Atos 13
Yusuja Quisarati (CAVNT) vs NTLH
1 Antioquiajutu Jesús queja ecatyati cuana ducu anicuare Jesúsja quisarati cueja, bahuitya jadya juya cuanaque. Jucuare tuna Bernabé, Simón, Lucio, Manaén, Saulo jadya. Simonjatu peya ebacani anicuare; “Sehuedaque” bacanitu jucuare. Luciotu Cirene juque jucuare. Manaén patu Herodes Galilea naruqui jucuare tsehue catemutipee jucuare.
1 Na igreja de Antioquia havia os seguintes profetas e mestres: Barnabé; Simeão, chamado “o Negro”; Lúcio, de Cirene; Manaém, que havia sido criado junto com o governador Herodes ; e Saulo.
2 Peya huecacatu Jesús queja ecatyati cuanaque ecasitati jucuare tuque mui ishu. Arama tuna equibeti jucuare tuque muiyaque. Tuna tuhuaju tuna Yusuja Espiritura isaracuare:
2 Certa vez, quando eles estavam adorando o Senhor e jejuando, o Espírito Santo disse: — Separem para mim Barnabé e Saulo a fim de fazerem o trabalho para o qual eu os tenho chamado.
3 Yusu tsehue quisarati ishu arama quibetitsu emajaca anitsutu Jesús queja ecatyati cuanara emetucu tatseja iyuca matina iyacuare tatse Yusura mepehuaque jadique bamere ishu. Emetucu iya amena aatsu tunajatu Yusuja mere aishu cuadishacuare.
3 Então eles jejuaram, e oraram, e puseram as mãos sobre Barnabé e Saulo. E os enviaram na sua missão.
4 — ausente —
4 Barnabé e Saulo, tendo sido enviados pelo Espírito Santo, foram até a cidade de Selêucia e dali embarcaram para a ilha de Chipre.
5 — ausente —
5 Quando chegaram à cidade de Salamina, começaram a anunciar a palavra de Deus nas sinagogas . E eles tinham João Marcos para ajudá-los no trabalho missionário.
6 Batillacuare tuna dutya epu aniya cuanaque ecububuju. Judirucuare ecana epu Pafos bacaniju. Tuhua tunajatu tsurucuare israelita Barjesús bacani. Tuquetu maruhuisa jucuare. Ijahue tujatu ecuita cuana acuare. Pusha pusha tsehuetu “Eratu quisarati cuejaya Yusu equeque cuitadya”, jadya jucuare.
6 Eles atravessaram toda a ilha, chegando até a cidade de Pafos. Ali encontraram um judeu que era mágico e falso
7 Tuquetu Sergio Pauloja etajiqui jucuare. Sergio Paulotu dutya tumeque ecububuju anicuare cuana naruquique jucuare. Riyaquetu dyaque inime jararaquida cuita jucuare. Ihuaramerecuaretu Bernabé, Saulo jadya Jesúsja quisarati bacacara aatsu.
7 Ele era amigo de Sérgio Paulo, o governador da ilha, que era um homem muito inteligente. O Governador mandou chamar Barnabé e Saulo, pois queria ouvir a palavra de Deus.
8 Barjesusjatu peya ebacani “Elimas” jucuare griego yana eque. Enaruquique tujatu Jesúsja quisarati bacamerecarama acuare. Tuquetu dyaque ecahuaiti jucuare Bernabé, Saulo jadya tsehue. Sarecuare tujatu eje buchique enaruquique Jesús queja catyatisha ishu ama.
8 Mas o mágico Elimas (este é o nome dele em grego ) era contra os apóstolos . Ele não queria que o Governador aceitasse a fé cristã.
9 Saulojatu beta ebacani anicuare. Griegojutu “Saulo” bacani jucuare, hebreoju “Pablo” jadique. Tuquetu Yusuja Espirituja biji eque juneniyaque jucuare. Petatsu tujatu maruhuisa Elimas isaracuare:
9 Então Saulo, também conhecido como Paulo , cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para Elimas
10 —Miquemi pusha pusha puji. Jidama cuita mique. Miquemi Satanás jaque. Miratu ujeu bajacaya ama dutya jidaque. Ecuana Cuatsashaqui queja catyatitsu ecuana juneniya ediji tuyu eque bucha. Miratu micue pusha pusha tsehue ecuita cuana ejenemerecarama aya tuja quisarati. Tuaquejami ecana catyatishacarama aya. Ediji tuyu eque ama ajeshaya bucha tuquemi ecana amereya.
10 e disse: — Filho do Diabo! Inimigo de tudo o que é bom! Homem mau e mentiroso! Por que é que você não para de torcer o verdadeiro ensinamento do Senhor?
11 Iyaja cuitami Yusura nerecaturaya. Shuhui turami amereya. Eje uma huecaca cuanami capetatiya ama. Ni ai buchique tuquemi petaya ama, —jadyatu Pablora acuare.
11 Agora escute! O Senhor vai castigá-lo. Você ficará cego e não verá a luz do sol por algum tempo. No mesmo instante Elimas sentiu uma nuvem escura cobrir os seus olhos e ele começou a se virar para todos os lados, procurando alguém que o guiasse pela mão.
12 Sergio Pauloratu bacuare Elimas jadya juhuaju. Jadya baatsutu Jesús queja catyaticuare. Ecuana Cuatsashaquija quisarati bacatsu tujatu adebacuare yunerique. Bacamapa tujatu jucuare jadya cuanaque bahuityayaque.
12 Quando o Governador viu isso, creu e ficou muito admirado com os ensinamentos a respeito do Senhor Jesus.
13 Tuequedyatu Pablo tuatsehue juneniya cuana tsehue cuanucacuare Pafos juque. Ena eque tuna cuacuare Panfilia yahuaju. Junaticuare ecana Perge ebuteju. Tuhua tatse shanatsutu Juan Marcos Jerusalénju judirunucacuare.
13 Paulo e os seus companheiros navegaram da cidade de Pafos até Perge, uma cidade da província da Panfília. Porém João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Pablo, Bernabé jadya tatse cuanucacuare Perge juque. Cuanucacuare tatse ediji eque Antioquiaju judiruya tupu. Tumeque Antioquiatu Siria yahuaju ama jucuare. Pisidia yahuajutu jucuare. Canajara huecacaju tatse cuacuare israelita cuanaja caradati ishuque etareju. Nubitsu tatse anibutecuare.
14 Eles continuaram a viagem, indo de Perge até a cidade de Antioquia, no distrito da Pisídia. No sábado entraram na sinagoga e sentaram-se.
15 Tunaja bahuetu israelita cuana tuhua cuanaque Yusuja quisarati isara jucuare etsuri jebuda tsehue. Isaracuare tunajatu Moisésra, Yusu equeque quisarati cuejaqui cuanara jadya huenecuare cuanaque. Tuequedya tuna quirica isara amena jucuare. Caradati ishuque etareju ecuatsashaqui cuanaratu Pablo, Bernabé jadya cuejamerecuare:
15 Depois da leitura da Lei de Moisés e dos livros dos Profetas , os chefes da sinagoga mandaram dizer a eles: — Irmãos, se vocês têm alguma palavra para animar o povo, podem falar agora.
16 Tumetu Pablo netitsuracuare. Emetucu tsehue tujatu ahuaracuare ecuita cuana abacasha ishu. Jadya juatsutu quisaratitibunecuare:
16 Então Paulo se levantou, fez um sinal com a mão, pedindo silêncio, e começou a dizer: — Homens de Israel e todos vocês não judeus que
17 Béru yuequedyatu Yusura ecuanaja baba cuana mepecuare, Israel eque ejuracana cuanaque. Tuna tuna tumeque Yusu Neri queja nimee jucuare. Tuna tunaja yahuaju ama Egipto bacaniju aniya jariju tujatu ecana dyaque jetiama umanashacuare. Tuquetu tuna tsehue dyaque jida jucuare. Tuja casa tsehue tujatu ecana cuinanashacuare Egipto juque.
17 O Deus do povo de Israel escolheu os nossos antepassados quando moravam na terra do Egito e fez deles um grande povo. Ele os tirou de lá com grande poder
18 Eje uma mara tuna epu cuana tsecada aniyaju junenicuare. Pushi tunca mara tuna junenicuare. Narujacacuare ama tujatu ecana, arepa tuna eje uma au ama tura cuatsashayaque acuare ama bucha.
18 e, no deserto, aguentou aquela gente durante quarenta anos.
19 Pacarucu bape bape yana cuana equeque tuna Canaánju anicuare. Yusura tuna pana aputashatilla acuare, tuja cuanaque tuhua ani ishu, ecuanaja baba cuana tuhua ani ishu. Tume anie cuanaque tuna aputashatillacuare, ecuanaja baba cuana tunaja epu cuana metsenemere ishu.
19 Ele destruiu sete povos na terra de Canaã, e o povo de Israel se tornou dono das terras deles.
20 Israel Egiptoju dirucuare equeque, tuque ejuracana cuanaque Canaánju yudijidya anidirunuca jucuare equequetu 450 mara dyane jucuare. Tuhua Canaánju tuna Yusura huaraji inime cuana bajeje puji cuana eque narucuare. Samuel tu amena ishuque inime cuana bajeje ishuque jucuare enaruquique. Tuquetu Yusu equeque quisarati cuejaquique jucuare.
20 Tudo isso levou uns quatrocentos e cinquenta anos. — Depois disso Deus lhes deu juízes, até o tempo de Samuel.
21 “Samuel aniya patyatu ecuita cuana jucuare: ‘Amena ecuana Yusu queja canarumereticarama juya inime cuana bajejequi cuana eque. Ecuari cuana queja ecuana canarumereticara juya, peya yahua cuanaju bucha’ jadyatu ecuita cuana jucuare. Tumetu Yusura Saúl mepecuare ecuari juishu. Tuquetu Cisja ebacuaque; ecuanaja ebaba Benjamín eque ejuracanaquetu jucuare. Pushi tunca mara tujatu israelita cuana narucuare.
21 Quando o povo pediu um rei, ele lhes deu Saul, filho de Quis, da tribo de Benjamim, para ser rei deles durante quarenta anos.
22 Tupujutu Yusura bijidama bacuare Saúl ecuari juishu. Turatu mepecuare David ecuari iyacuaque juishu. ‘Pana adeba tuque David aya, Isaíja ebacuaque. Tumeque ecuita tu ecue bijidaque. Turatu aya dutya era amereyaque’ jadya patu Yusu jucuare, David jadya ayaque.
22 Depois que tirou Saul, Deus pôs Davi como rei e disse isto a respeito dele: “Encontrei em Davi, filho de Jessé, o tipo de pessoa que eu quero e que vai fazer tudo o que eu desejo.”
23 Icuenetadya patu Yusu jucuare: ‘Cuadishabuque tuque israelita cuana queja David eque juracanayaque tuna inajacamere ishu’.
23 Um dos descendentes de Davi foi Jesus, a quem Deus pôs como Salvador de Israel, como havia prometido.
24 Jesús, Yusuja quisarati bahuitya catibutima jarijutu Juanra israelita cuana acuare: ‘Necacuareticue inime. Necutsamereticue Yusu queja nimee jadique ejitaju juishu’ jadya tujatu ecana acuare.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou a sua mensagem a todo o povo de Israel, dizendo que eles deviam se arrepender e ser batizados.
25 Jucuaretu Juan tuque Yusura amerehuaque atillahuie: ‘Ique ama micuanara ihuayaque. Mesías ama ique. Tsunutaya amatu peya junayaque. Tujatu dyaque casa aniya, ecue bucha ama. Tuque baatsu ique ni aishuquedya jutidya; mere puji tuja patrón tsehue beta tupu ama ejuu bucha jutidya ique’ jadyapa tuna Juanra acuare, —jadyatu Pablora isaracuare Antioquiaju cuanaque.
25 Mas, quando João estava terminando a sua missão, disse ao povo: “Quem é que vocês pensam que eu sou? Eu não sou aquele que vocês estão esperando. Mas escutem! Ele vem depois de mim, porém eu não mereço a honra de tirar as sandálias dos pés dele.”
26 Isaranucacuare tujatu ecana:
26 Paulo continuou: — Meus irmãos, descendentes de Abraão, e também vocês não judeus que temem a Deus, escutem! Essa mensagem de salvação foi mandada para todos nós.
27 Dutya jujeri Jerusalénju cuanaque tuna baecua jucuare Jesús Ijahua quejaque inajacamere ishu ecuadishaque. Tunaja huaraji cuana tuna baecuadya jucuare. Canajara huecacaju cama tunajatu caradati ishuque etare cuanaju Yusuja quisarati isaranicuare. Isaracuare tunajatu Yusu equeque quisarati cuejaqui cuanara huenecuare cuanaque. Jadya ama bucha tunajatu adebacuare ama isarayaque.
27 De fato, os moradores de Jerusalém e os seus líderes não entenderam que Jesus é o Salvador. E também não compreenderam as palavras dos livros dos Profetas, que são lidos todos os sábados. Mesmo assim, ao condenarem Jesus, eles estavam cumprindo essas profecias .
28 Jerusalénju cuanaratu Pilato bacacuare tuja iyemere ishu, arepa tuna eje bucha iyemere aishuque dadicuare ama ama bucha, arepa tuja ni ejeque jucha aijama jucuare ama bucha.
28 E, embora não encontrassem nenhuma razão para condená-lo à morte, pediram a Pilatos que mandasse matá-lo.
29 Icuenetadyatu Yusu equeque quisarati cuejaqui cuanara huenecuare Jesús jadya ayaque. Yusuja quisaratiju tunajatu huenecuare tuque eje bucha judadiyaque. Dutya judadicuare tunara cuejacuare eque cuitadya. Jesús curusuju majuhuajutu Joséra emajuque butyamerecuare. Butyatsu tujatu cani ducu ishamerecuare.
29 Depois de fazerem tudo o que as Escrituras Sagradas falam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o puseram num túmulo.
30 Yusuratu yudijidya nityatsuranuca acuare tuque quimisha huecaca majuhuaju.
30 Mas Deus o ressuscitou,
31 Netitsuranucatsutu Jesús cabamereticuare tura mepecuare cuana queja. Tuque iyetanama jariju tuna junenicuare tuatsehue jetiama epu cuana juque bahuiya, Galilea eque Jerusalén tupu. Chacha netitsuranucatsu tuna Jesúsra cabamereti ishu acuare. Juneninucacuaredyatu tuna tsehue eje uma huecaca. Iyacuatu tuque enityatsuratanaque baqui jucuare cuanara tuja quisarati cuejaya dutya queja. Tunaratu tuja quisarati cuejaya Israel eque ejuracana cuanaque.
31 e durante muitos dias ele apareceu às pessoas que o tinham acompanhado da Galileia até Jerusalém. Agora essas pessoas são testemunhas que falam a respeito de Jesus ao povo de Israel.
32 “Yatsera micuana tumebaedya cuejaya Jesús eje buchique quisarati. Tudyatu Yusura ecuanaja baba cuana cuadisha ana acuarequedya.
32 — E nós estamos aqui para trazer o evangelho a vocês.
33 Tura aana ahua bae cuitadyatu jucuare. Ecuana ecuana tuna eque ejuracana cuanaque. Ecuanaja ishutu Yusura acuare tura aana ahuaque Jesús yudijidya nityatsuranuca ahuaque. Yuequedyadyatu Yusu jucuare, Jesús emajuquepa nityatsuranucaya jadya. Tura quisarati acuareque tu ehuene Yusuja quisarati beta ishuque Salmosju:
33 Deus fez agora para nós o que havia prometido aos nossos antepassados: ele ressuscitou Jesus, como está escrito no Salmo número dois: “Você é o meu Filho; hoje eu me tornei o seu Pai.”
34 “Tumebaedyatu béru Yusura cuejacuare emajuque patu nityatsuradadiya, tuja ecuita riri ishu ama jadya. Jadyatu Yusu jucuare, jadya quisarati ayaque:
34 — E foi isto o que Deus disse a respeito da ressurreição de Jesus, afirmando que ele nunca seria destruído pela morte: “Eu vou dar a vocês as bênçãos sagradas e certas que prometi a Davi.”
35 Peya tu Salmo quiricaju ehuene jadya:
35 E em outra parte das Escrituras lemos também: “Tu não deixarás que o teu dedicado servo apodreça na sepultura.”
36 “Adebayadya ecuana David tuta taca ama jadya caticuareque. Davidtu majucuare. Tuque majuma jarijutu Yusuja biji eque anicuare. Jida tujatu israelita cuana narucuare. Majuhuaju tunajatu emaju caniju ishacuare. Tuja ebaba cuanaque majuhuaju ishatanacuarejudya tunajatu ishacuare. Davidtu majutsu ririterecuare.
36 E Paulo disse ainda: — Na verdade, Davi, no seu tempo, cumpriu os planos de Deus. Depois morreu, foi sepultado ao lado dos seus antepassados e apodreceu na sepultura.
37 Jesús bacue riricuare ama, Yusura yudijidya emajuque nityatsuranucacuare tibu, —jadya tuna Pablora cuejacuare.
37 Mas isso não aconteceu com aquele que Deus ressuscitou. Meus irmãos, todos vocês precisam saber com certeza que é por meio de Jesus que a mensagem do perdão de pecados é anunciada a vocês. Precisam saber também que quem crê é libertado de todos os pecados dos quais a Lei de Moisés não pode livrar.
38 Pablora Antioquiaju cuanaque cuejanucacuare:
38 — ausente —
39 Jesús queja catyatitsu cuita camadya tuque micuanaja jucha cuana etillatanau. Moisésja cacuatsashati eque juatsu amatu jucha cuana apupashatanaya, Jesús queja catyatitsu cuita camadya.
39 — ausente —
40 Beru patu Yusu equeque quisarati cuejaqui cuanara quisarati acuare, tuque bijidamaduraquiquepa canerecatidadibuque jadya. Necanaruticue micuana, tunara cuejacuare eque ejuuju.
40 Portanto, tenham cuidado para que não aconteça o que os profetas disseram:
41 “Micuanaratu ecue quisarati ejeneya ama.
41 “Prestem atenção, vocês que zombam de Deus! Fiquem espantados e morram. Pois o que vou fazer agora é uma coisa em que vocês não acreditariam, mesmo que alguém explicasse.”
42 Jadya aatsutu Pablo tuatsehue juneniya cuanaque jadya tuna caradati ishuque etare juque cuinanacuare. Tuna cuinanayaju tuna ecuita cuanara acuare:
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da reunião, as pessoas pediram com insistência que eles voltassem no sábado seguinte a fim de falarem sobre o mesmo assunto.
43 Tume caradatihuaque diruterehuajutu umada israelita cuanara tajicuare Pablo, Bernabé jadya. Tumebaedya tatse jetiama israelita ama cuana Yusu muiqui cuanara tajicuare. Tatsera tuna casaturacuare.
43 Depois da reunião, muitos judeus e outras pessoas convertidas ao Judaísmo acompanharam Paulo e Barnabé, que falavam com eles e animavam todos para que continuassem firmes na graça de Deus.
44 Semanape piji cuitadya tuna canajara huecacaju dutya jujeri epu ebariju cuanaque casitaticuare Ecuana Cuatsashaquija quisarati baca ishu.
44 No sábado seguinte quase todos os moradores da cidade foram ouvir a palavra do Senhor.
45 Jetiama ecuita ecaradatique baatsutu israelita cuanaja huaraji cuana cahuaiticuare Pablo, Bernabé jadya tsehue. Tuna cuita camadya quisaratiyaju bacatacara tuna jucuare tatse jetiama ecuitara quisaratiyaju bacayaju. Tume tunajatu Pablo ecatse dyaque cuita jishatsu quemitsape ijillahuana jadya atibunecuare:
45 Quando os judeus viram aquela multidão, ficaram com muita inveja. Então começaram a dizer o contrário do que Paulo dizia e o insultaram.
46 Tumetu Pablo, Bernabé jadya quisaraticuare casada tsehue, bajida tsehue ama:
46 Porém Paulo e Barnabé falaram com mais coragem ainda. Eles disseram: — Era necessário que a palavra de Deus fosse anunciada primeiro a vocês que são judeus. Mas, como vocês não querem aceitá-la e acham que não merecem receber a vida eterna, então agora nós vamos anunciar a palavra aos não judeus.
47 Yusuratu béru quisarati acuare:
47 Pois esta é a ordem que o Senhor Deus deu a nós, o seu povo: “Eu coloquei você como luz para os outros povos, a fim de que você leve a salvação ao mundo inteiro.”
48 Jadya bacatsutu israelita ama cuanaque dyaque pureama cuita jucuare.
48 Quando os não judeus ouviram isso, ficaram muito alegres e começaram a dizer que a palavra do Senhor era boa. E creram todos os que tinham sido escolhidos para ter a vida eterna.
49 Jadya equetu Jesús queja ecatyati cuanara cuejajacacuare ama dutya queja Ecuana Cuatsashaquija quisarati. Tumeque yahua dutya epu cuanaju tuna quisarati cueja jucuare.
49 A palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Israelita cuanatu Pablo, Bernabé jadya tsehue dyaque jutidya cahuaiticuare. Tunaratu ecuita cuana inime metse cuanaque tatse tsehue cahuaitishacuaredya. Cahuaitishacuare tuna epuna inime metse cuanaque. Tumeque epuna cuanatu Jesús queja catyatima jucuare, arepa Yusu muicuare ama bucha. Dutya tume cuanaque tunajatu ana cuejacuare Pablo, Bernabé ecatse tumeque yahua juque ijehuemere ishu.
50 Mas os judeus atiçaram as mulheres não judias da alta sociedade convertidas ao Judaísmo e também os homens mais importantes da cidade. E começaram a perseguir Paulo e Barnabé e os expulsaram daquela região.
51 Cuinanayaquetu Pablo ecatse ehuachi juque muru quitatatiquenacuare. Jadya tatsejatu ecana acuare, “Rehua cuanaque ri jucha metse” jadique, quisarati bacacarama juya tibu. Jadya juatsu tatse cuacuare Iconioju.
51 Então os apóstolos sacudiram a poeira das suas sandálias, em sinal de protesto contra eles, e foram para a cidade de Icônio.
52 Jadya ama buchatu Antioquía juque Jesús queja ecatyati cuanaque pureama jucuare, Jesús jaque cabatitsu. Tuna tuna Yusuja Espirituja biji eque anicuare. Tuque bacue tuna tsehuedya jucuare.
52 E os cristãos de Antioquia continuaram muito alegres e cheios do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.