriꞌriꞌ ɨ tɨ jɨn tyihuáꞌijtyaꞌcaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ Saúl, ajta aꞌɨ́j huatáꞌ ɨ David tɨꞌij tyihuoꞌtaꞌíjtyeꞌen, tɨꞌɨj aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ ɨ Dios tɨjɨn: “Nyáaj nu jaꞌantyíhuoj aꞌɨ́jcɨ ɨ David, ɨ tɨ yójraꞌ puéꞌeen aꞌɨ́jcɨ ɨ Isaí, tyámuaꞌ pu tyináꞌastijreꞌ, néijmiꞌi pu aꞌyan tyíꞌuurej jeꞌej nyaj tyáꞌxɨeꞌveꞌ.”
22 Depois que tirou Saul, Deus pôs Davi como rei e disse isto a respeito dele: “Encontrei em Davi, filho de Jessé, o tipo de pessoa que eu quero e que vai fazer tudo o que eu desejo.”
23 Sɨ́ɨj tɨ aꞌɨ́j jitze eerámaꞌcan ɨ David, aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Jesús, ɨ tɨ Dios uyoꞌtaꞌítyacaꞌ tɨꞌij huaꞌ japua huatányuunyij aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel huacháatɨmee, aꞌyaa pu tyaꞌráꞌastej ɨ Dios ɨ tɨ jɨn atóoraj.
23 Um dos descendentes de Davi foi Jesus, a quem Deus pôs como Salvador de Israel, como havia prometido.
24 Tɨꞌɨj quee xu uveꞌnyáavaꞌcaj aꞌɨ́jna ɨ Jesús, puꞌríj ɨ Juan huáꞌixaatyaꞌcaꞌaj néijmiꞌcaa aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel joꞌcháatɨmee, aꞌyaa pu tyihuáꞌixaatyaꞌcaꞌaj tɨ aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ maj seequéj tyúꞌmuaꞌtyij jutzájtaꞌ, majta huáɨꞌhuaj.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou a sua mensagem a todo o povo de Israel, dizendo que eles deviam se arrepender e ser batizados.
25 Ajta tɨꞌɨj arí aꞌájna atyojoꞌréꞌnyesimaꞌaj ɨ xɨcáaraꞌ tɨ jitzán muɨꞌnyij ɨ Juan, aꞌyaa pu tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: “Canu nyáaj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ siaj jachoꞌveꞌ, sɨ́ɨj pu óocheꞌ yajaꞌvéꞌmej, aꞌɨ́jcɨ jimi capu nyéetzij nyetyévijtyeꞌ nyaj tyiꞌtɨ́j jɨn jaatyáhuɨɨreꞌen.”
25 Mas, quando João estava terminando a sua missão, disse ao povo: “Quem é que vocês pensam que eu sou? Eu não sou aquele que vocês estão esperando. Mas escutem! Ele vem depois de mim, porém eu não mereço a honra de tirar as sandálias dos pés dele.”
26 ’Nyeꞌihuáamuaꞌ mu siaj Abraham jitze eeráanyej, siajta muaꞌaj mu siaj séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, mu siaj jáꞌtyeseꞌ ɨ Dios, aꞌíjna ɨ nyúucarij ɨ tɨ tyiꞌtyáhuɨꞌrii ityájma pu jitze huatamaꞌcan.
26 Paulo continuou: — Meus irmãos, descendentes de Abraão, e também vocês não judeus que temem a Deus, escutem! Essa mensagem de salvação foi mandada para todos nós.
27 Aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Jerusalén jáꞌchajcaꞌaj, majta ɨ maj tyihuáꞌijtyaꞌcaꞌaj, camu jaamuaꞌaj aꞌtɨ́j tɨ puéꞌeenyeꞌej aꞌɨ́jna ɨ Jesús, camu majta yoꞌitéej muáꞌraa ɨ nyúucarij ɨ maj joꞌyúꞌxacaꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan, tɨꞌɨjta atyojoꞌréꞌnyej aꞌájna xɨcáaraꞌ ɨ maj jitzán jusoꞌpii, aꞌɨ́ɨ mu aꞌyan tyaꞌráꞌastej aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij matɨꞌɨj jitzán tyoꞌojpuáꞌrij aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús.
27 De fato, os moradores de Jerusalém e os seus líderes não entenderam que Jesus é o Salvador. E também não compreenderam as palavras dos livros dos Profetas, que são lidos todos os sábados. Mesmo assim, ao condenarem Jesus, eles estavam cumprindo essas profecias .
28 Camu jeꞌej jaꞌtyoovaꞌaj tyiꞌtɨ́j maj jitzán ujpuáꞌrityeꞌen mej mij jaajéꞌcaj, matɨꞌɨj mij jaatáhuaviiriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Piláato tɨ aꞌɨ́ɨn jaataꞌíjta maj jaajéꞌcaj.
28 E, embora não encontrassem nenhuma razão para condená-lo à morte, pediram a Pilatos que mandasse matá-lo.
29 Matɨꞌɨj néijmiꞌi jɨn aꞌyan huarɨ́j jeꞌej tɨ tyéꞌyuꞌsiꞌhuacaꞌaj aꞌɨ́jcɨ ɨ jitze yuꞌxarij, aj mu mij jaꞌajtajá ɨ cúruuj jitze, matɨꞌɨj mij jaatyáꞌavaatacaꞌaj.
29 Depois de fazerem tudo o que as Escrituras Sagradas falam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o puseram num túmulo.
30 Ajta ɨ Dios pu jaatájuurityej.
30 Mas Deus o ressuscitou,
31 Aꞌchu puaꞌan xɨcáj, Jesús pu huatóosejratacaꞌ aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj jamuán huacɨ́j tɨꞌɨj aꞌáa jaꞌrájraa aꞌájna a Galileea, tɨꞌɨj ij aꞌáa jaꞌráꞌaj a Jerusalén, ajta ijíij aꞌɨ́ɨ mu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ maj tyihuáꞌixaatyeꞌ ɨ tyeɨ́tyee aꞌɨ́jcɨ jitze maꞌcan ɨ Jesús.
31 e durante muitos dias ele apareceu às pessoas que o tinham acompanhado da Galileia até Jerusalém. Agora essas pessoas são testemunhas que falam a respeito de Jesus ao povo de Israel.
32 ’Tyajta ityáj, aꞌyaa tu tyajáꞌmuaꞌixaatyeꞌ aꞌíjcɨ ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii, aꞌíjna ɨ tɨ jɨn Dios atóoraj aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ tahuásimuaꞌcɨꞌɨj.
32 — E nós estamos aqui para trazer o evangelho a vocês.
33 Puꞌríj ityájma aꞌyan tyitaꞌráꞌastijre, ɨ tyaj huaꞌ jitze eerámaꞌcan, aꞌɨ́j pu jɨn aróoꞌastej tɨꞌɨj jaatájuurij aꞌɨ́jcɨ ɨ Jesús, aꞌyájna tɨꞌɨj tyéꞌyuꞌsiꞌ ɨ chuíicarij jitze tɨ huaꞌpuaj tɨjɨn: “Muáaj paj nyiyóoj puéꞌeen, ijíij nuꞌríj nyáaj muatáataj.”
33 Deus fez agora para nós o que havia prometido aos nossos antepassados: ele ressuscitou Jesus, como está escrito no Salmo número dois: “Você é o meu Filho; hoje eu me tornei o seu Pai.”
34 Puꞌríj ɨ Dios aꞌyan tyaataxájtacaꞌ tɨ jaatájuurityeꞌsij tɨꞌij quee huatyéjpetyej ɨ tyéviraꞌ, aꞌyaa pu tyéꞌyuꞌsiꞌhuacaꞌaj tɨjɨn: “Aꞌyaa nu jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ tyaꞌrányaꞌastesij jeꞌej nyaj nyeríj tyiꞌtɨ́j tyaꞌtáratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ David.”
34 — E foi isto o que Deus disse a respeito da ressurreição de Jesus, afirmando que ele nunca seria destruído pela morte: “Eu vou dar a vocês as bênçãos sagradas e certas que prometi a Davi.”
35 Aꞌɨ́j pu jɨn ajta aꞌyan tyáꞌxaj séej jitze ɨ chuíicarij tɨjɨn: “Capáj tyuꞌtáꞌsij tɨ huatyéjpetyej ɨ tyéviraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ muahuɨɨreꞌ, ɨ tɨ ajta quee tyiꞌtɨ́j jɨn áꞌɨtzeereꞌ a jimi.”
35 E em outra parte das Escrituras lemos também: “Tu não deixarás que o teu dedicado servo apodreça na sepultura.”
36 Aꞌyaa pu tyiꞌjaꞌyájna, aꞌɨ́ɨ pu ɨ David huoꞌtyáhuɨɨ ɨ jutyéɨtyeristyamuaꞌ jeꞌej tɨ ɨ Dios tyaataꞌíjtyaꞌcaꞌaj, aꞌtzúj aꞌtyéeviꞌcaj tɨꞌquij huamuɨ́ꞌ, matɨꞌɨj mij jaꞌváꞌnaj aꞌɨ́ɨjma jamuán ɨ huásimuaꞌcɨꞌɨj, ajta jeꞌen huatyépetyacaꞌ ɨ tyéviraꞌ.
36 E Paulo disse ainda: — Na verdade, Davi, no seu tempo, cumpriu os planos de Deus. Depois morreu, foi sepultado ao lado dos seus antepassados e apodreceu na sepultura.
37 Ajta aꞌɨ́jna ɨ tyéviraꞌ ɨ Dios tɨ jaatájuurityej, capu huatyépetyacaꞌ.
37 Mas isso não aconteceu com aquele que Deus ressuscitou. Meus irmãos, todos vocês precisam saber com certeza que é por meio de Jesus que a mensagem do perdão de pecados é anunciada a vocês. Precisam saber também que quem crê é libertado de todos os pecados dos quais a Lei de Moisés não pode livrar.
38 Aꞌɨ́j pu jɨn aꞌyan tyúuxɨeꞌveꞌ nyeꞌihuáamuaꞌ, siaj jáamuaꞌreej tɨ aꞌɨ́jna ɨ Dios tyajamuaatúꞌuunyiꞌraj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ Jesús huamuɨ́ꞌ jaꞌmua jɨmeꞌ.
38 — ausente —
39 Aꞌɨ́j pu jɨn tyihuoꞌtúꞌuunyiꞌraj néijmiꞌcaa ɨ maj tyáꞌantzaahuatyeꞌsij, ajta ɨ yuꞌxarij Moisés tɨ joꞌyúꞌxacaꞌ, capu aꞌnáj tyiꞌtɨ́j jɨn tyajamuaatuꞌúunyiꞌrajcheꞌ.
39 — ausente —
40 Tyámuaꞌ xuꞌuj muaꞌaj tɨꞌij quee aꞌyan tyajaꞌmuaꞌuurej jeꞌej maj tyoꞌyúꞌxacaꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ Dios jitze maꞌcan.
40 Portanto, tenham cuidado para que não aconteça o que os profetas disseram:
41 Aꞌyaa mu tɨjɨn:
41 “Prestem atenção, vocês que zombam de Deus! Fiquem espantados e morram. Pois o que vou fazer agora é uma coisa em que vocês não acreditariam, mesmo que alguém explicasse.”
42 Matɨꞌɨj iiráacɨj u tyeyúuj tzajtaꞌ, aꞌɨ́jna ɨ Pablo majta ɨ maj jamuán huajúꞌcaꞌaj, aj mu mij séecan huoꞌtáhuaviiriꞌ mej mij majtáhuaꞌaj tyihuóꞌmuaꞌtyej séej jitze ɨ xɨcáj maj jitzán jusoꞌpii.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da reunião, as pessoas pediram com insistência que eles voltassem no sábado seguinte a fim de falarem sobre o mesmo assunto.
43 Tɨꞌɨj antyipuaꞌriaj ɨ maj huóosɨɨ u tyeyúuj tzajtaꞌ, jéehua mu ɨ tyeɨ́tyee ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, majta séecan ɨ maj jaataxɨéꞌvej ɨ huáꞌyiꞌraj, aꞌɨ́ɨ mu huaꞌ jamuán jóꞌjuꞌ aꞌɨ́jcɨ Pablo ajta ɨ Bernabé. Aꞌɨ́ɨ mu mij tyámuaꞌ tyihuóꞌixaaj, mej mij aꞌyan tyityaajúꞌcaj jeꞌej tɨ tyiꞌhuóoxɨeꞌveꞌ, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ Dios tɨ huoꞌxɨeꞌvej.
43 Depois da reunião, muitos judeus e outras pessoas convertidas ao Judaísmo acompanharam Paulo e Barnabé, que falavam com eles e animavam todos para que continuassem firmes na graça de Deus.
44 Tɨꞌɨj ajtáhuaꞌaj tyaꞌráꞌaj aꞌájna xɨcáaraꞌ jitze maj jitzán jusoꞌpii, néijmiꞌi mu tɨn tyúusɨɨj ɨ maj aꞌáa huacháatɨmee, mej mij jáanamuaj ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ tavástaraꞌ.
44 No sábado seguinte quase todos os moradores da cidade foram ouvir a palavra do Senhor.
45 Matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan huoꞌséj maj jéehua tyúusɨɨj ɨ tyeɨ́tyee, tyámuaꞌ mu tyihuáꞌanchueerej, aj mu mij huatyóohuij maj aꞌyan tyuꞌxáj tɨquee aꞌyan tyiꞌjaꞌyájna jeꞌej tɨ tyíꞌxajtacaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ Pablo, majta jeꞌej puaꞌaj tyéꞌjeevacaꞌaj.
45 Quando os judeus viram aquela multidão, ficaram com muita inveja. Então começaram a dizer o contrário do que Paulo dizia e o insultaram.
46 Matɨꞌɨj mij caꞌnyíjraꞌaj huatóoaꞌ aꞌɨ́jna ɨ Pablo, ajta ɨ Bernabé, aj mu mij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:
46 Porém Paulo e Barnabé falaram com mais coragem ainda. Eles disseram: — Era necessário que a palavra de Deus fosse anunciada primeiro a vocês que são judeus. Mas, como vocês não querem aceitá-la e acham que não merecem receber a vida eterna, então agora nós vamos anunciar a palavra aos não judeus.
47 Jiꞌnye aꞌyaa pu tyitaataꞌíj ɨ tavástaraꞌ tɨjɨn:
47 Pois esta é a ordem que o Senhor Deus deu a nós, o seu povo: “Eu coloquei você como luz para os outros povos, a fim de que você leve a salvação ao mundo inteiro.”
48 Matɨꞌɨj jáanamuajriꞌ ɨ maj quee Israel jitze ajtyámaꞌcan, naa mu tyityaatóotyamuaꞌvej, matɨꞌɨj mij huatyóohuij maj aꞌyan tyuꞌtaxáj tɨjɨn naa pu huánamuajrii ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ tavástaraꞌ, aj mu mij néijmiꞌi tyáꞌantzaahuaj ɨ Dios tɨ arí huaꞌantyíhuocaꞌaj mej mij júurij muáꞌraꞌnyij jusén jɨmeꞌ.
48 Quando os não judeus ouviram isso, ficaram muito alegres e começaram a dizer que a palavra do Senhor era boa. E creram todos os que tinham sido escolhidos para ter a vida eterna.
49 Aꞌɨ́j mu jɨn jaaxájtacaꞌ ɨ nyúucariaꞌraꞌ ɨ tavástaraꞌ néijmiꞌqueꞌ aꞌáa tɨ huacaꞌaj.
49 A palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan, aꞌɨ́ɨ mu tyuꞌxájtacaꞌ séecan jamuán ɨ úucaa ɨ maj naa tyíꞌtyetyeɨɨtyee, majta tzáahuatyiꞌraꞌaj huaꞌ jimi tyíꞌchaꞌɨj, majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyétyacaa ɨ maj jéehua tyiꞌtɨ́j jɨn juxɨéꞌvaꞌcaꞌaj aꞌájna a chájtaꞌ, caꞌnyíjraꞌaj mu huoꞌtaꞌ mej mij jeꞌej puaꞌaj huóꞌuurej aꞌɨ́jcɨ ɨ Pablo, majta ɨ Bernabé, mej mij hueꞌráꞌityej joꞌmaj joꞌcháatɨmaꞌcaa.
50 Mas os judeus atiçaram as mulheres não judias da alta sociedade convertidas ao Judaísmo e também os homens mais importantes da cidade. E começaram a perseguir Paulo e Barnabé e os expulsaram daquela região.
51 Matɨꞌɨj mij aꞌɨ́ɨmaj jaatacáꞌtzɨj ɨ jucaꞌquéj tɨꞌij cáaxɨj ɨ chuéj, mej mij aꞌɨ́ɨmaj ɨ tyeɨ́tyee jáamuaꞌreej maj ootyáꞌɨtzee ɨ Dios jimi, aj mu mij joꞌcɨ́j, aꞌájna aꞌchájtaꞌ a tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Iconio.
51 Então os apóstolos sacudiram a poeira das suas sandálias, em sinal de protesto contra eles, e foram para a cidade de Icônio.
52 Majta aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj tyáꞌtzaahuatyeꞌ, naa mu tyúutyamuaꞌvaꞌcaꞌaj, ajta aꞌɨ́ɨn jéehua huaꞌ jitze séjriaꞌcaꞌaj ɨ júuricamaꞌraꞌ ɨ Dios.
52 E os cristãos de Antioquia continuaram muito alegres e cheios do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.