Lucas 6
Lataiquiʼ loyaʼapa iƚe al cʼa lixpicʼepa L̵anDios (CHDNT) vs NVT
1 Anuli litine conxajya Jesús jouc'a ts'ilihuequi tuyalaicoyi nolojmay cal trigo. Ts'ilihuequi ipa'apá ƚixpaj cal trigo, untaijco'me liƚmane, ite'me.
1 Num sábado, enquanto Jesus caminhava pelos campos de cereal, seus discípulos colheram espigas, removeram a casca com as mãos e comeram os grãos.
2 Hualca lan xanuc' fariseo icuis'em'mola' ts'ilihuequi Jesús, timinnila':
2 Alguns fariseus lhes disseram: “Por que vocês desobedecem à lei colhendo cereal no sábado?”.
3 Jesús italai'e'e'mola', timila':
3 Jesus respondeu: “Vocês não leram nas Escrituras o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Itsufai'ma lejut'ƚ ȽanDios. Epenuf'ma lam paxi ca'i lopa'a jiƚpe, iƚque ƚa'i i'huexi ȽanDios. Lan xanuc' aimi'iya mitejacu, ma le'a la'aillí tite'me. Ƚinca David ite'ma, epi'i'mola' liƚejmale, jouc'a ite'me.
4 Ele entrou na casa de Deus, comeu os pães sagrados que só os sacerdotes tinham permissão de comer e os deu também a seus companheiros”.
5 Iya' iƚque cal Xans Ƚiximpa cal profeta pu'hua lema'a. Iya' naPoujna. Iya' caxpic'e te ts'i'ic' lo'eyacu laixanuc' litine conxajya.
5 E acrescentou: “O Filho do Homem é senhor até mesmo do sábado”.
6 Ocuena quitine conxajya Jesús timuc'iyale lajut'ƚ pe lafoƚyomma lan xanuc'. Jiƚpe tipa'a anuli cal xans ijuƚpa al c'a quimane.
6 Em outro sábado, enquanto Jesus ensinava na sinagoga, estava ali um homem cuja mão direita era deformada.
7 Jiƚpe timana' lan xanuc' fariseo, jouc'a lomxiye nomuc'iyalepá locuxepa ȽanDios. Tehuelaifyi Jesús. Ticuayi: “Itsiya itine conxajya. Aga tixaƚ'meyale'ma. Ja'ni toƚta'a ti'eƚa', aƚcufta.”
7 Os mestres da lei e os fariseus observavam Jesus atentamente. Se ele curasse aquele homem, eles o acusariam, pois era sábado.
8 Jesús ixina' locuapa iƚne liƚpicuejma'. Timi cal xans ƚijuƚpa quimane:
8 Jesus, porém, sabia o que planejavam e disse ao homem com a mão deformada: “Venha e fique aqui, diante de todos”, e o homem foi à frente.
9 Jesús timila':
9 Então Jesus lhes disse: “Tenho uma pergunta para vocês: O que a lei permite fazer no sábado? O bem ou o mal? Salvar uma vida ou destruí-la?”.
10 Jesús ehuelojm'mola' lan xanuc' micutshuoƚanna jiƚpiya. Timi cal xans:
10 Depois, olhando para cada um ao redor, disse ao homem: “Estenda a mão”. O homem estendeu a mão, e ela foi restaurada.
11 Lan xanuc' fariseo jouc'a lomxiye nomuc'iyalepá locuxepa ȽanDios ixtulenca juaiconapa. Ipalaic'o'moƚtsi, timiyoƚtsi: “¿Te caƚ'e'eyacu iƚque cal xans Jesús?”
11 Com isso, os inimigos de Jesus ficaram furiosos e começaram a discutir o que fazer contra ele.
12 Iƚniya ƚitiné Jesús if'aj'ma ƚijualay tipalaic'ota ȽanDios. Iƚpe ipanenni jahuay lipuqui', tipalaic'o ȽanDios.
12 Certo dia, pouco depois, Jesus subiu a um monte para orar e passou a noite orando a Deus.
13 Joupa epalc'opa ijoc'i'mola' ts'ilihuequi ticuaiyunca pe lopa'a. I'huijf'e'mola' imbamaj coquexi'. Iƚniya ecui'i'mola' lan apóstole. Liƚpuftine iƚniya:
13 Quando amanheceu, reuniu seus discípulos e escolheu doze para serem apóstolos. Estes são seus nomes:
14 Simón, Jesús ecui'i'ma locuena quipuftine, iƚe aPedro. Andrés, iƚque ipima Simón.
14 Simão, a quem ele chamou Pedro, André, irmão de Pedro, Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 Mateo jouc'a Tomás, Jacobo iƚque i'hua Alfeo, jouc'a ƚocuena Simón. Ate'a iƚquiya Simón anuli liƚpicuejma' lan xanuc' nocuapá: “Lunƚu'e'me ƚalamats'”.
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu, Simão, apelidado de zelote,
16 Judas, iƚque i'hua anuli cal xans cuftine Jacobo, jouc'a Judas Iscariote, iƚque nocuya Jesús.
16 Judas, filho de Tiago, Judas Iscariotes, que se tornou o traidor.
17 Jesús jouc'a ts'ilihuequi imulnanca ƚijuala. Icuaiyunca ƚihuojma, ecaxma jiƚpiya Jesús. Jiƚpe timana' axpela' ts'ilihuequi Jesús jouc'a axpela' lan xanuc', iƚniya quiyouyomma ni petsi al distrito Judea, jouc'a quiyouyomma al cuecaj quiƚya' Jerusalén, jouc'a ƚamats' ƚema caja pe lopa'a ƚiƚeloƚya' Tiro y Sidón. Icuaicoco'me tiquimf'eƚe litaiqui' Jesús, tixaƚ'menatsola' liƚcuana.
17 Quando Jesus e os discípulos desceram do monte, pararam numa região plana e ampla. Havia ali muitos de seus seguidores e uma grande multidão vinda de todas as partes da Judeia, de Jerusalém e de lugares distantes ao norte, como o litoral de Tiro e Sidom.
18 Loteƚ'mipola' ƚonta'a, ixaƚcona'mola'.
18 Tinham vindo para ouvi-lo e para ser curados de suas enfermidades, e os que eram atormentados por espíritos impuros eram curados.
19 Lafcualƚay noxpayaf'pá Jesús tixingufyi lipepaxi. Jahuay lafcualƚay ixaƚcona'mola'. Toƚiya jahuay lan xanuc' tehueyi tixpayaf'le Jesús.
19 Todos procuravam tocar em Jesus, pois dele saía poder, e ele curava a todos.
20 Mehuelongila' ts'ilihuequi Jesús timila':
20 Então Jesus se voltou para seus discípulos e disse: “Felizes são vocês, pobres, pois o reino de Deus lhes pertence.
21 ’Ja'ni itsiya tulunle'eyi, ƚinca tuluyalaicoyi al c'a. Ticuaihuo litine tinajntolhuo'.
21 Felizes são vocês que agora estão famintos, pois serão saciados. Felizes são vocês que agora choram, pois no devido tempo rirão.
22 ’Iya' iƚque cal Xans Ƚiximpa cal profeta pu'hua lema'a. Ticuaitsi litine ti'entsolhuo' laic' imanc' ts'alihuequi, ja'ni tenajtsolhuo', aimepenufilhuo', ja'ni timintsolhuo' quixcay cataiqui', ja'ni tilaiquintsolhuo' jouc'a loƚpuftine, ti'iƚa' coƚsina' tuluyalaicoyi al c'a.
22 Felizes são vocês quando os odiarem e os excluírem, quando zombarem de vocês e os caluniarem como se fossem maus porque seguem o Filho do Homem.
23 ¡Toliyuc'tseƚe tixojla' cunlata! Jipu'hua lema'a tipa'a al cueca' lapi'inyacolhuo'. Imanc' ti'onƚcospolhuo' to lam profeta. Loƚsanuc' ti'elhuo' laic'. Loƚtatahueló ma' anuli li'epá, iteƚ'mim'mola' lam profeta.
23 Quando isso acontecer, alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antepassados deles trataram os profetas da mesma forma.
24 ’Imanc' ja'ni ts'acueca' coƚ'huexi, a'ijc'a muluyalaicoyi. Joupa olapenufpá.
24 “Que aflição espera vocês, ricos, pois já receberam sua consolação!
25 ’Imanc' ja'ni itsiya ixhuaiyilhuo', ƚinca a'ijc'a muluyalaicoyi. Ticuaihuo litine tulunle'e'me.
25 Que aflição espera vocês que agora têm fartura, pois um terrível tempo de fome os espera! Que aflição espera vocês que agora riem, pois em breve seu riso se transformará em lamento e tristeza!
26 ’Ja'ni jahuay lan xanuc' tinescolhuo' ma le'a al c'a, ƚinca a'ijc'a muluyalaicoyi. Ja'ni toƚta'a lo'ipolhuo' imanc' ti'onƚcospolhuo' to lam profeta nofelƚaiquepá. Lan xanuc' nonescopolhuo' al c'a itsiya, liƚtatahueló iƚniya toƚta'a linescopa. Aiquilimetsaijma ja'ni nofelƚaiquepá profeta.
26 Que aflição espera vocês que são elogiados por todos, pois os antepassados deles também elogiaram falsos profetas!”
27 ’Imanc' naƚcuec'epa camilhuo': Toƚ'etsola' capic'a laixtuc'opolhuo'. Toƚ'etsola' al c'a iƚne no'epolhuo' laic'.
27 “Mas a vocês que me ouvem, eu digo: amem os seus inimigos, façam o bem a quem os odeia,
28 Toƚpaxnetsola' pe nomipolhuo' quixcay cataiqui'. Toƚsahue'eƚe ȽanDios titoc'itsola' iƚne no'epolhuo' lixcay.
28 abençoem quem os amaldiçoa, orem por quem os maltratam.
29 Ja'ni tuntaftso' lopeque, tomuc'iƚa' locuena lopeque. Ja'ni texic'e'etso' lopuquiya, aimocuanaj'ma lotsamalo, tommi'iƚa' jouc'a.
29 Se alguém lhe der um tapa numa face, ofereça também a outra. Se alguém exigir de você a roupa do corpo, deixe que leve também a capa.
30 Ja'ni tixahue'etso', tapi'itsola' jahuay iƚniya. Ja'ni texic'e'etso' ƚo'huexi, aimomi'ma: “Aƚpai'inƚa'”.
30 Dê a quem pedir e, quando tomarem suas coisas, não tente recuperá-las.
31 Ma to imanc' oƚpic'a ti'entsolhuo' al c'a, toƚta'a toƚ'etsola' loƚf'as xanuc'.
31 Façam aos outros o que vocês desejam que eles lhes façam.
32 ’Ja'ni toƚ'etsola' capic'a ma le'a iƚniya no'epolhuo' capic'a, ¿te ȽanDios tetenƚcoco'ma loƚ'ejma'? A'i. Ma toƚta'a mi'eyi locuenaye lan xanuc', iƚne pe aimihuejyi locuxepa ȽanDios.
32 “Se vocês amam apenas aqueles que os amam, que mérito têm? Até os pecadores amam quem os ama.
33 Ja'ni toƚtoc'itsola' ma le'a iƚniya notoc'ipolhuo', ¿te ȽanDios tetenƚcoco'ma loƚ'ejma'? A'i. Ma toƚta'a mi'eyi locuenaye lan xanuc', iƚne pe aimihuejyi locuxepa ȽanDios.
33 E, se fazem o bem apenas aos que fazem o bem a vocês, que mérito têm? Até os pecadores agem desse modo.
34 Ja'ni tolapi'itsola' ma le'a iƚniya nopai'iconayacolhuo', ¿te ȽanDios tetenƚcoco'ma loƚ'ejma'? A'i. Toƚta'a mi'eyi locuenaye lan xanuc', iƚne pe aimihuejyi locuxepa ȽanDios. Iƚniya tepi'innila' quiƚtomí petsi lopai'iconayacola'.
34 E, se emprestam dinheiro apenas aos que podem devolver, que mérito têm? Até os pecadores emprestam a outros pecadores, na expectativa de receber tudo de volta.
35 ’Imanc' tonƚ'e'mola' capic'a pe no'epolhuo' laic'. Toƚtoc'itsola' jahuay loƚf'as xanuc'. Ja'ni tixahue'etsolhuo' tonlapi'i'mola'. Aimoƚnes'me: “Ne', lapi'iconaƚa'”. Imanc' ja'ni lihuejcoƚa' iƚta'a laitaiqui' tunlulij'me acueca'. Ti'onƚcotolhuo' loƚ'ejma' to li'ejma' coƚ'Ailli', iƚque Nopa'a lema'a xonca al toncay. Iƚque tama aimix'najtsi'iyi, tama ixcay xanuc', ma ti'hua titoc'ila'.
35 “Portanto, amem os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles sem esperar nada de volta. Então a recompensa que receberão do céu será grande e estarão agindo, de fato, como filhos do Altíssimo, pois ele é bondoso até mesmo com os ingratos e perversos.
36 ’Coƚ'Ailli' Nopa'a lema'a tixinnila' acuanuc'la jahuay lan xanuc'. Imanc' jouc'a toƚsintsola' acuanuc'la loƚf'as xanuc'.
36 Sejam misericordiosos, assim como seu Pai é misericordioso.”
37 ’Imanc' aimoƚnesco'mola' loƚf'as xanuc', toƚta'a aiminescoyacolhuo'. Aimolacani'e'mola' locuenaye, toƚta'a aimecani'enyacolhuo' imanc'.
37 “Não julguem e não serão julgados. Não condenem e não serão condenados. Perdoem e serão perdoados.
38 Tolimenc'e'ecotsola' liƚjunac' loƚf'as xanuc', toƚta'a timenc'e'ecom'molhuo' loƚjunac' imanc'. Tolapi'itsola' locuenaye, toƚta'a tepi'icona'molhuo'. Tepi'icom'molhuo' al c'a alxpijma', lixhueya tentenca ipijuala, ti'e'em'mo' titsujoƚaiquemma.
38 Deem e receberão. Sua dádiva lhes retornará em boa medida, compactada, sacudida para caber mais, transbordante e derramada sobre vocês. O padrão de medida que adotarem será usado para medi-los”.
39 Jesús ti'hua tipalaic'ola', i'onƚico'mola' lo'iyacola' lan xanuc' petsi amuf liƚpicuejma', ticua:
39 Jesus deu ainda a seguinte ilustração: “É possível um cego guiar outro cego? Não cairão os dois num buraco?
40 ’Cal xans naihuejpa ƚipomxi ma le'a tihuequi, a'i xonca acueca' xans. Aimicuxeya ƚipomxi. Tijouƚa' joupa ihuic'ipa ti'onƚcota to ƚipomxi.
40 Os discípulos não são maiores que seu mestre. Mas o aluno bem instruído será como o mestre.
41 ’Ima', ¿te cofmehuelojncopa ƚopima ƚipifuc li'u? ¿Te aimahuelojnyoxi lo'nico laxma lo'u?
41 “Por que você se preocupa com o cisco no olho de seu amigo enquanto há um tronco em seu próprio olho?
42 Mipa'a laxma jiƚpe lo'u, ¿te cofmicoya ƚopima: “Maipima, lapi'iƚa' lane quiƚonc'e'e'mo' ƚipifuc lo'u”? Ma le'a to'e'eyoxi xonca. Ate'a taipa'aƚa' al cuecaj laxma lo'nico lo'u. Tijouƚa', tahuelojm'ma al c'a, nipajnya taipa'a'ma ƚipifuc ƚopa'a li'u ƚopima.
42 Como pode dizer: ‘Amigo, deixe-me ajudá-lo a tirar o cisco de seu olho’, se não consegue ver o tronco em seu próprio olho? Hipócrita! Primeiro, livre-se do tronco em seu olho; então você verá o suficiente para tirar o cisco do olho de seu amigo.”
43 ’Ja'ni ac'a al 'ec aimi'iya mi'asya ƚixcay qui'as. Ja'ni ixcay al 'ec aimi'iya mi'asya cal c'a qui'as.
43 “Uma árvore boa não produz frutos ruins, e uma árvore ruim não produz frutos bons.
44 Toxinƚa' ƚi'as, toƚta'a taimetsaico'ma jale c'ec iƚca'a. Petsi litac cantsinni aimoxinya lan higo. Petsi al xummi aimoxinya lan 'uva.
44 Uma árvore é identificada por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de arbustos espinhosos.
45 Cal c'a xans tipa'e al c'a li'hueca jiƚpe lipicuejma'. Ƚixcay xans tipa'e lixcay li'hueca jiƚpe lipicuejma'. Ma to quimanna lipicuejma', ja'ni al c'a ja'ni ixcay, toƚta'a litaiqui' tipamma lico.
45 A pessoa boa tira coisas boas do tesouro de um coração bom, e a pessoa má tira coisas más do tesouro de um coração mau. Pois a boca fala do que o coração está cheio.”
46 ’Imanc', ¿te caƚmicopa: “MaƚPoujna, maƚPoujna”, tijouƚa' aimonƚ'eyi ma to laifmipolhuo'?
46 “Por que vocês me chamam ‘Senhor! Senhor!’, se não fazem o que eu digo?
47 Camuc'i'molhuo' ƚo'onƚcoya cal xans nocuaiya pe laifpa'a, aƚquimf'e laitaiqui', lihuejma.
47 Eu lhes mostrarei como é aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Ca'onƚico'ma to cal xans nilanc'epa lejut'ƚ. Ipu'ma a'ojca, i'huajco'ma ƚixmi capic. Maƚpiya titsahue'ehuo quejut'ƚ. Litine lipanni axpe' al pana', lixpe'ma laja', unts'af'i'ma lajut'ƚ, iƚe lajut'ƚ aiquifenna. Ailopa'a qui'ipa, joupa ilange juaiconapa.
48 Ele é como a pessoa que está construindo uma casa e que cava fundo e coloca os alicerces em rocha firme. Quando a água das enchentes sobe e bate contra essa casa, ela permanece firme, pois foi bem construída.
49 ’Cal xans ja'ni ma le'a aƚquimf'epa laitaiqui', iƚque ca'onƚico'ma to cal xans ituca' li'ejma'. Iƚque lilanc'epa lejut'ƚ aiquipucufi. Litsahue'eyomma pe ƚixaƚi camats'. Lipanni al pana', acueca' unts'af'i'ma laja', lajut'ƚ aiquicoƚ'ma, eteƚquemma. Ecanipa nulemma.
49 Mas quem ouve e não obedece é como a pessoa que constrói uma casa sobre o chão, sem alicerces. Quando a água bater nessa casa, ela cairá, deixando uma pilha de ruínas”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.