Lucas 12
Juu³ tyʉ² ʼe gafaaʼ²¹ Dios tyaʼ tsá² (CHQNT) vs VC
1 La jee²¹² joon galicaain²¹ tsá² fúui¹ lɨɨlɨ¹ ca 'øøi'²¹ tsaruu'²¹i la jaain²¹ la jaain²¹. Joon ga'láa² Jesús 'wii²¹² sɨɨ'²¹ɨ tsá² tya'a:
1 Enquanto isso, os homens se tinham reunido aos milhares em torno de Jesus, de modo que se atropelavam uns aos outros. Jesus começou a dizer a seus discípulos: Guardai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Tsʉ jiin'¹³ coon²¹ júu³ 'uuin²¹ 'e sá² wa'a jo liñi¹ tsa². Jon'gɨ jiin'¹³ coon²¹ 'e sɨ'mó¹ wa'a jo li sá² júu³.
2 Porque não há nada oculto que não venha a descobrir-se, e nada há escondido que não venha a ser conhecido.
3 Joongɨ la joon jon wa'a 'e nifaa'²¹ tsá² linʉʉ²¹ inʉʉ joon lijmɨɨ²¹². Joongɨ jilaa'²¹ 'e sɨ́ɨi¹ tsá² 'uuin²¹ 'e jni¹ 'nʉ́¹ inúu² cayʉ' 'nʉ́¹.
3 Pois o que dissestes às escuras será dito à luz; e o que falastes ao ouvido, nos quartos, será publicado de cima dos telhados.
4 Faa'²¹gɨ Jesús:
4 Digo-vos a vós, meus amigos: não tenhais medo daqueles que matam o corpo e depois disto nada mais podem fazer.
5 Fuu²¹²oo 'naa' 'in cwooi¹ jmaa²aa' 'gøø'²¹naa'. Jmaa²oo' 'gøø'²¹naa' 'in mi yuui'¹³ jngai'² tsá² tyʉ'²o jon to² 'e tsalíin² lɨ 'lɨɨ'³. Jmaa²oo' 'gøø'²¹naa' 'ii.
5 Mostrar-vos-ei a quem deveis temer: temei àquele que, depois de matar, tem poder de lançar no inferno; sim, eu vo-lo digo: temei a este.
6 ’¿Tɨ jo 'nɨɨi¹ tsá² 'ñeei² tón¹ coon'¹³ jee²¹² tún² wi'³? Pe Dios‑gɨ jo 'íin²‑tsi ce jiin'¹³ jaain²¹ tón¹ do.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? E, entretanto, nem um só deles passa despercebido diante de Deus.
7 Ca jilaa'²¹ jñʉ́² tsí³ mootyí²ii' nigaun'ii²¹ Dios la ca mɨ'³ la ca mɨ'³‑ɨ. Jo jmaa²aa' 'goo'²¹ tsʉ tyíin¹gɨ 'naa'a lagɨ tón¹ fúui¹gɨ.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais, pois. Mais valor tendes vós do que numerosos pardais.
8 ―'E fuu²¹²uu 'naa', jileei'²¹ 'in jin'²in 'iin jna tyani tsá², jna‑a jon, 'in Ruu'²¹na Tsá², ifo'³oo jon 'e cwii¹na 'ii tyani ángeles tya' Dios Jmii²¹.
8 Digo-vos: todo o que me reconhecer diante dos homens, também o Filho do Homem o reconhecerá diante dos anjos de Deus;
9 Pe jileei'²¹ 'in jo røøi²¹ cwii¹in jna tyani tsá² la joon jon jna jo rǿø¹na 'ii tyani ángeles tya' Dios.
9 mas quem me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 ’Doñi'iin 'in gafaa'²¹a 'laa'²¹ tyiia 'e Ruu'²¹na Tsá², lí²‑i 'íin²mo tsaa² do tya'a pe jileei'²¹ 'in faa'²¹ júu³ 'laa'²¹ tya' 'in Espíritu Tyʉ́² tya' Dios jo lí² 'íin²gɨ 'e tsaa² do tya'a.
10 Todo aquele que tiver falado contra o Filho do Homem obterá perdão, mas aquele que tiver blasfemado contra o Espírito Santo não alcançará perdão.
11 ’Mi tsajéei¹³ tsá² 'naa' inʉʉ cwo'¹ sɨ tyani 'in jmoo¹ 'ii'²¹ 'ee sɨ tyani tsaa'to² 'ee jo cuu'¹³‑'oo' xiiala ifó²oo' sɨ xiiala ingɨ́²ɨɨ' 'ee.
11 Quando, porém, vos levarem às sinagogas, perante os magistrados e as autoridades, não vos preocupeis com o que haveis de falar em vossa defesa,
12 Mi tɨ́² 'ii'²¹ joon i'ee²¹² 'in Espíritu Tyʉ́² tya' Dios 'naa' xiiala 'ná² fó²oo'.
12 porque o Espírito Santo vos inspirará naquela hora o que deveis dizer.
13 Jaain²¹ jee²¹² tsá² do gasɨɨ'²¹ɨ Jesús:
13 Disse-lhe então alguém do meio do povo: Mestre, dize a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Joon gajin'² Jesús sɨɨ'²¹ɨ 'ido:
14 Jesus respondeu-lhe: Meu amigo, quem me constituiu juiz ou árbitro entre vós?
15 Gajin'²o jon:
15 E disse então ao povo: Guardai-vos escrupulosamente de toda a avareza, porque a vida de um homem, ainda que ele esteja na abundância, não depende de suas riquezas.
16 Joon gasɨɨ'²¹ɨ 'e cwáain¹ lo:
16 E propôs-lhe esta parábola: Havia um homem rico cujos campos produziam muito.
17 Joon 'in tsá² sá² cuu² do ga'ɨ¹‑tsi: “¿'Ee ijmáa³aa coon'¹³ jilaa'²¹ 'e garoo²¹ tyiia lo? Jo 'óo³gɨɨ xiia' lɨ to'³oo.”
17 E ele refletia consigo: Que farei? Porque não tenho onde recolher a minha colheita.
18 Joon ga'ɨ¹‑tsi jin'²in: “Liñí³oo xiiala ijmáa³aa. Cɨɨ'¹³moo jilaa'²¹ 'nʉ́³ʉʉ lo. Joon ijmaa'¹³aa 'e fee'¹gɨ. Joon do‑o i'máa³aa jilaa'²¹ 'e roo²¹ tyiia coon'¹³ jilaa'²¹ 'e 'óo³oo.
18 Disse então ele: Farei o seguinte: derrubarei os meus celeiros e construirei maiores; neles recolherei toda a minha colheita e os meus bens.
19 Joon ifuu²¹²uu 'ñii'a: Alma tyiia, cwo'i'²i 'woo'²¹o tsʉ 'láa²mo 'e nisɨ'mo²'o. Taa'²¹o tya' 'láa²mo jiin²¹. 'Iin'²¹in, tyee'²¹. Unjløøi'³ 'wo'o.”
19 E direi à minha alma: ó minha alma, tens muitos bens em depósito para muitíssimos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Pe Dios gasɨɨ'²¹ 'ii: “Tsañʉʉ'¹, 'in jo 'øøi'²¹‑tsi 'nʉ. Nano‑o ijuun²¹mo'o. Joon jilaa'²¹ 'e 'oo²o'o, ¿'iin lí² tya'?”
20 Deus, porém, lhe disse: Insensato! Nesta noite ainda exigirão de ti a tua alma. E as coisas, que ajuntaste, de quem serão?
21 La joon tsangɨɨ¹i 'in tsá² 'in 'iin²¹² 'e sá² tya' 'ña'a 'láai¹ lɨɨlɨ¹ pe joon tañíi²mo tyani Dios 'i ―jin'² Jesús.
21 Assim acontece ao homem que entesoura para si mesmo e não é rico para Deus.
22 Mo ngayuui'¹³ joon²¹ gasɨɨ'²¹ Jesús tsá² tya'a:
22 Jesus voltou-se então para seus discípulos: Portanto vos digo: não andeis preocupados com a vossa vida, pelo que haveis de comer; nem com o vosso corpo, pelo que haveis de vestir.
23 Fu juncwii²¹ tya' tsá² 'e tyiin²gɨ lagɨ 'e dø'² tsá². Joongɨ 'e cuerpo tya' tsá² tyiin²gɨ lagɨ sɨɨn'³ tsá² 'e tyi'²i.
23 A vida vale mais do que o sustento e o corpo mais do que as vestes.
24 Tyaan²duu' cwáain¹ lawa jaain²¹ tyalaa'²¹ jo jñii¹i jon'gɨ roo¹ tya'a jon'gɨ 'oo¹ lɨ' 'má¹ jon'gɨ tyʉʉ²¹ sá² lɨ to'²o. Pe Dios cwoo¹ 'e gø'²ø. Joon 'naa', tyiin²gɨ 'naa' lagɨ ton¹.
24 Considerai os corvos: eles não semeiam, nem ceifam, nem têm despensa, nem celeiro; entretanto, Deus os sustenta. Quanto mais valeis vós do que eles?
25 ¿'Iin jee²¹² 'naa' 'e 'áai¹gɨ cu'²‑tsi gajmeei¹ 'ña'a coon²¹ ñii²gɨ coon'¹³ 'e cu'²‑tsi do?
25 Mas qual de vós, por mais que se preocupe, pode acrescentar um só côvado à duração de sua vida?
26 Wa jo lí² jmaa²aa' ce jiin'¹³ 'e xʉgɨ coon'¹³ 'e cu'²‑'oo', ¿'ee lɨ' cu'²‑'oo' coon'¹³ jilaa'²¹ 'e fee'¹gɨ?
26 Se vós, pois, não podeis fazer nem as mínimas coisas, por que estais preocupados com as outras?
27 Tyaan²duu' cwáain¹ xiiala cwáain¹ lí³ 'e jo 'ee to¹ jmoo¹o. 'E la ja'²mo fuu²¹²uu 'naa', ca 'lɨɨ²¹² rǿøi¹³ Salomón jo galisá² sɨɨn'³ 'e 'ya'²gɨ tya'a lagɨ 'e lí³ do.
27 Considerai os lírios, como crescem; não fiam, nem tecem. Contudo, digo-vos: nem Salomão em toda a sua glória jamais se vestiu como um deles.
28 Wana ijmá¹ Dios 'e 'ya'²gɨ 'oonuu²¹ 'e sá² nano jee²¹² tyiia²¹ joongɨ mi jná² tsa'oo²¹ ijún² coon'¹³ jɨ́² 'e ja'²mo ityi'² Dios 'naa' 'mɨ'². ¡Tsá² 'in jo tsáai¹‑tsi 'naa'!
28 Se Deus, portanto, veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã se lança ao fogo, quanto mais a vós, homens de fé pequenina!
29 Jo ngɨ́²ɨɨ' 'e cu'²‑'oo' 'e 'nó²oo' 'e cøø²øø' joongɨ 'e 'ú²uu'.
29 Não vos inquieteis com o que haveis de comer ou beber; e não andeis com vãs preocupações.
30 Tsʉ tsá² 'in jo tsái¹‑tsi Dios 'in seein²¹ fu juncwii²¹ ngɨ¹o 'noo'²¹o jilaa'²¹ 'elo, pe 'naa' seen²¹mo jaain²¹ Ñʉ́²ʉʉ' 'in ñi¹ jilaa'²¹ 'e 'ná²gɨ tyii'.
30 Porque os homens do mundo é que se preocupam com todas estas coisas. Mas vosso Pai bem sabe que precisais de tudo isso.
31 'Áai¹gɨ tyʉ́² wa'a 'e cwooi'¹³naa' yaanaa' 'e tyʉ'² Dios to² 'naa' joon i'ii'¹³mo jilaa'²¹ 'elo.
31 Buscai antes o Reino de Deus e a sua justiça e todas estas coisas vos serão dadas por acréscimo.
32 Faa'²¹gɨ Jesús:
32 Não temais, pequeno rebanho, porque foi do agrado de vosso Pai dar-vos o Reino.
33 'Nɨ́ɨ²ɨɨ' jilaa'²¹ 'e sá² tyii' joon cwó²oo' 'in sɨtyéein¹ jmɨɨ²¹². Jmaa²aa' la joon coon²¹ tuloo²¹ tyii' 'e jo litsáai¹ joon 'áai¹gɨ ilisá² tyii' fu ñʉ'fú² 'e jo tya¹. Jileei'²¹ 'uun²¹ jo lí² tsataai² do jon'gɨ joo'¹³ fu² lí² ngɨ́ɨ¹.
33 Vendei o que possuís e dai esmolas; fazei para vós bolsas que não se gastam, um tesouro inesgotável nos céus, aonde não chega o ladrão e a traça não o destrói.
34 Xiia' lɨ 'óo²oo' jilaa'²¹ 'e 'yaai'²¹‑'oo' do‑o jon i'ɨ¹‑'oo'.
34 Pois onde estiver o vosso tesouro, ali estará também o vosso coração.
35 Faa'²¹gɨ Jesús:
35 Estejam cingidos os vossos rins e acesas as vossas lâmpadas.
36 Jmáa²aa' lawa tsaleei'¹³ 'in sɨjéen¹³in fii²¹²i. Mi cwaa'¹i fii²¹²i lɨ cui'² cwoo²¹ tsá² joon pó² 'ooca'nʉ́¹ do tsifu lí² no'²'o 'ooca'nʉ́¹.
36 Sede semelhantes a homens que esperam o seu senhor, ao voltar de uma festa, para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 'Áa²mo tyʉ́² 'ii²¹‑tsi 'in tsa'leei'¹³ do 'in jo cwuu²¹i mi cwai'² fii²¹²i. Tsʉ júu³ ja'²mo fuu²¹²uu 'naa', 'in fii²¹²i do ityá² tyʉ́² sɨɨn'³ 'ido joongɨ iunjíi²mo 'ido. Joon ityʉ'²ʉ to² cwá¹ tsá² lɨ si'² mesa 'e dø'²ø. Joon cwaa²¹o dø'²ø.
37 Bem-aventurados os servos a quem o senhor achar vigiando, quando vier! Em verdade vos digo: cingir-se-á, fá-los-á sentar à mesa e servi-los-á.
38 Fiin'¹³ la 'woo²¹ tyiia² nʉ́ʉ¹ cwaa'²¹i sɨ la ngóo¹ ca jná² 'ee tyʉ́² 'ii²¹‑tsi tsa'leei'¹³ wana 'in jnaa¹‑tsi mi tyee'¹³i fii²¹²i do.
38 Se vier na segunda ou se vier na terceira vigília e os achar vigilantes, felizes daqueles servos!
39 Joon cwoliñi²ii' 'elo, wana jaain²¹ tsá² fii²¹² 'nʉ́¹ ini¹ 'ee 'ii'²¹ cwée¹i 'uun²¹ nijmaa¹o li'²o. Joon jo ná¹ 'nʉ́ʉ¹ʉ 'e jmá² 'ido 'uun²¹.
39 Sabei, porém, isto: se o senhor soubesse a que hora viria o ladrão, vigiaria sem dúvida e não deixaria forçar a sua casa.
40 La joon jon 'naa' cwotyá²aa' tyʉ́² tyii' tsʉ coon²¹ wa jo 'ɨ¹‑'oo' ijó¹ 'in Ruu'²¹i Tsá² ―jin'² Jesús.
40 Estai, pois, preparados, porque, à hora em que não pensais, virá o Filho do Homem.
41 Joon gaunngɨɨ¹ɨ Tʉ́³ sɨɨ'²¹ɨ Jesús:
41 Disse-lhe Pedro: Senhor, propões esta parábola só a nós ou também a todos?
42 Jin'² Jesús:
42 O Senhor replicou: Qual é o administrador sábio e fiel que o senhor estabelecerá sobre os seus operários para lhes dar a seu tempo a sua medida de trigo?
43 'Áa¹mo tyúi¹ 'in tsa'leei'¹³ mi tyeei'¹² fii²¹²i tyee'¹³mo 'ido jmaa¹a la to² nigatyʉ'²ʉ.
43 Feliz daquele servo que o senhor achar procedendo assim, quando vier!
44 'E la ja'²mo fo'³oo, 'in fii²¹² do nityaa¹o cwoo²¹ 'ido jilaa'²¹ 'e 'oo¹o 'e tyʉ'² 'ido to².
44 Em verdade vos digo: confiar-lhe-á todos os seus bens.
45 Pe wana 'in tsa'leei'¹³ do 'ɨ¹‑tsi 'e li'ɨɨ²¹²mogɨ fii²¹²i do tyee'¹²i joon 'láa² 'wii²¹² jíi²in 'in tsa'leei'¹³ catyaai²¹ do. Joongɨ 'láa² 'wii²¹² gø'²ø joongɨ 'uun'²¹o. Joon li'íin²mo.
45 Mas, se o tal administrador imaginar consigo: Meu senhor tardará a vir, e começar a espancar os servos e as servas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Joon 'in fii²¹² do ijó¹ coon²¹ jmɨɨ²¹² 'e jo sɨjée¹³in tsa'leei'¹³ tya'a do. Jon'gɨ ñi¹ 'ee 'ii'²¹. Joon lɨ́ɨ¹ i'e'²e 'ido wúu¹. Joon idye'²mo 'ido fu lɨ 'ii²¹ coon'¹³ jileei'²¹ 'in jo nʉʉ'¹²ʉ.
46 o senhor daquele servo virá no dia em que não o esperar e na hora em que ele não pensar, e o despedirá e o mandará ao destino dos infiéis.
47 ’Jileei'²¹ tsa'leei'¹³ 'in ñii¹o jilaa'²¹ 'e 'iin²¹²in fii²¹²i pe jo tyaa¹ tyʉ́² jon'gɨ unjíi²i i'e'²o wúu¹ joongɨ ijmee'¹³mo lɨɨlɨ¹.
47 O servo que, apesar de conhecer a vontade de seu senhor, nada preparou e lhe desobedeceu será açoitado com numerosos golpes.
48 Pe jileei'²¹ tsa'leei'¹³ 'in jo ñii¹ pe jmoo¹‑o jiin'¹³ 'e tɨ́ɨ²i xʉgɨ wúu¹ iní² 'ii. 'In nigacwo'²o Dios 'láai²gɨ imɨ́¹ jon Dios 'láai²gɨ. Joon 'in jo cu'²‑tsi coon'¹³ lɨɨlɨ¹ imɨ́¹ 'ido 'láai¹gɨ.
48 Mas aquele que, ignorando a vontade de seu senhor, fizer coisas repreensíveis será açoitado com poucos golpes. Porque, a quem muito se deu, muito se exigirá. Quanto mais se confiar a alguém, dele mais se há de exigir.
49 Joon faa'²¹gɨ Jesús:
49 Eu vim lançar fogo à terra, e que tenho eu a desejar se ele já está aceso?
50 'Ná²‑a tsangɨ́ɨ¹na coon²¹ 'e la jai'². Joon lí² móo³oo wúu¹ ca gatséi².
50 Mas devo ser batizado num batismo; e quanto anseio até que ele se cumpra!
51 ¿Tɨ lɨ́ɨ²naa' 'e gagoo²¹²oo 'e sín¹ tsá² rǿø² coon'¹³ tsaruu'²¹i nicwoo'¹³ fu juncwii²¹? Fo'³oo 'e jo la joon. Jiin'¹³ gagoo²¹²oo wa'a jmáa³aa 'ii'¹³ tya' tsá².
51 Julgais que vim trazer paz à terra? Não, digo-vos, mas separação.
52 Tsʉ nano la ngóo¹ 'naai'¹³ 'in tsá² coon²¹ inʉʉ ilíin² tún² 'ii'¹³. Wana néei¹ 'ñéei² tsá² tsi coon²¹ inʉʉ gaai²¹ ili'ee'²¹i 'in gái¹ do, joon 'in gái¹ do ili'ee'²¹i 'in gaai²¹ do.
52 Pois de ora em diante haverá numa mesma casa cinco pessoas divididas, três contra duas, e duas contra três;
53 'In jmii²¹ do niseein²¹ gó² coon'¹³ jóon¹on. La joon gó² seein²¹ jóon¹on coon'¹³ jmii²¹. Joon sáa³gɨ seein²¹ gó² coon'¹³ jamɨ́ɨ¹ɨ. Jamɨ́ɨ¹ɨ la joon jon seein²¹ gó² coon'¹³ sáa³a. Joon 'yiiaunsáa³a niseein²¹ gó² coon'¹³ tsaunloo²¹ tya'a. Joon tsaunloo²¹ tya'gɨ niseein²¹ gó² coon'¹³ 'yiiaunsáa³a.
53 estarão divididos: o pai contra o filho, e o filho contra o pai; a mãe contra a filha, e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora, e a nora contra a sogra.
54 Gasɨɨ'²¹ɨ jon Jesús tsá²:
54 Dizia ainda ao povo: Quando vedes levantar-se uma nuvem no poente, logo dizeis: Aí vem chuva. E assim sucede.
55 Joon mo 'ɨɨ¹ tyí² lɨ' tooin²¹² lɨ yuuin'¹³ ñi'¹ joon jin'² tsá² ilityíi² 'yiia²¹ no. Joon 'e la joon lí².
55 Quando vedes soprar o vento do sul, dizeis: Haverá calor. E assim acontece.
56 'Naa', ¡lɨ́ɨ¹naa' tsá² 'in jo untiin'¹³ 'e 'é²ee' tsá²! Tyʉ́²‑ʉ nii'² 'naa' xiiala lɨ́² juncwii²¹ joongɨ cwoo'¹³ fu juncwii²¹. ¿Xiiala jo ñí²ii' 'ee jiin²¹ taan²¹²naa'?
56 Hipócritas! Sabeis distinguir os aspectos do céu e da terra; como, pois, não sabeis reconhecer o tempo presente?
57 Faa'²¹gɨ Jesús:
57 Por que também não julgais por vós mesmos o que é justo?
58 Wana 'in jmoo¹o tsaa² tyi'i joon cwóo²'o coon'¹³on tyani tsaa'to² pe 'nʉ‑ʉ jmaa²'a coon'²¹ tún² coon'¹³on la 'ɨɨ²¹² cwolíin²naa' tya'i fu. Joon jo tsajéei¹ 'nʉ tyani 'in jmoo¹o 'ii'²¹. Tsʉ 'in jmoo¹o 'ii'²¹ dogɨ nijaan'²¹in 'nʉ miyóo¹³.
58 Ora, quando fores com o teu adversário ao magistrado, faze o possível para entrar em acordo com ele pelo caminho, a fim de que ele te não arraste ao juiz, e o juiz te entregue ao executor, e o executor te ponha na prisão.
59 Joon miyóo¹³ dogɨ tsajéei¹ 'nʉ 'nʉñí³. 'E la ja'²mo fo'³oo jo júu¹³'u do ca gatyí²'i 'e rǿø²u tya'a joon gatsee²¹ coonti.
59 Digo-te: não sairás dali, até pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.