Mateus 12
Dios Chʉ'o Kʉaphʉro (COE) vs NAA
1 Ũcuarʉmʉ Jesús pʉaumucusena chʉkʉna repaʉ neenana'me trigo chiopi saiʉ pa'isi'kʉa'mʉ. Ũcuarʉmʉ chʉkʉna repaʉ neena ãucuhakʉna trigocha'charʉãre pura ãisinaa'me.
1 Por aquele tempo, num sábado, Jesus passou pelas searas. Estando os seus discípulos com fome, começaram a colher espigas e a comer.
2 Chʉkʉnapi jã'aja'ñe cho'ojʉna ña fariseopãi ija'che i'kasinaa'me Jesure:
2 Os fariseus, vendo isso, disseram a Jesus: — Olhe! Os seus discípulos estão fazendo o que não é lícito fazer num sábado.
3 — ausente —
3 Mas Jesus lhes disse:
4 — ausente —
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não era lícito comer, nem a ele nem aos que estavam com ele, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Ũcuaja'che cheke, ¿Diopi chʉ̃'ʉʉna Moisés tocha jo'kasi'e ñamanaa'ñe mʉsanʉkona? Ija'che kʉamʉ repa:
5 Ou vocês não leram na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo profanam o sábado e ficam sem culpa?
6 David Dios vʉ'ena kaka cho'osi'ena'me phairipãi repavʉ'e kaka cho'oche, Dios peore chʉ̃'ʉkʉji ñato cu'ama'mʉ. Ũcuachi'a chʉ'ʉni peore ja'me chʉ̃'ʉa'kʉ chini jo'kacojñosi'kʉni pʉaumucusena cho'oche chʉ̃'ʉʉato chʉ̃'ʉre'omʉ.
6 Pois eu lhes digo que aqui está quem é maior do que o templo.
7 Dios chʉ'o aperʉmʉ tocha jo'kasi'e kʉache masi asavesʉme mʉsanʉkona. Ija'che chiimʉ repa:
7 Mas, se vocês soubessem o que significa: “Quero misericórdia, e não sacrifício”, não teriam condenado inocentes.
8 Chʉ'ʉni Dios Raocojñosi'kʉni pʉaumucusena cho'oche'te chʉ̃'ʉto chʉ̃'ʉre'omʉ —chiisi'kʉa'mʉ repaʉ.
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Jã'aja'ñe i'kacuha Jesús ũcuachejapi sani judíopãi chi'ivʉ'ena kakasi'kʉa'mʉ.
9 Tendo Jesus saído dali, entrou na sinagoga deles.
10 Kaka ñato pãiʉ ũcuavʉ'ere cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ pa'isi'kʉa'mʉ. Ũcuarʉmʉ repavʉ'e pa'ina Jesuni, “Cu'ache cho'omʉ mʉ'ʉ”, chiñu chini ija'che sẽesinaa'me repaʉ'te:
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida. Então, a fim de o acusar, perguntaram a Jesus: — É lícito curar no sábado?
11 Chitena Jesús i'kasi'kʉa'mʉ repanare.
11 Ao que lhes respondeu:
12 Ovejava'nare oikʉ'mʉ Dios. Jã'ata'ni pãire na'a rʉa oikʉ'mʉ Repaʉ. Jã'ajekʉna pãi jũ'iva'nani pʉaumucusena vasoto re'omʉ. Cu'ama'mʉ jã'a —chiisi'kʉa'mʉ Jesús repanare.
12 Ora, quanto mais vale um homem do que uma ovelha! Logo, é lícito nos sábados fazer o bem.
13 Chini cu'ajʉ̃tʉrʉ paakʉ'te i'kasi'kʉa'mʉ.
13 Então Jesus disse ao homem: O homem estendeu a mão, e ela foi restaurada e ficou sã como a outra.
14 Jã'ata'ni fariseopãi Jesupi jã'aja'ñe cho'oʉna ña ũcuavʉ'epi eta mʉa, Jesure vanisõjañere care'vañu chini chi'i cutuasome.
14 Mas os fariseus, saindo dali, conspiravam contra ele, procurando ver como o matariam.
15 Ũcuarʉmʉ Jesús repana cho'oñu chiiche'te masikʉ ũcuachejapi eta sanisõsi'kʉa'mʉ. Repaʉ sanisõsirʉmʉ pãi rʉa jainʉko tuhasinaa'me repaʉ'te. Tuharena repanare ja'me pa'inare jũ'iva'nare ũcuanʉkore vasokaisi'kʉa'mʉ repaʉ.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 Jã'aja'ñe vasokʉ, “Chʉ'ʉ cho'oche chekʉnare pãi kʉamanejʉ̃'ʉ mʉsanʉkona”, chiisi'kʉa'mʉ repaʉ.
16 advertindo-lhes, porém, que não o expusessem à publicidade.
17 Jesupi jã'aja'ñe cho'oʉna repaʉ cho'ojachere kʉakʉ aperʉmʉ Dios chʉ'o kʉasi'kʉ Isaías tocha jo'kasi'epi ũcuarepa ti'jñecuhasi'kʉa'mʉ, ija'che chiicheji:
17 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta Isaías:
18 Dios Repaʉ Mamakʉni ija'che i'kaasomʉ:
18 “Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se agrada. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 Ũcuachi'a pe'ruchʉ'ojẽ'e i'kama'ñe cuima'ñe kʉaja'mʉ repaʉ.
19 Não entrará em discussões, nem gritará, nem fará ouvir nas praças a sua voz.
20 Pãi re'oja'che pañu chiinata'ni re'oja'che pa'ivesʉjʉna cho'okaija'mʉ ikʉ.
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará o pavio que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 Ikʉpi jã'aja'ñe cho'okaiʉna judío peona ikʉre jachama'ñe cuasajanaa'me”, chiniasomʉ Dios,
21 E no seu nome os gentios colocarão a sua esperança.”
22 Ũcuarʉmʉ pãi Jesús pa'ichejana na'ava'ʉre vatipi ʉ̃sekʉna chʉ'ojẽ'e cutumaʉ ñakocaãjẽ'e ñamava'ʉni rasinaa'me. Rarena Jesupi vatire eto saosõkakʉna ñakocaã ñasi'kʉa'mʉ repaʉ. Chʉ'o ũcuachi'a cutusi'kʉa'mʉ repaʉ.
22 Então trouxeram a Jesus um endemoniado, cego e mudo. Jesus o curou, e o homem passou a falar e a ver.
23 Jesupi jã'aja'ñe cho'oʉna ña jñano repana pãi ũcuanʉko sãiñechi'a sẽniasasinaa'me, ija'che chiijʉ:
23 E toda a multidão se admirava e dizia: — Não seria este, por acaso, o Filho de Davi?
24 Jã'aja'ñe i'kasi'eta'ni asa fariseopãi ija'che cu'ache i'kasinaa'me:
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, diziam: — Este não expulsa demônios senão pelo poder de Belzebu, o maioral dos demônios.
25 Ũcuarʉmʉ Jesús repana cuasajʉ cutuche'te masikʉ ija'che i'kasi'kʉa'mʉ:
25 Mas Jesus, sabendo o que eles pensavam, disse-lhes:
26 Ũcuachi'a vati aipi repaʉ neenana'me sãiñechi'a cavato repaʉ chʉ̃'ʉñe si'asõmʉ.
26 Se Satanás expulsa Satanás, está dividido contra si mesmo; como, então, o seu reino subsistirá?
27 Jã'ata'ni mʉsanʉkona chʉ'ʉre, “Vati chʉ̃'ʉkʉji Beelzebuji vati ũcuajanare eto saomasiche jo'kasi'kʉa'mʉ mʉ'ʉre”, chiime. Mʉsanʉkonapi jã'aja'ñe i'karena iere sẽemʉ chʉ'ʉ: Mʉsanʉkona neenare, ¿kaʉpi vati etomasiche jo'kaʉ? ¿Vati aipi jo'kaʉ? Ija'che chiijʉ sẽniasajʉ̃'ʉ repanare: “¿Vati etomasiche vati aipi jo'kaʉ mʉsanʉkonare?”, chiijʉ̃'ʉ. Jã'aja'ñe sẽeto repana mʉsanʉkonare, “Rũhiñe cuasama'me mʉsanʉkona”, chiijanaa'me.
27 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os filhos de vocês os expulsam? Por isso, eles mesmos serão os juízes de vocês.
28 Chʉ'ʉ vati etomasiche Dios Rekocho jo'kasi'ea'me. Chʉ'ʉpi Dios Rekocho jo'kasi'ere cho'okʉna ña, “Dios ũcuanʉkore chʉ̃'ʉkʉ'mʉ”, chiijʉ cuasajanaa'me pãi.
28 Se, porém, eu expulso os demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o Reino de Deus sobre vocês.
29 ’Pãiʉ rʉa kokaʉji rʉa vaiche paakʉji repaʉ vʉ'ere pẽ'jeto ñaacu'amʉ repaʉ cu'amajñarʉã. Charo repaʉni chẽa quẽo sʉotota'ni repaʉ neemajñarʉã tʉtesõre'omʉ.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E só então saqueará a casa dele.
30 ’Pãi chʉ'ʉre jovomana cuheme chʉ'ʉre. Cuhejʉ chekʉnapi chʉ'ʉni jovoñu chiito ʉ̃seme repana, chʉ'ʉni jovomanea'jʉ chini.
30 — Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 ’Jã'ajekʉna iere kʉamʉ chʉ'ʉ mʉsanʉkonare: Dios, Repaʉ'te pãi cu'ache cho'osi'ena'me cu'ache cutuche si'ache tʉ'nesõja'mʉ. Tʉ'nesi'e jo'e cuasamaneja'mʉ Repaʉ. Repaʉ Rekocho'te cu'ache cutusi'eta'ni cavesʉma'ñe cuasakʉ ro'iche chʉ̃'ʉja'mʉ Repaʉ.
31 Por isso, digo a vocês que todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Chʉ'ʉre, Dios Raocojñosi'kʉre pãi cu'ache cutuche jo'e cuasamaneja'mʉ Dios. Jã'ata'ni Repaʉ Rekocho'te pãi cu'ache cutucheta'ni irʉmʉpi mamacheja pa'itojẽ'e ũcua cavesʉma'ñe cuasaja'mʉ Repaʉ —chiisi'kʉa'mʉ repaʉ.
32 Se alguém disser alguma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, isso não lhe será perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 Ũcuarʉmʉ Jesús repanare jo'e ija'che i'kasi'kʉa'mʉ:
33 — Tornem a árvore boa e o seu fruto será bom, ou tornem a árvore má e o seu fruto será mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 ¡Aña pa'icheja'che cu'ache pa'ime mʉsanʉkona! Rekoñoã cu'ache cuasanajejʉ re'oja'che i'kama'me mʉsanʉkona. Pãi ũcuanʉko repana rekoñoã cuasache'te cutunaa'me.
34 Raça de víboras! Como vocês podem falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 Pãi repana rekoñoã re'oja'che cuasana re'oja'chere cutume. Repana rekoñoã cu'ache cuasana ũcuachi'a cu'ache'te cutume.
35 A pessoa boa tira do tesouro bom coisas boas; mas a pessoa má do mau tesouro tira coisas más.
36 Mʉsanʉkonare ija'che i'kamʉ chʉ'ʉ: Dios pãi ũcuanʉkore chi'i ro'iumucuse pãi repana peoche cutujʉ pa'isi'e ro'i peore ro'ijanaa'me.
36 — Digo a vocês que, no Dia do Juízo, as pessoas darão conta de toda palavra inútil que proferirem;
37 Re'oja'che i'kasinareta'ni reparʉmʉ, “Cu'ache cho'osi'e ro'iche peomʉ inare”, chiija'mʉ Repaʉ. Cu'ache i'kasinareta'ni repana cu'ache i'kasi'e ro'ia'jʉ chini chʉ̃'ʉja'mʉ Repaʉ —chiisi'kʉa'mʉ Jesús.
37 porque, pelas suas palavras, você será justificado e, pelas suas palavras, você será condenado.
38 Ũcuarʉmʉ fariseopãi te'ena judíopãi che'chonana'me Jesure ija'che i'kasinaa'me:
38 Então alguns escribas e fariseus disseram a Jesus: — Mestre, queremos ver algum sinal feito pelo senhor.
39 Chitena Jesús i'kasi'kʉa'mʉ.
39 Mas ele respondeu:
40 Repaʉ Jonás, va'i rʉa ʉjaʉ cʉtaro sa'navʉ choteumucujña ñami choteñami pa'isi'eja'che, chʉ'ʉ Dios Raocojñosi'kʉ ũcuaja'che cheja sa'navʉ tãcojñosi'kʉ choteumucujña ñami choteñami pa'ija'mʉ.
40 Porque assim como Jonas esteve três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 Aperʉmʉ Jonapi rʉa masiʉji Dios chʉ'ore chʉ'vakʉna asa chẽa, Níneve vʉ'ejoopo pa'isina repana cu'ache cho'oche ũhasõasome. Repaʉ'te Jonare na'a rʉa masiʉji ichejare pa'imʉ chʉ'ʉ. Jã'ata'ni chʉ'ʉ chʉ'vache asacuheme mʉsanʉkona irʉmʉ cana. Jã'ajekʉna Dios pãi ũcuanʉkore chi'i ro'irʉmʉ tĩ'aru Níneve vʉ'ejoopo pa'isinapi ija'che i'kajanaa'me mʉsanʉkonare irʉmʉ pa'inare: “Cu'ache cho'oche ũhasõmanesinajejʉ ro'ijʉ pa'ijanaa'me mʉsanʉkona”, chiijanaa'me.
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão, porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E aqui está quem é maior do que Jonas.
42 Aperʉmʉ pa'io sʉripʉ cakã'ko canare pãi chʉ̃'ʉsi'ko rʉa so'opi Salomón rʉa masiʉ chʉ'vache'te asara chini raniasomo. Repaʉ'te Salomon'te na'a rʉa masiʉji ichejare pa'imʉ chʉ'ʉ. Jã'ata'ni chʉ'ʉ chʉ'vache asacuheme mʉsanʉkona irʉmʉ cana. Na'a pa'isirʉmʉ Dios pãi ũcuanʉkore chi'i ro'irʉmʉ tĩ'aru aperʉmʉ pa'io pãi chʉ̃'ʉsi'ko ija'che i'kaja'mo mʉsanʉkonare chura pa'inare chʉ'ʉre cuasamanesinare: “Cu'are cho'ojʉ Diore cuasamanesinajejʉ ro'ijʉ pa'ijanaa'me mʉsanʉkona”, chiija'mo —chiisi'kʉa'mʉ repaʉ.
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará, porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E aqui está quem é maior do que Salomão.
43 — ausente —
43 — Quando o espírito imundo sai de uma pessoa, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 — ausente —
44 Por isso, diz: “Voltarei para a minha casa, de onde saí.” E, voltando, ele a encontra vazia, varrida e arrumada.
45 Jã'ajekʉna jo'e sani chekʉnare vati repaʉ'te na'a rʉa cu'anani sieterepanare ku'e jñaa ra pãiʉ sa'navʉna pañu chini ũcuanʉko kakame repana. Jã'ajekʉna pãiʉ aperʉmʉ cu'ache pa'isi'e na'a rʉa cu'ache pa'imʉ. Irʉmʉ canare pãi cu'ache pa'inare ũcuaja'che rʉa cu'ache ti'jñeja'mʉ —chiisi'kʉa'mʉ Jesús.
45 Então vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali. E o último estado daquela pessoa se torna pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 Repanare pãi Jesús chuta'a cututona pʉka'ko, repaʉ cho'jechĩina'me ũcuaʉ pa'ivʉ'ena rani kakañu chiniasome repaʉni cutuñu chini. Kakañu chiisinareta'ni kakacu'akʉna ve'sere paniasome repana.
46 Enquanto Jesus ainda falava ao povo, eis que a mãe e os irmãos dele estavam do lado de fora, procurando falar com ele.
47 Repanani kakacu'akʉna chekʉpi kʉakaisi'kʉa'mʉ repaʉ'te Jesure, ija'che chiiʉ:
47 E alguém lhe disse: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor.
48 Chikʉna Jesús repaʉ'te kʉasi'kʉre ija'che i'kasi'kʉa'mʉ:
48 Porém Jesus respondeu ao que lhe trouxe o aviso:
49 Chini chʉkʉna'te repaʉ neenani ñakʉ ñʉ'okʉ i'kasi'kʉa'mʉ repaʉ.
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse:
50 Cʉnaʉmʉ Pa'ikʉ chʉ'ʉ Ja'kʉ chʉ̃'ʉñe asa jachama'ñe cho'ona chʉ'ʉ cho'jechĩijanaa'me. Ũcuaja'che chʉ'ʉ ja'koromijanaa'me repana —chiisi'kʉa'mʉ Jesús chʉkʉna'te.
50 Portanto, aquele que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, minha irmã e minha mãe.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.