Lucas 5
Hmooh hmëë he- ga-jmee Jesucristo; Salmos (CHZNTPS) vs AAI
1 Ko̱o̱ˉ häˊ maˊ chehˈ Jesús chaˊhooˊ jmɨˉjʉʉhˉ heˉ hlaˉ hwaꜗ Genesaret. Jeeˊ ja̱ˉ gaꜙku̱hꜗ jwë̱ë̱ꜘ jwërte dsaˉ läꜙkuˊ läꜙji̱i̱ꜗ kiyhꜗ hi̱ˉ hnøøꜗ maˊ nuuˈ juuˈ kihꜗ Dio.
1 Veya ta Jesu Genesaret harew kukuf rewarewan batabat sabuw rou’ay gagamin na’in God ana tur nowaramih hinahinah hina biyan hitit.
2 Gaꜙjëëꜗ Jesús to̱ꜗ naˊmooꜘ heˉ maˊ naˉhɨɨꜚ chaˊhooˊ jmɨɨˉ ja̱ˉ. Jëëhꜘ, maˉngëëꜘ saˊhmaˉhwë̱ë̱ˉ hi̱ˉ maˊ ka̱a̱h˜ hmoohˉ, gaꜙta̱a̱yhˋ gaꜙgyiyhꜗ maˈ kiyhꜗ.
2 Naatu nati dones yanamaim siy bowayah hai wa rou’ab hitain hiyen hi’inu’in Jesu itah, baise siy bowayah hin hai buwat hisasouwen.
3 Heˉja̱ˉ gaꜙheꜗ Jesús nehꜙ naˊmooꜘ heˉ maˊ laˈ kihꜗ Simón. Gaꜙjmeeyꜘ madaꜚ kihꜗ Simón mahꜗ hläyhꜗ gaˊ miihˉ naˊmooꜘ ja̱ˉ taꜙ jeeˊ juuhˉ jmɨɨˉ. Mahꜗ gaꜙgyayˉ nehꜙ naˊmooꜘ ja̱ˉ, gaꜙløøyꜗ hlë̱ë̱yh˜ läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ.
3 Jesu wa nati awar hibatabat wanawanahimaim Simon ana wa bai afe’en yen mare iu inatait tetenane rouw. Naatu Jesu mare sabuw rau’ay gagamin ma i’obaibiyih. Jesus wa efe’en ma sabuw ebi’obaiyih|alt="Jesus teaching from boat" src="CN01705B.TIF" size="col" loc="Luk 5.3" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.3"
4 Maˊ gaꜙdsa̱a̱ꜗ juuˈ kiyhꜗ, gaꜙsɨɨyhꜙ Simón:
4 Bi’obaibiyih ufunamaim, Simon iu, “A’wa kukutait itit taiyomaim a sabuw bairi buwat kwaya kwaway.”
5 Mahꜗ gaꜙje̱e̱hˉ Simón juuˈ kiyhꜗ:
5 Simon eo, “Regah, fai manin buwat aya ama’am mar to men kafai siy ta eon, baise o kuo’o imih boro anasinaf.”
6 Maˉngëëꜘ maˉhɨɨyꜘ saˊhmaˈ ja̱ˉ, läꜙcha̱hꜘ ja̱ˉ gaꜙsëëyhꜗ. Peerꜙ jwë̱ë̱ꜘ jwërte hmoohˉ gaꜙta̱a̱hˋ nehꜙ hmaꜗ ja̱ˉ, läꜙji̱i̱hˈ gaꜙløøꜗ dsaˉgyiiꜙ.
6 Basit, buwat hitaiy re, siy batabat wanawanan run buwat kafa’imo tatakweb.
7 Heˉja̱ˉ gaꜙjmeeyꜘ lii˜ kihꜗ dsaˉkya̱a̱yhˊ hi̱ˉ maˊ tä̱ä̱hˊ jyohꜘ naˊmooꜘ mahꜗ yaˉnääyꜘ kwayꜗ beꜘ. Heˉja̱ˉ yaꜙnääyꜗ, hiꜙ gaꜙka̱yhˈ läꜙto̱ꜘ naˊmooꜘ kiyhꜗ ja̱ˉ. Heˉja̱ˉ miihˉ gaˊ saꜙ gaꜙhmähꜗ nehꜙ jmɨɨˉ.
7 Turahinah wa ta afe’en hima’am na baibaisih isan himan, naatu turahinah hina bairi siy hibow wa rou’ab hiwan yen awah karatan, wa hairi kafa’imo hita’unun.
8 Maˊ gaꜙjëëꜗ Simón Peeˊ heˉ ja̱ˉ, gaꜙju̱u̱yhꜗ jnëyˊ chaˊnëˊ Jesús, mahꜗ gaꜙsɨɨyhꜙ:
8 Abisa matar Simon Peter i’itin ana maramaim Jesu nanamaim sun yowen re eo, “Regah, kwihamiyu sa’ab kwen, ayu i bowabow kakafin wairafu.”
9 Jëëhꜘ, gaꜙjwa̱a̱hˈ jwërte Peeˊ läꜙkye̱ˉ hi̱ˉ maˊ tä̱ä̱hˊ ko̱ˉjø̱hꜘ kya̱a̱yhˊ, maˊ gaꜙjëëyꜗ haˉ läꜙko̱o̱ˉ jwë̱ë̱ꜘ hmoohˉ hi̱ˉ gaꜙsa̱a̱yhꜗ.
9 Naatu Simon ana ofonah bairi siy moumurih na’in hibowabow isan hifofofor men kafaita.
10 Ja̱ˉbaˊ läꜙja̱ˉ gaꜙlaꜗ kihꜗ Jacobo kya̱a̱hˊ Jwa̱a̱ꜚ jo̱ˉñʉʉhꜚ Zebedeo hi̱ˉ maˊ jmeeꜙ taˊ ko̱ˉjø̱hꜘ kya̱a̱hˊ Simón. Pero gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ Simón:
10 Zebedee natunatun James naatu John hairi auman hifofofor men kafaita (Simon ana ofonah).
11 Ja̱ˉgaˊ gaꜙllaꜙnääyˋ chaˊhooˊ jmɨɨˉ kya̱a̱hˊ naˊmooꜘ. Jeeˊ ja̱ˉ baˊ gaꜙllayꜘ läꜙjëꜙ heˉ maˊ kooyh˜ ja̱ˉ, mahꜗ gaꜙjmeeyꜘ ko̱ˉjø̱hꜘ kya̱a̱hˊ Jesús.
11 Naatu wa hibow hirun dones yan hitain hiyen, sawar etei’imak hihamiyen himisir Jesu hi’ufunun bairi hin.
12 Ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ ja̱ˉ maˊ hä̱ä̱ˊ Jesús ko̱o̱ˉ jeeˊ jwɨɨˉ. Gaꜙllooꜗ ja̱a̱ˉ dsaˉ hi̱ˉ maˊ dsaahˊ hmihꜗ høøꜚ. Maˊ gaꜙjë̱ë̱yꜗ Jesús gaꜙju̱u̱yhꜗ jnëyˊ mahꜗ gaꜙjlu̱u̱yꜗ lleyˊ läꜙ gaꜙtëꜘ hwaꜗ chaˊnëˊ Jesús. Gaꜙchu̱u̱yꜘ kya̱a̱hˊ, gaꜙjäyhꜘ:
12 Ana veya ta Jesu tafaram ta in orot biyan kokom ani’anin ma bi’akiramaim tit. Orot Jesu i’itin ana maramaim tit nanamaim sun yowen ifefeyan eo “Regah inakokok na’at basit iniyawasu!”
13 Heˉja̱ˉ gaꜙhɨɨꜘ Jesús maˉgooˉ mahꜗ gaꜙkyeyˉ nëˊ kihˈ dsaˉ heꜘ, mahꜗ gaꜙjäyhꜘ:
13 Jesu uman bora’ah orot butubun eo, “Ayu akokok o inayawas!” Iti na’at eo mar ta’imon orot biyanamaim kokom etei na’am in sawar.
14 Maˉngëëꜘ heˉ ja̱ˉ, gaꜙta̱a̱hˉ Jesús juuˈ mahꜗ saꜙ kooyhꜗ juuˈ kya̱a̱hˊ niꜙ ja̱a̱ˉ, gaꜙjäyhꜘ:
14 Jesu orot eofafar eo “Men sabuw hai tur ina’owen, baise, inan a firis biyan inatit biya nanutitiy na’itin. Imaibo Moses iu’uwi na’atube Regah isan sibor inayai, saise sabuw hina’itin hinitumatum o biya i turobe igewasin.”
15 Pero ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ chaˉgaˊmiihˉ maˊ hiiꜘ juuˈ kiyhꜗ. Jwë̱ë̱ꜘ dsaˉ maˊ dsaˉku̱hꜗ nuuˉ juuˈ heˉ kwayꜙ, hiꜙ läꜙja̱ˉ kaˉlähꜘ maˊ dsaˉku̱hꜗ jwë̱ë̱ꜘ hi̱ˉ dsaahˊ hi̱ˉ hnøøꜗ jä̱ꜗ kiyhꜗ.
15 Baise Jesu ana tur ra’at tasasar tit etei’imak hinowar, sabuw rau’ay gagamin na’in hina ana tur hinowar naatu baiyawasih isan hifefeyan iyawasih.
16 Pero Jesús maˊ dsooy˜ maˊ dsaˉngɨɨyˋ kiyhˈ kihꜗ Dio jeeˊ saꜙ cha̱a̱ˉ niꜙ ja̱a̱ˉ dsaˉ.
16 Baise mar etei Jesu efan nautanubinamaim akisinamo ma yoyoban isan en ema eyoyoyoban.
17 Ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ maˊ gyaˈ Jesús kwayꜙ juuˈ. Jeeˊ ja̱ˉ maˊ tä̱ä̱hˊ ko̱ˉlla̱a̱ˊ fariseo kya̱a̱hˊ taˉjwohꜗ kya̱a̱ꜗ ley. Dsaˉka̱a̱hˊ heꜘ yaꜙnääꜗ läꜙjëꜙ jwɨɨˉ mähˉ heˉ naˉhe̱e̱ꜚ hwaꜗ Galilea, hiꜙ läꜙja̱ˉ hi̱ˉ maˊ cha̱a̱ˉ hwaꜗ Judea kaˉlähꜘ, läꜙkye̱ˉ hi̱ˉ maˊ cha̱a̱ˉ Jerusalén. Maˊ kye̱ˉ Jesús chaˉmiihˉ beꜘ kihꜗ Dio kya̱a̱hˊ heˉ maˊ miˉhlä̱ä̱yꜘ hi̱ˉ dsaahˊ.
17 Veya ta Jesu binan sabuw hima hinonowar wanawanahimaim i Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah hina hima tur hinowar. Iti sabuw i tafaram Galilee naatu Judea wanawanan bar merar tata’ane hina, naatu Jerusalemane auman hina. Nati ana maramaim yawas ana fair Regah biyanane i na Jesu biyan tit sabuw sawusawuwih baiyawasih isan.
18 Jmɨɨˊ ja̱ˉ gaꜙllaꜙnääꜗ dsaˉ hi̱ˉ maˊ jä̱ä̱ꜙ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ dsaahˊ hi̱ˉ saꜙ liihꜚ gooˉ tɨɨˊ naˉkya̱a̱ˈ nëˊ ji̱i̱ˉ. Maˊ hnøøyˈ maˊ dsaˉta̱a̱yhˋ chaˊnehꜙ mahꜗ dsaˉkya̱a̱yꜙ chaˊnëˊ Jesús.
18 Sabuw afa orot an uman Kafikafirin hibai emo’em hiwan hi’abar hina, hikok kwanekwan bar wanawanan hitarun Jesu nanamaim hitayare.
19 Kihꜗ heˉ maˊ tä̱ä̱hˊ jwë̱ë̱ꜘ dsaˉ, saꜙ gaꜙlaꜗ maˊ ta̱a̱yhꜙ chaˊnehꜙ. Heˉja̱ˉ gaꜙwɨɨyꜗ taꜙ gyʉʉhˈ hneꜗ mahꜗ gaꜙjñiyhꜗ miihˉ kaˊluuˊ hneˈ. Taꜙ jwëꜘ ja̱ˉ, gaꜙjña̱a̱yꜗ dsaˉdsaahˊ heꜘ läꜙkye̱ˉ ji̱i̱ˊ kiyhˈ toꜙloꜙ nëˊ dsaˉ chaˊnëˊ Jesús.
19 Baise sabuw i ra’at kwanekwan men ana mahar ta ma boro orot hitab hitarun. Imih hibai hiyen bar faifiy afe’en hiyare, kabay hibosaisiren sou hikuyouw imaim orot emo’em auman hiruru sabuw hima’am hai founafoun ra’iy, Jesu ma’am nanamaim tit. Orot kwafe’en faifiy wan hitarakwib orot an uman kafilafirin hruru ere’er|alt="men making hole in roof for paralytic" src="CN01686B.TIF" size="col" loc="Luk 5.19" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.19"
20 Maˊ gaꜙjëëꜗ Jesús haˉ läꜙko̱o̱ˉ dsooꜘ dsëꜗ läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ heꜘ, heˉja̱ˉ gaꜙjäyhꜘ sɨɨyhꜙ dsaˉdsaahˊ:
20 Jesu iti sabuw hai baitumatum itin basit orot isan eo, “Au begon o a bowabow kakafih i anotanotawiyen.”
21 Heˉja̱ˉ läꜙjë̱ë̱ꜙ taˉjwohꜗ kya̱a̱ꜗ ley kya̱a̱hˊ dsaˉ fariseo gaꜙløøyꜗ jmeeyꜙ hʉʉˊdsëˉ: “¿Heeˉ la̱a̱ꜗ dsaˉñʉʉhˉ naˉ heˉ miˉkwa̱yhꜗ Dio? Ja̱a̱ˉ Dio baˊ lihꜙ cheꜗ dsoˊkyeˉ kihꜗ dsaꜙ.”
21 Pharisee naatu Ofafar bai’obaiyenayah hima’ama taiyuwih hio, “Iti orot i menatan God ebi’ib? God akisinamo boro bowabow kakafih nanotawiyen.”
22 Pero gaꜙläꜙliihꜚ baˊ Jesús heˉ hʉʉˊdsëˉ maˊ jmeeꜙ dsaˉ heꜘ, heˉja̱ˉ gaꜙsɨɨyhꜙ:
22 Abisa hinotanot Jesu so’ob basit iuwih, “Kwa dogor wanawanah not kakafih nati na’atube aisim kwanotanot?
23 ¿Heeˉ gaˊ naˉ saꜙ jwë̱ë̱hˋ, la̱a̱hꜘ hnähꜘ? ¿Cheˊ heˉ chiihˊ jneˊ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ dsaahˊ: “Maˉnaˉcheˊ baˊ dsoˊkyeˉ kyahꜗ”, o heˉ chiihˊ jnihꜘ: “Nooˉ, ki̱i̱ˈ ji̱i̱ˊ kyahˈ, mahꜗ gwa̱a̱hˉ”?
23 Ef menatan i hamehamen, ana bowabow kakafih notawiyen isan anao, i hamehamen o misir bat remor, isan anao i hamehamen?
24 Heˉja̱ˉ jmeenˋ heˉ jwë̱ë̱hˋ gaˊ mahꜗ läꜙngëëhꜘ hnähꜘ, Hi̱ˉgaꜙlë̱ë̱ꜗngoꜗ laˉ baˊ naˉngëˈ jwëˈ jmɨˉgyʉʉꜙ mahꜗ cheyꜗ dsoˊkyeˉ kihꜗ dsaꜙ.
24 Baise ayu anasinaf kwana’itin saise kwanitumatum. Orot Natun i God eonowah tafaramamaim sabuw hai bowabow kakafih notawiyen isan.” Basit Jesu orot an auman kafikafirin isan eo, “Kumisir a emo’em kubai a ubar kwen!”
25 Läꜙcha̱hꜘ ja̱ˉ gaꜙnooˉ dsaˉ heꜘ chaˊnëˊ läꜙjë̱ë̱ꜙ dsaˉ hi̱ˉ maˊ tä̱ä̱hˊ jeeˊ ja̱ˉ, gaꜙko̱o̱yˈ ji̱i̱ˊ kiyhˈ jeeˊ maˊ kya̱a̱yꜗ, ngaayhꜗ chaˊnehꜙ kiyhꜗ, jmeeyꜙ jʉʉhˉ kihꜗ Dio.
25 Orot mar ta’imonamo nahifunik inu’in misir ana emo’em bai e’abar tit God ana merar yi bora’ara’ah auman ana ubar in.
26 Gaꜙläꜙjë̱ë̱ꜙ baˊ gaꜙläꜙdsa̱a̱˜ jwërte dsëꜗ maˊ gaꜙjëëyꜗ heˉ ja̱ˉ, mahꜗ gaꜙjmeeyꜘ jʉʉhˉ kihꜗ Dio. Gaꜙläꜙgoyhꜙ jwërte, maˊ jäyhꜘ:
26 Sabuw etei’imak hima’am hifofofor men kafaita, yah birubir fafar auman, naatu God ana merar hiyi hibora’ara’ah hio, “Ina’inan iti men na’atube ta’i’itin efa’efanin bounabo matar taitin.”
27 Maˉngëëꜘ heˉ ja̱ˉ, ngooꜗ Jesús taꜙ jeeˊ jyohꜘ. Jeeˊ ngooyˈ ja̱ˉ, gaꜙjë̱ë̱yꜗ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ ko̱o̱ˈ kuˊsɨhˉ hi̱ˉ maˊ che̱e̱ˉ Leví, maˊ gyaˈ nëˊtaˊ kihˈ ko̱o̱yˈ kuˊsɨhˉ. Mahꜗ gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ:
27 Iti ufunamaim Jesu tit in orot kabay o’onayan wabin Levi ana bowabow baremaim ma’am itin basit isan eo, “Kumisir ayu kwi’ufnunu.”
28 Gaꜙjä̱ꜘ baˊ taˊ kiyhˈ heˉ maˊ jmeeyꜙ ja̱ˉ, mahꜗ gaꜙjmeeyꜘ ko̱ˉjø̱hꜘ kya̱a̱hˊ Jesús.
28 Levi ma’am misir sawar etei’imak ihamiyen Jesu i’ufunun.
29 Leví hi̱ˉ maˊ ko̱o̱ꜗ kuˊsɨhˉ heꜘ gaꜙjmeeyꜘ ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ jʉʉhˉ kihꜗ Jesús chaˊnehꜙ kiyhꜗ. Jwë̱ë̱ꜘ dsaˉ hi̱ˉ maˊ ko̱o̱ꜗ kuˊsɨhˉ kya̱a̱hˊ jñahꜘ gaˊ dsaˉ maˊ tä̱ä̱hˊ nëˊ mes˜ ko̱ˉjø̱hꜘ kya̱a̱yhˊ.
29 Levi baitab gagamin ta ana baremaim Jesu isan itab, Levi ana ofonah bairi hai bowabow ta’imon naatu sabuw afa auman hiru’ay.
30 Pero dsaˉ fariseo kya̱a̱hˊ taˉjwohꜗ kya̱a̱ꜗ ley gaꜙta̱a̱yhˋ gaꜙtiˉ gaꜙchooyꜘ juuˈ kya̱a̱hˊ discípulo kya̱a̱ꜗ Jesús, gaꜙjäyhꜘ:
30 Pharisee naatu Ofafar bai’obaiyenayah himisir higam Jesu ana bai’ufununayah hibatiyih, “Kwa aisim nati kabay o’onayah naatu bowabow kakafih sabuw bairi kwama kwa’aa kwatomatom?”
31 Heˉja̱ˉ gaꜙje̱e̱hˉ Jesús juuˈ kiyhꜗ, gaꜙsɨɨyhꜙ:
31 Jesu iyafutih eo, “Sabuw iyab gewasih adanafur orot men tekokok, baise sabuw sawow wairafih adanafur orot i tekokok.
32 Saꜙ maˉjan˜ kihꜗ hi̱ˉ llu̱u̱ꜗ, maˉjan˜ kihꜗ hi̱ˉ chaˉ dsoˊkyeˉ kihꜗ baˊ mahꜗ waˊ dsaˉje̱e̱yh˜ kya̱a̱hˊ Dio.
32 Ayu i men sabuw gewasih bow dogoroh baikitabirin isan anamih, baise sabuw bowabow kakafin wairafih.”
33 Ja̱ˉgaˊ gaꜙjähꜘ dsaˉ hi̱ˉ maˊ tiˉchooꜙ juuˈ heꜘ, sɨɨyhꜙ Jesús:
33 Sabuw afa Jesu hibatiy hio, “John ana bai’ufununayah i mar etei teyohar teyoyoyoban naatu Pharisee hai bai’ufununayah i na’atube tisisinaf, baise o abai’ufununayah i hi’aa tetomatom.”
34 Heˉja̱ˉ gaꜙjähꜘ Jesús sɨɨyhꜙ:
34 Jesu iyafutih eo, “Kwanotanot tabin boubun ana sabuw a baitab isan hinaruru’ay boro na’uwih aamoromorob hinamatabir maiye hinan? Men karam.
35 Pero lloo˜ ko̱o̱ˉ jmɨɨˊ waˊraˉ gaꜙlle̱e̱yˉ dsaˉñʉʉhˉ hi̱ˉ dsaˉje̱e̱ꜘ gooˉ heꜘ. Maˊja̱ˉ gaˊ tʉˈ dsaˉ kya̱a̱yꜗ heˉ kuhˉhɨ̱h˜ mahꜗ chu̱u̱yꜗ kya̱a̱hˊ Dio.
35 Baise veya ta tabin boubun orot boro hinabosair sa’ab nan ana sabuw nihamiyih, imaibo i boro hinayohar.”
36 Hiꜙ gaꜙjäyhꜘ sɨɨyhꜙ juuˈ naˉhmääˊ laˉ:
36 Naatu Jesu oroubon ta iti na’atube eo, “Men yait ta faifuw boubun e’afuw faifuw atamanin fitimih, nati na’atube nasinaf faifuw boubun boro natakweb. Naatu faifuw boubun hinab atamanin hinafitifit ana itinin boro men gewasin.
37 Hiꜙ läꜙja̱ˉ, niꜙ ja̱a̱ˉ dsaˉ saꜙ kwaꜙ kihꜗ chiyhꜗ vin hmëëꜘ nehꜙ looˉ maˉgyu̱hˉ. Cherˊmahꜗ gaꜙchihꜗ dsaˉ vin hmëëꜘ nehꜙ looˉ maˉgyu̱hˉ, cha̱hꜘ baˊ gyiiꜙ, jëëhꜘ saꜙ kwaꜗ jwëˈ ä̱ä̱ꜙ. Tʉ̱ʉ̱ꜙ vin hmëëꜘ hiꜙ he̱e̱ꜘ looˉ kaˉlähꜘ.
37 Na’atube men yait ta wine boubun bai wine atamanin ana kibubumaim ririmih. Anayabin wine boubun ana kibub inab atamaninamaim inaririr wine boro nara’at kibub atamanin natafofor naatu wine nasuwa nare.
38 Heˉja̱ˉ nehꜙ looˉ hmëëꜘ baˊ dsaˉhooˋ vin hmëëꜘ. Mahꜗ läꜙja̱ˉ baˊ miˉheeꜙ vin hmëëꜘ ja̱ˉ, kya̱a̱hˊ looˉ hmëëꜘ kaˉlähꜘ.
38 Imih wine boubun ibo kibub boubunamaim tiririr.
39 Niꜙ ja̱a̱ˉ hi̱ˉ të̱ë̱ˈ hɨ̱h˜ jmɨhˈ mɨˈjëhꜗ maˉä̱ä̱ˉ, saꜙ tɨhꜗ dsëyꜗ heˉ hmëëꜘ läꜙcha̱hꜘ ja̱ˉ. Jëëhꜘ jäyhꜘ: “Lluꜗ gaˊ heˉ maˉgyu̱hˉ.” —gaꜙjähꜘ Jesús.
39 Baise men yait ta wine atamanin tomatom ufunamaim wine boubun tom isan kokomih, aiyab. Anayabin nati orot iti na’atube eo, “Wine atamanin i gewasin anababatun.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.