Atos 7
Lataiquiʼ loyaʼapa iƚe al cʼa lixpicʼepa L̵anDios (CHDNT) vs NAA
1 Cal cuecaj ca'ailli' icuis'e'ma, timi Esteban:
1 Então o sumo sacerdote perguntou a Estêvão: — Isso de fato é assim?
2 Esteban timila':
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem. O Deus da glória apareceu a Abraão, nosso pai, quando este estava na Mesopotâmia, antes de morar em Harã,
3 Timi: “Topo'noƚa' ƚomemats', topo'notsola' loxanuc'. To'huanni. Camuc'ito' ocuena camats', jiƚpe topajnta.”
3 e lhe disse: “Saia da sua terra e do meio da sua parentela e vá para a terra que eu lhe mostrarei.”
4 Abraham ipanni ƚamats' Mesopotamia pe lomana' lan xanuc' cuftine lan caldeo. I'huana'ma ipajntsi ƚamats' cuftine Harán. Quimaf'i' qui'ailli' jiƚpe imanenca. Lijou'ma limana'ma qui'ailli' ȽanDios ummepa i'huanni jifa'a ƚamats' pe laƚmana' itsiya.
4 Então Abraão saiu da terra dos caldeus e foi morar em Harã. E dali, com a morte de seu pai, Deus o trouxe para esta terra em que vocês agora estão morando.
5 ’Fa'a ȽanDios aiquepi'i' quemats', qui'huexi ni mixpiqueya anuli li'mis. Icupa cataiqui', timi: “Capi'i'mo' iƚca'a ƚamats'. Ti'i'mo' co'huexi. Tijouƚa' ti'i'ma qui'huexi ƚo'hua.” Iƚe litine Abraham ailopa'a qui'hua.
5 Nela, não lhe deu herança, nem sequer o espaço de um pé; mas prometeu dar-lhe a posse dela e, depois dele, à sua descendência, embora Abraão ainda não tivesse filhos.
6 Jouc'a ȽanDios timi: “Timajnlita lonietó. Iƚne loxanuc' tiye'me ocuena camats' a'i quilemats'. Jiƚpiya timajnta. Lan xanuc' ti'e'moƚtsi quiƚpoujnalá. Ticuxem'mola' juaiconapa. Ti'e'em'mola' quixcay. Amalpuj maxnu camats' ti'e'em'mola' toƚta'a.
6 E Deus falou que a descendência dele seria peregrina em terra estrangeira, onde seriam escravizados e maltratados durante quatrocentos anos.
7 Tijouƚa' lan malpuj maxnu camats' iya' cateƚ'mi'mola' lan xanuc', iƚne li'epoƚtsi iƚpoujnalá loxanuc'. Iƚniya loxanuc' tipalnacu jiƚpiya. Tipailinacu fa'a. Ma fa'a alaxc'onƚingaina'ma.”
7 — Deus disse ainda: “Castigarei a nação da qual forem escravos; e, depois disso, sairão daí e me servirão neste lugar.”
8 Lijou'ma ȽanDios ipo'no'ipa cataiqui' Abraham. Icuxe'e'ma ti'exoxi circuncidar. Lijoupa li'epoxi circuncidar Abraham iƚepa qui'hua Isaac. Ipajntsi Isaac, lixhuaitsi apaico quitine, Abraham i'e'ma circuncidar. Isaac i'i'ma qui'ailli' Jacob. Jacob i'i'ma quiƚ'ailli' iƚne limbamaj coquexi' laƚtatahueló.
8 Então lhe deu a aliança da circuncisão. Assim, Abraão gerou Isaque e o circuncidou no oitavo dia; e Isaque gerou Jacó, e Jacó gerou os doze patriarcas.
9 ’Iƚne laƚtatahueló i'e'me laic' laquiƚpepo cuftine José. Icuc'im'mola' José lan xanuc' cotsepa ƚamats' Egipto. Iƚne ileco'me José. ȽanDios aiqueca'nicojma.
9 — Os patriarcas, invejosos de José, venderam-no para ser levado para o Egito. Mas Deus estava com ele
10 Unƚu'e'ma jahuay lateƚcoya. Titoc'i, epi'ipa acuecaj quipicuejma'. Toƚta'a Faraón, iƚque incuxepa jiƚpe ƚamats' Egipto, tetenƚcocojma li'ejma' José. Ifac'e'ma, epi'ipa lipenic' ticuxetsola' lan xanuc' nomana' ƚamats' Egipto. Jouc'a ticuxela' jahuay nomana' lejut'ƚ Faraón.
10 e o livrou de todas as suas aflições, concedendo-lhe também graça e sabedoria diante de Faraó, rei do Egito, que o constituiu governador daquela nação e de toda a casa real.
11 ’Lijou'ma i'i'ma cumemma. Lan xanuc' ni petsi ƚamats' Egipto ixingufco'me lumemma. Jouc'a lan xanuc' nomana' ƚamats' Canaán iteƚco'me juaiconapa. Laƚtatahueló nomana' ƚamats' Canaán aiquixim'me cotejacu.
11 Depois houve fome e grande sofrimento em todo o Egito e em Canaã, e nossos pais não achavam o que comer.
12 Jacob, iƚque quiƚ'ailli' laƚtatahueló, icuej'ma tipa'a cal trigo ƚamats' Egipto. Iƚne laƚtatahueló ni anulemma aiquiƚtsec' Egipto. Quiƚ'ailli' ummepola' tiyeƚe.
12 Mas, quando Jacó ouviu que no Egito havia trigo, mandou, pela primeira vez, os nossos pais até lá.
13 Iyehuo'me, ipailinanca. Lijou'ma iyecona'me. Licuaiyocontsa ƚamats' Egipto José imuj'moxi lipimaye. Timila': “Iya' ƚacoƚpepo. Iya' ninJosé.” Timi cal rey Faraón: “Iƚniya aipimaye”.
13 Na segunda vez, José se fez reconhecer pelos seus irmãos, e o Faraó veio a conhecer a família de José.
14 Timila' lipimaye: “Tonƚeƚe Canaán. Toƚƚecotsola' cai'ailli' Jacob jouc'a laƚxanuc'.” Tixhuaispola' afanej nuxans quimbamaj maque' iƚne lan xanuc'.
14 Então José mandou chamar Jacó, seu pai, e toda a sua parentela, isto é, setenta e cinco pessoas.
15 ’Jacob jouc'a linaxque', iƚne laƚtatahueló, imul'me ƚamats' Egipto. Jiƚpe imanenca. Jiƚpe imayo'mola'.
15 Jacó foi para o Egito, e ali morreu ele e também os nossos pais.
16 Lijou'ma ƚiƚpécaƚ icuai'e'me ƚamats' Siquem. Emunatsa al pu'hua li'napa Abraham. Iƚe al pu'hua lopa'a ƚilemats' lixanuc' cal xans Hamor. Abraham i'najtse'e'mola' atomí, i'napa.
16 Depois eles foram transportados para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos filhos de Hamor, em Siquém, pagando um certo preço.
17 ’Ti'hua tixhuaispola' ƚitiné ȽanDios ti'e'ma ma to limipa Abraham, tepi'i'mola' laƚtatahueló quilemats'. Mimana' iƚniya ƚamats' Egipto ti'hua ticuef'quila'.
17 — E, quando já estava próximo o tempo em que Deus cumpriria a promessa feita a Abraão, o povo cresceu e se multiplicou no Egito,
18 Jiƚpiya anuli cal ts'e quincuxepa ipango'ma icuxe'ma. Iƚque aiquimetsaijma José.
18 até que se levantou ali outro rei, que não conhecia José.
19 Ehuepa te co'iya mijou'neyacola' laƚxanuc'. Icuxenai'mola' juaiconapa. Icuxe'e'mola' teca'nicoƚe liƚnaxque' camijcanó, timatsola'.
19 Este outro rei tratou com astúcia a nossa gente e torturou os nossos pais, a ponto de forçá-los a abandonar seus meninos recém-nascidos, para que não sobrevivessem.
20 ’Iƚne ƚitiné ipajntsi Moisés. ȽanDios icuaicotsi quipic'a ƚacapími', etenƚcoco'ma. Afanej mut'la itoc'empá lejut'ƚ qui'ailli'.
20 Por esse tempo nasceu Moisés, que era formoso aos olhos de Deus. Durante três meses ele foi mantido na casa de seu pai.
21 Lijou'ma eca'nicom'me. Ƚi'hua cahuats' cal rey Faraón ixim'ma, ipulaf'ma, i'hua'a'ma lejut'ƚ. Itoc'e'ma to qui'hua.
21 Quando tiveram de abandoná-lo, a filha de Faraó o recolheu e criou como seu próprio filho.
22 Jiƚpe ƚamats' Egipto timana' lan xanuc' acueca' quiƚsina'. Jahuay liƚsina' iƚniya imuc'i'me Moisés. Toƚta'a Moisés jouc'a imuj'moxi acueca' lipicuejma', ac'a lopalaipa, lo'epa.
22 E Moisés foi educado em toda a ciência dos egípcios e era poderoso em palavras e obras.
23 ’Lixhuaitsi oquej nuxans ƚemats' ipic'a tixintsola' lipimaye, iƚne ixanuc' Israel.
23 — Quando completou quarenta anos, Moisés teve a ideia de visitar os seus irmãos, os filhos de Israel.
24 I'hua'ma pe lomana' lipimaye. Jiƚpe ixim'ma anuli titeƚma. Anuli cal xans egipcio titeƚ'mi. Moisés i'hua'ma titoc'itsi. Icuanajco'ma ƚipima. Ima'a'ma cal xans egipcio.
24 Vendo um homem ser maltratado, saiu em defesa dele e vingou o oprimido, matando o egípcio.
25 Ticua lipicuejma': “Cunƚu'e'mola' laipimaye. Iƚne alimetsaico'ma toƚta'a laipenic' lalapi'ipa ȽanDios.” Lipimaye aiquiƚcueca.
25 Ora, Moisés pensava que seus irmãos entenderiam que Deus queria salvá-los por meio dele; eles, porém, não entenderam.
26 ’Lihuequi litine tifuleyi oquexi' lipimaye. Icuaitsi Moisés, ticua: “Cananc'otola' iƚne laipimaye. Ti'inƚa' liƚpicuejma'. Canajna'mola'.” Timila': “Cunc'ixanuc', imanc' unc'apimaye. Aimoƚfulecona'me.”
26 No dia seguinte, Moisés aproximou-se de uns que brigavam e procurou reconduzi-los à paz, dizendo: “Homens, vocês são irmãos; por que estão maltratando um ao outro?”
27 Iƚque noxcai'epa ƚipima ixtuc'opa Moisés. Ummetsai'ma. Timi: “¿Naitsi ima'? ¿Naitsi nifajpo'? ¿Naitsi nepi'ipo' lopenic'? ¿Te ima' aƚcuxe'monga'? ¿Te ima' aƚjuez?
27 Mas o que agredia o seu próximo repeliu Moisés, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz sobre nós?
28 Tsumjma oma'a'ma cal xans egipcio. ¿Te itsiya aƚma'a'ma iya' jouc'a?”
28 Será que quer me matar, assim como ontem matou o egípcio?”
29 Licuej'ma iƚe lataiqui' Moisés inuna'ma, i'hua'ma ƚamats' Madián. Ipajntsi. Jiƚpe limajnlitsa oquexi' linaxque'.
29 Ao ouvir isto, Moisés fugiu e se tornou peregrino na terra de Midiã, onde lhe nasceram dois filhos.
30 ’Uyai'ma oquej nuxans camats'. Anuli litine tipa'a Moisés ƚimuc'o' ahuejnca ƚijuala cuftine Sinaí, petsi ailopa'a quiƚya' ni xanuc'. Jiƚpe tunaqui anuli luxi quitac. Maƚpiya ƚipaƚ cunga imaxcaitsi anuli ƚapaluc quema'a.
30 — Passados quarenta anos, apareceu-lhe, no deserto do monte Sinai, um anjo, por entre as chamas de uma sarça que estava queimando.
31 Moisés ixim'ma acueca' iƚe li'ipa. I'hua'ma ehuelojntsi xonca ahuejnca. Icuej'ma ƚaƚPoujna ȽanDios tipalay.
31 Moisés ficou maravilhado diante daquela visão e, aproximando-se para contemplá-la, ouviu-se a voz do Senhor, que disse:
32 Timi: “Iya' NanDios, ilenDios lotatahueló. Iya' ilenDios Abraham, Isaac, Jacob.” Licuej'ma toƚta'a Moisés ixpaiconni. Ipango'ma iyu'ma licuerpo. Aimi'iya mehuelojnconaya.
32 “Eu sou o Deus dos seus pais, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés, tremendo de medo, não ousava contemplar a sarça.
33 ȽaƚPoujna ȽanDios timi: “Pe lofmecaxu, jiƚpe apaxi camats'. Taipa'aƚa' ƚoc'ejí.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias dos pés, porque o lugar em que você está é terra santa.
34 Cahuelongila' laixanuc', iƚne nomana' Egipto. Aiximpola' titeƚcoyi. Aiquimf'epola' tija'ayi. Iya' nimumma lema'a. Cunƚu'e'mola' laixanuc'. ¡Totsahuenni! ¡Ƚepá! Cumme'mo', topaiconno, to'huacona'ma ƚamats' Egipto.”
34 Certamente vi o sofrimento do meu povo no Egito, ouvi o seu gemido e desci para libertá-lo. Venha, agora; vou mandar você para o Egito.”
35 ’Maƚque Moisés joupa etets'impá, imimpá: “¿Naitsi ima'? ¿Naitsi nifajpo'? ¿Naitsi nepi'ipo' lopenic'? ¿Te ima' aƚcuxe'monga'? ¿Te ima' aƚjuez?” Iƚe litine limaxcaitsi ƚapaluc quema'a jiƚpe munaqui luxi quitac, ȽanDios ifajpa Moisés, epi'ipa lipenic' ticuxetsola', tunƚu'etsola' lixanuc'.
35 — A este Moisés, a quem tinham rejeitado, dizendo: “Quem colocou você como chefe e juiz?”, Deus enviou como chefe e libertador, com a assistência do anjo que lhe apareceu na sarça.
36 Maƚque Moisés i'e'ma to aimi'iya mi'eyacu lan xanuc'. Tixinƚe lan xanuc' al cueca' lo'epa ȽanDios. Lijou'ma ipa'ana'mola' lixanuc' ƚamats' Egipto. Licuaitsa Ƚunxali Caja jouc'a i'e'ma acueca', jouc'a pe ailopa'a quiƚya'. Laƚtatahueló icoƚ'mola' oquej nuxans camats' muyalaicoyi jiƚpiya.
36 Foi Moisés quem os tirou de lá, fazendo prodígios e sinais na terra do Egito, no mar Vermelho e no deserto, durante quarenta anos.
37 Moisés u'i'mola' lixanuc', iƚne lixanuc' Israel, timila': “ȽanDios ƚaƚPoujna tepi'i'molhuo' anuli cal profeta aƚ'onƚcota to iya'. Iƚque oƚpiƚya' xans. Iƚque toƚquimf'e'me.”
37 Foi ainda Moisés quem disse aos filhos de Israel: “Deus fará com que, do meio dos irmãos de vocês, se levante um profeta semelhante a mim.”
38 Maƚque Moisés efot'ƚe'mola' laƚtatahueƚó mimana' pe ailopa'a quiƚya'. Jiƚpe ƚijuala Sinaí ƚapaluc quema'a ipalaic'opa Moisés. Moisés ipalaic'opola' laƚtatahueló. Moisés epenufpa limaf'i cataiqui', iƚe litaiqui' ȽanDios. Iniƚpa lapenufle illanc'.
38 É este Moisés quem esteve na congregação no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos pais. Foi ele quem recebeu palavras vivas para nos transmitir.
39 ’Laƚtatahueló etets'ipá Moisés. Aiquilihuejma limipola'. Tiƚ'nujuaispá lilendiosla' lun egipicio.
39 — Nossos pais não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e, no seu coração, voltaram para o Egito,
40 Timiyi Aarón: “Aƚƚanc'e'etsonga' calandiosla'. Iƚne aƚ'huaj'me'e'monga'. Iƚque Moisés ƚalipa'ahuo'monga' ƚamats' Egipto itsiya ailopa'a. Aicaƚsina' pe quitsepa. Aicaƚsina' te qui'ipa.”
40 dizendo a Arão: “Faça para nós deuses que vão adiante de nós; porque, quanto a este Moisés, que nos tirou da terra do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu.”
41 Iƚne ƚitiné ilanc'e'me anuli ƚa'hua huacax ilanc'eco'me a'oro. Ima'a'me linneja, itsufco'me cal ídolo. Tixoqui quileta. Etenƚcoco'mola' iƚe ƚilendios, iƚque ƚilanc'epa, i'e'ecopa quiƚtuca' liƚmane'.
41 Naqueles dias, fizeram um bezerro e ofereceram sacrifício ao ídolo, alegrando-se com as obras das suas mãos.
42 ȽanDios eca'nico'mola'. Ticua: “Najmay texc'onƚingoƚaile lopa'a lema'a, iƚniya lan xamna, cal mut'ƚa, cal 'ora”. Toƚta'a tuya'e' al je'e liniƚpa lam profeta. Jiƚpiya ȽanDios ticua:
42 Mas Deus se afastou e os entregou à adoração das estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas: “Ó casa de Israel, será que foi para mim que vocês ofereceram vítimas e sacrifícios no deserto, durante quarenta anos?
43 A'i. Oƚtaic' anuli ƚolandios cuftine Moloc,
43 Não é verdade que vocês levantaram o tabernáculo de Moloque e a estrela de Renfã, o deus de vocês, imagens que vocês fizeram para as adorar? Por isso, vou mandar vocês ao exílio para além da Babilônia.”
44 ’Mimana' ƚamats' pe ailopa'a quiƚya' laƚtatahueló iƚ'hueca lejut'ƚ ȽanDios lilanc'ecompa ijahua'. Jiƚpe lajut'ƚ tipa'a oquej lapic' liƚtaic' liniƚiya loya'apa locuxepa ȽanDios. Ma toƚta'a ȽanDios icuxe'epa Moisés, timi: “Joupa aimuc'ipo' te ts'i'ic' lajut'ƚ, toƚta'a tolanc'e'ma”.
44 — O tabernáculo do testemunho estava entre nossos pais no deserto, como havia ordenado aquele que disse a Moisés que o fizesse segundo o modelo que tinha visto.
45 Liƚnaxque' laƚtatahueló epenuf'me lajut'ƚ, iƚtaic' icuaiyunca jifa'a ƚalamats', itsuflai'enca. Iƚniya ƚitiné micuxela' Josué ulicale'me lan xanuc' limajmpá fa'a, iƚne pe aiquilimetsaijma ȽanDios.
45 Também nossos pais, com Josué, tendo recebido o tabernáculo, o levaram, quando tomaram posse das nações que Deus expulsou da presença deles. Foi assim até os dias de Davi,
46 ȽanDios etenƚcoco'ma li'ejma' David. Iƚque ixa'hue'ma ȽanDios, enDios Jacob. Timi: “Calanc'e'etso' ocuena comejut'ƚ”.
46 que obteve o favor de Deus e pediu autorização para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 David aiquilanc'e lajut'ƚ. Salomón, iƚque i'hua David, ilanc'epa lejut'ƚ ȽanDios.
47 Mas foi Salomão quem lhe edificou a casa.
48 ’Tama tipa'a lejut'ƚ, ȽanDios Nopa'a lema'a aimipanga anuli lajut'ƚ lilanc'epa cal xans. Toƚta'a licuapa cal profeta muya'e' lu'ipa ȽanDios, ticua:
48 Entretanto, o Altíssimo não habita em casas feitas por mãos humanas. Como diz o profeta:
49 Lema'a ti'onƚcospa to laicuecaj asiento, jiƚpe cacutsuya.
49 “O céu é o meu trono, e a terra é o estrado dos meus pés. Que casa vocês edificarão para mim, diz o Senhor, ou qual é o lugar do meu repouso?
50 ¿Te ma' iya' a'i cailanc'e jahuay?
50 Não é fato que a minha mão fez todas estas coisas?”
51 ―Ƚinca imanc' aimaƚcuec'e. Loƚpicuejma' ti'onƚcospa to liƚpicuejma' lan xanuc' pe aiquilimetsaijma ȽanDios. Imanc' aimolihuejcoyi cal Espíritu Santo, tecaxaispolhuo'. Ma to mi'eyi loƚtatahueló toƚta'a lonƚ'epa imanc'.
51 — Homens teimosos e incircuncisos de coração e de ouvidos, vocês sempre resistem ao Espírito Santo. Vocês fazem exatamente o mesmo que fizeram os seus pais.
52 Iƚniya loƚtatahueló, ¿ja'ni tipa'a anuli cal profeta pe aiquilihuetsoqui? A'i. Ailopa'a. Loƚtatahueló ima'a'me iƚne nuya'apá ƚocuaicoya cal Ƚijca Xans. Imanc' xonca ixcay onƚ'epá. Li'huamma cal Ƚijca Xans imanc' oƚcupá, oƚma'apá.
52 Qual dos profetas os pais de vocês não perseguiram? Eles mataram os que anteriormente anunciavam a vinda do Justo, do qual vocês agora se tornaram traidores e assassinos,
53 Lataiqui' loya'apa locuxepa ȽanDios, maƚe lataiqui' luya'apa lapaluc' quema'a, imanc' olapenufpá, tijouƚa' aicolihuequi.
53 vocês que receberam a lei por ministério de anjos e não a guardaram.
54 Lan xanuc' noquimf'epá litaiqui' Esteban ixtulenca juaiconapa. Ticuayi: “Iƚque aƚcufquinga'”. I'ilc'ma liƚ'ay.
54 Ao ouvirem isto, ficaram com o coração cheio de raiva e rangiam os dentes contra ele.
55 Cal Espíritu Santo icuxe'ma lipicuejma' Esteban. Iƚque ehuelojm'ma lema'a. Ixim'ma te ts'i'ic' jiƚpe pe lopa'a ȽanDios. Jiƚpe tipa'a Jesús tecaxu al c'a camane ȽanDios.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, fitou os olhos no céu e viu a glória de Deus e Jesus, que estava à direita de Deus.
56 Esteban ticua:
56 Então disse: — Eis que vejo os céus abertos e o Filho do Homem, em pé à direita de Deus.
57 Lan xanuc' ija'a'me ujfxi, um'mit'ƚe'me liƚmane' liƚs'mats'i'. Ihuo'me, umentsu'me Esteban.
57 Eles, porém, gritando bem alto, taparam os ouvidos e, unânimes, avançaram contra ele.
58 I'noƚ'me, i'hua'a'me lema quiƚya'. Ipango'me ecanijm'me capic' tima'aƚe. Linfel'miyale nicufpá Esteban ipa'apá liƚtsamalo, ipo'no'e'epá li'mitsi' anuli ƚamijcano cuftine Saulo.
58 E, expulsando-o da cidade, o apedrejaram. As testemunhas deixaram as capas deles aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Mipayi capic' Esteban tijoc'i ȽanDios, timi:
59 E enquanto o apedrejavam, Estêvão orava, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 Exc'onƚquenni, ipalai'ma ujfxi timi:
60 Então, ajoelhando-se, gritou bem alto: — Senhor, não os condenes por causa deste pecado! E, depois que ele disse isso, morreu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.