Lucas 6
Diosa' kiika; Génesis, Éxodo y El Nuevo Testamento (CBINTPO) vs ARA
1 Ma malu Jesús ya' disipululaba saaduma lekanu malunu vijpaatala pulla' jintsumi, tsenñu ya' disipulula trigu walla' ka' ya' ñi tyaapachi dellajchaa inde' fifikila.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Tsenñu mantsa fariseola tsandila: ¿Nenñaa saaduma lekanu malunuya tsanguenu jutyunuba aantsanguendu dekiyu? tila.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Tsenñu Jesús tsandimi: ¿Ñulla lengue' kerajdetuu ma bijee rei David yaba bulu nemulaba panda demutyatu,
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Diosa' yasha vitu Diosnu keewara tsumu pan, matyu juntsa panya chachilla' mitya Diosnu kalen jimu rukulan fikenuu juwaañuba, David ka' fi', naa yaba bulu nemulanu bain kumuwaañuba? timi.
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Tsejtu entsa bain tsandimi: Chachi Tiya' Nakayamuya naa saaduma lekanu malutala bain tyeenguenu tya'ba tsanguenuu juve, timi.
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Masku saaduma lekanu malutala manen Jesús cha' waku wakudinu yasha mavi' Diosa' kuinda mijakarentsumi. Junu ma ruku uran dyaapa yujka dedeelaa pumi.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Tsenñu junu Moisés' wandya lei mashturula bain, naa fariseola bain Jesúsnu dus keetanala saaduma lekanu malunuren ura' mandireñuba kata', yala juntsan mitya Jesúsnu kuipa faawaanu tyatu.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Tsenñuren Jesúsya yala naake pensanguendetsuñuba mi' bain, tyaapa yujka dedeelaa rukunu tsandimi: ¡Aanu kejtala kujpa' uidide! timi.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Jesús veelanu tsandimi: Iya ñullanu pake'meenu tsuyu: ¿Saaduma lekanu malunu tyee keñaa uranu jun? ¿Uraaya kenuu jun? Tsa jutyu'ba, ¿urajtu juuya kenuu jun? ¿Chachillanu livee kenuuya jun? Tsa jutyu'ba, ¿peyawaakenuuya jun? timi.
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Tsanditu Jesús kumuinchi uinamu chachillanu dekera' yatetu, juntsa dii rukunu tsandimi: Ñu' tyaapa usakide, timi.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Tsenñu veela keenatu mika ajaatyala, tsejtu yai tene patu: ¿Jesúsnu naa kenu dejuwa? tiitila.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Juntsa malutala ma bijee Jesús bui'sha lumi Diosba kuinda kenu. Tsejtu juntsa kepe Diosba kuinda kenanan chayami.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Tsejtu dechayañu kepenene ya' bendaa nemulanu demikatu, 12 ruku mi'ke' kami. Tsejtu juntsalanu ya' mitya kuinda kenu lara' eramu ruku detiremi.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Juntsa 12 rukula entsalaa jula: Simón, tsenñuren Jesúsya juntsanu Pedro mumu pumi, Simón' naatala Andrés bain, Santiago bain, Juan bain, Felipe bain, Bartolomé bain,
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mateo bain, Tomás bain, Alfeo' na Santiago bain, Simón, Diosa' lei naatiñuba tsa deki'ñu selandyamu tinu ruku bain,
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Santiago' na Judas bain, tsenmin Jesúsnu firu' kekaanu wandi' kakaamu Judas Iscariote bain.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Jesús ya' mitya kuinda kenu lara' eramu rukulaba bui'sha pu' manbajatu manbela jatsuranu miila. Tsenñu ya' bendaa nemu chachilla purenala, naa vee chachilla Judeasha chulla bain, Jerusalén' chulla bain, kayu veela fera keesha Tiro pebulu' chulla bain, naa Sidón pebulu' chulla bain ji' pula,
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 matyu Jesús' palaanu meenanu jimula, tsenmin yala' diipeya bain ura' mandiresa tya' jimula. Tsejtu naa Dioschi urajtu kuraa tiremu bu'chullachi taaju in chumu deju' bain ura' mandiya mandiyaila.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Tsa' mitya Jesúsnu kumuinchi chachilla ta'kanu tyatyaila, matyu yaa tsanguenuu ju', naaju dilulanu bain ura' mandire mandirekeñu' mitya.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Jesús ya' disipululanu keetu tsandimi:
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Tsenmin challa panda yamujka chumulaya
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 Tsenmin Dioschi ura' imu deeyu tyanu dejuve,
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Tsa' mitya juntsainu malunu mika sundyadei, ñulla selusha tsamantsa balen juu kanu deju' mitya, matyu juntsa chachilla' tinbu rukula bain juntsangue firu' kiikemuwa deeve Diosa' mitya pamu rukulanu.
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 Tsaaren challa ñulla tarukula sunden chudenashu juntsalaya
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Tsenmin ñulla challa tsamantsa panda ura' fin chumulaya,
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 Tsenmin kaspee tinbunu anbutitun Diosa' mitya pamu rukuyu timulanu bain
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 Tsaaren ñulla inu meedenashu juntsa chachillanuya tsandinu tenve: Ñulla' kundaalanu estyadei, naa detyutyañu bain, yalanu ura' judei.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Ñullanu, Dioschi firu' in chusa timulanu bain, ñullaya yalanu Dioschi ura' in chusa tidei, tsenmin tejkureken chumula' mitya bain Diosba kuinda kiikidei.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Mun ñunu mashpelenu kidekiñuba, masku pasha bain kikutide. Mun ñuchi jandaa pannu jali chipakeñu bain, naa tansha pannu jali bain kakaade.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Mun ñunu tyeeba pa'ñu bain kuwade, tsenmin ñuchi tyeeba chipakiñu bain manba'tyude.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Ñullanu veela naadekesa tenñuba, ñui bain yalanu tsanguen chudei.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 Tsenmin ñullanu estyamulanun ñui bain estyaishu juntsaa, ¿ti' mityaa ura' iinuu kentsunu dejuyu? Matyu naa ujcha lan chumula bain estyamuutalaya tsaren estyamu deeve.
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Tsa' mitya ñulla ura' ken chumuutalan ura' kiidekishu juntsaa, ¿ti' mityaa ura' iinuu kentsunu dejuyu? Matyu naa ujcha lan chumula bain ura' ken chumuutalaya tsaren dejuve.
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Tsenmin ñullanu tyeeba mangunu ti' depa'ñu kuwatu, juntsan mitya kayu manguwakenuulanaa dekuwashu juntsaa, ¿ti' mityaa ura' iinuu kentsunu dejuyu? Matyu naa ujcha lan chumula bain tsaren kiikemu deeve.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Tsa' mitya ñullaya ñulla' kundaalanu estyan chu' uraa ken chudei, tsenmin tyeeba mangunu ti' depa'ñu kuwake' bain, juntsan mitya tyeeba kachuyu tyai'mujchi kuwadei. Ñulla tsanguen dechushu juntsaa, bene tyeeba tsamantsa naraa kanu detsuve, tsenmin aa kai'sha chumu Diosa' na junu detsuve, matyu yaa naa firu' chachillanu bain, naa ura' kive pensa jutyulanu bain tenbitya' ura' kiikemu Dios ju' mitya.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Tsaju' ñui bain ñulla' Apa Dios naaju tenbi puñuba, juntsaadei.
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 Veelanu tsa deeve ti' na'baasa patyudei, tsenmala Dios bain ñullanu tsaren junu tsuve. Veelanu kuipa putyudei, tsenmala Dios bain ñullanu kuipa pun jutyuve. Veela ñullanu ti urajtu dekeñu bain, kuipa faawaatintsun jutyu tiyadei, tsenmala Dios bain ñullanu tsaren kenutsu.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Veelanu kuwadei. Tsanguishu juntsaa, Dios bain ñullanu kuwanu tsuve. Matyu tyuwake' tyuli' pu' seepaijllake pu' manguwakeñuu kenu tsuve. Ñulla veelanu naadekeñu bain, Dios bain ñullanu tsa mannu tsuve, timi.
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Tsejtu Jesús ya' disipululanu laapu' kuinda juu ketu tsandimi: ¿Kapuka putyuutalan main miya' jimishtinuu junu jun? ¿Yala kapuka putyuutalaren jindu palluren tujuusha pajtyanu dejutyun?
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Naaju disipulu bain ya' mashturunu pullaa jutyuve, tsaaren ya bain bene narai mijashu juntsaa, ya' mashturu naajuñuba tsai tiyanu tsuve.
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 ¿Nenñaa ñu' naatala' kapukanu kaa ujtupen punamunaa kata'ba, ñu' kapukanu aa tepulla ma punañuu jumunaa katatyu jutuuyu?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Tsaju', ¿nejtaa ñu' naatala' kapukanu ujtupen punamunaa mangalaanu panu juyu, ñu' kapukanu aa tepulla punañuu jumunaa katatyumujchiba? Tsa jutyuren tsaañungue keewaamu chachi, ñu' kapukasha aa tepulla pumunaa ajke' mangalaade, tsejtaa, ñu' naatala' kapukanu ujtupe puñuba kayu ura' kata' mangalaanu tsuve.
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Naaju ura chi bain mushaa pukaya kun jutyuve, naaju urajtu chi bain uraa pukaya kun jutyuve.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Ti pu'chi juñu bain ya' pukanu keetun ne mijakeyaimuve; pu chinuya igu puka ityuve, naa pijchuwatala bain uva puka ityuve.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Ura' chachiya tiba uraa tene pamuve, ya' tenbukasha ura' pensaa puñu' mitya. Tsenmala firu' chachiya tiba urajtu juu tene pamuve, ya' tenbukasha firu' pensaa puñu' mitya. Tsaju' mu bain ya' pensasha tyee kayu aa pensanguen chumu ju'ba juntsaa pamuve.
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 ¿Nenñaa ñulla inu, Bale Ruku, tiideti'ba, iya naatiñu bain tsanguityu juju deeyu?
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Mun in junga ja' meedi', iya naatiñuba tsangue meenguemushu juntsaa entsaañuu juve,
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 ma ruku ya kenu tyatu, tujuru deke' shupu' jandala yatyutya de-uikaataa ya kemu ruku juuñuuve. Tsenñu pillu daran ja' juntsa yanu pi deenchuwa' tya'keñu bain tiba juikityumi, matyu yatyutya daran sha' wajka' mitya.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Tsaaren mun iya naatiñuba meeturen tsanguityuya, ma ruku, tusha yatyutya mu'pui'mujchi ya kemu juuñuuve. Tsenñu pillu daran ja', juntsa yanu pi deenchuwa' tya'kenmalan, juntsa ya desenaa ji' bujiiñu, matyu tsaa tenbiyaimu juuñuuve, timi.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.