Mateus 13
Ri utzilaj rutzij ri Dios pa kachʼabel (CAKNT) vs ARC
1 Chupa ri k'ij ri' ri Jesús y ri ru-discípulos xe'el-e pa jay y ri Jesús xbech'oquie' chuchi-ya'.
1 Tendo Jesus saído de casa naquele dia, estava assentado junto ao mar.
2 Y can q'uiy winak xquimol-apo-qui' riq'uin. Romari' raja' xoc-apo pa jun canoa y xch'oquie-ka chupa y nutzijoj-pe rutzij ri Dios chique; y reje' xec'ue' can chuchi-ya' niquic'oxaj-apo ri Jesús.
2 E ajuntou-se muita gente ao pé dele, de sorte que, entrando num barco, se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Raja' q'uiy ex nuc'ut chiquiwech riq'uin ejemplos. Y quiere' nu'ij chique: C'o jun achi ri xbetico.
3 E falou-lhe de muitas coisas por parábolas, dizendo: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Y cuando ri achi nutic ri ija'tz', juba' che ri ija'tz' pa bey xeka-wi. Y xepe ri chicop ri c'o quixic' ri yebe chicaj, xquitaj-e ri ija'tz' ri'.
4 E, quando semeava,
5 Juba' chic che ri ija'tz' chiquicojol abaj xeka-wi y chiri' xa man q'uiy ta ri ulef c'o, romari' can ch'anin xe'el-pe roma man pim ta ri ulef.
5 e outra
6 Pero cuando xpe ruchuk'a' ri k'ij, xemayamo'. Y roma xa man naj ta benak-ka quic'amal (quixe'), xechaki'j-ka jumul.
6 Mas, vindo o sol, queimou-se e secou-se, porque não tinha raiz.
7 Y juba' chic ija'tz' chiquicojol k'ayis ri c'o quiq'uixal xeka-wi. Y cuando xe'el-pe, xejik' chiquicojol ri q'uix, roma ri q'uix ch'anin xeq'uiy.
7 E outra caiu entre espinhos, e os espinhos cresceram e sufocaram-na.
8 Pero ri ch'aka chic ija'tz' xeka pa jun utzilaj ulef, y ri tico'n jabel xeq'uiy y jabel xewachin. Roma jec'o ri xquiya' a treinta quiwech, jec'o xquiya' a sesenta y jec'o ri xquiya' a cien quiwech.
8 E outra caiu em boa terra e deu fruto: um, a cem, outro, a sessenta, e outro, a trinta.
9 Ri c'o ruxiquin, can tuc'oxaj ri xin-ij, xcha' ri Jesús.
9 Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
10 Y ri discípulos xebe-apo riq'uin ri Jesús y xqui'ij che: ¿Anchique roma riq'uin ejemplos xach'o'n-wi chiquiwech ri winak?
10 E, acercando-se dele os discípulos, disseram-lhe: Por que lhes falas por parábolas?
11 Y ri Jesús xu'ij chique: Man jun mej (bey) can ta k'alajin utz anchique modo nu'on gobernar ri Dios, pero chiwe rix can yo'n-wi lugar chi nina'ej ronojel ri'. Pero ri winak ri man jinquinimaj ta, riq'uin ejemplos yich'o'n-wi chique, roma chiquiwech reje' can manak-wi xtik'alajix.
11 Ele, respondendo, disse-lhes: Porque a vós é dado conhecer os mistérios do Reino dos céus, mas a eles não lhes é dado;
12 Roma ri can c'o ruyacon pa ránima, can xtiyo'x más che y can q'uiy xtic'ue' riq'uin. Pero ri xa man q'uiy ta c'o riq'uin, can xtimaj che ri juba' oc ri c'o riq'uin.
12 porque àquele que tem se dará, e terá em abundância; mas aquele que não tem, até aquilo que tem lhe será tirado.
13 Romari' ren yencusaj ejemplos cuando yich'o'n chique. Roma can man niquijo' ta niqui'en entender, más que can niquitzu' y niquic'oxaj.
13 Por isso, lhes falo por parábolas, porque eles, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem compreendem.
14 Quiere' nibanataj ri tz'iban can roma ri Isaías, ri jun achi ri xuk'alajij rutzij ri Dios ojer can. Y quiere' rutz'iban can raja':
14 E neles se cumpre a profecia de Isaías, que diz: Ouvindo, ouvireis, mas não compreendereis e, vendo, vereis, mas não percebereis.
15 Roma ri cánima ri winak re' xa can cof rubanon,
15 Porque o coração deste povo está endurecido, e ouviu de mau grado com seus ouvidos e fechou os olhos, para que não veja com os olhos, e ouça com os ouvidos, e compreenda com o coração, e se converta, e eu o cure.
16 Pero rix nu-discípulos, can jabel quixquicot, roma rix can jixtiquier jixtzu'n jabel. Chuka' can jixc'oxan-wi jabel.
16 Mas bem-aventurados os vossos olhos, porque veem, e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Roma can nin-ij chiwe, chi je q'uiy achi'a' ri xquik'alajij rutzij ri Dios y utzilaj tak winak xec'ue' ojer can, ri yalan xquirayij xquitzu' ri nitzu' rix cami, pero manak xquitzu'. Y chuka' yalan xquijo' xquic'oxaj ri nic'oxaj rix cami, pero man xquic'oxaj ta.
17 Porque em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vós vedes e não
18 Y ri Jesús xu'ij chique: Tic'oxaj anchique nu'ij ri ejemplo ri nich'o'n chirij ri xberutica' ija'tz'.
18 Escutai vós, pois, a parábola do semeador.
19 Ri ija'tz' ri xeka can pa bey, jari' rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak y nich'o'n chirij ri ru-gobierno ri Dios. Pero ri winak ri' man niquijo' ta niquic'on-ka ri tzij ri' pa cánima. Romari' ri itzel noka y norulesaj ri tzij ri xtic-ka.
19 Ouvindo alguém a palavra do Reino e não a entendendo, vem o maligno e arrebata o que foi semeado no seu coração; este é o que foi semeado ao pé do caminho;
20 Ri ija'tz' ri xeka can chiquicojol tak abaj, jari' ri rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Ri winak ri' can yalan yequicot cuando niquic'on-ka rutzij ri Dios pa cánima.
20 porém o que foi semeado em pedregais é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria;
21 Pero roma can man naj ta nika-ka ruc'amal (ruxe') rutzij ri Dios pa cánima, can man yelayoj ta yequicot riq'uin, xa jun jani' oc k'ij utz yec'ue' riq'uin ri Dios. Pero cuando yepe sufrimientos y itzel yetz'et roma quiniman rutzij ri Dios, yetzak ch'anin.
21 mas não tem raiz em si mesmo; antes, é de pouca duração; e, chegada a angústia e a perseguição por causa da palavra, logo se ofende;
22 Y ri ija'tz' ri xeka chiquicojol k'ayis ri c'o quiq'uixal, can nich'o'n-wi chirij rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Pero ri winak ri' xa ja ri nic'atzin chique k'ij-k'ij chech-ulef, xe ri' niquinataj; jec'o ch'aka chic ye'an engañar roma ri beyomel. Romari' rutzij ri Dios nijik' pa cánima. Ri winak ri' can manak xtiwachin utz rutzij ri Dios pa quic'aslen.
22 e o que foi semeado entre espinhos é o que ouve a palavra, mas os cuidados deste mundo e a sedução das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera;
23 Pero ri ija'tz' ri xeka pa utzilaj ulef, can nich'o'n-wi chirij rutzij ri Dios ri nic'oxex coma ri winak. Ri winak ri' can niquic'on-wi-ka rutzij ri Dios y quic'aslen can niwachin-wi jabel, anche'l niqui'en ri tico'n. Roma c'o ija'tz' niquiya' a treinta quiwech, jec'o niquiya' a sesenta quiwech y jec'o can a cien quiwech niquiya'. Can quiri' nu'on quic'aslen ri winak ri niquic'on-ka rutzij ri Dios pa cánima, xcha' ri Jesús.
23 mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve e compreende a palavra; e dá fruto, e um produz cem, outro, sessenta, e outro, trinta.
24 Y ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri xbanataj riq'uin jun achi ri xutic jun utzilaj ija'tz' pa rulef.
24 Propôs-lhes outra parábola, dizendo: O Reino dos céus é semelhante ao homem que semeia boa semente no seu campo;
25 Pero chak'a' cuando conojel winak yewer, xoka ru-enemigo ri rajaf ulef, xberutica' can rija'tz' jun k'ayis rubinan cizaña parui' ri trigo ri xtic yan can. Y xe xberu'ona' can ri', xbe.
25 mas, dormindo os homens, veio o seu inimigo, e semeou o joio no meio do trigo, e retirou-se.
26 Pero cuando xebeq'uiy-pe ri tico'n y xuya-pe rech, c'ajari' xk'alajin-pe ri cizaña.
26 E, quando a erva cresceu e frutificou, apareceu também o joio.
27 Y ri rusamajel ri rajaf ri ulef xe'apon riq'uin y xbequi'ij che: Ri ija'tz' ri xatic pa awulef can ja ri utz. Pero cami c'o cizaña chucojol. ¿Anchi' c'a xpe-wi ri ija'tz' chi ri cizaña? xecha'.
27 E os servos do pai de família, indo ter
28 Y ri achi xu'ij chique ri rusamajel: Ri xbano quiere' chue, jun ri can itzel nitz'eto wichi. Y ri rusamajel xqui'ij che: ¿Najo' chi ne'kac'uku' ri cizaña? xecha' che.
28 E ele lhes disse: Um inimigo é quem fez isso. E os servos lhe disseram: Queres, pois, que vamos arrancá-lo?
29 Pero ri achi xu'ij chique ri rusamajel: Ni, manak modo nic'uk ri cizaña, roma man ninjo' ta chi yec'ukutaj chuka' ri trigo.
29 Porém ele lhes disse: Não; para que, ao colher o joio, não arranqueis também o trigo com ele.
30 Tiya' na lugar che ri cizaña chi junan niq'uiy-pe riq'uin ri trigo, c'a xtapon na ri k'ij chi nic'ol ri trigo, roma cuando xtapon ri k'ij ri', ren xtin-ij chique ri samajel chi tiquimolo' na'ey ri cizaña y chi tak manojo tiquibana' che chi yeporox; c'ajari' tiquik'ata' ri trigo y tiquiyaca', xcha' ri achi. Quiri' xu'ij ri Jesús.
30 Deixai crescer ambos juntos até à ceifa; e, por ocasião da ceifa, direi aos ceifeiros: colhei primeiro o joio e atai-o em molhos para o queimar; mas o trigo, ajuntai-o no meu celeiro.
31 Y ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri ija'tz' chi mostaza ri nerutica' jun achi pa rulef.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O Reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda que um homem, pegando dele, semeou no seu campo;
32 Roma más que ja ri ija'tz' chi ri mostaza ri más co'l oc, pero cuando niq'uiy, jari' ri más nim ntel chiquiwech ri ch'aka chic tico'n. Ri mostaza xa can anche'l jun che' titzu'n cuando niq'uiy. Romari' ri chicop ri c'o quixic' ri yebe chicaj ye'apon chiri' y niqui'en quisoc chuk'a', xcha' ri Jesús.
32 o qual é realmente a menor de todas as sementes; mas, crescendo, é a maior das plantas e faz-se uma árvore, de sorte que vêm as aves do céu e se aninham nos seus ramos.
33 Ri Jesús xutzijoj jun chic ejemplo chiquiwech, y xu'ij chique: Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri levadura ri neruc'ama-pe jun ixok y nuya' chupa oxi' paj harina y ri levadura nuquiraj-ri' chupa ronojel, y quiri' chuka' xtu'on rutzij ri Dios, can xtuquiraj-ri'.
33 Outra parábola lhes disse: O Reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher toma e introduz em três medidas de farinha, até que tudo esteja levedado.
34 Y jare' ri xu'ij ri Jesús chique ri winak xe quiq'uin ejemplos. Can ronojel ri xuc'ut chiquiwech ri winak ri', xe riq'uin ejemplos.
34 Tudo isso disse Jesus por parábolas à multidão e nada lhes falava sem parábolas,
35 Chi quiri' can nibanataj ri ru'in can jun achi ri xutzijoj rutzij ri Dios ojer can. Ri rusamajel ri Dios can quiere' rutz'iban can:
35 para que se cumprisse o que fora dito pelo profeta, que disse: Abrirei em parábolas a boca; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.
36 Y cuando ri Jesús xeru'on-e despedir ri winak, raja' xtzolaj pa jay y ri ru-discípulos xebe-apo riq'uin y xqui'ij che: Roj nakajo' chi ret nak'alajij chakawech anchique ntel chi tzij ri ejemplo chirij ri trigo y ri cizaña.
36 Então, tendo despedido a multidão, foi Jesus para casa. E chegaram ao pé dele os seus discípulos, dizendo: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Y ri Jesús xuk'alajij ri ejemplo chiquiwech y xu'ij: Ri achi ri nutic ri utzilaj ija'tz', ja ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol.
37 E ele, respondendo, disse-lhes: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem,
38 Ri ulef anchi' xtic ri ija'tz', ja ri rech-ulef. Ri utzilaj ija'tz', ja ri je-banon gobernar roma ri Dios. Y ri cizaña, ja ri can je richi-wi ri itzel.
38 o campo é o mundo, a boa semente são os filhos do Reino, e o joio são os filhos do Maligno.
39 Y ri jun ri xberutica' ri cizaña roma itzel nitz'eto, ja ri itzel. Ri k'ij cuando xtik'at ri trigo, jari' ri ruq'uisbel chi ri tiempo re', y ri yek'ato ri trigo ja ri ángeles.
39 O inimigo que o semeou é o diabo; e a ceifa é o fim do mundo; e os ceifeiros são os anjos.
40 Y can anche'l ni'an riq'uin ri cizaña ye'leses-e y yeyo'x pa k'ak' chi yeporox, can quiri' chuka' xtibanataj pa ruq'uisbel chi ri tiempo re'.
40 Assim como o joio é colhido e queimado no fogo, assim será na consumação deste mundo.
41 Ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol, xquientak ri nu-ángeles chi yequimol conojel ri yebano itzel tak ex y ri niqui'en chique ch'aka chic chi yetzak pa mac. Roma ren man yenjo' ta ri winak ri' chiquicojol ri jec'o pa nu-gobierno.
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, e eles colherão do seu Reino tudo o que causa escândalo e os que cometem iniquidade.
42 Y conojel ri xquiemol-e, xquiebeq'uiak can chupa ri nimalaj k'ak'; y c'a chiri' xquie'ok' y xtiquijach'ach'ej quey.
42 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
43 Y ri winak ri can choj-wi rubanon quic'aslen chech ri Dios, can yalan quisakil xtiqui'en; can anche'l ri k'ij. Can xtik'alajin chi pa ru-gobierno ri Quitata' Dios jec'o-wi. Ri c'o ruxiquin can tuc'oxaj ri xin-ij.
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, que ouça.
44 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin jun beyomel ri mukun can pa jun ulef, y xbewil-pe roma jun achi. Ri achi ri' xumuk chic can y yalan niquicot xtzolaj chirocho, xuc'ayij ronojel ex ri c'o riq'uin, c'ajari' xulok' ri ulef ri anchi' mukun-wi can ri beyomel ri'.
44 Também o Reino dos céus é semelhante a um tesouro escondido n dele, vai, vende tudo quanto tem e compra aquele campo.
45 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin ri nu'on jun achi ri yerulok' y yeruc'ayij abaj ri ni'ix perlas chique.
45 Outrossim, o Reino dos céus é semelhante ao homem negociante que busca boas pérolas;
46 Cuando ri achi ri' nril jun perla ri yalan rajil ri nic'ayix, ch'anin nitzolaj chirocho y nuc'ayij ronojel ex ri c'o riq'uin, c'ajari' nibe y nulok' ri perla ri'.
46 e, encontrando uma pérola de grande valor, foi, vendeu tudo quanto tinha e comprou-a.
47 Ri ru-gobierno ri Dios can junan riq'uin jun ya'l ri niyo'x-ka chupa ri mar y yerulesaj-pe ronojel quiwech quer.
47 Igualmente, o Reino dos céus é semelhante a uma rede lançada ao mar e que apanha toda qualidade
48 Y cuando ri ya'l nojinak chic quiq'uin ri quer, ja niquic'uaj chuchi-ya', y yech'oquie-ka chi yequicha'. Ri quer je utz yequic'on can pa tak chaquech, pero ri man je utz ta xa yetorix-e.
48 E, estando cheia, a puxam para a praia e, assentando-se, apanham para os cestos os bons; os ruins, porém, lançam fora.
49 Quiri' ri xtibanataj pa ruq'uisbel che ri tiempo anchi' jojc'o-wi cami. Xquiepe ri ángeles y xquiequicha' ri winak ri man utz ta rubanon quic'aslen chiquicojol ri can choj rubanon quic'aslen chech ri Dios.
49 Assim será na consumação dos séculos: virão os anjos e separarão os maus dentre os justos.
50 Y ri winak ri man utz ta quic'aslen xquieq'uiak chupa ri nimalaj k'ak' coma ri ángeles y c'a chiri' xquie'ok' y xtiquijach'ach'ej quey.
50 E lançá-los-ão na fornalha de fogo; ali, haverá pranto e ranger de dentes.
51 C'ajari' ri Jesús xu'ij chique ri ru-discípulos: ¿Xiben entender re'? xcha' chique. Y ri discípulos xqui'ij: Ja' Ajaf, xka'an entender, xecha-apo reje'.
51 E disse-lhes Jesus: Entendestes todas estas Disseram-lhe eles: Sim, Senhor.
52 Y raja' xu'ij chique: Yalan utz chi cami xiben entender, roma rix can c'o yan iweta'n chirij ri ru-gobierno ri Dios, y chuka' iweta'n ri je-tz'iban can chupa rutzij ri Dios. Romari' rix can jix junan riq'uin jun rajaf-jay ri yeberulesaj-pe rubeyomal, ri can c'o yan tiempo je-yaquel y chuka' ri c'a juba' tiempo jec'o riq'uin, xcha' ri Jesús.
52 E ele disse-lhes: Por isso, todo escriba instruído acerca do Reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu tesouro
53 Y cuando ri Jesús xu'ij yan ri ejemplos re', xuya' can ri lugar ri' y junan xbe quiq'uin ri ru-discípulos.
53 E aconteceu que Jesus, concluindo essas parábolas, se retirou dali.
54 Y xapon chupa ri tenemit anchi' xq'uiy-wi-pe raja' y xuc'ut rutzij ri Dios chiri' pa sinagoga, ri jay anchi' niquimol-wi-qui' ri winak ri aj-chiri', chi niquic'oxaj rutzij ri Dios. Y roma ri tzij ri yeru'ij, ri winak ri' can xsatz quino'j (xsach quic'u'x) y xqui'ij: ¿Anchique roma ri achi re' yalan runo'j (runa'oj), y nitiquier yeru'on milagros?
54 E, chegando à sua pátria, ensinava-os na sinagoga deles, de sorte que se maravilhavam e diziam: Donde veio a este a sabedoria e estas maravilhas?
55 La' xa ja ralc'ual ri jun achi carpintero, y ri rute' xa ja ri jun ixok rubinan María, y ri rach'alal ja ri Jacobo, ri José, ri Simón y ri Judas.
55 Não é este o filho do carpinteiro? E não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, e José, e Simão, e Judas?
56 Y ri rana' chikacojol roj jec'o-wi. ¿Anchi' c'a xulesaj ronojel re'? yecha-ka chiquiwech.
56 E não estão entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe veio, pois, tudo isso?
57 Y romari' ri winak can man xquinimaj ta ri Jesús. Pero raja' xu'ij chique: Jun ri nuk'alajij ri ni'ix che roma ri Dios, xe ri winak pa rutenemit y ri jec'o pa rocho ri can man jun ruk'ij niqui'en che, xcha' chique.
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, a não ser na sua pátria e na sua casa.
58 Ri Jesús man q'uiy ta milagros xeru'on pa rutenemit, roma ri ruwinak xa man xquinimaj ta.
58 E não fez ali muitas maravilhas, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.