Lucas 12
Apanlli Kuku (CBUNT) vs ARA
1 Tputs wanipamasaja milo Isusush zapan shaniyarangana. Waanpatatin kandanita kandanita ashiranganaya. Itaru, Isussha wipunashpata mang tsiyatariya. Paptsa; Parísiypanshuchish tachitarus, tárangu, watam tsimbun k'kuz payukanawa.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Tsimbun k'kuz payukuch zapshita tputs yasatariya; kapungpa pazichchi. Napaz tputs ipishungakita, tputs ichinguru yasayastachpasinaya. Kamapshikitaa, an tsiyatssis izapanichiya.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Apaz minamari tputs kamankuch, nduntaati ashiru ipusap naayarush, tputsush wits kazambkush, ashiritaa tputs ichinguru anootstam mazinakchusin, tsiyatachpasinaya; k'kuzee izapaneechiya. Ashikpaz ashkitamtich tsimbun k'kuz payukuch. Ashiri tsimbun k'kuz payurintspa, Isusu, tárangiya wipunasheetsi.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 Siyaa kizpur chinakuri, zuwaa atina siyaatsi. Ashiri mazinangtsa nuwaa kuki. Tputsee punirintspa. Watam chiyaa pachakchitaa, arangeem ndusha kiyung yachachuwa.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Itaru, Apanlleetsimari punimaam waritakiya. Uwsha chiyaa pachayaru, sumasush kapeetachparee. Ashirucha, Apanlleetsimari puningtsa, atina. Ashkachus, minamari k'kuz payutssa.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 ¿Mayaama tputsee punichich; watam Apanll chiyaa ksutkuwa? ¿Tsiripchimand wanip waritak? Arapeeja, nda. Zameetpatamand tsimbunandari kurik waritakiya. Tsiripich nduntaa waritaru, Apanlli anoo mapiykeeja.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Chiyaatsinashat misisinasha Apanll chinakiya. Kizpur chiyaa chinaku ichingurutam yasariya; muchuzeetstaatich yasaru táchimcha. Mishat, tsiripcheewa kapunguri kasikani iya. Wanasir iyaa ksutkiya Apanlli. Ashiriya, ¿mayaama tputsee punikuch, tsimbun k'kuzee payuchich? atina.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 Mazinangtsa; Tsimbun k'kuzee payurintspa. Siy tputsee itsinsaru: Isusoo chinaktana átus, Apanlleetssha wasundururi: Anoo tputs chinaktana, táchtamparina, watam nuw tputseem kinaranginawa.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Itaru, siy tputsee punikus, Isusoo chinakeezi, atinaareesa ashiru, nuwshapa Apanllush: Anoo tputs nuw chinaktamtazi, táchtamana siyaatsi.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Siy nuwaa yutaritam ínakus, ashiritaa anoo yaramaam waritakiya. Itaru, siy Apanllee Wani yutarit tsiyatkus, anoo yaramaam wanindaja; ashkachus anoo Apanll mbizcheeja, ndambaree.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 Itaru, nuwamand siyaa tuxiykeekchusin, punirintspa. Yaktap urkari machku, kurakap kizpuritaa machku, ashkatssin punirintspa. ¿Amcheezi nuwa? ¿Ndusha Isusoo yutarit tsiyatchee? tárintspa.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Siyaa tuxiykeersin, anshuritam Apanll Wani mangeetsis p'tseekchu, siyaa tutsiyachtakachu, tsiyatamaam istachintsa yámmaama. Ashirucha, punirintspa atina siyaatsi, tárangiya Isus tayaspataku.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Anush minam tputs Isuspat tsiyatarangiya. Mayistoroo, zuwanlleemish pchindinllpa tángcha zuwanlleetsi. Aparini tsiparangu, maachirita kasarangiya. Zuwanlleemish ashpatam panangi tángi; tápi aturi; atashina shiyaatsi, mang, tárangiya tputsi.
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Isussha: Watsta. ¿Mayaamsha shiy nuwaa átsha? tárangu. ¿Nitaati nuw kurakinawa? ¿Nitaati goberon nuwaa tsiyatssee yarangi táranlleeja? ¿Ashiri tamaree nuw shiyaa istachinll? mang, tárangiya.
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Sheeru, yusur tputsee shaneerana anootssha tayaspataku, tárangiya; Nuw siyaa táchintspa; támarashish ichinguru yutaritcha. Ashiri maachtangaz nazandintspa. Maachiritich zapantaa payukuch, taarasheemich pishtakiya.
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Mazinangtsa; minam tsiyatssis kamanchintspa mangeetsis p'tsimaama.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Mangush chinayaru, ¿Tamaycheezi? watam ichinguru wayamaam pinasakinawa, mang, tárangu mangshurta.
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Maa; na chinayana. Pangeetsi sirapchee pátangayaruri, kapeeteeruri, kaneeschinandari zapan panguchima. Sheeri, warusaa iwatoo, maachi ichinguru wayachima.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Ashkachuri, niptaripa zapan masach kis taachina. Waampanirishti taachina. ¿Mayaja nuwaam pishtach? mang átu,
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 natamta psaan Apanll: Naani, tárangiya; mang yamarangiya. Mangsharitishcha shiya. ¿Na chakshta anoo payuyach? ¿Nitaati maachiritamunich taatarich? mang Apanll táyaru, tsiparangiya wirakuchshita, manga.
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ashirucha, nuw siyaa atina; Tputs manguta waama xanateeru, itaru Apanllee mapiyku, wirak'chee tamarangpari Apanll waneerangu siyaatssha sheentspa, tina siyaatsi, mang tárangiya Isusu, tputsee waneeku.
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Anamunsha sheeru, wipunasheetsimsha tayaspatarangiya. Isussha: Maachtangazim chinachinaw shirintspa, átana siyaatsi. ¿Mayaam katungtseem mangis mantsaksa? ¿Mayaama kamareemaritis chinaksa?
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 ¿Nitaati Apanll iyaa tinarangu, anootsimari chinamaam tinarang? nduni. Itaru, siysa Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Kureenx napancha. ¿Nitaati mzakana? ¿nitaati watungasheem xanatkazinllina? ¿Nitaati pangusshutam wayakanaja? nduni. Watam Apanll watungasheem wayaranguwa. Chiyaatsinashat misisina Apanll chinachiya. ¿Tamaree chiyaa Apanll nda ksutach?
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Mishat, taarasheemaritis kizpur wachinangsi ántar ashkus, ¿wachinacheezis? ndambaree.
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ashimaam xapookus, ¿ashiri mayaamaja tsanuseemaritam chinachinaw ashiksa? Shirintspa; Apanllee taárash chinangtsa atina. Maachtangazim mangis mantsarintspa. Itaru, siysa Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa.
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 ¿Mayaamsha kamareemaritis mangis chinachinaw ashiksa? watam Apanll siyaa uru istachuwa. Ashiri siysa Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa. Napa: ¿Chap tamatareeja? Kurikeem nda tarawaztakuwa. Wamareem nda k'takuwa. Kizpur wanasiri kamartakpaz ashkiya. Zitaminarini Salomonarini kizpurtaa kurakamun taarangu, ashiritaa nda chappata wanasirimshirini watunir tatsamooru k'tuntarangiya. Chapumarisha wanasirimshirini Salomonarineetstaa kasiriya;
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 watam waana Apanll chapoom wanasirimsheem tinaranguwa. Wanasir tinarangitaa, ashiritaa mangu natam chaptayaru, putamsha pchiruyaru, sumasush kurakiya. Misisinashapa Apanll siyaa kizpur istachiya. ¿Antaati siy chappat tatsamooreezis? Chapootsim siyamari kasiksa. Ashiriya, siysa Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Ashiriya, kamareemaritis misha, katungtseemari chinarintspa, itaru Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Tputs Apanllee nda chinaku, anootsimari chinachinaw ashkanaya. Itaru, siysa anoo shirintspa, watam Apanll siyaa napkuwa. Yuwaa pishtakis anoo yasakiya; panachiya siyaamaya.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Ashiriya, siysa Apanllush izuuru tachitamaam chinangtsa. Ashkachinaareesa, Apanll siyaam ichinguru panachiya yuwaa pishtakis anootsi mang, tárangiya Isusu.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 Siy machinawtaatis nuwaa mangoonkus, punirintspa. Aparich waana zandarangu, siyaa waama tiptsireem ínarangunts, istachintsa.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 — ausente —
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 — ausente —
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 Mishat, táchintspa. Ksutamamari taangtsa nuwaatsi, mang tárangu Isusu. Nuwsha Apapap naakchuri, zapishpa yusur kuschina. Itaru, siysa k'tangasindama.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Upaturunari xiytu, zapshtakitaa, ksutkana. Yusur kuskachu, shitungashinung tuh tuh tákchu, muchchursha musásiritam tawatchiya.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Pshtukamchu, maachee ichinguru yaram pakeeru, mang' ksachparee. Muchchureetssha kizpur chinachparee. Waanaatsisha m'chachoom ínayaru, waana k'payaru, maritachiya muchchureema.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Mang' kis ashichpasinaya. Kapung zapshtarangitaa, wanasir ksutarangana. Ashku an tamapari siy shingtamtsa.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Mishat, chinangtsa. Tputs yuwash washchir kuschu anoo yasakinaari ashiru, kapung ksutchiya. Ksutku, ¿tamaree washchir shuchich?
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Yap nda chinaris amb nuwsha yuwartatam tputseem kinarangi anuritam yusur kuschima. Ashiriya, mapiyrintspa; nuwaam ksutangasindama átana, mang Isus tárangiya wipunasheetsi.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Táyaru, Pitorsha: Ichee ¿Iyaatsim ipunsheetsish átush átish? ¿Tputsee ichingurootseezuwa átshuwa? mang, tárangiya Pitoru.
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Isussha: Ichingurootscha ksutangandama áti, tárangiya.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Uwsha muchchursha anuri wits mazinayaru, wanasir ksutarangiya. Upaturunar zapish kanapeeshinu, wanasir ksutaru pakamchu, muchchursha mang' kis ashichparee.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Ashkachinaari, upaturunari: In tputs kizpur wanasircha, táyaru, aranginasha kamachtachparee. Nimun shiysha maachiritaatsi ichinguru ksutangcha shiya, táchparee muchchureetsi. Ashiri siysa ashikpaz shingtamtsa; nuwaa kuki payungtsa.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Napa: misha muchchur yutarit mangush chinayaru, Nuw paturunari zapshtakchu; watstaya. ¿Chakaja waa kuk payupaytapu? mang, tárangiya. Táyaru, uwsha m'chachoo waanpata pzkookatar ashku, kizaatstaa pzkooku, kiyung yacharangiya. Tputsee watungashee pachindku, waantamarisha kapung katungku, tazazayaru, waawtar ashirangiya, manga.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Yap nda chinaru amb upaturunari kuseeramchu, muchchur yutarit anoo kiyung yachayaru, pachayaru, sumasush kapeetarangiya; tputs Apanllee kuk ngatku anpat tatsamooru waneerangiya. Ashikpaz ashtachtamparina siyaatsi, ndunnaari nuwaa kuki payukus.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 Nuwaa kuki mazinangtsa. Tputs urkaree kuk yasaktaa, itaru nda payuku, nda wanasiri ksutku, urkarsha kizpuri wanichiya; kizpuri pzkoochiya.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Itaru, urkaree kuk nda kaapa mazinarangu, mangutari taarangiya; urkaree kuk nda payurangiya. Ashiri kuraksha mangush chinaku: Anoo tputs kizpur wanimaam waritaktaa, itaru nayanikina; watam nda k'keetsi mazinaranguwa. Ashiri achimari wanichima, tárangiya, mangush chinaku. Apanll ashikpaz ashchiya yuwaa kukoo nda kaapa mazinarangu anootsi. Ashirucha, siynaa na nuwaa kuki mazinarangus izuuru payungtsa atashina. Mishat, aranginasha atina; tputsee kapung istakuch, uwsha tputs kapungtam istatariya. Ashiri tputsee kamachtayaruch, uwsha k'kuzee izuuru payutariya. Ashiri siysa ashikpaz shingtamtsa nuwaama, mang tárangiya Isusu wipunasheetsi.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Minootssha mazinangtsa, tárangu. ¿Nitaati mapiym wayati aturi kusarangee? nda. Mantsangashish wayati aturi kusarangina; anuri chinaktana.
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Nuw kiyung kachiymaam kusarangina. Anuri mangoonkina. Ndatuma kiyung kachiyeeruri, mangi mantsaktana. Kiyung kachiyeeramchuri, mapiychshaparina.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 Mantsangasheem kusarangtana, átana.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Mazinantsa: Nuwamand tputs waanpata maachiritpatatin natsachpasinaya. Zameetpari tputs taaru, tuchip tputs nuwaa kuki payukchu, tsimbunsha tputs nuwaa kuki ngatachpasinaya.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Waparsha min mangush chinakchu, wipsha kamuz mangush nllitaritampa chinachiya; ashkachu wip waparpata natsachpasinaya. Kizsha min mangush chinakchu, wipsha kiz mangush nllitaritampa chinachiya; ashkachu wip wanirpat natsachpasinaya. Kizsha min mangush chinakchu, wipsha wizanll mangush nllitaritampa chinachiya; ashkachu kiz ungsirpat natsachpasinaya. Nuwamand minamari mangooz payuchazinllinaja, ndambaree, mang, tárangiya Isusu wipunasheetsi.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Isus tputseetssha ichinguru tayaspataku, tárangu; Napancha: kanind kizpur isimkachu, Sin sinapi átcha, átus, kariymaam tushtaksa. Sheerus, sinaa kariyksa.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Mishat, kizpur zatkachu, Zarpas naanchpa átssa.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 Ashkitaatis kanindaa yasakitaatis, itaru Apanllee nda natstaksa. ¿Mayaamsha k'kuzee tsimbun payuksa? tárangiya Isusu.
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 ¿Mayaamsha nda itsinsaru chinaksa?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 — ausente —
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 — ausente —
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.